Νόμος 5322/2026 - ΦΕΚ 117/Α/24-7-2026
Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής - Ρύθμιση για τις συντάξεις χηρείας και άλλες διατάξεις.
ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘΜ. 5322/2026
ΦΕΚ 117/Α/24-7-2026
Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής - Ρύθμιση για τις συντάξεις χηρείας και άλλες διατάξεις.
Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:
ΕΝΟΤΗΤΑ Α'
ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑ, ΤΗ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΚΑΙ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ
ΜΕΡΟΣ Α'
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΣ ΒΟΗΘΟΣ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ
Άρθρο 1
Σκοπός
Σκοπός του παρόντος Μέρους είναι η ενίσχυση της ανεξάρτητης διαβίωσης των ατόμων με αναπηρία και της συμπερίληψής τους στην κοινωνία, η αποτροπή της περιθωριοποίησης και ιδρυματοποίησής τους και η βελτίωση της ποιότητας ζωής αυτών και των οικογενειών τους.
Άρθρο 2
Αντικείμενο
Αντικείμενο του παρόντος Μέρους είναι η επέκταση και καθιέρωση, ως μόνιμης υπηρεσίας εθνικής εμβέλειας, του Προγράμματος «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία», το οποίο υλοποιήθηκε πιλοτικά κατ' εφαρμογή των άρθρων 32 έως 39 του ν. 4837/2021 (Α' 178) και των κανονιστικών πράξεων που έχουν εκδοθεί κατ' εξουσιοδότηση των άρθρων αυτών, σύμφωνα και με το άρθρο 19 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, η οποία κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 4074/2012 (Α'88).
Άρθρο 3
Προσωπική βοήθεια
Η προσωπική βοήθεια συνίσταται στην εξατομικευμένη υποστήριξη του ατόμου με αναπηρία από προσωπικό βοηθό της επιλογής του ή του νόμιμου εκπροσώπου του. Η προσωπική βοήθεια, η οποία οργανώνεται και ελέγχεται από τον χρήστη, παρέχεται με βάση τις προσωπικές ανάγκες, τις ιδιαίτερες συνθήκες ζωής, τις ατομικές επιλογές και τα ενδιαφέροντα του ατόμου με αναπηρία με σκοπό την ενίσχυση της ανεξάρτητης διαβίωσής του και τη συμπερίληψή του στην κοινωνία. Η προσωπική βοήθεια διευκολύνει ενδεικτικά τις ακόλουθες δραστηριότητες του ατόμου με αναπηρία εντός και εκτός της οικίας του:
α) τις δραστηριότητες καθημερινής ζωής και ατομικής φροντίδας, όπως προετοιμασία γευμάτων και σίτιση, ένδυση, προσωπική υγιεινή, μετακίνηση, β) την οικιακή βοήθεια,
γ) την εργασία, την εκπαίδευση, τις σπουδές, την κατάρτιση και δια βίου μάθηση, χωρίς να υποκαθιστά τον ωφελούμενο στις εργασιακές και εκπαιδευτικές του υποχρεώσεις και χωρίς να υποκαθιστά τις υποχρεώσεις του εργοδότη ή του εκπαιδευτικού φορέα για προσβασιμότητα και εύλογες προσαρμογές,
δ) τη συμμετοχή σε δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου, πολιτισμού, αθλητισμού, πολιτικής και θρησκευτικής ζωής,
ε) την πρόσβαση σε υπηρεσίες, όπως υγείας, αποκατάστασης, δημόσιας διοίκησης, και στ) τη συμμετοχή στην κοινωνική ζωή.
Άρθρο 4
Υλοποίηση και χρηματοδότηση Προγράμματος
«Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία»
1. Φορέας υλοποίησης του Προγράμματος «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία» (εφεξής: Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού) ορίζεται το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης» (εφεξής: Ο.Π.Ε.Κ.Α.).
2. Το Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού δύναται να χρηματοδοτείται ή να συγχρηματοδοτείται, εν όλω ή εν μέρει, και από πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με το ισχύον ενωσιακό και εθνικό δίκαιο. Η δαπάνη για την υλοποίηση του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού καλύπτεται από πιστώσεις του προϋπολογισμού του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, οι οποίες μεταβιβάζονται, εγγράφονται και παρακολουθούνται διακριτά ανά πηγή χρηματοδότησης στον προϋπολογισμό του Λογαριασμού Προνοιακών Παροχών και Κοινωνικών Υπηρεσιών του Ο.Π.Ε.Κ.Α. για τον σκοπό αυτόν. Η χρηματοδότηση του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού μέσω του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων πραγματοποιείται σύμφωνα με τον ν. 5140/2024 (Α' 154).
3. Στο πλαίσιο του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού καλύπτονται οι δαπάνες αποζημίωσης των προσωπικών βοηθών, καθώς και οι δαπάνες για τη χορήγηση ποσού οικονομικής ενίσχυσης σε ωφελούμενους σε καθεστώς συνοίκησης.
Στο πλαίσιο του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού δύναται να χρηματοδοτείται και η υλοποίηση συναφών υποστηρικτικών έργων, όπως:
α) δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης σχετικά με τον σκοπό και το αντικείμενό του, καθώς και προβολής του έργου που υλοποιείται,
β) εκπαίδευση των προσωπικών βοηθών, των ωφελούμενων και των μελών των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης και δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού,
γ) σύσταση, οργάνωση και λειτουργία των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης, παροχή εξοπλισμού και καταβολή αποζημίωσης των μελών τους, κατ' εφαρμογή της υποπαρ. Δ9 της παρ. Δ του άρθρου 2 του ν. 4336/2015 (Α' 94), περί των δαπανών των μετακινούμενων εντός και εκτός επικράτειας,
δ) ανάπτυξη, αναβάθμιση και συντήρηση ενιαίου ή διακριτών πληροφοριακών συστημάτων, σύμφωνα με τις επιχειρησιακές απαιτήσεις, ιδίως για τη διαχείριση των αιτήσεων ένταξης και των πληρωμών και για την παρακολούθηση της υλοποίησής του, για την υποστήριξη της οργάνωσης και της λειτουργίας των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης και για την εκπαίδευση των προσωπικών βοηθών, των ωφελούμενων και των μελών των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης και την πιστοποίηση της εκπαίδευσής τους, ε) ανάπτυξη και λειτουργία υπηρεσίας υποστήριξης χρηστών και
στ) διοικητική, επιστημονική και οργανωτική υποστήριξη, για την υλοποίηση και την παρακολούθησή του.
Άρθρο 5
Ωφελούμενοι
1. Ο Ο.Π.Ε.Κ.Α., με πρόσκλησή του που δημοσιεύεται περιοδικώς στην ιστοσελίδα του και στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, καλεί τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν, ως ωφελούμενοι, αίτηση συμμετοχής στο Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού.
2. Επιλέξιμοι ωφελούμενοι του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού είναι όσοι πληρούν σωρευτικά τις ακόλουθες προϋποθέσεις, κατά την υποβολή της αίτησής τους:
α) Έχουν πιστοποίηση αναπηρίας του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας με ισχύ εφ' όρου ζωής ή αντίστοιχες πιστοποιήσεις των Υγειονομικών Επιτροπών των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων, οι οποίες γίνονται δεκτές εφόσον:
αα) έχουν ψηφιοποιηθεί και
αβ) απονέμουν διακριτά ποσοστά ιατρικής και ασφαλιστικής αναπηρίας, β) έχουν κινητική ή νοητική ή αναπτυξιακή ή αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, γ) το ποσοστό της κύριας πάθησής τους είναι τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%), δ) είναι ηλικίας τουλάχιστον δεκαέξι (16) ετών και η ηλικία τους δεν υπερβαίνει τα εξήντα επτά (67) έτη. Κατ' εξαίρεση, δύνανται να είναι ηλικίας έως εβδομήντα πέντε (75) ετών, εφόσον είχαν καταστεί δικαιούχοι του επιδόματος κίνησης της περ. θ) της παρ. 7 του άρθρου 51 του ν. 1882/1990 (Α' 43), το οποίο χορηγείται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α., πριν από τη συμπλήρωση του εξηκοστού έβδομου (67ου) έτους της ηλικίας τους, ε) διαμένουν νόμιμα και μόνιμα στην Ελλάδα, στ) είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας, ζ) πληρούν συγκεκριμένα εισοδηματικά κριτήρια, και η) διαβιούν σε κατοικία.
3. Ο έλεγχος της επιλεξιμότητας των αιτούντων διενεργείται με τη διασταύρωση ψηφιακών δεδομένων που διατίθενται μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
4. Οι επιλέξιμοι αιτούντες κατατάσσονται σύμφωνα με μοριοδότηση που προκύπτει με βάση κοινωνικά, εισοδηματικά κριτήρια και κριτήρια που σχετίζονται με την αναπηρία. Η μοριοδότηση διενεργείται με τη διασταύρωση ψηφιακών δεδομένων που διατίθενται μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
5. Οι επιλέξιμοι ωφελούμενοι (αξιολογούμενοι), κατά τη σειρά κατάταξής τους με βάση τη μοριοδότηση της παρ. 4 και μέχρι εξαντλήσεως του διαθέσιμου προϋπολογισμού, αξιολογούνται από ειδικές τριμελείς επιτροπές αξιολόγησης διεπιστημονικού χαρακτήρα, οι οποίες συγκροτούνται με απόφαση του Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α.. Στις ειδικές επιτροπές αξιολόγησης του πρώτου εδαφίου συμμετέχουν ως μέλη (αξιολογητές):
α) κοινωνικοί λειτουργοί, β) εργοθεραπευτές, γ) ψυχολόγοι, δ) φυσικοθεραπευτές, ε) λογοθεραπευτές.
Τα μέλη των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης οφείλουν να έχουν ολοκληρώσει το επιμορφωτικό πρόγραμμα που τους παρέχει ο Ο.Π.Ε.Κ.Α. χωρίς οικονομική επιβάρυνσή τους.
Στο πρόσωπο των μελών των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης δεν δύναται να συντρέχει σχέση συγγένειας έως γ' βαθμού, προσωπικής βοήθειας, καθώς και εργασιακή ή κάθε άλλου είδους σχέση προς τον ωφελούμενο που αξιολογούν, η οποία δύναται να επηρεάσει το αμερόληπτο της κρίσης τους. Οι ειδικές επιτροπές αξιολόγησης κατατάσσουν τους αξιολογούμενους ως προς την ανάγκη τους για προσωπική βοήθεια, λαμβάνοντας υπόψη ιατρικά και λειτουργικά κριτήρια, καθώς και τις εξατομικευμένες ανάγκες και συνθήκες ζωής τους. Για την επιλογή των μελών των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης συστήνεται στον Ο.Π.Ε.Κ.Α. ηλεκτρονικό «Μητρώο Αξιολογητών».
6. Με βάση την κατάταξη της παρ. 5, αναγνωρίζεται στους ωφελούμενους, με απόφαση του αρμόδιου οργάνου του Ο.Π.Ε.Κ.Α., συγκεκριμένο ποσό που τους αναλογεί ανά μήνα για τη λήψη υπηρεσιών προσωπικής βοήθειας.
7. Αιτήσεις συμμετοχής στο Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού ατόμων με αναπηρία που βρίσκονται σε κωματώδη κατάσταση ή δεν έχουν επικοινωνία με το περιβάλλον ή χρήζουν κυρίως νοσηλευτικής ή επαγγελματικής φροντίδας, απορρίπτονται από την ειδική επιτροπή αξιολόγησης της παρ. 5.
8. Η συμμετοχή στο Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού δεν αποστερεί τον ωφελούμενο από τη λήψη προνοιακών παροχών σε χρήμα, οικονομικών και εισοδηματικών ενισχύσεων και κοινωνικών υπηρεσιών για τη στήριξη των ατόμων με αναπηρία που χορηγεί ο Ο.Π.Ε.Κ.Α., καθώς και από τη λήψη συντάξεων, προσαυξήσεων συντάξεων ή λοιπών παροχών αναπηρίας που χορηγούνται από φορείς κύριας ασφάλισης ή από οποιονδήποτε άλλο φορέα του δημόσιου τομέα.
Άρθρο 6
Προσωπικοί βοηθοί
1. Η Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας, με πρόσκλησή της που δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, καλεί τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν αίτηση συμμετοχής στο Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού ως προσωπικοί βοηθοί.
2. Ως προσωπικοί βοηθοί επιλέγονται άτομα που πληρούν σωρευτικά, κατ' ελάχιστο, τις εξής προϋποθέσεις: α) Είναι ηλικίας τουλάχιστον δεκαοκτώ (18) ετών και όχι μεγαλύτερης των εξήντα επτά (67) ετών.
β) Δεν εκκρεμεί σε βάρος τους ποινική δίωξη ούτε έχει εκδοθεί σε βάρος τους οριστική, τελεσίδικη ή αμετάκλητη καταδικαστική απόφαση για:
βα) εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας, εγκλήματα οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής και εγκλήματα σχετικά με την οικογένεια των άρθρων 360 και 360Α του Ποινικού Κώδικα (ν. 4619/2019, Α' 95), ββ) εγκλήματα του ν. 3500/2006 (Α'232), για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας, βγ) εμπορία ναρκωτικών σύμφωνα με τον ν. 4139/2013 (Α' 74),
βδ) τα εγκλήματα των άρθρων 299, 300, 301,306, 308 έως 312 και 324 του Ποινικού Κώδικα και βε) τα εγκλήματα του άρθρου 38 του ν. 4624/2019 (Α' 137).
γ) Εάν πρόκειται για πολίτες χώρας εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, βρίσκονται νόμιμα στην Ελλάδα και έχουν το δικαίωμα πρόσβασης στην αγορά εργασίας υπό τους όρους του Κώδικα Μετανάστευσης (ν. 5038/2023, Α' 81) και του ν. 5307/2026 (Α'90), περί ρύθμισης του καθεστώτος διαμονής πολιτών τρίτων χωρών και δικαιούχων διεθνούς προστασίας.
δ) Έχουν καλή γνώση της ελληνικής γλώσσας.
ε) Έχουν ολοκληρώσει επιτυχώς το πρόγραμμα εκπαίδευσης που τους παρέχεται χωρίς οικονομική επιβάρυνσή τους από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α..
στ) Διαθέτουν σε ισχύ πιστοποιητικό υγείας της υπό στοιχεία Υ1γ/Γ.Π/οικ.35797/4.4.2012 απόφασης του Υπουργού Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης «Πιστοποιητικό υγείας εργαζομένων σε επιχειρήσεις υγειονομικού ενδιαφέροντος» (Β' 1199).
ζ) Διαθέτουν βεβαίωση ψυχιάτρου περί καταλληλότητας για τα συγκεκριμένα καθήκοντα. η) Δεν έχουν διαγραφεί οριστικά από το Μητρώο Προσωπικών Βοηθών λόγω παράβασης των υποχρεώσεών τους.
θ) Δεν τελούν σε σχέση γάμου, δεν έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης ή δεν συνδέονται με βαθμό συγγένειας α' ή β' βαθμού εξ αίματος ή εξ αγχιστείας με τον ωφελούμενο που εξυπηρετούν. Κατ' εξαίρεση του πρώτου εδαφίου, ωφελούμενοι δύνανται να συνδεθούν με προσωπικό βοηθό των συγκεκριμένων κατηγοριών, αν κατοικούν μόνιμα σε ορεινούς ή νησιωτικούς δήμους, όπως αυτοί ορίζονται στο άρθρο 8 του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ν. 5314/2026, Α' 103), των οποίων ο πληθυσμός δεν υπερβαίνει τους πέντε χιλιάδες (5.000) κατοίκους, σύμφωνα με την πιο πρόσφατη απογραφή της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής.
3. Ο έλεγχος των προϋποθέσεων της παρ. 2 πραγματοποιείται με τη διασταύρωση ψηφιακών δεδομένων που διατίθενται μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
4. Τα πρόσωπα που πληρούν τις προϋποθέσεις της παρ. 2 εγγράφονται στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών, μετά από επιτυχή ολοκλήρωση εκπαίδευσης που παρέχεται χωρίς οικονομική επιβάρυνσή τους από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α.. Η εκπαίδευση οργανώνεται σε θεματικές ενότητες και δύναται να κατηγοριοποιείται ανάλογα με τις ανάγκες υποστήριξης των ωφελούμενων, ιδίως ως προς:
α) δραστηριότητες καθημερινής ζωής, όπως σίτιση, ένδυση και προσωπική υγιεινή, β) υποστήριξη ατόμων με βαριές ή πολλαπλές αναπηρίες, γ) υποστήριξη κινητικότητας και ασφαλούς μετακίνησης, δ) δεξιότητες επικοινωνίας και υποστηρικτικές τεχνολογίες, ε) θέματα προστασίας δικαιωμάτων και πρόληψης κακοποίησης.
5. Η παράβαση των υποχρεώσεων του προσωπικού βοηθού επισύρει, ανάλογα με τη βαρύτητά της, την προσωρινή ή την οριστική διαγραφή του από το Μητρώο Προσωπικών Βοηθών της παρ. 4. Η κύρωση επιβάλλεται από πενταμελή επιτροπή, η οποία συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και αποτελείται από:
α) τον Υποδιοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α., ως Πρόεδρο, με αναπληρωτή τον Προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης Παροχών του Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
β) τον Προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης Κοινωνικής Αλληλεγγύης της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας, ως Αντιπρόεδρο, με αναπληρωτή τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Πολιτικών Ατόμων με Αναπηρία της ίδιας Γενικής Διεύθυνσης,
γ) τον Προϊστάμενο του Τμήματος Πολιτικών Ατόμων με Αναπηρία της Διεύθυνσης Πολιτικών Ατόμων με Αναπηρία, με αναπληρωτή υπάλληλο του ίδιου Τμήματος,
δ) τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Αναπηρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων της Γενικής Διεύθυνσης Παροχών του Ο.Π.Ε.Κ.Α., με αναπληρωτή έναν Προϊστάμενο Τμήματος της ίδιας Διεύθυνσης, και
ε) ένα (1) μέλος, που υποδεικνύεται από την Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία, με τον αναπληρωτή του.
Άρθρο 7
Σχέση ωφελούμενου και προσωπικού βοηθού
1. Οι ωφελούμενοι επιλέγουν έναν (1) ή περισσότερους προσωπικούς βοηθούς από το Μητρώο Προσωπικών Βοηθών, εντός έξι (6) μηνών από την έναρξη ισχύος της απόφασης της παρ. 6 του άρθρου 5. Αν η προθεσμία παρέλθει άπρακτη, η απόφαση της παρ. 6 του άρθρου 5 ανακαλείται αυτοδίκαια για τον ωφελούμενο. Ο ωφελούμενος για τον οποίο ανακλήθηκε η απόφαση, έχει δικαίωμα υποβολής αίτησης σε οποιαδήποτε επόμενη πρόσκληση του άρθρου 5.
2. Η προσωπική βοήθεια παρέχεται σε ωριαία βάση ή σε καθεστώς συνοίκησης.
3. Η επιλογή προσωπικού βοηθού δηλώνεται στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 8, στο οποίο αναρτά- ται προτυποποιημένο συμφωνητικό το οποίο συνυπογράφεται από τον ωφελούμενο και τον προσωπικό βοηθό.
4. Ο ωφελούμενος και ο προσωπικός βοηθός δηλώνουν τακτικώς στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 8 τις ημέρες και τις ώρες απασχόλησης του προσωπικού βοηθού.
5. Η αποζημίωση του προσωπικού βοηθού για την παροχή της υπηρεσίας προσωπικής βοήθειας:
α) Δύναται να κλιμακώνεται αναλόγως της κατάταξης του ωφελούμενου, σύμφωνα με το πέμπτο εδάφιο της παρ. 5 και την παρ. 6 του άρθρου 5.
β) Καταβάλλεται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α. απευθείας στον προσωπικό βοηθό για λογαριασμό του ωφελούμενου, κατ' ανάλογη εφαρμογή της περ. β) της παρ. 3 του άρθρου 20 και του άρθρου 21 του ν. 3863/2010 (Α' 115).
γ) Εξομοιώνεται πλήρως, για την εφαρμογή των διατάξεων περί κατάσχεσης και συμψηφισμού, με μισθούς και συντάξεις.
6. Η σχέση μεταξύ ωφελούμενου και προσωπικού βοηθού συνιστά σχέση ιδιαίτερης εμπιστοσύνης και εξάρτησης. Πράξεις σωματικής, ψυχολογικής ή άλλης μορφής βίας, εξαναγκασμού, απειλής ή πράξεις κατά της γενετήσιας ελευθερίας που τελούνται στο πλαίσιο της σχέσης αυτής καθιστούν τα μέλη αυτής προστα- τευόμενα σύμφωνα με τα άρθρα 1 έως 23Α του ν. 3500/2006 (Α'232).
Άρθρο 8
Πληροφοριακό σύστημα
1. Στον Ο.Π.Ε.Κ.Α. συστήνεται και λειτουργεί πληροφοριακό σύστημα για την υποστήριξη των διαδικασιών του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού. Το πληροφοριακό σύστημα, στο οποίο εντάσσονται το ηλεκτρονικό Μητρώο Προσωπικών Βοηθών και το ηλεκτρονικό Μητρώο Αξιολογητών, διασυνδέεται για τον σκοπό της διασταύρωσης και του ελέγχου των στοιχείων με άλλα πληροφοριακά συστήματα του δημόσιου τομέα, σύμφωνα με το άρθρο 84 του ν. 4727/2020 (Α' 184), και ιδίως με:
α) πληροφοριακά συστήματα του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, β) πληροφοριακά συστήματα της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), γ) το Μητρώο Πολιτών του Υπουργείου Εσωτερικών,
δ) το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) με την επωνυμία «Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης» (e-Ε.Φ.Κ.Α.),
ε) το πληροφοριακό σύστημα του e-Ε.Φ.Κ.Α. για την άντληση του ασφαλιστικού ιστορικού και της τρέχουσας ασφαλιστικής κατάστασης,
στ) το πληροφοριακό σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης για την άντληση της τρέχουσας κατάστασης εργαζομένων,
ζ) το Ψηφιακό Μητρώο του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης»,
η) το Πληροφοριακό Σύστημα της Ακαδημαϊκής Ταυτότητας του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού,
θ) το Πληροφοριακό Σύστημα του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, το οποίο παρέχει στοιχεία για την εξακρίβωση της νομιμότητας διαμονής πολιτών τρίτων χωρών (τίτλοι νόμιμης διαμονής), σύμφωνα με τον Κώδικα Μετανάστευσης (ν. 5038/2023, Α' 81) και
ι) το Πληροφοριακό σύστημα Εθνικού Ποινικού Μητρώου του Υπουργείου Δικαιοσύνης.
2. Υπεύθυνος επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα του πληροφοριακού συστήματος της παρ. 1 ορίζεται ο Ο.Π.Ε.Κ.Α.. Ιδίως για τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που τηρούνται στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών ορίζονται ως από κοινού υπεύθυνοι επεξεργασίας ο Ο.Π.Ε.Κ.Α. και η Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Αποδέκτες των δεδομένων είναι οι ειδικώς εξουσιοδοτημένοι χρήστες του πληροφοριακού συστήματος, υπάλληλοι του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας, με την επιφύλαξη όσων ορίζονται στο τρίτο εδάφιο της παρ. 7.
3. Υποκείμενα επεξεργασίας αποτελούν οι ωφελούμενοι του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού, οι συγγενείς αυτών έως τον β' βαθμό, όσοι τελούν σε σχέση εξάρτησης ή φιλοξενίας από αυτούς, οι νόμιμοι εκπρόσωποι των ωφελούμενων, οι προσωπικοί βοηθοί και οι αξιολογητές των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης.
4. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα διατηρούνται για χρονικό διάστημα δέκα (10) ετών από την ολοκλήρωση της αντίστοιχης διαδικασίας ή της παροχής της υπηρεσίας.
Κατ'εξαίρεση, τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που περιλαμβάνονται στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών και στο Μητρώο Αξιολογητών τηρούνται για όσο χρονικό διάστημα το υποκείμενο διατηρεί την ιδιότητα του προσωπικού βοηθού ή του αξιολογητή ή μέχρι την υποβολή αιτήματος διαγραφής του.
Μετά από την υποβολή αιτήματος διαγραφής ή την απώλεια της ιδιότητας του προσωπικού βοηθού ή του αξιολογητή, τα δεδομένα των αντίστοιχων μητρώων διαγράφονται ή ανωνυμοποιούνται.
5. Τα υποκείμενα της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα έχουν τα δικαιώματα που προβλέπονται στα άρθρα 12 έως 22 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119).
6. Στο πληροφοριακό σύστημα της παρ. 1 καταχωρούνται, επικαιροποιούνται και τηρούνται για τους ωφελούμενους του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού (υποκείμενα επεξεργασίας) ενδεικτικώς τα ακόλουθα:
α) Στοιχεία που αφορούν στην ταυτοποίηση και συγκεκριμένα:
αα) στοιχεία που αφορούν στην πλήρωση των προϋποθέσεων συμμετοχής στο Πρόγραμμα,
αβ) στοιχεία κατοικίας και επικοινωνίας,
αγ) αριθμός παροχής ρεύματος κύριας κατοικίας,
αδ) Διεθνής Αριθμός Τραπεζικού Λογαριασμού [International Bank Account Number (I.B.A.N.)], αε) στοιχεία απασχόλησης και κοινωνικοασφαλιστικής κατάστασης.
β) Στοιχεία συγγενών ωφελούμενων μέχρι τον β' βαθμό, των εξαρτώμενων μελών και των φιλοξενούμενων αυτών (υποκείμενα επεξεργασίας).
Ενδεικτικώς τηρούνται τα εξής:
βα) στοιχεία ταυτοποίησης,
ββ) στοιχεία κατοικίας και επικοινωνίας,
βγ) στοιχεία πιστοποίησης αναπηρίας του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας, βδ) αριθμός παροχής ρεύματος κύριας κατοικίας και βε) εισόδημα.
γ) Στοιχεία που αφορούν στην ταυτοποίηση και στη σχέση με τον ωφελούμενο του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού και του νόμιμου εκπροσώπου του (υποκείμενα επεξεργασίας).
Ενδεικτικώς τηρούνται τα εξής:
γα) στοιχεία ταυτοποίησης,
γβ) στοιχεία κατοικίας και επικοινωνίας,
γγ) δικαιολογητικά και δεδομένα από τα οποία προκύπτει σχέση εκπροσώπησης, και
γδ) Διεθνής Αριθμός Τραπεζικού Λογαριασμού [International Bank Account Number (I.B.A.N.)].
Η επεξεργασία των ως άνω δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται για την τήρηση των όρων του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού, ιδίως για τον έλεγχο ως προς την πλήρωση των κριτηρίων υπαγωγής σε αυτό, τη δημιουργία και τήρηση Μητρώου Ωφελούμενων, τη διασύνδεση των ωφελούμενων με προσωπικό βοηθό για την κατάρτιση του μεταξύ τους συμφωνητικού, τη διενέργεια των αναγκαίων διασταυρώσεων μέσω διαλειτουργικότητας με άλλες ψηφιακές βάσεις για την ταυτοποίηση των ωφελούμενων και των συγγενών τους, των εξαρτώμενων μελών, των φιλοξενούμενων στην κύρια κατοικία και των νόμιμων εκπροσώπων τους και την επιβεβαίωση της μεταξύ αυτών και του ωφελούμενου σχέσης, καθώς και τη χορήγηση ποσών οικονομικής ενίσχυσης σε δικαιούχους ωφελούμενους σε καθεστώς συνοίκησης.
7. Το Μητρώο Προσωπικών Βοηθών ως υποσύστημα του πληροφοριακού συστήματος της παρ. 1 τηρείται σε ηλεκτρονική μορφή στον Ο.Π.Ε.Κ.Α. και τη Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Σε αυτό εγγράφονται όσοι ολοκληρώνουν επιτυχώς την εκπαίδευση των προσωπικών βοηθών. Δικαίωμα πρόσβασης, ιδίως για το Μητρώο Προσωπικών Βοηθών, έχουν οι ειδικώς εξουσιοδοτημένοι χρήστες του υποσυστήματος, στελέχη του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, καθώς και οι ωφελούμενοι του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού. Στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών καταχωρούνται, επικαιροποιούνται και τηρούνται, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 1, ενδεικτικά τα ακόλουθα: α) στοιχεία ταυτοποίησης,
β) στοιχεία που αφορούν στην πλήρωση των προϋποθέσεων συμμετοχής στο Πρόγραμμα, γ) στοιχεία κατοικίας και επικοινωνίας, δ) αριθμός παροχής ρεύματος κύριας κατοικίας, ε) αριθμός I.B.A.N. και
στ) στοιχεία απασχόλησης και κοινωνικοασφαλιστικής κατάστασης.
Η επεξεργασία των ως άνω δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται για την τήρηση των όρων του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού, τη δημιουργία Μητρώου Προσωπικών Βοηθών, τη βεβαίωση ολοκλήρωσης του προγράμματος εκπαίδευσης, τη διενέργεια αναγκαίων διασταυρώσεων μέσω διαλειτουρ- γικότητας με άλλες ψηφιακές βάσεις για την ταυτοποίηση του προσωπικού βοηθού, την παρακολούθηση των μεταβολών του δικαιώματος, τη διασύνδεση των ωφελούμενων με προσωπικό βοηθό για την κατάρτιση του μεταξύ τους συμφωνητικού και την καταβολή αποζημίωσης.
8. Το Μητρώο Αξιολογητών ως υποσύστημα του πληροφοριακού συστήματος της παρ. 1 τηρείται σε ηλεκτρονική μορφή στον Ο.Π.Ε.Κ.Α.. Σε αυτό εγγράφονται όσοι πληρούν τα απαραίτητα τυπικά προσόντα και ολοκληρώνουν επιτυχώς το σχετικό επιμορφωτικό πρόγραμμα των αξιολογητών.
Στο Μητρώο Αξιολογητών καταχωρούνται, επικαιροποιούνται και τηρούνται, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 1, στοιχεία που αφορούν στην ταυτοποίηση, την ιδιότητα, τα προσόντα και το επιμορφωτικό πρόγραμμα, καθώς και τα στοιχεία επικοινωνίας των αξιολογητών (υποκείμενο επεξεργασίας). Ενδεικτικώς τηρούνται τα εξής:
α) στοιχεία ταυτοποίησης, β) στοιχεία κατοικίας και επικοινωνίας,
γ) στοιχεία που αφορούν στην πλήρωση των προϋποθέσεων συμμετοχής στο Πρόγραμμα, δ) αντίγραφο ποινικού μητρώου, ε) τίτλοι σπουδών, στ) I.B.A.N. και
ζ) στοιχεία απασχόλησης και κοινωνικοασφαλιστικής κατάστασης.
Η επεξεργασία των ως άνω δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται για την τήρηση των όρων του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού, ιδίως για τη δημιουργία και τήρηση Μητρώου Αξιολογητών, τη βεβαίωση της ολοκλήρωσης του επιμορφωτικού προγράμματος, τη διενέργεια αναγκαίων διασταυρώσεων μέσω διαλειτουργικότητας με άλλες ψηφιακές βάσεις για την ταυτοποίηση του αξιολογητή και την καταβολή αποζημίωσης.
9. Η τήρηση, η επεξεργασία και η δημοσιοποίηση των στοιχείων που αφορούν στο πληροφοριακό σύστημα της παρ. 1 και των Μητρώων Προσωπικών Βοηθών και Αξιολογητών που εντάσσονται σε αυτό πραγματοποιούνται σύμφωνα με τον Γ.Κ.Π.Δ..
Άρθρο 9
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, του αρμόδιου για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία Υπουργού και των κατά περίπτωση αρμόδιων Υπουργών, ρυθμίζεται κάθε θέμα σχετικό με την παροχή της υπηρεσίας προσωπικής βοήθειας και την υλοποίηση και παρακολούθηση του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού και ιδίως καθορίζονται:
α) οι ειδικότερες και πρόσθετες προϋποθέσεις επιλεξιμότητας των ωφελούμενων, οι ειδικότεροι όροι μόνιμης και νόμιμης διαμονής, τα εισοδηματικά, κοινωνικά και αναπηρικά κριτήρια συμμετοχής καθώς και οι περιπτώσεις αποκλεισμού από το πρόγραμμα,
β) τα κοινωνικά, οικονομικά, λειτουργικά και αναπηρικά κριτήρια μοριοδότησης, ο τρόπος υπολογισμού τους, οι συντελεστές βαρύτητας, οι κανόνες κατάταξης των επιλέξιμων ωφελούμενων, οι περιπτώσεις ισοβαθμίας, καθώς και η δυνατότητα κατανομής των διαθέσιμων θέσεων ή πόρων ανά κατηγορία αναπηρίας ή ομάδα ωφελουμένων,
γ) η διαδικασία αξιολόγησης των επιλέξιμων ωφελούμενων, η μεθοδολογία αξιολόγησης, τα εργαλεία λειτουργικής αποτίμησης και μέτρησης της αναπηρίας και λειτουργικότητας, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης διεθνώς αναγνωρισμένων εργαλείων αξιολόγησης,
δ) οι κατηγορίες αναγκών προσωπικής βοήθειας, τα επίπεδα υποστήριξης, ο τρόπος κατάταξης των ωφελούμενων σε αυτές, τα κριτήρια διαφοροποίησης των παροχών, καθώς και κάθε ειδικότερο θέμα σχετικό με την εκτίμηση της ανάγκης προσωπικής βοήθειας,
ε) η σύσταση, η συγκρότηση, η λειτουργία, η διαδικασία επιλογής και αποζημίωσης των μελών των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης, τα ειδικότερα επιστημονικά και λοιπά προσόντα τους, τα κωλύματα, οι λόγοι εξαίρεσης, οι υποχρεώσεις τους και κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό ή λεπτομερειακό θέμα σχετικά με το έργο τους, στ) οι όροι ένταξης στο Μητρώο Αξιολογητών, οι προϋποθέσεις παραμονής και διαγραφής από αυτό, οι διαδικασίες ελέγχου και εποπτείας του Μητρώου και κάθε άλλο θέμα σχετικό με την τήρηση και λειτουργία του, ζ) οι προϋποθέσεις, τα προσόντα, τα κωλύματα, οι διαδικασίες επιλογής, εκπαίδευσης, πιστοποίησης, επανεκπαίδευσης, εγγραφής, επανελέγχου, αναστολής και διαγραφής των προσωπικών βοηθών, καθώς και η οργάνωση και λειτουργία του Μητρώου Προσωπικών Βοηθών,
η) το ειδικότερο περιεχόμενο της προσωπικής βοήθειας, οι επιτρεπόμενες και μη επιτρεπόμενες δραστηριότητες, οι όροι παροχής της σε ωριαία βάση ή σε καθεστώς συνοίκησης, οι όροι επιλογής προσωπικού βοηθού από τον ωφελούμενο και το περιεχόμενο των μεταξύ τους συμφωνητικών,
θ) ο έλεγχος και η εποπτεία της παρεχόμενης υπηρεσίας προσωπικής βοήθειας, οι διαδικασίες επιθεώρησης και επαλήθευσης, οι κατ' οίκον έλεγχοι, οι διοικητικές κυρώσεις και τα μέτρα συμμόρφωσης,
ι) η σύσταση, συγκρότηση και λειτουργία επιτροπών παρακολούθησης, εποπτείας, ελέγχου ή εξέτασης καταγγελιών, καθώς και οι περιπτώσεις επιβολής της προσωρινής ή οριστικής διαγραφής ωφελούμενων, προσωπικών βοηθών ή αξιολογητών,
ια) οι όροι και η περιοδικότητα επανελέγχου των προϋποθέσεων συμμετοχής και παραμονής στο πρόγραμμα,
ιβ) τα ποσά οικονομικής ενίσχυσης των ωφελούμενων, οι αποζημιώσεις προσωπικών βοηθών και αξιολογητών, ο τρόπος καταβολής, εκκαθάρισης, συμψηφισμού και επιστροφής τους,
ιγ) οι προδιαγραφές λειτουργίας του πληροφοριακού συστήματος, οι διαδικασίες αυτοματοποιημένης επεξεργασίας και έκδοσης διοικητικών πράξεων, οι όροι διαλειτουργικότητας με άλλα πληροφοριακά συστήματα και μητρώα του δημόσιου τομέα και κάθε θέμα τεχνικής ή οργανωτικής λειτουργίας,
ιδ) τα ειδικότερα ζητήματα προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, οι κατηγορίες δεδομένων που τηρούνται, οι αποδέκτες, οι χρόνοι τήρησης, οι διαδικασίες διασύνδεσης, διασταύρωσης, ελέγχου και επεξεργασίας τους, σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 και τον ν. 4624/2019 (Α' 137),
ιε) η χρηματοδότηση του προγράμματος και των συναφών υποστηρικτικών έργων, η κατανομή των διαθέσιμων πόρων και κάθε θέμα οικονομικής διαχείρισης και παρακολούθησης,
ιστ) οι αρμοδιότητες των υπηρεσιών του Ο.Π.Ε.Κ.Α., του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και κάθε άλλου εμπλεκόμενου φορέα,
ιζ) το δικαίωμα υποβολής ενστάσεων, ενδικοφανών προσφυγών και αιτημάτων επανεξέτασης, τα αρμόδια όργανα, οι διαδικασίες και οι προθεσμίες εξέτασής τους,
ιη) οι όροι ανάκλησης, αναθεώρησης ή τροποποίησης αποφάσεων ένταξης και παροχών, οι περιπτώσεις και οι διαδικασίες καταλογισμού και ανάκτησης αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών,
ιθ) τα μεταβατικά ζητήματα που αφορούν τους ωφελούμενους, προσωπικούς βοηθούς, αξιολογητές και συμβάσεις που υφίστανται κατά την έναρξη ισχύος του προγράμματος, καθώς και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για τη μετάβαση από το πιλοτικό στο μόνιμο σύστημα,
κ) κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό, οργανωτικό ή λεπτομερειακό θέμα που απαιτείται για την εφαρμογή των άρθρων 2 έως 8 και την αποτελεσματική λειτουργία του Προγράμματος.
2. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Άμυνας, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ρυθμίζεται κάθε θέμα σχετικό με τη διαπίστωση της συνδρομής των προϋποθέσεων των υποπερ. αα) και αβ) της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 5.
3. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εθνικής Άμυνας διαπιστώνεται η συνδρομή των προϋποθέσεων των υποπερ. αα) και αβ) της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 5 για τη δυνατότητα αποδοχής των πιστοποιήσεων των Υγειονομικών Επιτροπών των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων και ορίζεται η ημερομηνία από την οποία είναι δυνατή η υποβολή τους.
Άρθρο 10
Μεταβατικές διατάξεις
1. Από την εξάντληση των πόρων του προϋπολογισμού του πιλοτικού προγράμματος του άρθρου 36 του ν. 4837/2021 (Α' 178) από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας σύμφωνα με το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», εφόσον αυτή συντελεστεί πριν από την ολοκλήρωση του πιλοτικού προγράμματος, άλλως από την ολοκλήρωση του πιλοτικού προγράμματος και μέχρι την ένταξη του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού του άρθρου 2 του παρόντος σε προγράμματα του Εταιρικού Συμφώνου Περιφερειακής Ανάπτυξης 2021-2027 για την εν όλω ή εν μέρει χρηματοδότηση των δαπανών του άρθρου 4 του παρόντος από ενωσιακούς πόρους, η δαπάνη για τη σύσταση και λειτουργία του πληροφοριακού συστήματος του άρθρου 8 του παρόντος, οι δαπάνες για την υλοποίηση των συναφών υποστηρικτικών έργων της παρ. 3 του άρθρου 4, οι αποζημιώσεις των προσωπικών βοηθών και οι δαπάνες για τη χορήγηση ποσού οικονομικής ενίσχυσης σε δικαιούχους ωφελούμενους σε καθεστώς συνοίκησης, συμπεριλαμβανομένων των ωφελούμενων των παρ. 1 και 2 του άρθρου 11, είναι δυνατό να καλύπτονται από τον τακτικό προϋπολογισμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, στον οποίο εγγράφονται οι αναγκαίες πιστώσεις.
2. Με την επιφύλαξη του ν. 4412/2016 (Α' 147) και του ν. 4270/2014 (Α' 143), διοικητικές πράξεις που εκ- δόθηκαν, υλικές ενέργειες που πραγματοποιήθηκαν, διαγωνιστικές διαδικασίες που προκηρύχθηκαν και ολοκληρώθηκαν μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος ή βρίσκονται σε εξέλιξη κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, καθώς και συμβάσεις που συνήψε ο Ο.Π.Ε.Κ.Α. κατ' εφαρμογή της υποπερ. ηα) της περ. η) της παρ. 1 του άρθρου 4 του ν. 4520/2018 (Α'30) είναι νόμιμες και παράγουν έννομα αποτελέσματα.
Άρθρο 11
Τελικές διατάξεις
1. Οι ωφελούμενοι του πιλοτικού προγράμματος του άρθρου 36 του ν. 4837/2021 (Α' 178) καθίστανται από την 1η.7.2026, αυτοδίκαια, ωφελούμενοι του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού του άρθρου 2 του παρόντος, εφόσον έχουν λάβει, μέχρι τον χρόνο λήξης του πιλοτικού προγράμματος, εγκεκριμένες υπηρεσίες προσωπικής βοήθειας για χρονικό διάστημα τουλάχιστον εξήντα (60) ημερών, χωρίς να απαιτείται οι ημέρες αυτές να είναι συνεχόμενες. Ιδίως, οι υφιστάμενοι ωφελούμενοι του πιλοτικού προγράμματος, που κατοικούν μόνιμα σε ορεινούς ή νησιωτικούς δήμους, όπως αυτοί ορίζονται στο άρθρο 8 του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ν. 5314/2026, Α' 103), των οποίων ο πληθυσμός δεν υπερβαίνει τους πέντε χιλιάδες (5.000) κατοίκους, σύμφωνα με την πιο πρόσφατη απογραφή της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, συνεχίζουν αυτοδίκαια να απολαμβάνουν τη σχετική υπηρεσία και κατά την υλοποίηση της επέκτασης του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού, ακόμη και αν έχουν λάβει τις σχετικές υπηρεσίες για χρονικό διάστημα μικρότερο των εξήντα (60) ημερών.
2. Οι ωφελούμενοι του πιλοτικού προγράμματος του άρθρου 36 του ν. 4837/2021 που έχουν ενεργό συμφωνητικό με τουλάχιστον έναν (1) προσωπικό βοηθό κατά τη λήξη του πιλοτικού προγράμματος και δεν πληρούν κατά τον χρόνο λήξης του τις προϋποθέσεις της παρ. 1 του παρόντος, καθίστανται από την 1η.7.2026 αυτοδίκαια ωφελούμενοι του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού του άρθρου 2 μέχρι την 31η.12.2026.
3. Μέχρι την έναρξη ισχύος της απόφασης της παρ. 1 του άρθρου 9, οι ωφελούμενοι των παρ. 1 και 2 του παρόντος εξακολουθούν να λαμβάνουν υπηρεσίες προσωπικού βοηθού κατ' εφαρμογή του κανονιστικού πλαισίου με βάση το οποίο εντάχθηκαν στο πιλοτικό πρόγραμμα του άρθρου 36 του ν. 4837/2021.
4. Οι εγγεγραμμένοι προσωπικοί βοηθοί του ν. 4837/2021 εγγράφονται στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών της παρ. 4 του άρθρου 6, εφόσον:
α) έχουν ενεργό συμφωνητικό κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος ή
β) υποβάλουν σχετικό αίτημα.
5. Συμφωνητικά μεταξύ ωφελούμενων των παρ. 1 και 2 και προσωπικών βοηθών της παρ. 4 εξακολουθούν να ισχύουν και μετά το πέρας του πιλοτικού προγράμματος μέχρι την τροποποίησή τους.
Άρθρο 12
Καταργούμενες διατάξεις
Από την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους καταργείται το άρθρο 34 του ν. 4837/2021 (Α' 178), περί των χαρακτηριστικών της υπηρεσίας προσωπικής βοήθειας.
ΜΕΡΟΣ Β'
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΟΡΑΣΗΣ
Άρθρο 13
Σκοπός
Σκοπός του παρόντος Μέρους είναι η καθιέρωση ενός ολοκληρωμένου και οργανωμένου πλαισίου για την εκπαίδευση, επιμόρφωση και πιστοποίηση εκπαιδευτών κινητικότητας, προσανατολισμού και δεξιοτήτων καθημερινής διαβίωσης (εφεξής: εκπαιδευτές κινητικότητας) για άτομα με αναπηρία όρασης, με στόχο την παροχή ποιοτικής εκπαίδευσης σε αυτά και την ενίσχυση της κοινωνικής ένταξής τους.
Άρθρο 14
Αντικείμενο
Αντικείμενο του παρόντος Μέρους είναι:
α) Ο καθορισμός του αρμόδιου φορέα για την επιμόρφωση, την περαιτέρω εξειδίκευση και την πιστοποίηση των εκπαιδευτών κινητικότητας,
β) ο καθορισμός των όρων και των προϋποθέσεων για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη, την οργάνωση και την υλοποίηση προγραμμάτων επιμόρφωσης των εκπαιδευτών κινητικότητας και για την περαιτέρω εξειδίκευσή τους στην εκπαίδευση ατόμων με αναπηρία όρασης (εφεξής: προγράμματα επιμόρφωσης), γ) η σύσταση Ειδικού Μητρώου Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών,
δ) η καταγραφή των βασικών υποχρεώσεων των εκπαιδευτών κινητικότητας κατά την παροχή εκπαίδευσης σε άτομα με αναπηρία όρασης και
ε) ο καθορισμός των όρων και των προϋποθέσεων για την οργάνωση προγραμμάτων εκπαίδευσης προς άτομα με αναπηρία όρασης χωρίς οικονομικό αντάλλαγμα.
Άρθρο 15
Ειδική επιμόρφωση και πιστοποίηση εκπαιδευτών κινητικότητας για άτομα με αναπηρία όρασης
1. Το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Κέντρο Εκπαίδευσης και Αποκατάστασης Τυφλών» (εφεξής: Κ.Ε.Α.Τ.) που συστάθηκε με το π.δ. 265/1979 (Α' 74) ορίζεται:
α) ως αρμόδιος φορέας για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη, την οργάνωση και την υλοποίηση προγραμμάτων επιμόρφωσης για άτομα με αναπηρία όρασης, σύμφωνα με το άρθρο 16,
β) ως αρμόδιος φορέας για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη, την οργάνωση και την υλοποίηση προγραμμάτων επιμόρφωσης για την εξειδίκευση των εκπαιδευτών κινητικότητας στην εκπαίδευση ατόμων με τυφλοκώφωση, σύμφωνα με το άρθρο 24,
γ) ως ο αποκλειστικά αρμόδιος φορέας για την πιστοποίηση της εκπαιδευτικής επάρκειας των εκπαιδευτών κινητικότητας για άτομα με αναπηρία όρασης.
2. Στο πλαίσιο άσκησης των ανωτέρω αρμοδιοτήτων και για την επίτευξη των σκοπών του παρόντος Μέρους, συμπεριλαμβανομένης της επιλογής των επιμορφωτών των υποψήφιων Εκπαιδευτών Κινητικότητας, το Κ.Ε.Α.Τ. δύναται να συνάπτει προγραμματικές συμβάσεις με φορείς του δημόσιου τομέα ή διεθνείς οργανισμούς. Επίσης, δύναται να συνάπτει μνημόνια συνεργασίας και να αναπτύσσει συνεργασίες με ιδιωτικούς φορείς, της ημεδαπής και της αλλοδαπής, με συναφές αντικείμενο.
3. Οι δράσεις που εντάσσονται στο πλαίσιο εκπαίδευσης, επιμόρφωσης και πιστοποίησης Εκπαιδευτών Κινητικότητας για άτομα με αναπηρία όρασης δύνανται να χρηματοδοτούνται από εθνικούς και ενωσιακούς πόρους.
Άρθρο 16
Πρόγραμμα Ειδικής Επιμόρφωσης Εκπαιδευτών Κινητικότητας
1. Η διάρκεια κάθε Προγράμματος Επιμόρφωσης είναι τουλάχιστον ετήσια και περιλαμβάνει θεωρητική επιμόρφωση και πρακτική άσκηση. Ειδικότερα:
α) Η θεωρητική επιμόρφωση είναι διάρκειας τουλάχιστον πεντακοσίων (500) ωρών και περιλαμβάνει, κατ' ελάχιστον, τις ακόλουθες θεματικές ενότητες:
αα) εισαγωγή στις Αρχές Κινητικότητας, Προσανατολισμού και Δεξιοτήτων Καθημερινής Διαβίωσης και αβ) μεθοδολογία και Τεχνικές Εκπαίδευσης Λευκού Μπαστουνιού.
β) Η πρακτική άσκηση είναι διάρκειας πεντακοσίων (500) ωρών και περιλαμβάνει, κατ' ελάχιστον, τις ακόλουθες θεματικές:
βα) βιωματική εκπαίδευση με προσομοίωση,
ββ) προσανατολισμός και Κινητικότητα σε εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους και βγ) ανάπτυξη Δεξιοτήτων Καθημερινής Διαβίωσης.
2. Για τη συμμετοχή τους σε Πρόγραμμα Επιμόρφωσης οι υποψήφιοι Εκπαιδευτές καταβάλλουν δίδακτρα, με την επιφύλαξη του άρθρου 25.
Άρθρο 17
Διαδικασία επιλογής υποψηφίων εκπαιδευτών
1. Με πρόσκληση του Κ.Ε.Α.Τ., η οποία εγκρίνεται από το Διοικητικό του Συμβούλιο και δημοσιεύεται στον επίσημο ιστότοπό του και στον ιστότοπο του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, οι υποψήφιοι Εκπαιδευτές Κινητικότητας καλούνται να υποβάλουν αίτηση συμμετοχής στο Πρόγραμμα Επιμόρφωσης και να δηλώσουν συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή, στην οποία δεσμεύονται να απασχοληθούν σύμφωνα με το άρθρο 23.
2. Για την επιλογή των συμμετεχόντων συστήνεται στο Κ.Ε.Α.Τ. πενταμελής Επιτροπή Αξιολόγησης, η οποία συγκροτείται με απόφαση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ. και αποτελείται από:
α) Τον Πρόεδρο του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ως Πρόεδρο αυτής, ο οποίος αναπληρώνεται από τον Αντιπρόεδρο του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ.,
β) ένα (1) μέλος του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ως μέλος, το οποίο αναπληρώνεται από έτερο μέλος του Δ.Σ.,
γ) έναν επιστήμονα που πληροί την προϋπόθεση της περ. α) του άρθρου 18, ο οποίος αναπληρώνεται από επιστήμονα με τα ίδια προσόντα,
δ) τον Προϊστάμενο του Τμήματος Εκπαίδευσης και Επαγγελματικής Αποκατάστασης Τυφλών του Κ.Ε.Α.Τ., ως μέλος, ο οποίος αναπληρώνεται από υπάλληλο του Τμήματος, και
ε) έναν (1) υπάλληλο κατηγορίας ΠΕ κλάδου Ψυχολόγων από το μόνιμο προσωπικό του Κ.Ε.Α.Τ., ως μέλος, ο οποίος αναπληρώνεται από έναν (1) υπάλληλο κατηγορίας ΠΕ ή ΤΕ κλάδου κοινωνικών λειτουργών από το μόνιμο προσωπικό του Κ.Ε.Α.Τ..
3. Η Επιτροπή Αξιολόγησης εξετάζει πρώτα το παραδεκτό των αιτήσεων των υποψηφίων και απορρίπτει ως απαράδεκτες όσες είναι εκπρόθεσμες ή χωρίς τα απαιτούμενα δικαιολογητικά. Κατόπιν, προβαίνει σε ουσιαστική αξιολόγηση, με τα κριτήρια της παρ. 4.
4. Τα κριτήρια επιλογής των υποψηφίων εκπαιδευτών κινητικότητας συνίστανται σε:
α) αξιολόγηση των ακαδημαϊκών και επαγγελματικών προσόντων τους, όπως αυτά ορίζονται στο άρθρο 18, και
β) διενέργεια συνέντευξης.
Η διαδικασία επιλογής και η μοριοδότηση των υποψηφίων εξειδικεύονται με την απόφαση της περ. α) της παρ. 3 του άρθρου 28.
5. Οι επιλεγέντες ως υποψήφιοι εκπαιδευτές κινητικότητας συνάπτουν πριν από την έναρξη του Προγράμματος Επιμόρφωσης σύμβαση με το Κ.Ε.Α.Τ., σύμφωνα με το υπόδειγμα που περιλαμβάνεται ως παράρτημα στην απόφαση της περ. δ) της παρ. 3 του άρθρου 28.
6. Αν υποψήφιος εκπαιδευτής κινητικότητας δεν αποδεχθεί τη συμμετοχή στο Πρόγραμμα Επιμόρφωσης ή αποκλειστεί για οποιονδήποτε λόγο, το Κ.Ε.Α.Τ. δύναται να προβαίνει στην αναπλήρωσή του με τον επόμενο επιλαχόντα.
7. Με απόφαση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ. ύστερα από εισήγηση της Επιστημονικής Επιτροπής του άρθρου 20, δύναται να διακόπτεται η παρακολούθηση του Προγράμματος Επιμόρφωσης σε περίπτωση παράβασης του άρθρου 18 ή των όρων της σύμβασης της παρ. 5 του άρθρου 17. Αν το Πρόγραμμα Επιμόρφωσης παρέχεται χωρίς δίδακτρα σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 25, εφαρμόζεται η παρ. 3 του ίδιου άρθρου.
Άρθρο 18
Δικαίωμα συμμετοχής υποψηφίων εκπαιδευτών
Δικαίωμα συμμετοχής σε Πρόγραμμα Επιμόρφωσης έχουν όσοι συγκεντρώνουν σωρευτικά τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α) είναι κάτοχοι:
αα) πτυχίου ή διπλώματος Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος (Α.Ε.Ι.) της ημεδαπής σε ένα από τα ακόλουθα Τμήματα ή αντικείμενα:
i) Παιδαγωγικού Τμήματος Ειδικής Αγωγής ή Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής με κατεύθυνση Εκπαίδευσης Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες,
ii) Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης,
iii) Επιστημών της Εκπαίδευσης και Κοινωνικής Εργασίας,
iv) Παιδαγωγικού Προσχολικής Αγωγής ή Παιδαγωγικού Τμήματος κατεύθυνσης Νηπιαγωγών ή Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία ή Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης ή Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία ή Επιστημών της Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία ή Επιστημών της Προσχολικής Αγωγής και Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού,
v) Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας ή Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής ή Φιλοσοφίας και Κοινωνικών Σπουδών ή Παιδαγωγικού Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης,
vi) Κοινωνιολογίας ή Κοινωνικής Εργασίας ή Κοινωνικής Διοίκησης ή Κοινωνικής Διοίκησης και Πολιτικής Επιστήμης ή Κοινωνικής Πολιτικής ή Πολιτικών Επιστημών ή Πολιτικής Επιστήμης ή Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης ή Δημόσιας Διοίκησης,
vii) Εργοθεραπείας ή Φυσικοθεραπείας ή Νοσηλευτικής ή Λογοθεραπείας ή
viii) Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού με κύρια ειδικότητα την «Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση (Ε.Α.Ε.)» ή την «Ειδική Φυσική Αγωγή» ή την «Ειδική Φυσική Αγωγή-Θεραπευτική Γυμναστική» ή την «Προσαρμοσμένη Φυσική Αγωγή» ή την «Προσαρμοσμένη Κινητική Αγωγή» ή την «Άσκηση σε χρόνιες παθήσεις και Αναπηρία»,
αβ) πτυχίου Τμήματος ή διπλώματος Ανώτατου Τεχνολογικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος (Α.Τ.Ε.Ι.) της ημεδαπής σε Εργοθεραπεία ή Φυσικοθεραπεία ή Νοσηλευτική ή Λογοθεραπεία ή Κοινωνική Εργασία,
αγ) ακαδημαϊκά ισότιμου και αντίστοιχου τίτλου σχολών της αλλοδαπής ή αντίστοιχων τμημάτων Κολλεγίων με αναγνώριση επαγγελματικής ισοδυναμίας από το Αυτοτελές Τμήμα Εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας (Α.Τ.Ε.Ε.Ν.), σύμφωνα με το π.δ. 38/2010 (Α'78), αντίστοιχης ειδικότητας προς αυτές των υποπερ. αα) και αβ), αδ) τίτλου του άρθρου 7 του π.δ. 85/2022 (Α'232), περί λοιπών δεκτών τίτλων πλην των ακαδημαϊκά αναγνωρισμένων τίτλων της αλλοδαπής, στις προαναφερόμενες ειδικότητες Τμημάτων Α.Ε.Ι. ή Α.Τ.Ε.Ι. ή
αε) πτυχίου άλλων καθηγητικών σχολών κατά την έννοια της παρ. 2 του άρθρου 8 του ν. 3194/2003 (Α' 267), εφόσον διαθέτουν αποδεδειγμένη εργασιακή πείρα, σύμφωνα με το άρθρο 11του π.δ. 85/2022, περί εμπειρίας και απόδειξης αυτής, στην υποστήριξη ατόμων με αναπηρία όρασης, που έχει αποκτηθεί σε αναγνωρισμένους φορείς για άτομα με αναπηρία όρασης της ημεδαπής ή της αλλοδαπής,
β) διαθέτουν καλή σωματική και ψυχική υγεία, βάσει του άρθρου 7 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ. (ν. 3528/2007, Α' 26), κατάλληλη για την παρακολούθηση και εκτέλεση των απαιτήσεων του προγράμματος και την παροχή υπηρεσιών εκπαιδευτή,
γ) κατέχουν καλή γνώση της αγγλικής γλώσσας, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 10 του π.δ. 85/2022, δ) έχουν εκπληρώσει τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις ή έχουν νόμιμα απαλλαγεί από αυτές και ε) δεν συντρέχει στο πρόσωπό τους κάποιο από τα κωλύματα διορισμού των δημοσίων υπαλλήλων, όπως ορίζονται στα άρθρα 8, περί καταδίκης, στερητικής ή επικουρικής δικαστικής συμπαράστασης και ανάκλησης διορισμού, και 9, περί απόλυσης από άλλη θέση για πειθαρχικούς λόγους, του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ., ούτε κατά τον χρόνο λήξης της προθεσμίας υποβολής της αίτησης συμμετοχής ούτε κατά τον χρόνο συμμετοχής στο Πρόγραμμα Επιμόρφωσης.
Άρθρο 19
Συμμετοχή στις εξετάσεις πιστοποίησης
1. Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση του Προγράμματος Επιμόρφωσης του άρθρου 16, οι υποψήφιοι εκπαιδευτές κινητικότητας συμμετέχουν στις εξετάσεις πιστοποίησης που διενεργούνται σύμφωνα με το παρόν και λαμβάνουν χώρα μετά την επιτυχή ολοκλήρωση εκάστοτε προγράμματος επιμόρφωσης, ώστε να εγγραφούν στο Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών του άρθρου 22. Στην περίπτωση του άρθρου 25, η συμμετοχή στις εξετάσεις πιστοποίησης είναι υποχρεωτική, άλλως εφαρμόζεται η παρ. 3 του άρθρου 25.
2. Οι εξετάσεις πιστοποίησης περιλαμβάνουν γραπτή και πρακτική δοκιμασία και διενεργούνται από το Κ.Ε.Α.Τ. κατόπιν απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου (Δ.Σ.) του, η οποία δημοσιεύεται στους ιστοτόπους του Κ.Ε.Α.Τ. και του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
3. Για τη συμμετοχή στις εξετάσεις πιστοποίησης δύναται να προβλέπεται καταβολή παραβόλου, το ύψος του οποίου ορίζεται με την απόφαση της παρ. 5 του άρθρου 28. Το παράβολο συνιστά έσοδο του κρατικού προϋπολογισμού, μέρος του οποίου μπορεί να εγγράφεται κατ' έτος στον προϋπολογισμό του Κ.Ε.Α.Τ., σύμφωνα με το άρθρο 74 του ν. 4270/2014 (Α' 143).
4. Σε όσους έχουν ολοκληρώσει προγράμματα αντίστοιχα με τα προγράμματα επιμόρφωσης στο Κ.Ε.Α.Τ. ή σε άλλους αναγνωρισμένους φορείς, της ημεδαπής και αλλοδαπής, και επιθυμούν να λάβουν το πιστοποιητικό του άρθρου 21 και να εγγραφούν στο Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών του άρθρου 22, παρέχεται η δυνατότητα να συμμετάσχουν απευθείας στις εξετάσεις για τη λήψη της πιστοποίησης, με απόφαση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., κατόπιν θετικής εισήγησης της Επιστημονικής Επιτροπής του άρθρου 20, προσκομίζοντας σχετική βεβαίωση ή σχετικό πιστοποιητικό επιτυχούς ολοκλήρωσης του οικείου προγράμματος, εφόσον συγκεντρώνουν τις προϋποθέσεις του άρθρου 18.
5. Με απόφαση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ. ορίζονται η ημερομηνία, ο τόπος, η χρονική διάρκεια και οι όροι διεξαγωγής των εξετάσεων πιστοποίησης.
Άρθρο 20
Επιστημονική Επιτροπή
1. Στο Κ.Ε.Α.Τ. συστήνεται πενταμελής Επιστημονική Επιτροπή, η οποία έχει την ευθύνη διεξαγωγής των εξετάσεων πιστοποίησης, συγκροτείται με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου (Δ.Σ.) του Κ.Ε.Α.Τ. και αποτελείται από:
α) Τον Πρόεδρο του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ως Πρόεδρο αυτής, ο οποίος αναπληρώνεται από τον Αντιπρόεδρο του Δ.Σ.,
β) ένα (1) μέλος του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ως μέλος, το οποίο αναπληρώνεται από έτερο μέλος του Δ.Σ.,
γ) έναν επιστήμονα που πληροί την προϋπόθεση της περ. α) του άρθρου 18, ο οποίος αναπληρώνεται από επιστήμονα με τα ίδια προσόντα,
δ) έναν (1) εκπαιδευτή κινητικότητας με εμπειρία τουλάχιστον πέντε (5) ετών που υποδεικνύεται από το Κ.Ε.Α.Τ., ως μέλος, ο οποίος αναπληρώνεται από έτερο εκπαιδευτή με αντίστοιχη εμπειρία και
ε) έναν (1) εκπρόσωπο της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία, ως μέλος, ο οποίος αναπληρώνεται από πρόσωπο που υποδεικνύεται από τον Πανελλήνιο Σύνδεσμο Τυφλών.
2. Η Επιστημονική Επιτροπή είναι αρμόδια για την επιλογή των θεμάτων, την επίβλεψη της διαδικασίας και τη βαθμολόγηση των υποψηφίων στη γραπτή και την πρακτική δοκιμασία.
Άρθρο 21
Χορήγηση πιστοποίησης
Μετά την επιτυχή συμμετοχή στις εξετάσεις πιστοποίησης χορηγείται Πιστοποιητικό Εκπαιδευτή Κινητικότητας, Προσανατολισμού και Δεξιοτήτων Καθημερινής Διαβίωσης από το Κ.Ε.Α.Τ., που υπογράφεται από τον Πρόεδρο του Διοικητικού του Συμβουλίου.
Άρθρο 22
Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών
1. Το Κ.Ε.Α.Τ. τηρεί Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών Κινητικότητας (Ειδικό Μητρώο) σε ηλεκτρονική μορφή, το οποίο αναρτάται στον επίσημο ιστότοπο του Κ.Ε.Α.Τ. και στο οποίο εγγράφονται με επιμέλεια του φορέα οι επιτυχόντες των εξετάσεων πιστοποίησης. Στο Ειδικό Μητρώο καταχωρίζονται και τηρούνται στοιχεία τα οποία αφορούν στην ιδιότητα, τη γεωγραφική δραστηριοποίηση και τα στοιχεία επικοινωνίας των πιστοποιημένων εκπαιδευτών κινητικότητας, προς ενημέρωση των δυνητικά ωφελούμενων ατόμων με αναπηρία όρασης. Η τήρηση, η επεξεργασία και η δημοσιοποίηση των στοιχείων του Ειδικού Μητρώου πραγματοποιούνται σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119) και τον ν. 4624/2019 (Α'137).
2. Οι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές κινητικότητας γνωστοποιούν στο Κ.Ε.Α.Τ. οποιαδήποτε μεταβολή των ατομικών τους στοιχείων, χωρίς υπαίτια καθυστέρηση και με κάθε πρόσφορο μέσο.
Άρθρο 23
Υποχρεώσεις εκπαιδευτών
1. Οι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές κινητικότητας εκπαιδεύουν τα ωφελούμενα άτομα με αναπηρία όρασης στην κινητικότητα, στον προσανατολισμό και στις δεξιότητες καθημερινής διαβίωσης, στον τόπο για τον οποίο έχουν επιλεγεί και ορίζεται στη σύμβασή τους με το Κ.Ε.Α.Τ., σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 17.
2. Η διάρκεια της εκπαίδευσης ανά ωφελούμενο προσδιορίζεται ανάλογα με τις ειδικές ανάγκες του και δύναται να ανέρχεται από εξήντα (60) έως τετρακόσιες (400) ώρες κατ' έτος, ύστερα από απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Κ.Ε.Α.Τ., η οποία εκδίδεται κατόπιν γνωμοδότησης της Επιστημονικής Επιτροπής του άρθρου 20.
3. Οι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές κινητικότητας παρέχουν εκπαίδευση με σεβασμό στην προσωπικότητα και τις ανάγκες του ωφελούμενου και διαφυλάττουν την ιδιωτικότητα και τα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα του. Κάθε πληροφορία που έρχεται σε γνώση τους κατά τη διάρκεια της παροχής εκπαίδευσης χρησιμοποιείται αποκλειστικά για τους σκοπούς αυτής.
Άρθρο 24
Πρόγραμμα εξειδίκευσης των εκπαιδευτών κινητικότητας στην εκπαίδευση ατόμων με τυφλοκώφωση
Το Κ.Ε.Α.Τ. οργανώνει προγράμματα επιμόρφωσης για τους εγγεγραμμένους στο Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών του άρθρου 22, εφόσον διαθέτουν πιστοποίηση στην ελληνική νοηματική γλώσσα, με στόχο την εξειδίκευσή τους στην εκπαίδευση ατόμων με τυφλοκώφωση, σε σύμπραξη με το Εθνικό Ίδρυμα Κωφών, σύμφωνα με την απόφαση της παρ. 6 του άρθρου 28.
Άρθρο 25
Όροι συμμετοχής υποψήφιων εκπαιδευτών χωρίς δίδακτρα στο πρόγραμμα Ειδικής Επιμόρφωσης Εκπαιδευτών Κινητικότητας
1. Κατά παρέκκλιση της παρ. 2 του άρθρου 16, με βάση την εκάστοτε κοινωνική αναγκαιότητα, η οποία προκύπτει από τη συνεκτίμηση του διαθέσιμου αριθμού εκπαιδευτών και του πλήθους των ατόμων με αναπηρία όρασης που δεν έχουν λάβει εκπαίδευση και υπό την προϋπόθεση της ύπαρξης της απαιτούμενης δημοσιονομικής δυνατότητας, το Πρόγραμμα Ειδικής Επιμόρφωσης Εκπαιδευτών Κινητικότητας δύναται να παρέχεται χωρίς δίδακτρα και με κάλυψη από το Κ.Ε.Α.Τ. κάθε σχετικής δαπάνης των υποψηφίων εκπαιδευτών κινητικότητας, υπό την προϋπόθεση της υποχρεωτικής εκ μέρους τους παροχής εκπαίδευσης σε άτομα με αναπηρία όρασης, σύμφωνα με τις παρ. 2 και 3.
2. Στις περιπτώσεις της παρ. 1, οι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές κινητικότητας παρέχουν εκπαίδευση στην κινητικότητα, τον προσανατολισμό και τις δεξιότητες καθημερινής διαβίωσης χωρίς οικονομικό αντάλλαγμα, με βάση προκαθορισμένο αριθμό ωρών. Η ημερομηνία ανάληψης καθηκόντων δηλώνεται εγγράφως από τον εκπαιδευτή κινητικότητας στο Κ.Ε.Α.Τ. και δεν δύναται να απέχει περισσότερο από οκτώ (8) μήνες από την εγγραφή του στο Ειδικό Μητρώο του άρθρου 22. Η ανωτέρω παροχή εκπαίδευσης αποτελεί ανταποδοτική υποχρέωση προς το Κ.Ε.Α.Τ., έναντι των δαπανών επιμόρφωσής τους που αυτό ανέλαβε, και δεν συνιστά παροχή εξαρτημένης εργασίας.
3. Αν ο υποψήφιος εκπαιδευτής κινητικότητας δεν ολοκληρώσει επιτυχώς το πρόγραμμα ή παραιτηθεί ή αρνηθεί να συμμετάσχει στις εξετάσεις πιστοποίησης ή αρνηθεί ή διακόψει την παροχή εκπαίδευσης της παρ. 2 του παρόντος, επιστρέφει, σύμφωνα με τα άρθρα 121 και 123 του ν. 4270/2014 (Α' 143), περί διαδικασίας είσπραξης αχρεωστήτως καταβληθέντων, στο Κ.Ε.Α.Τ. κάθε ποσό που αντιστοιχεί στις πραγματοποιηθείσες, σύμφωνα με την παρ. 1 του παρόντος, δαπάνες εκπαίδευσής του, απομειούμενο αναλογικώς κατά το μέρος που παρασχέθηκαν οι υπηρεσίες της παρ. 2 του παρόντος.
Άρθρο 26
Όροι συμμετοχής ατόμων με αναπηρία όρασης σε πρόγραμμα εκπαίδευσης σε κινητικότητα, προσανατολισμό και δεξιότητες καθημερινής διαβίωσης από τους εκπαιδευτές κινητικότητας χωρίς οικονομική επιβάρυνση
1. Το Κ.Ε.Α.Τ. καλεί, ύστερα από απόφαση του Διοικητικού του Συμβουλίου, τα άτομα με αναπηρία όρασης που πληρούν τις προϋποθέσεις της παρ. 2 να συμμετάσχουν σε προγράμματα εκπαίδευσής τους στην κινητικότητα, τον προσανατολισμό και τις δεξιότητες καθημερινής διαβίωσης, χωρίς οικονομική επιβάρυνση, μέσω πρόσκλησης που δημοσιεύεται στον ιστότοπό του και στον ιστότοπο του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
2. Επιλέξιμοι για το πρόγραμμα είναι όσοι κατά την ημερομηνία της αίτησης συμμετοχής τους διαμένουν νόμιμα στην ελληνική επικράτεια και:
α) διαθέτουν πιστοποίηση σε ισχύ από το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας ή από τις Ανώτατες Υγειονομικές Επιτροπές των Κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων που απονέμει ποσοστό αναπηρίας όρασης ογδόντα τοις εκατό (80%) και άνω ή τον χαρακτηρισμό «ολικά τυφλός» ή
β) είναι δικαιούχοι της οικονομικής ενίσχυσης ατόμων με αναπηρία όρασης που χορηγεί ο Ο.Π.Ε.Κ.Α..
3. Οι επιλέξιμοι αιτούντες κατατάσσονται ανά γεωγραφική περιφέρεια με βάση οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια, λαμβανομένης υπόψη και της επίδρασης που θα έχει η εκπαίδευση στην ενίσχυση της κοινωνικής τους ένταξης. Η αξιολόγηση των αιτήσεων και η κατάταξη των υποψηφίων πραγματοποιούνται από την πενταμελή Επιτροπή Αξιολόγησης του άρθρου 17.
4. Η εκπαίδευση παρέχεται στους δικαιούχους, ανά γεωγραφική περιφέρεια σύμφωνα με την παρ. 3, από:
α) το προσωπικό του Κ.Ε.Α.Τ. και
β) τους πιστοποιημένους Εκπαιδευτές Κινητικότητας που είναι εγγεγραμμένοι στο Ειδικό Μητρώο του άρθρου 22 και παρέχουν την εκπαίδευση της παρ. 2 του άρθρου 25.
Άρθρο 27
Προστασία προσωπικών δεδομένων στο πλαίσιο του Ειδικού Μητρώου Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών
1. Για την εφαρμογή των άρθρων 15 έως 26 που προβλέπουν ή συνεπάγονται επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, υπεύθυνος επεξεργασίας είναι το Κ.Ε.Α.Τ. και υποκείμενα της επεξεργασίας είναι οι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές κινητικότητας, καθώς και τα άτομα με αναπηρία όρασης.
2. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται για τους εξής σκοπούς:
α) Την επιλογή, την επιμόρφωση και την πιστοποίηση των εκπαιδευτών κινητικότητας. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού υποβάλλονται σε επεξεργασία: αα) δεδομένα ταυτοποίησης και επικοινωνίας,
αβ) δεδομένα ακαδημαϊκής εκπαίδευσης και επαγγελματικής εμπειρίας, αγ) διοικητικά δεδομένα που αφορούν την πλήρωση των προϋποθέσεων συμμετοχής και αδ) δεδομένα υγείας, στον απολύτως αναγκαίο βαθμό, για τη διαπίστωση της καταλληλότητας συμμετοχής στο Πρόγραμμα Επιμόρφωσης.
β) Τη διενέργεια εξετάσεων πιστοποίησης και τη χορήγηση πιστοποίησης. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού υποβάλλονται σε επεξεργασία: βα) δεδομένα ταυτοποίησης, ββ) δεδομένα αξιολόγησης και βαθμολόγησης και βγ) διοικητικά δεδομένα που αφορούν στη διαδικασία πιστοποίησης.
γ) Την τήρηση και τη λειτουργία του Ειδικού Μητρώου Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού υποβάλλονται σε επεξεργασία: γα) ονοματεπώνυμο,
γβ) ιδιότητα πιστοποιημένου εκπαιδευτή κινητικότητας, γγ) γεωγραφική περιοχή δραστηριοποίησης και γδ) στοιχεία επαγγελματικής επικοινωνίας.
δ) Την παροχή εκπαίδευσης σε άτομα με αναπηρία όρασης. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού υποβάλλονται σε επεξεργασία:
δα) δεδομένα ταυτοποίησης και επικοινωνίας, δβ) δεδομένα που αφορούν στην αναπηρία όρασης,
δγ) δεδομένα υγείας απολύτως αναγκαία για τον σχεδιασμό και την παροχή εξατομικευμένης εκπαίδευσης και
δδ) διοικητικά δεδομένα που αφορούν στη συμμετοχή σε προγράμματα εκπαίδευσης με ή χωρίς οικονομικό αντάλλαγμα.
3. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία στο πλαίσιο: α) της επιλογής, της επιμόρφωσης και της πιστοποίησης των εκπαιδευτών κινητικότητας, β) της διενέργειας εξετάσεων πιστοποίησης,
γ) της τήρησης και της λειτουργίας του Ειδικού Μητρώου Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών και δ) της παροχής εκπαίδευσης σε άτομα με αναπηρία όρασης,
τηρούνται για χρονικό διάστημα δέκα (10) ετών από την ολοκλήρωση της αντίστοιχης διαδικασίας ή της παροχής της εκπαίδευσης.
Κατ' εξαίρεση, τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που περιλαμβάνονται στο Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών τηρούνται για όσο χρονικό διάστημα το υποκείμενο της επεξεργασίας διατηρεί την ιδιότητα του πιστοποιημένου εκπαιδευτή κινητικότητας.
Μετά από την απώλεια της ιδιότητας του πιστοποιημένου εκπαιδευτή κινητικότητας ή την αποδοχή αιτήματός του για διαγραφή από το Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών, τα δεδομένα που περιλαμβάνονται στο Μητρώο διαγράφονται ή ανωνυμοποιούνται.
4. Τα υποκείμενα της επεξεργασίας έχουν τα δικαιώματα που προβλέπονται στα άρθρα 12 έως 22 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119).
5. Αποδέκτες των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος άρθρου είναι:
α) ^ Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και το Κ.Ε.Α.Τ., για τους σκοπούς εποπτείας και ελέγχου της εφαρμογής του παρόντος νόμου,
β) η Επιτροπή Αξιολόγησης της παρ. 2 του άρθρου 17 και η Επιστημονική Επιτροπή του άρθρου 20, αποκλειστικά στο πλαίσιο της άσκησης των αρμοδιοτήτων τους,
γ) το γενικό κοινό, αποκλειστικά ως προς τα δεδομένα του Ειδικού Μητρώου Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών που αναρτώνται στον ιστότοπο του Κ.Ε.Α.Τ. στο πλαίσιο του σκοπού της περ. γ) της παρ. 2, και ειδικότερα τον αριθμό μητρώου και την περιοχή δραστηριοποίησης των πιστοποιημένων Εκπαιδευτών.
6. Σε περίπτωση διαλειτουργικότητας ή σύνδεσης με το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας, τις Ανώτατες Υγειονομικές Επιτροπές και τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, καθορίζονται ρητά ο τρόπος και ο σκοπός της διαλειτουργικότητας ή της σύνδεσης, καθώς και οι κατηγορίες δεδομένων που αποτελούν αντικείμενο άντλησης ή κοινοποίησης, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της παρ. 4 του άρθρου 4, σε συνδυασμό με τα άρθρα 6 και 9 του Γ.Κ.Π.Δ..
Άρθρο 28
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. α) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Διοικητικού Συμβουλίου (Δ.Σ.) του Κ.Ε.Α.Τ., ορίζονται η έναρξη κάθε προγράμματος του άρθρου 16 και ο αριθμός των υποψηφίων εκπαιδευτών κινητικότητας που συμμετέχουν σε αυτό και κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό ή λεπτομερειακό θέμα για την υλοποίηση κάθε Προγράμματος Επιμόρφωσης του άρθρου 16.
β) Με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Κ.Ε.Α.Τ., κατόπιν γνώμης της Επιστημονικής Επιτροπής του άρθρου 20, εξειδικεύονται το περιεχόμενο των θεματικών ενοτήτων της θεωρητικής επιμόρφωσης και της πρακτικής άσκησης και η διάρκεια κάθε Προγράμματος Επιμόρφωσης, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 16.
2. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η οποία εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ορίζονται οι δαπάνες που απαιτούνται για την υλοποίηση Προγραμμάτων Επιμόρφωσης του άρθρου 16, όπως το ύψος των διδάκτρων, το κόστος της θεωρητικής επιμόρφωσης και της πρακτικής άσκησης, το κόστος των συγγραμμάτων, των βιβλίων και του εν γένει υποστηρικτικού υλικού, καθώς και το κόστος για τη μετακίνηση και τη διαμονή των επιμορφωτών και των υποψηφίων εκπαιδευτών κινητικότητας.
3. Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ορίζονται:
α) η διαδικασία επιλογής και η μοριοδότηση των υποψηφίων εκπαιδευτών κινητικότητας για τη συμμετοχή τους στο εκάστοτε Πρόγραμμα Επιμόρφωσης με βάση τα κριτήρια επιλογής της παρ. 4 του άρθρου 17, β) η γεωγραφική κατανομή των διαθέσιμων θέσεων σύμφωνα με τη γεωγραφική κατανομή των αναγκών εξυπηρέτησης ατόμων με αναπηρία όρασης,
γ) οι προϋποθέσεις και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά συμμετοχής των υποψηφίων, δ) η διαδικασία υποβολής και αξιολόγησης των αιτήσεων και το υπόδειγμα σύμβασης της παρ. 5 του άρθρου 17.
4. Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι, τα δικαιολογητικά συμμετοχής στις εξετάσεις πιστοποίησης, η διαδικασία των εξετάσεων, ο τύπος των χορηγούμενων τίτλων και βεβαιώσεων, καθώς και κάθε άλλο ειδικότερο, τεχνικό ή λεπτομερειακό θέμα σχετικό με τις εξετάσεις πιστοποίησης, σύμφωνα με τα άρθρα 18 και 19.
5. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., καθορίζονται το ύψος του παραβόλου της παρ. 3 του άρθρου 19, η διαδικασία απόδοσης και το ποσοστό του εσόδου που δύναται να εγγράφεται ως πίστωση στον προϋπολογισμό του Κ.Ε.Α.Τ., σύμφωνα με το άρθρο 74 του ν. 4270/2014 (Α' 143).
6. Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ορίζονται οι ειδικότεροι όροι και οι προϋποθέσεις για:
α) την υλοποίηση των Προγραμμάτων Εξειδίκευσης του άρθρου 24 και
β) τη σύμπραξη με το Εθνικό Ίδρυμα Κωφών για τους σκοπούς του ίδιου άρθρου.
7. Με κοινή απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και του αρμόδιου για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία υπουργού, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ορίζονται το πλήθος ωρών παροχής εκπαίδευσης χωρίς οικονομικό αντάλλαγμα και οι ειδικότεροι όροι της ανταποδοτικής παροχής εκπαίδευσης, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 25.
8. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η οποία εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ορίζεται, ανά πρόγραμμα, η κάλυψη από το Κ.Ε.Α.Τ. κάθε σχετικής δαπάνης των υποψηφίων Εκπαιδευτών Κινητικότητας, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 25.
9. Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Δ.Σ. του Κ.Ε.Α.Τ., ορίζονται τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, η διαδικασία υποβολής και αξιολόγησης των αιτήσεων και κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό ή λεπτομερειακό θέμα για την υλοποίηση των προγραμμάτων εκπαίδευσης του άρθρου 26.
10. Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας δύνανται να εξειδικεύονται θέματα για την εφαρμογή του άρθρου 27, ιδίως ως προς τα οργανωτικά και τεχνικά μέτρα ασφάλειας, τις διαδικασίες άσκησης των δικαιωμάτων των υποκειμένων των δεδομένων, τον τρόπο τήρησης και ενημέρωσης του Ειδικού Μητρώου Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών, τον τρόπο και τις προϋποθέσεις διαλειτουργικότητας με άλλα δημόσια μητρώα, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια τεχνικού ή διαδικαστικού χαρακτήρα, σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119) και τον ν. 4624/2019 (Α' 137).
ΜΕΡΟΣ Γ'
ΕΘΝΙΚΗ ΠΥΛΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΡΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ
Άρθρο 29
Σκοπός
Σκοπός του παρόντος Μέρους είναι:
α) η ενίσχυση της προσβασιμότητας των ατόμων με αναπηρία στις δημόσιες υπηρεσίες και η βελτίωση των υπηρεσιών που παρέχονται στους πολίτες στο πλαίσιο των διαδικασιών αξιολόγησης και πιστοποίησης της αναπηρίας και της χορήγησης παροχών αναπηρίας,
β) η διασφάλιση της διαλειτουργικότητας μεταξύ πληροφοριακών συστημάτων για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου ψηφιακού περιβάλλοντος για την εξυπηρέτηση των ατόμων με αναπηρία μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας,
γ) η καθιέρωση ενιαίου τρόπου απόδειξης της ιδιότητας του ατόμου με αναπηρία μέσω της Κάρτας Αναπηρίας και
δ) η αποτελεσματικότερη άσκηση δημόσιων πολιτικών στον τομέα της αναπηρίας με βάση αξιόπιστα και επικαιροποιημένα δεδομένα.
Άρθρο 30
Αντικείμενο
Αντικείμενο του παρόντος Μέρους είναι η αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου λειτουργίας της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας, ιδίως μέσω της ρύθμισης της οργάνωσης, της λειτουργίας και της διασύνδεσης των ψηφιακών μητρώων και συστημάτων για τα άτομα με αναπηρία, καθώς και της Κάρτας Αναπηρίας, με σκοπό την εύρυθμη λειτουργία ενός ενιαίου και ολοκληρωμένου ψηφιακού συστήματος εξυπηρέτησης των ατόμων με αναπηρία.
Άρθρο 31
Εθνική Πύλη Αναπηρίας - Τροποποίηση άρθρου 102 ν. 4961/2022
Στο άρθρο 102 του ν. 4961/2022 (Α' 146), περί της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, οι λέξεις «πληροφοριακό σύστημα» αντικαθίστανται από τη λέξη «ιστότοπος», β) στην παρ. 2, βα) στην αρχή του εδαφίου, οι λέξεις «Η Εθνική Πύλη Αναπηρίας συντίθεται από τα» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας παρέχεται πρόσβαση στα», ββ) στην περ. α), i) στο εισαγωγικό εδάφιο, μετά από τη λέξη «που», προστίθενται οι λέξεις «τηρείται από τον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.) και», ii) στην υποπερ. αβ), οι λέξεις «που υποστηρίζονται από εποπτευόμενο φορέα του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης» αντικαθίστανται από τις λέξεις «που λειτουργεί και υποστηρίζεται από την ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» (Η.Δ.Υ.Κ.Α. Μ.Α.Ε.)», βγ) στην περ. β), μετά από τις λέξεις «(Ψηφιακό Μητρώο ΑμεΑ),», προστίθενται οι λέξεις «που τηρείται από τον e-Ε.Φ.Κ.Α.,», βδ) στην περ. γ), μετά από τις λέξεις «Μητρώο Παροχών Αναπηρίας,», προστίθενται οι λέξεις «που τηρείται από τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.),», βε) στην περ. δ), μετά από τις λέξεις «Υποσύστημα Κάρτας Αναπηρίας,», προστίθενται οι λέξεις «που τηρείται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α.,», βστ) προστίθεται περ. ε), βζ) στο τέλος του εδαφίου, διαγράφονται οι λέξεις «τα οποία υποστηρίζονται από εποπτευόμενους φορείς του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης», βη) προστίθενται εδάφια, δεύτερο, τρίτο και τέταρτο, και το άρθρο 102, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 102
Εθνική Πύλη Αναπηρίας
1. Στον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.) τηρείται ιστότοπος με την επωνυμία «Εθνική Πύλη Αναπηρίας», υπό την εποπτεία του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, ο οποίος είναι προσβάσιμος μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr-ΕΨΠ).
2. Μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας παρέχεται πρόσβαση στα ακόλουθα επιμέρους συστήματα:
α) το Σύστημα Πιστοποίησης Αναπηρίας, που τηρείται από τον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.) και αποτελείται από τα εξής επιμέρους υποσυστήματα: αα) το Υποσύστημα Ηλεκτρονικής Αίτησης για πιστοποίηση αναπηρίας,
αβ) το Υποσύστημα Κατάρτισης Ιατρικού Εισηγητικού Φακέλου του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.), που αποτελεί τμήμα του Ατομικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας (Α.Η.Φ.Υ.), που λειτουργεί και υποστηρίζεται από την ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» (Η.Δ.Υ.Κ.Α. Μ.Α.Ε.),
αγ) το Υποσύστημα Ιατρικής Αξιολόγησης του ΚΕ.Π.Α., το οποίο υποστηρίζεται από τον e-Ε.Φ.Κ.Α., β) το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία (Ψηφιακό Μητρώο ΑμεΑ), που τηρείται από τον e-Ε.Φ.Κ.Α., γ) το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας, που τηρείται από τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.),
δ) το Υποσύστημα Κάρτας Αναπηρίας, που τηρείται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α., ε) το Μητρώο Δομών Αναπηρίας, που τηρείται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α..
Ο ιστότοπος της παρ. 1 και τα συστήματα των περ. β), γ) και δ) της παρούσας αναπτύσσονται και υποστηρίζονται από την ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας Α.Ε.» (Ε.Δ.Υ.Τ.Ε. Α.Ε.), στο πλαίσιο του έργου του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας με τίτλο «SUB2: Εθνική πύλη Αναπηρίας και καθιέρωση της Κάρτας Αναπηρίας», με κωδικό έργου (MIS) 5179243.
Μετά από την ολοκλήρωση του έργου, η Ε.Δ.Υ.Τ.Ε. Α.Ε. συνεχίζει να υποστηρίζει τον ιστότοπο της παρ. 1 και τα συστήματα των περ. β), γ) και δ) του πρώτου εδαφίου της παρούσας και η σχετική δαπάνη καλύπτεται από τον κύριο κάθε υποσυστήματος, ο οποίος επιχορηγείται για τον σκοπό αυτό από το κατά περίπτωση εποπτεύον Υπουργείο.
Το προηγούμενο εδάφιο ισχύει και για την έκδοση και διανομή πλαστικών Καρτών Αναπηρίας.
3. Μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας τα άτομα με αναπηρία:
α) έχουν πρόσβαση στα προσωπικά τους δεδομένα που τηρούνται στο Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία,
β) υποβάλλουν αίτημα για αξιολόγηση και πιστοποίηση αναπηρίας, γ) υποβάλλουν αίτημα για χορήγηση Κάρτας Αναπηρίας,
δ) εξυπηρετούνται, στο πλαίσιο υπηρεσίας μιας στάσης, για συνταξιοδοτικές, επιδοματικές, κοινωνικές και οικονομικές παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες, που προβλέπονται από τη νομοθεσία για τα άτομα με αναπηρία, και
ε) πληροφορούνται για τις διαθέσιμες παροχές και τα κριτήρια επιλεξιμότητας για τις παροχές αυτές.
4. Κάθε αίτημα για συνταξιοδοτικές, επιδοματικές, κοινωνικές και οικονομικές παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες που προβλέπονται από τη νομοθεσία για τα άτομα με αναπηρία εξετάζεται μόνο μετά από την ολοκλήρωση της διαδικασίας πιστοποίησης της αναπηρίας. Οι διαδικασίες πιστοποίησης αναπηρίας της παρ. 1 του άρθρου 103 διενεργούνται μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας σύμφωνα με το άρθρο 103. Τα στοιχεία των πιστοποιήσεων αναπηρίας αντλούνται απευθείας από την Εθνική Πύλη Αναπηρίας μέσω της διαλειτουργικότητας των αντίστοιχων πληροφοριακών συστημάτων, για την απονομή παροχών και διευκολύνσεων από φορείς του δημόσιου τομέα υπό την έννοια της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α' 143).
5. Ο ιστότοπος της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας έχει επίπεδο προσβασιμότητας, τουλάχιστον, ΑΑΑ του προτύπου W3C/WCAG 2.1 ή συμμορφώνεται με τις προβλέψεις του Κεφαλαίου Η' του ν. 4727/2020 (Α'184) περί της ψηφιακής προσβασιμότητας και της υπό στοιχεία ΥΑΠ/Φ.40.4/1/989/10.4.2012 απόφασης του Υφυπουργού Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης (Β' 1301) περί του Πλαισίου Παροχής Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης».
Άρθρο 32
Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία - Τροποποίηση άρθρου 105 ν. 4961/2022
Στο άρθρο 105 του ν. 4961/2022 (Α'146), περί του Ψηφιακού Μητρώου Ατόμων με Αναπηρία, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, αα) στο πρώτο εδάφιο, η λέξη «υποσύστημα» αντικαθίσταται από τις λέξεις «προσβάσιμο μέσω», αβ) στο δεύτερο εδάφιο, οι λέξεις «της Ελληνικής Αστυνομίας και του Πυροσβεστικού Σώματος» αντικαθίστανται από τις λέξεις «με τα πλήρη στοιχεία των πιστοποιήσεων τους και δημογραφικά στοιχεία», αγ) το τρίτο εδάφιο καταργείται, β) στην παρ. 2, βα) στο πρώτο εδάφιο, μετά από τη λέξη «διασυνδέεται», προστίθενται οι λέξεις «μέσω του Ψηφιακού Μητρώου Παροχών», ββ) στο δεύτερο εδάφιο, οι λέξεις «στο σύνολο των δεδομένων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «μόνο στα δεδομένα των πιστοποιήσεων αναπηρίας», βγ) το τρίτο εδάφιο καταργείται, και το άρθρο 105, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 105
Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία
1. Το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία είναι προσβάσιμο μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας. Σε αυτό καταγράφονται όλα τα άτομα που διαθέτουν πιστοποίηση αναπηρίας που έχει εκδοθεί από το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.) και την Ανώτατη Υγειονομική Επιτροπή του Στρατού, του Ναυτικού και της Αεροπορίας, με τα πλήρη στοιχεία των πιστοποιήσεών τους και δημογραφικά στοιχεία.
2. Το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία διασυνδέεται μέσω του Ψηφιακού Μητρώου Παροχών με δημόσιους φορείς που χορηγούν παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες προς άτομα με αναπηρία. Οι φορείς του πρώτου εδαφίου, ως αποδέκτες δεδομένων από το εν λόγω Μητρώο, κατά την έννοια του στοιχ. (9) του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119), έχουν πρόσβαση μόνο στα δεδομένα των πιστοποιήσεων αναπηρίας που είναι απαραίτητα για τη χορήγηση των παραπάνω παροχών ή κοινωνικών υπηρεσιών και ενημερώνουν ψηφιακά την Εθνική Πύλη Αναπηρίας ως προς τους συγκεκριμένους ωφελούμενους στους οποίους χορηγούνται παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες, καθώς και ως προς το χρονικό διάστημα για το οποίο χορηγούνται».
Άρθρο 33
Κάρτα Αναπηρίας - Τροποποίηση άρθρου 106 ν. 4961/2022
Στο άρθρο 106 του ν. 4961/2022 (Α' 146), περί της Κάρτας Αναπηρίας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 1, μετά από τις λέξεις «Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία», προστίθενται οι λέξεις «ή λαμβάνουν αναπηρικό επίδομα από τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.) ή από τον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.) ή λαμβάνουν σύνταξη λόγω αναπηρίας ή με αιτία την αναπηρία από τον e-Ε.Φ.ΚΑ», β) στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 2, οι λέξεις «, όπως και τα ειδικότερα ωφελήματα που δικαιούται, για τα οποία είναι απαραίτητη η ταυτοπροσωπία, καθώς και η απόδειξη της ιδιότητας του κατόχου μέσω της Κάρτας Αναπηρίας» διαγράφονται, γ) προστίθεται παρ. 3, και το άρθρο 106 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 106
Κάρτα Αναπηρίας
1. Στα άτομα με αναπηρία που διαθέτουν πιστοποίηση αναπηρίας σε ισχύ και είναι εγγεγραμμένα στο Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία ή λαμβάνουν αναπηρικό επίδομα από τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.) ή από τον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.ΚΑ) ή λαμβάνουν σύνταξη λόγω αναπηρίας ή με αιτία την αναπηρία από τον e-Ε.Φ.Κ.Α. χορηγείται Κάρτα Αναπηρίας, εφόσον έχουν συνολικό ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον πενήντα τοις εκατό (50%). Η Κάρτα Αναπηρίας αποδεικνύει την ταυτότητα του κατόχου της και την ιδιότητα του ατόμου με αναπηρία έναντι κάθε δημόσιας αρχής και τρίτου.
2. Η Κάρτα Αναπηρίας διασυνδέεται με το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία. Με τη διασύνδεση αυτή, επιβεβαιώνεται ότι ο κάτοχος της Κάρτας Αναπηρίας είναι εγγεγραμμένος στο Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία και προσδιορίζονται τα πιστοποιημένα χαρακτηριστικά της αναπηρίας του.
3. Εάν ο αιτών δεν είναι εγγεγραμμένος στο Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία, αλλά λαμβάνει αναπηρικό επίδομα από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α. ή τον e-Ε.Φ.Κ.Α. ή σύνταξη λόγω αναπηρίας από τον e-Ε.Φ.Κ.Α., η Κάρτα Αναπηρίας διασυνδέεται με το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας ή με το οικείο πληροφοριακό σύστημα του e-Ε.Φ.Κ.Α., κατά περίπτωση. Με τη διασύνδεση αυτή επιβεβαιώνεται ότι ο κάτοχος της Κάρτας Αναπηρίας είναι εγγεγραμμένος στο Μητρώο Παροχών Αναπηρίας και προσδιορίζονται τα χαρακτηριστικά της αναπηρίας του, όπως προκύπτουν από την ιδιότητά του ως δικαιούχου της συγκεκριμένης παροχής. Σε αυτήν την περίπτωση η ισχύς της Κάρτας Αναπηρίας είναι διετής».
Άρθρο 34
Μητρώο Παροχών Αναπηρίας - Τροποποίηση άρθρου 107 ν. 4961/2022
Στο άρθρο 107 του ν. 4961/2022 (Ά146), περί του Μητρώου Παροχών Αναπηρίας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, μετά από τις λέξεις «για τη λήψη τους», προστίθενται οι λέξεις «και τηρούνται στοιχεία ανά φυσικό πρόσωπο για κάθε παροχή και ενίσχυση που χορηγούνται από φορείς του δημόσιου τομέα, όπως αυτός ορίζεται στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α' 143)», β) η παρ. 2 αντικαθίσταται, γ) προστίθενται παρ. 3, 4, 5, 6 και 7, και το άρθρο 107 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 107
Μητρώο Παροχών Αναπηρίας
1. Στο Μητρώο Παροχών Αναπηρίας καταγράφονται οι διευκολύνσεις, τα ωφελήματα και οι παροχές που δικαιούνται τα Άτομα με Αναπηρία και οι ειδικότερες προϋποθέσεις για τη λήψη τους και τηρούνται στοιχεία ανά φυσικό πρόσωπο για κάθε παροχή και ενίσχυση που χορηγούνται από φορείς του δημόσιου τομέα, όπως αυτός ορίζεται στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α' 143).
2. Οι φορείς του δημόσιου τομέα ενημερώνουν το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας για όλες τις παροχές και ενισχύσεις που χορηγούν, καθώς και για τους δικαιούχους αυτών σε επίπεδο φυσικού προσώπου. Η ενημέρωση του Μητρώου Παροχών Αναπηρίας γίνεται μέσω διαλειτουργικότητας με τα αντίστοιχα πληροφοριακά συστήματα των παρόχων ή μέσω προτυποποιημένων αρχείων.
3. Στο Μητρώο Παροχών Αναπηρίας τηρείται ατομική καρτέλα ανά φυσικό πρόσωπο στην οποία τηρούνται τα παρακάτω στοιχεία, τα οποία αντλούνται απευθείας από ή διασταυρώνονται με το Μητρώο Πολιτών του άρθρου 115 του ν. 4483/2017 (Α' 107), το Φορολογικό Μητρώο του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 5104/2024, Α' 58), το Μητρώο Προσωπικού Αριθμού που τηρεί η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και άλλα μητρώα του δημόσιου τομέα:
α) στοιχεία ταυτοποίησης,
β) στοιχεία διεύθυνσης και επικοινωνίας.
4. Για κάθε φυσικό πρόσωπο τηρούνται ανά λαμβανόμενη παροχή τα παρακάτω πεδία: α) ονομασία της παροχής που λαμβάνει,
β) χρηματική αξία της παροχής που λαμβάνει, γ) περίοδος αναφοράς της παροχής που λαμβάνει.
5. Το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας διαλειτουργεί με το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία για τη διενέργεια διασταυρωτικών ελέγχων και συλλογής στατιστικών στοιχείων για την άσκηση δημόσιων πολιτικών στον τομέα της αναπηρίας.
6. Παροχές που απονέμονται σε κατόχους Κάρτας Αναπηρίας από ιδιώτες καταχωρίζονται στο Μητρώο Παροχών Αναπηρίας από τη Διεύθυνση Πολιτικών Ατόμων με Αναπηρία του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, κατόπιν αίτησης των ιδιωτών αυτών, εφόσον οι παρεχόμενες υπηρεσίες είναι προσβάσιμες σε άτομα με αναπηρία και συντείνουν στην κοινωνική ένταξη των δικαιούχων.
7. Για κάθε πρόσωπο το οποίο είναι καταχωρισμένο στο Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία, το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας υποδεικνύει εξατομικευμένα για κάθε παροχή:
α) αν τη λαμβάνει και
β) αν πληροί τις προϋποθέσεις για τη χορήγησή της».
Άρθρο 35
Μητρώο Δομών Αναπηρίας - Προσθήκη άρθρου 107Α στον ν. 4961/2022
Στον ν. 4961/2022 (Α' 146) προστίθεται άρθρο 107Α, ως εξής:
«Άρθρο 107Α
Μητρώο Δομών Αναπηρίας
1. Στο Μητρώο Δομών Αναπηρίας καταγράφονται δημόσιες και ιδιωτικές δομές παροχής υπηρεσιών προς Άτομα με Αναπηρία, ιδίως δε:
α) οι Μονάδες Κοινωνικής Φροντίδας του ν. 2345/1995 (Α'213),
β) τα Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας του άρθρου 9 του ν. 4109/2013 (Α' 16),
γ) οι Δομές Ψυχικής Υγείας του ν. 2716/1999 (Α'96),
δ) τα Κέντρα Αποθεραπείας και Αποκατάστασης του ν. 2072/1992 (Α' 125),
ε) οι γραμματείες των Κέντρων Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.),
στ) οι γραμματείες των Υγειονομικών Επιτροπών των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων του ν. 3863/2010 (Α' 115),
ζ) τα Κέντρα Κοινότητας του άρθρου 4 του ν. 4368/2016 (Α'21),
η) τα Κέντρα Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης (ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ.) του ν. 4823/2021 (Α' 136) και
θ) τα Κέντρα Εμπειρογνωμοσύνης Σπανίων Παθήσεων του άρθρου 9 του ν. 4461/2017 (Α' 38).
2. Τα δεδομένα του Μητρώου Δομών Αναπηρίας συμπληρώνονται και επικαιροποιούνται από το κατά περίπτωση αρμόδιο Υπουργείο ή μέσω διαλειτουργικής διασύνδεσης με αντίστοιχο πληροφοριακό σύστημα και περιλαμβάνουν κατ' ελάχιστον το είδος της δομής, την ταχυδρομική της διεύθυνση και τον φορέα λειτουργίας της.
3. Ο Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.) μεριμνά για την ανάπτυξη και λειτουργία των αναγκαίων διαλειτουργικοτήτων του Μητρώου Δομών Αναπηρίας, καθώς και για κάθε άλλη ενέργεια σύμφωνα με το άρθρο 109. Οι αναγκαίοι πόροι για τις ενέργειες αυτές δύνανται να καλύπτονται μέσω εθνικών ή ενωσιακών πόρων ή συνδυασμού αυτών».
Άρθρο 36
Επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας - Αντικατάσταση άρθρου 108 ν. 4961/2022
Το άρθρο 108 του ν. 4961/2022 (Α' 146), περί της προστασίας προσωπικών δεδομένων, αντικαθίσταται ως εξής:
«Άρθρο 108
Προστασία προσωπικών δεδομένων
Α. ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ
1. Στο Σύστημα Πιστοποίησης Αναπηρίας ορίζονται:
α) Για το Υποσύστημα Ηλεκτρονικής Αίτησης για πιστοποίηση αναπηρίας, ως υπεύθυνος επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης» (e-Ε.Φ.Κ.Α.).
β) Για το Υποσύστημα Κατάρτισης Ιατρικού Εισηγητικού Φακέλου του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.):
βα) ως υπεύθυνος επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα το Υπουργείο Υγείας και ββ) ως εκτελούσα την επεξεργασία η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Υγείας και Κοινωνικής Ασφάλισης Μονοπρόσωπη Ανώνυμη Εταιρεία» (Η.Δ.Υ.Κ.Α. Μ.Α.Ε.).
γ) Για το Υποσύστημα Ιατρικής Αξιολόγησης του ΚΕ.Π.Α., ως υπεύθυνος επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα ο e-Ε.Φ.Κ.Α.
2. Τα στοιχεία που υποβάλλονται με την ηλεκτρονική αίτηση πιστοποίησης αναπηρίας στο Υποσύστημα Ηλεκτρονικής Αίτησης για πιστοποίηση αναπηρίας είναι τα ακόλουθα:
α) ταυτοποιητικά στοιχεία του αιτούντος και του νόμιμου εκπροσώπου του, εφόσον υπάρχει,
β) βεβαίωση ασφαλιστικής ικανότητας του αιτούντος,
γ) επάγγελμα του αιτούντος,
δ) οικογενειακή κατάσταση του αιτούντος,
ε) μορφωτικό επίπεδο του αιτούντος,
στ) επιλογή για προχρονολόγηση της πάθησης,
ζ) αρμόδια Τοπική Διεύθυνση ΚΕ.Π.Α., βάσει της διεύθυνσης κατοικίας του αιτούντος, και η) συγκατάθεση του αιτούντος και του νόμιμου εκπροσώπου του για τη συλλογή, την καταχώριση, την αποθήκευση, την επεξεργασία, τη χρήση και την υπηρεσιακή διαβίβαση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, συμπεριλαμβανομένων των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα ειδικών κατηγοριών, στις υπηρεσίες που είναι αρμόδιες για την αξιολόγηση της αναπηρίας και μεταξύ των υπηρεσιών και των προσώπων στα οποία η διαβίβασή τους είναι αναγκαία για την εκτέλεση του έργου των Υγειονομικών Επιτροπών.
3. Τα στοιχεία που υποβάλλονται με την ηλεκτρονική αίτηση πιστοποίησης αναπηρίας στο Υποσύστημα Ηλεκτρονικής Αίτησης για πιστοποίηση αναπηρίας δύνανται να συμπληρώνονται αυτόματα μέσω διαλειτουρ- γικότητας από τα μητρώα με τα οποία διαλειτουργεί το Σύστημα Πιστοποίησης Αναπηρίας ιδίως με το Μητρώο Πολιτών του άρθρου 115 του ν. 4483/2017 (Α' 107), το Φορολογικό Μητρώο του άρθρου 10 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 5104/2024, Α' 58) και άλλα μητρώα του δημόσιου τομέα, και να διασταυρώνονται με στοιχεία που τηρούνται στα μητρώα αυτά, εφόσον αυτό είναι εφικτό για τον σκοπό της πιστοποίησης της αναπηρίας του φυσικού προσώπου.
4. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος διατηρούνται για χρονικό διάστημα πέντε (5) ετών από τον θάνατο του φυσικού προσώπου.
5. Τα υποκείμενα της επεξεργασίας των δεδομένων έχουν τα δικαιώματα των άρθρων 12 έως 22 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119).
6. Αποδέκτες των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος είναι:
α) Το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, για τους σκοπούς εποπτείας και ελέγχου της εφαρμογής του παρόντος νόμου αναφορικά με το Σύστημα Πιστοποίησης Αναπηρίας.
β) Τα αρμόδια διοικητικά όργανα και οι διαπιστευμένοι χρήστες των ΚΕ.Π.Α., του e-Ε.Φ.Κ.Α..
γ) Οι ιατροί χρήστες του Ατομικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας, τα αρμόδια διοικητικά όργανα και οι διαπιστευμένοι χρήστες της Η.Δ.Υ.Κ.Α. Μ.Α.Ε., αναφορικά με το Υποσύστημα Κατάρτισης Ιατρικού Εισηγητικού Φακέλου του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.).
δ) Τα αρμόδια διοικητικά όργανα της Ανώτατης Υγειονομικής Επιτροπής του Στρατού, του Ναυτικού και της Αεροπορίας ως προς τα στοιχεία των δικών τους πιστοποιήσεων, καθώς και των λοιπών πιστοποιήσεων ατόμων τα οποία έχουν αιτηθεί την εξέτασή τους από τις υγειονομικές επιτροπές των κλάδων.
Τα όργανα της παρούσας παραγράφου έχουν πρόσβαση στα αναγκαία δεδομένα, κατόπιν αυθεντικοποίησης με κωδικούς δημόσιας διοίκησης, εφαρμογής δεύτερου παράγοντα αυθεντικοποίησης με αποστολή κωδικού μιας χρήσης (One Time Password - ΟΤΡ), σύμφωνα με τα οριζόμενα στην υπ' αρ. 29810/ΕΞ 2020/23.10.2020 (Β' 4798) απόφαση του Υπουργού Επικρατείας και υπό την προϋπόθεση εφαρμογής των κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με το άρθρο 32 του Γ.Κ.Π.Δ.. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν ιδίως τους μηχανισμούς καταγραφής και παρακολούθησης προσβάσεων, την κρυπτογράφηση δεδομένων, την ανωνυμοποίηση ή ψευδωνυμοποίηση, τον έλεγχο δικαιωμάτων πρόσβασης βάσει ρόλων και τις διαδικασίες ελέγχου της λειτουργίας του συστήματος. Η πρόσβαση πραγματοποιείται με εξουσιοδότηση σύμφωνα με όσα ορίζονται στην υπ' αρ. 19821/ΕΞ 2023/20.4.2023 (Β' 2690) κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Επικρατείας.
7. Επιλεγμένα στοιχεία της ατομικής καρτέλας του φυσικού προσώπου δύνανται να είναι διαθέσιμα σε αυτό μέσω των σχετικών υπηρεσιών της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας. Η πρόσβαση στα στοιχεία πραγματοποιείται κατόπιν αυθεντικοποίησης του φυσικού προσώπου, με τη χρήση των κωδικών διαπιστευτηρίων της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, σύμφωνα με το άρθρο 24 του ν. 4727/2020 (Α' 184).
8. Οι δημόσιοι φορείς που χορηγούν παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες προς άτομα με αναπηρία, ως αποδέκτες δεδομένων κατά την έννοια του στοιχείου 9 του άρθρου 4 του Γ.Κ.Π.Δ., έχουν πρόσβαση μόνο στα δεδομένα των πιστοποιήσεων αναπηρίας που είναι απαραίτητα για τη χορήγηση παροχών ή κοινωνικών υπηρεσιών και ενημερώνουν ψηφιακά την Εθνική Πύλη Αναπηρίας σχετικά με τα συγκεκριμένα άτομα με αναπηρία στα οποία χορηγούνται παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες, καθώς και με το χρονικό διάστημα για το οποίο χορηγούνται.
9. Για σκοπούς ελέγχου και διασταύρωσης των στοιχείων, ο e-Ε.Φ.Κ.Α. και η Η.Δ.Υ.Κ.Α. Μ.Α.Ε. διαλειτουργούν με το Μητρώο Πολιτών, το Φορολογικό Μητρώο και το Μητρώο Προσωπικού Αριθμού που τηρεί η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και διασταυρώνουν με αυτά τα στοιχεία που δήλωσαν οι αιτούντες. Η πρόσβαση, η διαβίβαση και η επεξεργασία των στοιχείων πραγματοποιούνται αποκλειστικά από ειδικώς εξουσιοδοτημένους και διαπιστευμένους από τον Διοικητή του e-Ε.Φ.Κ.Α. υπαλλήλους των αρμόδιων υπηρεσιών του e-Ε.Φ.Κ.Α., κατόπιν εφαρμογής κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με το άρθρο 35 του Γ.Κ.Π.Δ.. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν ιδίως τους μηχανισμούς καταγραφής και παρακολούθησης προσβάσεων, την κρυπτογράφηση δεδομένων, την ανωνυμοποίηση ή ψευδωνυμοποίηση, τον έλεγχο δικαιωμάτων πρόσβασης βάσει ρόλων και τις διαδικασίες ελέγχου της λειτουργίας του συστήματος. Ο τρόπος, ο σκοπός και οι κατηγορίες δεδομένων που αποτελούν αντικείμενο της άντλησης ή κοινοποίησης ορίζονται ρητά, σύμφωνα με το στοιχείο 4 του άρθρου 4 και τα άρθρα 6 και 9 του Γ.Κ.Π.Δ..
10. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Υγείας εξειδικεύονται θέματα για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, ιδίως ως προς τα οργανωτικά και τεχνικά μέτρα ασφάλειας, τις διαδικασίες άσκησης των δικαιωμάτων των υποκειμένων των δεδομένων, τον τρόπο τήρησης και ενημέρωσης της ηλεκτρονικής εφαρμογής, τον τρόπο και τις προϋποθέσεις διαλειτουργικότητας με άλλα δημόσια μητρώα, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια τεχνικού ή διαδικαστικού χαρακτήρα, σύμφωνα με τον Γ.Κ.Π.Δ. και τον ν. 4624/2019 (Α' 137).
Β. ΜΗΤΡΩΟ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ
1. Στο σύστημα του Μητρώου Ατόμων με Αναπηρία ορίζονται:
α) ως υπεύθυνος επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα ο e-Ε.Φ.Κ.Α., β) ως υποκείμενα της επεξεργασίας τα άτομα με αναπηρία,
γ) ως εκτελούσα την επεξεργασία, για λογαριασμό του e-Ε.Φ.Κ.Α., η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας Α.Ε.» (Ε.Δ.Υ.Τ.Ε. Α.Ε.).
2. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται για τους εξής σκοπούς:
α) τη συγκέντρωση, την οργάνωση και τη διάθεση στα άτομα με αναπηρία, με δομημένο και ενιαίο τρόπο, της πληροφορίας που τα αφορά,
β) τη συγκέντρωση των στοιχείων των διαφορετικών πιστοποιήσεων αναπηρίας για τα άτομα που διαθέτουν πιστοποίηση αναπηρίας η οποία έχει εκδοθεί από το ΚΕ.Π.Α. ή την Ανώτατη Υγειονομική Επιτροπή του Στρατού, του Ναυτικού και της Αεροπορίας,
γ) την εξαγωγή στατιστικών στοιχείων για τον τεκμηριωμένο σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών στον τομέα της αναπηρίας και
δ) τη διενέργεια ελέγχων και διασταυρώσεων.
3. Για την επίτευξη των σκοπών της παρ. 2 υποβάλλονται σε επεξεργασία τα ακόλουθα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα, που περιλαμβάνονται στην ατομική καρτέλα κάθε ατόμου με αναπηρία εγγεγραμμένου στο Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία:
α) ταυτοποιητικά στοιχεία, β) στοιχεία κατοικίας και επικοινωνίας,
γ) πλήρη στοιχεία των πιστοποιήσεων αναπηρίας του ατόμου με αναπηρία και ιδίως:
γα) το συνολικό ποσοστό αναπηρίας,
γβ) η διάρκεια της γνωμάτευσης αναπηρίας,
γγ) οι παθήσεις για τις οποίες διαθέτει πιστοποίηση αναπηρίας,
γδ) τα ποσοστά αναπηρίας των παθήσεων για τις οποίες διαθέτει πιστοποίηση αναπηρίας, γε) οι κωδικοί ταξινόμησης των παθήσεων για τις οποίες διαθέτει πιστοποίηση αναπηρίας, γστ) τα ειδικότερα ποσοστά ανά κατηγορία αναπηρίας, όπως το ποσοστό κινητικής αναπηρίας και το ποσοστό αναπηρίας όρασης, και
γζ) πρόσθετοι χαρακτηρισμοί που σχετίζονται με την αναπηρία, οι οποίοι συνδέονται με την κάλυψη των κριτηρίων αναπηρίας που απαιτούνται για τη χορήγηση παροχής, όπως η ανάγκη βοήθειας και συμπαράστασης ετέρου προσώπου και η ανάγκη συνοδού για τον σκοπό έκδοσης Κάρτας Αναπηρίας, δ) στοιχεία σχετιζόμενα με την επαγγελματική και ασφαλιστική κατάστασή του, ε) στοιχεία σχετικά με χορηγούμενες παροχές ή υπηρεσίες και στ) στοιχεία εκπροσώπησης του ατόμου με αναπηρία.
Ο κατάλογος των πεδίων της ατομικής καρτέλας εμπλουτίζεται με πρόσθετα πεδία, βάσει των επιχειρησιακών αναγκών που προκύπτουν κατά τη λειτουργία του Μητρώου Ατόμων με Αναπηρία, με ευθύνη του e-Ε.Φ.Κ.Α.. Στο Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία τηρούνται όλες οι πιστοποιήσεις αναπηρίας των προσώπων που έχουν ενεργή πιστοποίηση.
4. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος διατηρούνται για χρονικό διάστημα πέντε (5) ετών από τον θάνατο του φυσικού προσώπου.
5. Τα υποκείμενα της επεξεργασίας των δεδομένων έχουν τα δικαιώματα των άρθρων 12 έως 22 του Γ.Κ.Π.Δ..
6. Αποδέκτες των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος είναι:
α) το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, για τους σκοπούς εποπτείας και ελέγχου του συστήματος του Μητρώου Ατόμων με Αναπηρία,
β) τα αρμόδια διοικητικά όργανα και οι διαπιστευμένοι χρήστες του e-Ε.Φ.Κ.Α., του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.), της Ε.Δ.Υ.Τ.Ε. Α.Ε., της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικών Ασφαλίσεων του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, οι οποίοι έχουν πρόσβαση στα αναγκαία δεδομένα κατόπιν αυθεντικοποίησης με κωδικούς δημόσιας διοίκησης, εφαρμογής δεύτερου παράγοντα αυθεντικοποίησης με αποστολή κωδικού μιας χρήσης (One Time Password - ΟΤΡ) σύμφωνα με τα οριζόμενα στην υπ' αρ. 29810/ΕΞ 2020/23.10.2020 (Β'4798) απόφαση του Υπουργού Επικρατείας και υπό την προϋπόθεση εφαρμογής κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 32 του Γ.Κ.Π.Δ.. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν ιδίως τους μηχανισμούς καταγραφής και παρακολούθησης προσβάσεων, την κρυπτογράφηση δεδομένων, την ανωνυμοποίηση ή ψευδωνυμοποίηση, τον έλεγχο δικαιωμάτων πρόσβασης βάσει ρόλων και τις διαδικασίες ελέγχου της λειτουργίας του συστήματος.
Η πρόσβαση πραγματοποιείται με εξουσιοδότηση σύμφωνα με την υπ' αρ. 19821/ΕΞ 2023/20.4.2023 κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Επικρατείας «Υπηρεσία εξουσιοδότησης χρηστών οριζόντιων πληροφοριακών συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης» (Β'2690).
7. Επιλεγμένα στοιχεία της ατομικής καρτέλας του φυσικού προσώπου δύνανται να είναι διαθέσιμα σε αυτό μέσω των σχετικών υπηρεσιών της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας. Η πρόσβαση στα στοιχεία πραγματοποιείται κατόπιν αυθεντικοποίησης του φυσικού προσώπου, με τη χρήση των κωδικών διαπιστευτηρίων της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, σύμφωνα με το άρθρο 24 του ν. 4727/2020.
8. Οι δημόσιοι φορείς που χορηγούν παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες σε άτομα με αναπηρία, ως αποδέκτες δεδομένων κατά την έννοια του στοιχείου 9 του άρθρου 4 του Γ.Κ.Π.Δ., έχουν πρόσβαση μόνο στα δεδομένα των πιστοποιήσεων αναπηρίας που είναι απαραίτητα για τη χορήγηση των παροχών ή κοινωνικών υπηρεσιών και ενημερώνουν ψηφιακά την Εθνική Πύλη Αναπηρίας σχετικά με τα συγκεκριμένα άτομα με αναπηρία στα οποία χορηγούνται οι παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες, καθώς και με το χρονικό διάστημα για το οποίο χορηγούνται.
9. Σε περίπτωση διαλειτουργικότητας με τα δημόσια μητρώα ή πληροφοριακά συστήματα: α) της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.),
β) του Μητρώου Πολιτών,
γ) των μητρώων του Εθνικού Συστήματος Πληρωμών Συντάξεων, δ) των πληροφοριακών συστημάτων της Η.Δ.Υ.Κ.Α. Μ.Α.Ε., ε) της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α.), στ) της Ελληνικής Αστυνομίας, ζ) των ΚΕ.Π.Α., και η) του e-Ε.Φ.Κ.Α.,
ο τρόπος, ο σκοπός και οι κατηγορίες δεδομένων που αποτελούν αντικείμενο της άντλησης ή κοινοποίησης ορίζονται ρητά, σύμφωνα με το στοιχείο 4 του άρθρου 4 και τα άρθρα 6 και 9 του Γ.Κ.Π.Δ..
10. Με απόφαση του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης εξειδικεύονται θέματα για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, ιδίως:
α) τα οργανωτικά και τεχνικά μέτρα ασφάλειας,
β) οι διαδικασίες άσκησης των δικαιωμάτων των υποκειμένων των δεδομένων,
γ) τα ταυτοποιητικά στοιχεία των υποκειμένων των δεδομένων, ιδίως το όνομα, το επώνυμο, το πατρώνυμο, το μητρώνυμο, η ημερομηνία γέννησης, το φύλο, η χώρα γέννησης, η υπηκοότητα, το είδος και τα στοιχεία του ταυτοποιητικού εγγράφου, ο αριθμός φορολογικού μητρώου και ο Α.Μ.Κ.Α.,
δ) τα στοιχεία πιστοποίησης της αναπηρίας, ιδίως το συνολικό ποσοστό αναπηρίας, η διάρκεια της γνωμάτευσης αναπηρίας, οι πιστοποιημένες παθήσεις, τα ποσοστά αναπηρίας που αποδίδονται σε αυτές και οι κωδικοί ταξινόμησής τους,
ε) τα στοιχεία εκπροσώπησης των υποκειμένων των δεδομένων, ιδίως η ιδιότητα του δικαστικού συμπαραστάτη, του επιτρόπου ή του αναδόχου,
στ) ο τρόπος τήρησης και ενημέρωσης της ηλεκτρονικής εφαρμογής, ζ) ο τρόπος και οι προϋποθέσεις διαλειτουργικότητας με άλλα δημόσια μητρώα και η) κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια τεχνικού ή διαδικαστικού χαρακτήρα, σύμφωνα με τον Γ.Κ.Π.Δ. και τον ν. 4624/2019.
Γ. ΜΗΤΡΩΟ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ
1. Στο σύστημα του Μητρώου Παροχών Αναπηρίας ορίζονται: α) ως υπεύθυνος επεξεργασίας, ο Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
β) ως υποκείμενα της επεξεργασίας τα άτομα με αναπηρία, γ) ως εκτελούσα την επεξεργασία, η Ε.Δ.Υ.Τ.Ε. Α.Ε..
2. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται για τους εξής σκοπούς:
α) τη συγκέντρωση, την οργάνωση και τη διάθεση στα άτομα με αναπηρία, με δομημένο και ενιαίο τρόπο, της πληροφορίας που τα αφορά,
β) την καταγραφή των διευκολύνσεων, των ωφελημάτων και των παροχών που δικαιούνται τα άτομα με αναπηρία, καθώς και των ειδικότερων προϋποθέσεων για τη λήψη τους,
γ) την τήρηση στοιχείων ανά φυσικό πρόσωπο για κάθε διευκόλυνση, ωφέλημα και παροχή, δ) την εξαγωγή στατιστικών στοιχείων για τον τεκμηριωμένο σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών στον τομέα της αναπηρίας και
ε) τη διενέργεια ελέγχων και διασταυρώσεων.
3. Για την επίτευξη των σκοπών αυτών υποβάλλονται σε επεξεργασία μόνο τα απολύτως απαραίτητα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που προβλέπονται στο άρθρο 107, περιλαμβάνονται στην ατομική καρτέλα κάθε φυσικού προσώπου και αντλούνται απευθείας από το Μητρώο Πολιτών, το Φορολογικό Μητρώο και άλλα μητρώα του δημόσιου τομέα ή διασταυρώνονται με στοιχεία που τηρούνται στα μητρώα αυτά.
4. Για τον σκοπό ελέγχου και διασταύρωσης των στοιχείων που δηλώνονται από τους αιτούντες, το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας διαλειτουργεί με άλλα μητρώα ή πληροφοριακά συστήματα του δημόσιου τομέα και αντλεί από αυτά τα σχετικά στοιχεία, ιδίως από:
α) το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία, και β) την Α.Α.Δ.Ε..
5. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος διατηρούνται για χρονικό διάστημα πέντε (5) ετών από τον θάνατο του φυσικού προσώπου.
6. Τα υποκείμενα της επεξεργασίας των δεδομένων έχουν τα δικαιώματα των άρθρων 12 έως 22 του Γ.Κ.Π.Δ..
7. Αποδέκτες των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος είναι:
α) το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, για τους σκοπούς εποπτείας και ελέγχου της εφαρμογής του παρόντος νόμου,
β) τα αρμόδια διοικητικά όργανα και οι διαπιστευμένοι χρήστες του e-Ε.Φ.Κ.Α., του Ο.Π.Ε.Κ.Α., της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικών Ασφαλίσεων του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, που έχουν πρόσβαση στα αναγκαία δεδομένα, κατά τον λόγο της αρμοδιότητάς τους, κατόπιν αυθεντικοποίησης με κωδικούς δημόσιας διοίκησης, εφαρμογής δεύτερου παράγοντα αυθεντικοποίησης με αποστολή κωδικού μιας χρήσης (One Time Password - ΟΤΡ) σύμφωνα με τα οριζόμενα στην υπ' αρ. 29810/ΕΞ 2020/23.10.2020 (Β' 4798) απόφαση του Υπουργού Επικρατείας και υπό την προϋπόθεση εφαρμογής κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με το άρθρο 32 του Γ.Κ.Π.Δ.. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν ιδίως τους μηχανισμούς καταγραφής και παρακολούθησης προσβάσεων, την κρυπτογράφηση δεδομένων, την ανωνυμοποίηση ή ψευδωνυμοποίηση, τον έλεγχο δικαιωμάτων πρόσβασης βάσει ρόλων και τις διαδικασίες ελέγχου της λειτουργίας του συστήματος.
Η πρόσβαση πραγματοποιείται με εξουσιοδότηση σύμφωνα με την υπ' αρ. 19821/ΕΞ 2023/20.4.2023 κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Επικρατείας «Υπηρεσία εξουσιοδότησης χρηστών οριζόντιων πληροφοριακών συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης».
8. Τα άτομα με αναπηρία και το γενικό κοινό έχουν πρόσβαση αποκλειστικά στα στοιχεία που αναρτώνται στον ιστότοπο του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και δεν συνιστούν δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα.
9. Επιλεγμένα στοιχεία της ατομικής καρτέλας του φυσικού προσώπου δύνανται να είναι διαθέσιμα προς αυτό, μέσω των σχετικών υπηρεσιών της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας. Η πρόσβαση στα στοιχεία πραγματοποιείται κατόπιν αυθεντικοποίησης του φυσικού προσώπου με τη χρήση των κωδικών διαπιστευτηρίων της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, σύμφωνα με το άρθρο 24 του ν. 4727/2020.
10. Οι δημόσιοι φορείς που χορηγούν παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες σε άτομα με αναπηρία, ως αποδέκτες δεδομένων κατά την έννοια του στοιχείου 9 του άρθρου 4 του Γ.Κ.Π.Δ., έχουν πρόσβαση μόνο στα δεδομένα των πιστοποιήσεων αναπηρίας που είναι απαραίτητα για τη χορήγηση των παροχών ή κοινωνικών υπηρεσιών και ενημερώνουν ψηφιακά την Εθνική Πύλη Αναπηρίας σχετικά με τα συγκεκριμένα άτομα με αναπηρία στα οποία χορηγούνται παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες, καθώς και με το χρονικό διάστημα για το οποίο χορηγούνται.
11. Για τους σκοπούς διασταυρωτικών ελέγχων και συλλογής στατιστικών στοιχείων για την άσκηση δημόσιων πολιτικών, το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας διαλειτουργεί με το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία, τα πληροφοριακά συστήματα του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και του e-Ε.Φ.Κ.Α. για τη χορήγηση επιδομάτων, το Μητρώο Πολιτών και το Φορολογικό Μητρώο.
Η πρόσβαση, η διαβίβαση και η επεξεργασία των στοιχείων πραγματοποιούνται αποκλειστικά από ειδι- κώς εξουσιοδοτημένους και διαπιστευμένους από τον Διοικητή του e-Ε.Φ.Κ.Α. υπαλλήλους των αρμόδιων υπηρεσιών του e-Ε.Φ.Κ.Α., κατόπιν εφαρμογής κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με το άρθρο 32 του Γ.Κ.Π.Δ.. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν ιδίως τους μηχανισμούς καταγραφής και παρακολούθησης προσβάσεων, την κρυπτογράφηση δεδομένων, την ανωνυμοποίηση ή ψευδωνυμοποίηση, τον έλεγχο δικαιωμάτων πρόσβασης βάσει ρόλων και τις διαδικασίες ελέγχου της λειτουργίας του συστήματος. Ο τρόπος, ο σκοπός και οι κατηγορίες δεδομένων που αποτελούν αντικείμενο της άντλησης ή κοινοποίησης ορίζονται ρητά, σύμφωνα με το στοιχείο 4 του άρθρου 4 και τα άρθρα 6 και 9 του Γ.Κ.Π.Δ..
12. Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας εξειδικεύονται θέματα για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, ιδίως ως προς τα οργανωτικά και τεχνικά μέτρα ασφάλειας, τις διαδικασίες άσκησης των δικαιωμάτων των υποκειμένων των δεδομένων, τον τρόπο τήρησης και ενημέρωσης της ηλεκτρονικής εφαρμογής, τον τρόπο και τις προϋποθέσεις διαλειτουργικότητας με άλλα δημόσια μητρώα, και ορίζεται κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια τεχνικού ή διαδικαστικού χαρακτήρα, σύμφωνα με τον Γ.Κ.Π.Δ. και τον ν. 4624/2019. Δ. ΥΠΟΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΡΤΑΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ
1. Για την έκδοση της Κάρτας Αναπηρίας αντλούνται από τα υποσυστήματα της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας, μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, τα ακόλουθα δεδομένα:
α) όνομα, επώνυμο, πατρώνυμο, μητρώνυμο, ημερομηνία γέννησης, Α.Φ.Μ., Α.Μ.Κ.Α., β) φωτογραφία προσώπου, η οποία αντλείται από την ψηφιακή υπηρεσία MyPhoto και, ελλείψει αυτής, από το Μητρώο Ταυτοτήτων της Ελληνικής Αστυνομίας,
γ) δεδομένα αναπηρίας, μέσω του Ψηφιακού Μητρώου Ατόμων με Αναπηρία,
δ) στοιχεία των δικαιούχων του πληροφοριακού συστήματος της παρ. 17 του άρθρου δεύτερου του ν. 4388/2016 (Α'93) και
ε) κάθε άλλο δεδομένο που απαιτείται για να χρησιμοποιείται η Κάρτα Αναπηρίας για την άσκηση αναγνωρισμένων δικαιωμάτων του κατόχου της.
2. Τα στοιχεία επικοινωνίας του δικαιούχου αντλούνται από το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας, μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, ή απευθείας από το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία και χρησιμοποιούνται μόνο για:
α) τη διανομή της Κάρτας Αναπηρίας, β) την ενημέρωσή του για τη λήξη της Κάρτας Αναπηρίας, γ) την προσθήκη παροχών σε αυτή και δ) την οίκοθεν έκδοση Κάρτας Αναπηρίας.
3. Για τον σκοπό ελέγχου και διασταύρωσης των στοιχείων που δηλώνουν οι αιτούντες, το υποσύστημα διαλειτουργεί με άλλα δημόσια μητρώα ή πληροφοριακά συστήματα, ιδίως με τα ακόλουθα:
α) το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία,
β) το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας,
γ) τα μητρώα ή συστήματα της Α.Α.Δ.Ε., και
δ) το Μητρώο Προσωπικού Αριθμού που τηρεί η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Η πρόσβαση, η διαβίβαση και η επεξεργασία των ανωτέρω δεδομένων πραγματοποιούνται αποκλειστικά από ειδικώς εξουσιοδοτημένους από τον Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α. υπαλλήλους των αρμόδιων υπηρεσιών του Ο.Π.Ε.Κ.Α., κατόπιν εφαρμογής κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με το άρθρο 32 του Γ.Κ.Π.Δ.. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν ιδίως τους μηχανισμούς καταγραφής και παρακολούθησης προσβάσεων, την κρυπτογράφηση δεδομένων, την ανωνυμοποίηση ή ψευδωνυμοποίηση, τον έλεγχο δικαιωμάτων πρόσβασης βάσει ρόλων και τις διαδικασίες ελέγχου της λειτουργίας του συστήματος. Ο τρόπος, ο σκοπός και οι κατηγορίες δεδομένων που αποτελούν αντικείμενο της άντλησης ή κοινοποίησης ορίζονται ρητά, σύμφωνα με το στοιχείο 4 του άρθρου 4 και τα άρθρα 6 και 9 του Γ.Κ.Π.Δ.».
Άρθρο 37
Εθνική Πύλη Αναπηρίας - Εξουσιοδοτικές διατάξεις - Τροποποίηση άρθρου 109 ν. 4961/2022
Στο άρθρο 109 του ν. 4961/2022 (Α' 146), περί των εξουσιοδοτικών διατάξεων του Μέρους Δ' του νόμου αυτού, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 1, αα) οι λέξεις «των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας», αβ) οι λέξεις «, οι τεχνικές λεπτομέρειες» αντικαθίστανται από τις λέξεις «και κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό και λεπτομερειακό θέμα», αγ) οι λέξεις «και 107» αντικαθίστανται από τις λέξεις «, 107 και 107Α», β) στην περ. β) του τρίτου εδαφίου της παρ. 1, βα) στο πρώτο εδάφιο, οι λέξεις «τα στοιχεία των πιστοποιήσεων αναπηρίας που τηρούνται, και η τήρηση ειδικότερων μητρώων ανά τύπο αναπηρίας ή πάθησης» αντικαθίστανται από τις λέξεις «η τήρηση ειδικότερων μητρώων ανά τύπο αναπηρίας ή πάθησης και οι όροι παροχής δεδομένων σε τρίτους», ββ) το δεύτερο εδάφιο καταργείται, γ) η περ. γ) αντικαθίσταται, δ) στο τρίτο εδάφιο της παρ. 1, προστίθεται περ. γα), ε) στην περ. δ) του τρίτου εδαφίου της παρ. 1, εα) μετά από τις λέξεις «και η διαδικασία χορήγησής τους,», προστίθενται οι λέξεις «καθώς και η διάρκεια ισχύος τους,», εβ) μετά από τις λέξεις «και το υλικό των πλαστικών καρτών,», προστίθενται οι λέξεις «καθώς και οι σημάνσεις που φέρουν,», στ) προστίθεται παρ. 7, και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 109 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 109
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού καθορίζονται τα δικαιώματα πρόσβασης και καταχώρισης στοιχείων στην Εθνική Πύλη Αναπηρίας, οι εκτελούντες την επεξεργασία των προσωπικών δεδομένων που περιλαμβάνονται σε αυτή και κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό και λεπτομερειακό θέμα για τη δημιουργία και λειτουργία της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας, την ανάπτυξη των απαραίτητων διαλειτουρ- γικοτήτων με άλλα πληροφοριακά συστήματα και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή των άρθρων 103, 105, 106, 107 και 107Α. Με την ίδια ή όμοια απόφαση ρυθμίζονται τα ζητήματα του πρώτου εδαφίου για τα ειδικότερα συστήματα και τα επιμέρους υποσυστήματα της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας. Ειδικότερα ως προς τα επιμέρους συστήματα, με την απόφαση ρυθμίζονται ιδίως:
α) Ως προς το Σύστημα Πιστοποίησης Αναπηρίας, τα ζητήματα σχετικά με την υποβολή αιτημάτων, τον προσδιορισμό και την ειδοποίηση των ιατρών που συμπληρώνουν τον ψηφιακό Ιατρικό Εισηγητικό Φάκελο και τη σύνταξη και οριστικοποίηση του φακέλου αυτού, τον προγραμματισμό και τις συνεδριάσεις των υγειονομικών επιτροπών, την έκδοση και κοινοποίηση Γνωμάτευσης Αναπηρίας (Γ.Α.) και Γνωστοποίησης Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας (Γ.Α.Π.Α.), τις διαδικασίες ενημέρωσης του πολίτη και την ανάπτυξη των απαραίτητων διαλειτουργικοτήτων.
β) Ως προς το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία, τα ζητήματα σχετικά με τη διαδικασία και τις προϋποθέσεις εγγραφής και οι απαιτούμενες προς τούτο ενέργειες των ενδιαφερομένων και των αρμόδιων υπηρεσιών, τα τηρούμενα στοιχεία ταυτοποίησης, αναπηρίας και παροχών, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, στις ατομικές καρτέλες κάθε εγγεγραμμένου, όπως και των δικαστικών συμπαραστατών και νομίμων εκπροσώπων αυτών, η πηγή των στοιχείων αυτών, η τήρηση ειδικότερων μητρώων ανά τύπο αναπηρίας ή πάθησης και οι όροι παροχής δεδομένων σε τρίτους.
γ) Ως προς το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας, ο τρόπος ενσωμάτωσης δεδομένων από τους δημόσιους φορείς που απονέμουν ή χορηγούν επιδόματα, βοηθήματα και ωφελήματα προς τα άτομα με αναπηρία και ο τρόπος της αποτύπωσης των επιδομάτων, βοηθημάτων και ωφελημάτων που δικαιούνται τα άτομα με αναπηρία, καθώς και των προϋποθέσεων χορήγησής τους, τα ζητήματα σχετικά με τη διαδικασία καταχώρισης, τήρησης, ενημέρωσης και επικαιροποίησης του Μητρώου και της ατομικής καρτέλας των δικαιούχων, οι απαιτούμενες προς τούτο ενέργειες των αρμόδιων υπηρεσιών και, εφόσον απαιτείται, των δικαιούχων, οι υποχρεώσεις των φορέων χορήγησης παροχών ως προς τη διαβίβαση και επικαιροποίηση των στοιχείων, οι διαδικασίες και οι όροι διαλειτουργικότητας με τα πληροφοριακά συστήματα των φορέων χορήγησης παροχών, το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία και τα λοιπά συστήματα της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας, οι διαδικασίες ελέγχου, επαλήθευσης, διόρθωσης και παρακολούθησης των μεταβολών των τηρούμενων στοιχείων, τα τηρούμενα στοιχεία ταυτοποίησης πέραν εκείνων που προβλέπονται στην παρ. 3 του άρθρου 107, η χρονική διάρκεια χορήγησης κάθε παροχής, η διαδικασία ενημέρωσης του Μητρώου σε περίπτωση χορήγησης, μεταβολής, αναστολής, λήξης ή διακοπής παροχής, η τήρηση ιστορικού μεταβολών, οι διαδικασίες παροχής εξατομικευμένης πληροφόρησης προς τους δικαιούχους σύμφωνα με την παρ. 7 του άρθρου 107, καθώς και κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό, οργανωτικό και λεπτομερειακό θέμα για την εφαρμογή του άρθρου 107.
γα) Ως προς το Μητρώο Δομών Αναπηρίας, οι τύποι δομών που περιλαμβάνονται, τα δεδομένα που τηρούνται ανά τύπο δομής και ο τρόπος ενσωμάτωσης των δεδομένων από τα εποπτεύοντα Υπουργεία.
δ) Ως προς το Υποσύστημα Κάρτας Αναπηρίας και την Κάρτα Αναπηρίας, οι ειδικότερες προϋποθέσεις και η διαδικασία χορήγησής της, καθώς και η διάρκεια ισχύος της, η μορφή, οι διαστάσεις και το υλικό των πλαστικών καρτών, καθώς και οι σημάνσεις που φέρουν, οι τρόποι ταυτοποίησης του κατόχου τους και πιστοποίησης της αυθεντικότητάς τους, οι παροχές που συνδέονται με την Κάρτα Αναπηρίας σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, η αντιστοίχιση των δεδομένων που τηρούνται στο Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία προς τα κριτήρια επιλεξιμότητας ανά παροχή, ζητήματα που αφορούν στην έκδοση και διάθεση καρτών, καθώς και οι προδιαγραφές της ηλεκτρονικής εφαρμογής που χορηγείται στους δικαιούχους της Κάρτας Αναπηρίας μαζί με αυτήν.
2. Με απόφαση του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης καθορίζεται ο Κανονισμός Λειτουργίας του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.), μετά από εισήγηση του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.). Με τον Κανονισμό Λειτουργίας ρυθμίζονται οι ειδικότερες λεπτομέρειες υποβολής και εξέτασης αιτημάτων πιστοποίησης αναπηρίας, αιτήσεων αναθεώρησης και ανανέωσης της Γ.Α.Π.Α. ή έκδοσης νέας, προκειμένου να πιστοποιηθεί νέα πάθηση ή επιδείνωση της ήδη πιστοποιηθείσας πάθησης, οι προθεσμίες προς ενέργεια για τους αιτούντες και το ΚΕ.Π.Α. και οι συνέπειες παράβασης αυτών, οι λεπτομέρειες συγκρότησης των υγειονομικών επιτροπών και των λοιπών οργάνων που συμμετέχουν στη διαδικασία πιστοποίησης αναπηρίας και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.
3. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Υγείας καθορίζονται: α) τα προσόντα και οι ειδικότητες των ιατρών που εντάσσονται στο Ειδικό Σώμα Ιατρών (Ε.Σ.Ι.),
β) η διαδικασία εγγραφής ιατρών στο Μητρώο του Ε.Σ.Ι.,
γ) η εξειδίκευση των κριτηρίων και η διαδικασία αξιολόγησης των ιατρών του Ε.Σ.Ι., δ) τα στοιχεία του Μητρώου και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια σχετική με τη λειτουργία του και τις εγγραφές του,
ε) ο τρόπος συγκρότησης και λειτουργίας της Επιτροπής Δειγματοληπτικού Ελέγχου και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για τον έλεγχο των γνωματεύσεων των υγειονομικών επιτροπών του ΚΕ.Π.Α. από αυτή,
στ) οι όροι και η διαδικασία αναστολής καθηκόντων, καθώς και οι όροι και η διαδικασία διαγραφής ιατρού από το Ε.Σ.Ι. και επανένταξης σε αυτό, και
ζ) κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του άρθρου 104.
4. Με απόφαση του Διοικητή του e-Ε.Φ.Κ.Α. καθορίζονται:
α) η ύλη, το πρόγραμμα, η διάρκεια και η διαδικασία της ειδικής εκπαίδευσης των ιατρών που είναι υποψήφιοι προς ένταξη στο Ε.Σ.Ι., καθώς και τα κριτήρια επιτυχούς ολοκλήρωσής της,
β) η ύλη, το πρόγραμμα, η διάρκεια και η διαδικασία της επανεκπαίδευσης των ιατρών του Ε.Σ.Ι., και γ) τα σημεία λειτουργίας των γραμματειών του ΚΕ.Π.Α. και τα σημεία διενέργειας συνεδριάσεων των υγειονομικών επιτροπών του ΚΕ.Π.Α..
5. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών καθορίζεται το ύψος της αποζημίωσης των ιατρών του Ε.Σ.Ι., των γραμματέων των υγειονομικών επιτροπών του ΚΕ.Π.Α. και των ιατρών και των γραμματέων της Επιτροπής Δειγματοληπτικού Ελέγχου, οι προϋποθέσεις και ο τρόπος καταβολής της αποζημίωσης αυτής και ο τρόπος αποτύπωσής της στα βιβλία των ιδιωτών ιατρών του Ε.Σ.Ι..
6. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Υγείας εκδίδεται Κώδικας Δεοντολογίας των Ιατρών του Ε.Σ.Ι., ο οποίος καθορίζει τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των ιατρών κατά την άσκηση των καθηκόντων τους ως μελών των υγειονομικών επιτροπών του ΚΕ.Π.Α..
7. Με απόφαση του Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α., η οποία εκδίδεται κατόπιν αίτησης ιδιώτη παρόχου ωφελημάτων προς άτομα με αναπηρία που έχει καταχωρισθεί στο Μητρώο Παροχών Αναπηρίας, το υποσύστημα της Κάρτας Αναπηρίας δύναται να διαλειτουργεί με το πληροφοριακό σύστημα του ιδιώτη, προς επιβεβαίωση της εγκυρότητας και των στοιχείων της Κάρτας Αναπηρίας, εφόσον ο κάτοχος της Κάρτας Αναπηρίας παρέχει ρητή συγκατάθεση για αυτό».
ΜΕΡΟΣ Δ'
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΡΟΝΟΙΑΚΩΝ ΕΠΙΔΟΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ - ΑΝΑΠΗΡΙΚΑ ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α'
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 38
Σκοπός
Σκοπός του παρόντος Μέρους είναι η διασφάλιση της οργανωτικής και διοικητικής ικανότητας του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (εφεξής: Ο.Π.Ε.Κ.Α.) για την υλοποίηση προγραμμάτων ενεργητικής κοινωνικής ένταξης ευάλωτων πολιτών.
Άρθρο 39
Αντικείμενο
Αντικείμενο του παρόντος Μέρους είναι η αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου λειτουργίας του Ο.Π.Ε.Κ.Α. μέσω:
α) της διεύρυνσης των σκοπών και των πόρων του,
β) του προσδιορισμού των προγραμμάτων που δύναται να υλοποιεί και να διαχειρίζεται, γ) της αναδιαμόρφωσης της οργανωτικής δομής της Διεύθυνσης Εθνικών και Συγχρηματοδοτούμενων Προγραμμάτων και
δ) της ενίσχυσης της διοικητικής ικανότητας του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και της επάρκειας του προσωπικού του, ώστε να ανταποκρίνονται στην υλοποίηση και διαχείριση των προγραμμάτων που του ανατίθενται.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β'
ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΡΟΝΟΙΑΚΩΝ ΕΠΙΔΟΜΆΤΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ
Άρθρο 40
Σκοποί του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 2 ν. 4520/2018
Στην παρ. 1 του άρθρου 2 του ν. 4520/2018 (Α' 30), περί των σκοπών του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην περ. α), μετά από τις λέξεις «για την οικονομική», προστίθενται οι λέξεις «και κοινωνική», β) στην περ. β), οι λέξεις «που αφορούν προνοιακές πολιτικές του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης» αντικαθίστανται από τις λέξεις «κοινωνικής πολιτικής χρηματοδοτούμενων από εθνικούς και ενωσιακούς πόρους,», και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Στο πλαίσιο του Εθνικού Συστήματος Κοινωνικής Αλληλεγγύης, σκοπός του Ο.Π.Ε.Κ.Α. είναι: α) η χορήγηση χρηματοδοτούμενων από τον κρατικό προϋπολογισμό προνοιακών παροχών, επιδομάτων, οικονομικών ενισχύσεων, κοινωνικών υπηρεσιών, για την οικονομική και κοινωνική στήριξη και κοινωνική ένταξη οικογενειών και ευπαθών ομάδων του πληθυσμού,
β) η υλοποίηση, εκτέλεση και διαχείριση προγραμμάτων, δράσεων και ενεργειών κοινωνικής πολιτικής χρηματοδοτούμενων από εθνικούς και ενωσιακούς πόρους,
γ) η χορήγηση παροχών και υπηρεσιών κοινωνικού, εκπαιδευτικού, πολιτιστικού και ψυχαγωγικού χαρακτήρα του Λογαριασμού Αγροτικής Εστίας (ΛΑΕ) του ν. 3050/2002 (Α'214)».
Άρθρο 41
Πόροι του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης -Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 3 ν. 4520/2018
Στην παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 4520/2018 (Α'30), περί των πόρων του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, προστίθεται περ. στ), και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Πόροι του Ο.Π.Ε.Κ.Α. είναι:
α) η επιχορήγηση από τον κρατικό προϋπολογισμό για την κάλυψη των παροχών του Λογαριασμού Προνοιακών Παροχών και Κοινωνικών Υπηρεσιών,
β) η επιχορήγηση από τον κρατικό προϋπολογισμό για την προώθηση και διαχείριση προνοιακών πολιτικών της Γενικής Γραμματείας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας,
γ) η επιχορήγηση από τον κρατικό προϋπολογισμό για την κάλυψη των πάσης φύσης εξόδων λειτουργίας, όπως αποδοχών, λοιπών αμοιβών και αποζημιώσεων προσωπικού, προμηθειών, του Λογαριασμού Προνοιακών Παροχών και Κοινωνικών Υπηρεσιών,
δ) οι πρόσοδοι περιουσίας, η απόδοση των κεφαλαίων και των αποθεματικών,
ε) τα έσοδα από την οικονομική συμμετοχή των προσώπων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ν. 3050/2002 (Α'214),
στ) ενωσιακοί και εθνικοί πόροι για την υλοποίηση, εκτέλεση και διαχείριση προγραμμάτων, δράσεων και ενεργειών κοινωνικής πολιτικής».
Άρθρο 42
Παροχές και υπηρεσίες του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 4 ν. 4520/2018
Στην παρ. 1 του άρθρου 4 του ν. 4520/2018 (Α' 30), περί παροχών και υπηρεσιών του Οργανισμού Προνοι- ακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην αρχή του υφιστάμενου εδαφίου, αα) οι λέξεις «χορηγεί και διαχειρίζεται» αντικαθίστανται από τις λέξεις «χορηγεί, διαχειρίζεται και ανά περίπτωση υλοποιεί», αβ) η περ. ζ) αντικαθίσταται, αγ) στην περ. ι), μετά από τις λέξεις «μέχρι σήμερα,», προστίθενται οι λέξεις «πλην του επιδόματος αναπηρίας της περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 79 του ν. 5265/2026 (Α'3), το οποίο εξακολουθεί να καταβάλλεται σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς,», β) προστίθεται δεύτερο εδάφιο, και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Ο Ο.Π.Ε.Κ.Α. χορηγεί, διαχειρίζεται και ανά περίπτωση υλοποιεί τα εξής: α) το επίδομα παιδιού του άρθρου 214 του ν. 4512/2018 (Α'5),
β) το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης σε ανασφάλιστους υπερήλικες του άρθρου 93 του ν. 4387/2016, γ) την παροχή στους ανασφάλιστους υπερήλικες, τη χορήγηση ασφαλιστικής ικανότητας και τα έξοδα κηδείας σε περίπτωση θανάτου των ανωτέρω προσώπων, σύμφωνα με τον ν. 1296/1982 (Α' 128), τον ν. 4093/2012 (Α'222), την παρ. 7 του άρθρου 93 του ν. 4387/2016 και το άρθρο 49 παράγραφος 7 του παρόντος, δ) τις παροχές και υπηρεσίες του Λογαριασμού Αγροτικής Εστίας, σύμφωνα με τον ν. 3050/2002, ε) τις ακόλουθες προνοιακές παροχές σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία:
αα) επίδομα κίνησης σε παραπληγικούς, τετραπληγικούς και ακρωτηριασμένους [(ν.δ. 57/1973 (Α' 149), ν. 162/1973 (Α'227), άρθρο 22 του ν. 2646/1998 (Α'36), άρθρο 4 του ν. 2345/1995 (Α'213)],
ββ) διατροφικό επίδομα σε νεφροπαθείς, μεταμοσχευμένους πνευμόνων και μυελού των οστών, καθώς και σε αλλοδαπούς και ομογενείς νεφροπαθείς, μεταμοσχευμένους καρδιάς, ήπατος, [(α.ν. 421/1937 (Α'2), άρθρο 22 του ν. 2646/1998)],
γγ) οικονομική ενίσχυση ατόμων με βαριά αναπηρία (ν.δ. 57/1973, ν. 162/1973, άρθρο 22 του ν. 2646/1998), δδ) οικονομική ενίσχυση ατόμων με βαριά νοητική υστέρηση (ν.δ. 57/1973, ν. 162/1973, άρθρο 22 του ν. 2646/1998),
εε) οικονομική ενίσχυση παραπληγικών τετραπληγικών και ακρωτηριασμένων ανασφάλιστων και ασφαλισμένων του Δημοσίου [(ν. 162/1973, άρθρο 3 του ν. 1284/1982, άρθρο 22 του ν. 2646/1998, κοινή απόφαση 115750/3006/10.9.1981 των Υπουργών Οικονομικών και Κοινωνικών Υπηρεσιών (Β' 572)],
στστ) ενίσχυση ατόμων με συγγενή αιμολυτική αναιμία (μεσογειακή δρεπανοκυτταρική μικροδρεπανοκυτ- ταρική κ.λπ.) ή συγγενή αιμορραγική διάθεση (αιμορροφιλία κ.λπ.), Σύνδρομο Επίκτητης Ανοσοανεπάρκειας ^IDS) (ν.δ. 57/1973, ν. 162/1973, άρθρο 22 του ν. 2646/1998),
ζζ) οικονομική ενίσχυση κωφών και βαρήκοων ατόμων (ν.δ. 57/1973, ν. 162/1973, άρθρο 22 του ν. 2646/1998), ηη) οικονομική ενίσχυση ατόμων με αναπηρία όρασης [άρθρα 1 και 2 του ν. 1904/1951 (Α'212), ν.δ. 57/1973, ν.δ. 162/1973, ν. 958/1979 (Α' 191), άρθρο 22 του ν. 2646/1998, άρθρο 8 του ν. 4331/2015 (Α'69)],
θθ) οικονομική ενίσχυση ατόμων με εγκεφαλική παράλυση (ν.δ. 57/1973, ν. 162/1973, άρθρο 22 του ν. 2646/1998),
ιι) εισοδηματική ενίσχυση ασθενών και αποθεραπευμένων χανσενικών και μελών των οικογενειών τους [ν.δ. 57/1973, ν. 162/1973, άρθρο 7 του ν. 1137/1981 (Α' 60), άρθρο 22 του ν. 2646/1998],
στ) προνοιακές παροχές, οικονομικές και εισοδηματικές ενισχύσεις και κοινωνικές υπηρεσίες για την οικονομική στήριξη και ενίσχυση ειδικών και ευπαθών ομάδων, ιδίως:
αα) το Επίδομα Στεγαστικής Συνδρομής σε ανασφάλιστους υπερήλικες [ν. 162/1973, άρθρο 22 του ν. 2646/1998, κοινή υπουργική απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων Γ3/2435/1987 (Β'435)],
ββ) την εισοδηματική ενίσχυση Οικογενειών Ορεινών Μειονεκτικών Περιοχών [άρθρο 27 του ν. 3016/2002 (Α' 110), άρθρο 22 του ν. 2646/1998],
γγ) την Κάρτα μετακίνησης Πολυτέκνων [άρθρο 10 του ν. 2963/2001 (Α' 268), άρθρο 17 παρ. 10 του ν. 3534/2007 (Α'40)],
ζ) το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα, σύμφωνα με το άρθρο 235 του ν. 4389/2016 (Α' 94) και την παρ. 2 του άρθρου 29 του ν. 4659/2020 (Α'21), στο οποίο δύναται να περιλαμβάνονται η παροχή βοήθειας για την αντιμετώπιση της υλικής στέρησης, με τη μορφή άμεσης ή έμμεσης διανομής τροφίμων και ειδών βασικής υλικής βοήθειας, καθώς και η εφαρμογή λοιπών συνοδευτικών μέτρων προς τους ωφελούμενους του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος, τα οποία χρηματοδοτούνται από ενωσιακούς πόρους,
η) προγράμματα και δράσεις προνοιακής πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας που του ανατίθενται σύμφωνα με το άρθρο 116 του ν. 4488/2017 (Α' 137),
ηα) την υπηρεσία «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία»,
ηβ) τη μηνιαία αμοιβή των επαγγελματιών αναδόχων του άρθρου 16 του ν. 4538/2018 (Α'85), θ) τη χορήγηση ασφαλιστικής ικανότητας στους μοναχούς και μοναχές που είναι εγγεγραμμένοι στα μοναχολόγια Ιερών Μονών ή Μητροπόλεων της Ελλάδας, εγκαταβιούν στις Ιερές Μονές ή τα εξαρτήματα αυτών και δεν συνταξιοδοτούνται από Φορέα ημεδαπής, πλην Ο.Π.Ε.Κ.Α., ή αλλοδαπής. Το δικαίωμα αυτό παρέχεται και στους Έλληνες το γένος, κληρικούς και μοναχούς των Πατριαρχείων της Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας, καθώς και μοναχούς της Ιεράς Μονής Σινά,
ι) κάθε άλλη παροχή που χορηγείται, σύμφωνα με ειδικότερες διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας και δεν έχει καταργηθεί μέχρι σήμερα, πλην του επιδόματος αναπηρίας της περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 79 του ν. 5265/2026 (Α'3), το οποίο εξακολουθεί να καταβάλλεται σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς,
ια) με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ή με κοινή απόφαση του ανωτέρω και των κατά περίπτωση συναρμόδιων Υπουργών, μπορεί να ανατίθενται στον Ο.Π.Ε.Κ.Α. η υλοποίηση ή η διαχείριση κάθε άλλου προνοιακού προγράμματος ή οικονομικής ενίσχυσης κοινωνικής πολιτικής.
Ο Ο.Π.Ε.Κ.Α., στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του, δύναται να ορίζεται ως ενδιάμεσος φορέας προγραμμάτων του Εταιρικού Συμφώνου Περιφερειακής Ανάπτυξης, σύμφωνα με τη σχετική νομοθεσία, και ενδιάμεσος φορέας διαχείρισης του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, σύμφωνα με τον ν. 5264/2025 (Α'239)».
Άρθρο 43
Διάρθρωση του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης - Τροποποίηση υποπαρ. 1 παρ. Α' άρθρου 14 ν. 4520/2018
Στην υποπαρ. 1 της παρ. Α' του άρθρου 14 του ν. 4520/2018 (Α' 30), περί διάρθρωσης του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, προστίθενται περ. στ) και ζ), και η υποπαρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Υπηρεσίες υπαγόμενες απευθείας στον Διοικητή: α) Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου, β) Τμήμα Γραμματείας Διοίκησης,
γ) Τμήμα Ασφάλειας Εργασίας και Υγειονομικής Μέριμνας, δ) Γραφείο Υποστήριξης Νομικού Συμβούλου του Κράτους, ε) Τμήμα Επιθεώρησης Παροχών,
στ) Τμήμα Κυβερνοασφάλειας, με έδρα στην Περιφερειακή Διεύθυνση Ο.Π.Ε.Κ.Α. Κεντρικής Μακεδονίας, ζ) Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α.».
Άρθρο 44
Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων, Τμήμα Κυβερνοασφάλειας,Διεύθυνση Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία και Διεύθυνση Πληροφορικής του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης - Προσθήκη άρθρων 15Α και 17Α και τροποποίηση άρθρων 23 και 30 ν. 4520/2018
1. Στον ν. 4520/2018 (Α' 30) προστίθεται άρθρο 15Α ως εξής:
«Άρθρο 15Α
Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α.
1. H Διεύθυνση Διαχείρισης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α. (Διαχειριστική Αρχή Ο.Π.Ε.Κ.Α.) της περ. β) της παρ. 5 του άρθρου 32 του ν. 4921/2022 (Α'75) μετονομάζεται σε «Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α.».
2. Η Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α. υπάγεται στον Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και δύναται να ασκεί τις αρμοδιότητες και τα καθήκοντα:
α) του Φορέα Διαχείρισης Πράξεων στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από τον Τακτικό Προϋπολογισμό,
β) του Ενδιάμεσου Φορέα στο πλαίσιο συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων καθώς και του Ενδιάμεσου Φορέα Διαχείρισης του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (Ε.Π.Α.), υπό τους όρους του ν. 5264/2025 (Α'239), και γ) του Δικαιούχου Πράξεων που υλοποιούνται στο πλαίσιο συγχρηματοδοτούμενων και εθνικών προγραμμάτων.
3. Η Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α. συγκροτείται στις εξής τέσσερις (4) Μονάδες:
α) Μονάδα Α' - Προγραμματισμού και Αξιολόγησης, β) Μονάδα Β' - Παρακολούθησης και Διαχείρισης Πράξεων, γ) Μονάδα Γ' - Οργάνωσης και Υποστήριξης και
δ) Μονάδα Δ' - Δικαιούχος Πράξεων Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων.
4. Επιχειρησιακοί στόχοι της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων είναι ο συντονισμός, η παρακολούθηση, η εφαρμογή και η υλοποίηση κοινωνικών πολιτικών που συγχρηματοδοτούνται από ενωσιακούς ή χρηματοδοτούνται από εθνικούς πόρους και στοχεύουν στην κοινωνική ένταξη και στην ενεργή προστασία ευάλωτων πολιτών. Στους επιχειρησιακούς στόχους περιλαμβάνεται επίσης η συνδρομή του Ο.Π.Ε.Κ.Α. στη χάραξη και στον προσδιορισμό βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων κοινωνικών πολιτικών στο πλαίσιο παρεμβάσεων εταιρικής σχέσης, καθώς και παρεμβάσεων εθνικού, ενωσιακού ή διεθνούς ενδιαφέροντος, και ιδίως:
α) η διαχείριση, η παρακολούθηση και η υλοποίηση προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών που αφορούν στη διανομή επισιτιστικής και βασικής υλικής βοήθειας με άμεσο ή έμμεσο τρόπο, συμπεριλαμβανομένων των δράσεων καταπολέμησης του κοινωνικού αποκλεισμού και προώθησης της κοινωνικής ένταξης που εμπίπτουν στους σκοπούς του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και χρηματοδοτούνται από ενωσιακούς ή εθνικούς πόρους και η διασφάλιση της αποτελεσματικής διαχείρισης και χρήσης των πόρων αυτών,
β) η διαχείριση, η παρακολούθηση και η υλοποίηση προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών για την καταπολέμηση της αστεγίας, την ένταξη και την επανένταξη των αστέγων στην εκπαίδευση, στην κατάρτιση και στην εργασία,
γ) η διαχείριση, η παρακολούθηση και η υλοποίηση προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών στεγαστικής πολιτικής,
δ) η διαχείριση, η παρακολούθηση και η υλοποίηση άλλων προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών κοινωνικής πολιτικής που ανατίθενται στον Ο.Π.Ε.Κ.Α. με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ή με κοινή απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και των κατά περίπτωση συναρμόδιων Υπουργών,
ε) η άσκηση καθηκόντων ενδιάμεσου φορέα του άρθρου 13 του ν. 4914/2022 (Α'61) του Προγράμματος «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή» για τη διαχείριση της Προτεραιότητας 6 «Επισιτιστική Βοήθεια και Υλική Στέρηση», σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στο οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο και το οικείο σύστημα διαχείρισης και ελέγχου του Εταιρικού Συμφώνου Περιφερειακής Ανάπτυξης (Ε.Σ.Π.Α.) 2021-2027, όπως εκάστοτε ισχύει, καθώς και η άσκηση καθηκόντων ενδιάμεσου φορέα διαχείρισης για προγράμματα του Ε.Π.Α. ή των προγραμμάτων του Ε.Π.Α. και υπό τους όρους του ν. 5264/2025 και
στ) η συνεργασία με κάθε αρμόδια ενωσιακή ή εθνική αρχή, καθώς και με τις οριζόντιες και περιφερειακές υπηρεσίες του Ο.Π.Ε.Κ.Α., για τον προσδιορισμό, την παρακολούθηση και την εφαρμογή των κοινωνικών πολιτικών που εμπίπτουν στους σκοπούς του Ο.Π.Ε.Κ.Α..
5. Για την επίτευξη των επιχειρησιακών της στόχων, η Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων:
α) για την άσκηση των αρμοδιοτήτων της ως Ενδιάμεσου Φορέα, στο πλαίσιο των προγραμμάτων του Ε.Σ.Π.Α. 2021-2027, χρησιμοποιεί το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (Ο.Π.Σ.) Ε.Σ.Π.Α. 2021-2027, σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο και τους κανόνες διαχείρισης, παρακολούθησης και ελέγχου των συγχρηματοδοτούμενων πράξεων,
β) συστήνει, λειτουργεί και χρησιμοποιεί Ο.Π.Σ. για την υλοποίηση, την παρακολούθηση και τη διαχείριση δράσεων επισιτιστικής και βασικής υλικής βοήθειας (Ο.Π.Σ. Ε.Β.Υ.Σ.), το οποίο, στο πλαίσιο της Προτεραιότητας 6 «Επισιτιστική Βοήθεια και Υλική Στέρηση» του Προγράμματος «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή», αναφέρεται ως Ο.Π.Σ. Π6,
γ) συστήνει, λειτουργεί και χρησιμοποιεί το Ολοκληρωμένο Σύστημα Παρακολούθησης Εθνικών Προγραμμάτων (Ο.ΣΥ.Π.Ε.Π.),
δ) δύναται να συστήνει, να δημιουργεί και να λειτουργεί άλλα πληροφοριακά συστήματα για την εξυπηρέτηση των επιχειρησιακών της στόχων και
ε) δύναται να συστήνει, να λειτουργεί και να χρησιμοποιεί μητρώα παρόχων αγαθών και υπηρεσιών, στα οποία εντάσσονται πάροχοι που πληρούν τα κριτήρια και αναλαμβάνουν τις υποχρεώσεις που καθορίζονται στην εκάστοτε πρόσκληση, για τις ανάγκες διαχείρισης και υλοποίησης των προγραμμάτων που εμπίπτουν στις αρμοδιότητες και στους επιχειρησιακούς στόχους της.
Τα πληροφοριακά συστήματα και τα μητρώα του παρόντος εναρμονίζονται με την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και δύνανται να διαλειτουργούν με άλλα πληροφοριακά συστήματα.
6. Οι αρμοδιότητες της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α. κατα- νέμονται μεταξύ των Μονάδων της ως εξής:
α) Μονάδα Α' - Προγραμματισμού και Αξιολόγησης:
αα) ο προσδιορισμός, η προτεραιοποίηση και η ωρίμανση προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών για την ενεργοποίηση, την υλοποίηση και την εφαρμογή κοινωνικών πολιτικών που χρηματοδοτούνται από ενωσιακούς ή εθνικούς πόρους,
αβ) η αξιολόγηση, η εξέταση και ο συντονισμός προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών για την υλοποίηση και την εφαρμογή κοινωνικών πολιτικών που χρηματοδοτούνται από ενωσιακούς ή εθνικούς πόρους και εμπίπτουν στους σκοπούς του Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
αγ) η εξειδίκευση των ειδικότερων όρων και προϋποθέσεων για την υλοποίηση και την εφαρμογή κοινωνικών πολιτικών που χρηματοδοτούνται από ενωσιακούς ή εθνικούς πόρους και εμπίπτουν στους σκοπούς του Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
αδ) η σύνταξη, η δημοσίευση και η επικαιροποίηση προσκλήσεων υποβολής προτάσεων, η αξιολόγηση των προτάσεων και η εισήγηση για τη χρηματοδότησή τους,
αε) ο σχεδιασμός και η υλοποίηση δράσεων προβολής και επικοινωνίας προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών κοινωνικής πολιτικής που χρηματοδοτούνται από ενωσιακούς ή εθνικούς πόρους και εμπίπτουν στους σκοπούς του Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
αστ) η ενημέρωση και η πληροφόρηση κάθε αρμόδιας ενωσιακής ή εθνικής αρχής για θέματα που σχετίζονται με την άσκηση των αρμοδιοτήτων της,
αζ) η παρακολούθηση των ενωσιακών και διεθνών εξελίξεων σχετικά με την εφαρμογή και την εξέλιξη κοινωνικών πολιτικών, καθώς και η συνεργασία και η παροχή πληροφοριών σε κάθε αρμόδια εθνική, ενωσιακή ή διεθνή αρχή,
αη) κάθε άλλη αρμοδιότητα που ορίζεται στο εκάστοτε ισχύον Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου ή της ανατίθεται σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στο εκάστοτε ισχύον θεσμικό πλαίσιο. β) Μονάδα Β' - Παρακολούθησης και Διαχείρισης Πράξεων:
βα) η συστηματική παρακολούθηση της πορείας υλοποίησης των ως άνω προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο,
ββ) ο εντοπισμός τυχόν προβλημάτων και καθυστερήσεων κατά τη διάρκεια της υλοποίησης των ως άνω προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών και η λήψη κάθε αναγκαίου διορθωτικού μέτρου για την επιτυχή ολοκλήρωσή τους, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο,
βγ) η εισήγηση στο κατά περίπτωση αρμόδιο όργανο για την έκδοση πράξεων τροποποίησης, ανάκλησης ή απένταξης, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο,
βδ) η διενέργεια των απαραίτητων ενεργειών για την εξέταση των σταδίων υλοποίησης του φυσικού αντικειμένου των ως άνω προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών και ιδίως ο έλεγχος της τήρησης του δικαίου των δημοσίων συμβάσεων, των κρατικών ενισχύσεων και κάθε άλλης νομοθεσίας που διέπει τα προγράμματα, τις δράσεις, τις πράξεις και τις ενέργειες,
βε) η διενέργεια των προβλεπόμενων από το εκάστοτε εφαρμοζόμενο θεσμικό πλαίσιο ελέγχων, επαληθεύσεων και επιθεωρήσεων σχετικά με τη νόμιμη, κανονική και σύμφωνη προς τους όρους χρηματοδότησης υλοποίηση του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου των προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών που διαχειρίζεται, καθώς και, κατά περίπτωση, η διασφάλιση της τήρησης τυχόν άλλων υποχρεώσεων που συνδέονται κατά νόμο με την υλοποίησή τους,
βστ) η μέριμνα για την τήρηση και εφαρμογή διαδικασιών που αφορούν τη διαχείριση καταγγελιών και τη διαχείριση κινδύνων και παρατυπιών που σχετίζονται με τη χρήση των ενωσιακών ή εθνικών πόρων που διατίθενται για την υλοποίηση των ως άνω προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών,
βζ) η μέριμνα για την πίστωση, τη διάθεση και την πληρωμή των δαπανών των ως άνω προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών και η λήψη κάθε αναγκαίου μέτρου για την επιτυχή ολοκλήρωσή τους, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο, καθώς και η μέριμνα για τη συλλογή και την καταχώριση των απαραίτητων στοιχείων στο οικείο πληροφοριακό σύστημα,
βη) η τήρηση αρχείων και εγγράφων για όλα τα θέματα που χειρίζεται, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο, και η διάθεσή τους σε κάθε αρμόδια ενωσιακή ή εθνική αρχή, μαζί με όλες τις αναγκαίες πληροφορίες, δεδομένα και στοιχεία που ζητούνται στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της αρμόδιας αρχής, βθ) η διενέργεια κάθε άλλης ενέργειας που σχετίζεται με τις διαδικασίες παρακολούθησης και διαχείρισης προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών που της ανατίθενται, σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στο εκάστοτε ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
γ) Μονάδα Γ' - Οργάνωσης και Υποστήριξης:
γα) η διαχείριση θεμάτων διοικητικής και οικονομικής οργάνωσης και υλικοτεχνικής υποδομής της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων, καθώς και η διαχείριση των θεμάτων του προσωπικού της Διεύθυνσης,
γβ) η τήρηση του πρωτοκόλλου και του αρχείου της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων, η διεκπεραίωση της αλληλογραφίας, η διακίνηση των εγγράφων και η εν γένει γραμματειακή υποστήριξη της Διεύθυνσης,
γγ) η μέριμνα για τη σύνταξη και την έκδοση αποφάσεων σύστασης, συγκρότησης και ορισμού μελών συλλογικών οργάνων, επιτροπών και ομάδων εργασίας,
γδ) η μέριμνα για την κατάρτιση και την εκπαίδευση του προσωπικού της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων σε θέματα αρμοδιότητάς της,
γε) η μέριμνα, υπό την ιδιότητά της ως δικαιούχου πράξεων τεχνικής βοήθειας, για την υποβολή προτάσεων στην εκάστοτε αρμόδια αρχή ή υπηρεσία, συμπεριλαμβανομένων των προτάσεων τεχνικής βοήθειας των δικαιούχων των προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών που υπάγονται στην αρμοδιότητα της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο,
γστ) η υλοποίηση όλων των πράξεων τεχνικής βοήθειας από τη Διεύθυνση υπό την ιδιότητά της ως δικαιούχου και συγκεκριμένα:
i) η σύνταξη προτάσεων για τη χρηματοδότηση των πράξεων και η υποβολή τους στη Μονάδα Α' του εκάστοτε αρμόδιου Φορέα Διαχείρισης,
ii) η υλοποίηση των έργων τεχνικής βοήθειας, με ευθύνη δικαιούχου των έργων αυτών, και η καταχώριση στο οικείο πληροφοριακό σύστημα των δεδομένων για τις πράξεις τεχνικής βοήθειας που υλοποιεί, με διασφάλιση της ακρίβειας, της ποιότητας και της πληρότητας των στοιχείων αυτών,
iii) η πραγματοποίηση των πληρωμών των δαπανών προς τους αναδόχους των έργων της τεχνικής βοήθειας που υλοποιεί μέσω του οικείου πληροφοριακού συστήματος και η τήρηση αρχείου παρεχόντων υπηρεσιών και προμηθευτών τεχνικής βοήθειας,
γζ) η οργάνωση και η γραμματειακή υποστήριξη ημερίδων, τεχνικών συναντήσεων και συνεδριάσεων στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων,
γη) η τήρηση και η λειτουργία κάθε αναγκαίου πληροφοριακού συστήματος που σχετίζεται με τις αρμοδιότητες και τους σκοπούς της Διεύθυνσης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων, όπως του Ο.Π.Σ. Ε.Β.Υ.Σ. και του Ο.ΣΥ.Π.Ε.Π., καθώς και η δημιουργία λογαριασμών πρόσβασης χρηστών στο εκάστοτε πληροφοριακό σύστημα με αντίστοιχους ρόλους και δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων των χρηστών που ορίζονται από τους δικαιούχους των οικείων προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών που εμπίπτουν στους σκοπούς της Διεύθυνσης,
γθ) η διενέργεια κάθε αναγκαίας ενέργειας, σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και με κάθε άλλη αρμόδια υπηρεσία, για την πληρωμή των δαπανών των ως άνω προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών και των πράξεων τεχνικής βοήθειας των οποίων είναι δικαιούχος,
γι) η άσκηση κάθε άλλης αρμοδιότητας που ορίζεται στο εκάστοτε ισχύον Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου ή της ανατίθεται σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο.
δ) Μονάδα Δ' - Δικαιούχου Πράξεων Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων: δα) η αρμοδιότητα και η ευθύνη για την έναρξη και την υλοποίηση, υπό την ιδιότητα του δικαιούχου, προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών κοινωνικής πολιτικής που χρηματοδοτούνται από ενωσιακούς ή εθνικούς πόρους, όπως της δράσης για την αντιμετώπιση της υλικής στέρησης, με την παροχή επισιτιστικής ή βασικής υλικής βοήθειας, καθώς και συνοδευτικών μέτρων καταπολέμησης του κοινωνικού αποκλεισμού και προώθησης της κοινωνικής ένταξης,
δβ) η σύνταξη και η υποβολή προτάσεων για τη χρηματοδότηση του Ο.Π.Ε.Κ.Α., ως δικαιούχου προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών κοινωνικής πολιτικής, και εκτέλεση κάθε αναγκαία ενέργεια για την άσκηση της αρμοδιότητας αυτής, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο,
δγ) ο σχεδιασμός και η υποβολή των Τεχνικών Δελτίων Πράξεων προς ένταξη για τις πράξεις στις οποίες ο Ο.Π.Ε.Κ.Α. ορίζεται ως δικαιούχος, καθώς και η υποβολή αιτήματος στις αρμόδιες αρχές για την τροποποίησή τους,
δδ) η υλοποίηση των πράξεων που αναλαμβάνει ως δικαιούχος, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο και τα οριζόμενα στην απόφαση ένταξης, και η τήρηση των επιμέρους γενικών και ειδικών υποχρεώσεων του δικαιούχου,
δε) η παρακολούθηση της πορείας υλοποίησης των ενταγμένων πράξεων με βάση την απόφαση ένταξης, καθ' όλη την περίοδο υλοποίησής τους, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο,
δστ) η ευθύνη για την επιβεβαίωση της υλοποίησης του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου των έργων που παρακολουθεί και υλοποιεί,
δζ) η ευθύνη για την καταχώριση των δεδομένων σε κάθε πληροφοριακό σύστημα που σχετίζεται με την παρακολούθηση και την υλοποίηση των πράξεων που υλοποιεί ως δικαιούχος και για τη διασφάλιση της ακρίβειας, της ποιότητας και της πληρότητας των δεδομένων αυτών,
δη) η ευθύνη για την κατάρτιση, την τήρηση και τη λειτουργία μητρώων που σχετίζονται με την υλοποίηση των προγραμμάτων αρμοδιότητάς της, όπως του Μητρώου Παρόχων στους οποίους εξαργυρώνονται κουπόνια ή δελτία, σε ηλεκτρονική ή άλλη μορφή, έναντι τροφίμων και βασικών αγαθών, καθώς και η συνεργασία με κάθε αρμόδια υπηρεσία,
δθ) η πραγματοποίηση των πληρωμών των δαπανών των προγραμμάτων, δράσεων, πράξεων και ενεργειών που υλοποιεί, όπως των δαπανών στο πλαίσιο πράξεων για την αντιμετώπιση της υλικής στέρησης, με την παροχή επισιτιστικής ή βασικής υλικής βοήθειας, καθώς και των δαπανών για την παροχή συνοδευτικών μέτρων καταπολέμησης του κοινωνικού αποκλεισμού και προώθησης της κοινωνικής ένταξης, μέσω του Ο.Π.Σ. Π.Δ.Ε. ή κάθε άλλου προβλεπόμενου πληροφοριακού συστήματος,
δι) η συνεργασία με κάθε αρμόδια εθνική ή ενωσιακή αρχή στο πλαίσιο των σκοπών και των στόχων της Μονάδας.
7. Κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων και των καθηκόντων της Μονάδας Δ', εξασφαλίζεται ο πλήρης διαχωρισμός αρμοδιοτήτων και καθηκόντων μεταξύ της Μονάδας Δ'και των Μονάδων Α', Β' και Γ'της Διεύθυνσης, ιδίως ως προς τη σύνταξη και την υποβολή προτάσεων για τη χρηματοδότηση πράξεων, την προκήρυξη προμηθειών αγαθών και υπηρεσιών, την κατακύρωση σε ανάδοχο, την παρακολούθηση του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου και τη διενέργεια πληρωμών.
8. α) Η Διεύθυνση Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α., μέσω των Μονάδων Α', Β' και Γ, δύναται να ασκεί καθήκοντα Ενδιάμεσου Φορέα για τη διαχείριση συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων βάσει του εκάστοτε ισχύοντος θεσμικού πλαισίου.
β) Η Μονάδα Γ' παραμένει αρμόδια για την υλοποίηση της πράξης τεχνικής βοήθειας με κωδικό Ο.Π.Σ. 6003523, στο πλαίσιο της Προτεραιότητας 7 του Π.Α.Δ.Κ.Σ., με βάση την υπ' αρ. 123429/20.12.2023 απόφαση ένταξης πράξης τεχνικής υποστήριξης «Επιστημονική, Τεχνική, Διαχειριστική και Διοικητική Υποστήριξη λειτουργίας της «Διαχειριστικής Αρχής Ο.Π.Ε.Κ.Α.» ως Ενδιάμεσου Φορέα του Προγράμματος Π.Α.Δ.Κ.Σ. 20212027, για την αποτελεσματική υλοποίηση της Προτεραιότητας 6 - Επισιτιστική Βοήθεια και Υλική Στέρηση».
γ) Η Μονάδα Δ' παραμένει αρμόδια για την έναρξη και την υλοποίηση πράξεων για την αντιμετώπιση της υλικής στέρησης, με την παροχή επισιτιστικής ή βασικής υλικής βοήθειας, καθώς και με την παροχή συνοδευτικών μέτρων καταπολέμησης του κοινωνικού αποκλεισμού και προώθησης της κοινωνικής ένταξης, μέσω συστήματος έμμεσης διανομής τροφίμων ή βασικής υλικής βοήθειας με κουπόνια ή δελτία σε ηλεκτρονική ή άλλη μορφή. Παραμένει επίσης αρμόδια για την υλοποίηση κάθε δράσης που σχετίζεται με την παροχή συνοδευτικών μέτρων κοινωνικής ένταξης σε απόρους, στο πλαίσιο της Προτεραιότητας 6 «Επισιτιστική Βοήθεια και Υλική Στέρηση» του Προγράμματος «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή 2021-2027» που συγχρηματοδοτείται από το Ε.Κ.Τ.+».
2. Στον ν. 4520/2018 προστίθεται άρθρο 17Α ως εξής:
«Άρθρο 17A
Τμήμα Κυβερνοασφάλειας
1. Οι αρμοδιότητες του Τμήματος Κυβερνοασφάλειας είναι οι εξής:
α) Η κατάρτιση, η εφαρμογή και η επικαιροποίηση πολιτικών, διεθνώς αναγνωρισμένων οδηγιών και πλαισίων, καθώς και διαδικασιών κυβερνοασφάλειας και ασφάλειας πληροφοριών,
β) η διενέργεια εκτιμήσεων κινδύνου και η ανάπτυξη μέτρων πρόληψης, ανίχνευσης και αντιμετώπισης κυβερνοαπειλών,
γ) η παρακολούθηση της ασφάλειας των πληροφοριακών συστημάτων και δικτύων του Ο.Π.Ε.Κ.Α., η διαχείριση περιστατικών κυβερνοασφάλειας, η συλλογή, η επεξεργασία και η αξιολόγηση δεδομένων ασφαλείας, δ) η διαχείριση ευπαθειών και η συντονισμένη απόκριση σε κυβερνοεπιθέσεις και περιστατικά ασφάλειας και η υποστήριξη διαδικασιών ανάκαμψης και αποκατάστασης συστημάτων. Η έρευνα και η διαχείριση των περιστατικών διενεργείται σε συνεργασία με τις αρμόδιες οργανικές μονάδες της Διεύθυνσης Πληροφορικής του Ο.Π.Ε.Κ.Α., ενώ η τελική αναφορά περιστατικού συντάσσεται από το Τμήμα Κυβερνοασφάλειας και υποβάλλεται προς τη Διοίκηση του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας,
ε) η υλοποίηση μηχανισμών προστασίας και ανίχνευσης κυβερνοαπειλών,
στ) η υποστήριξη των επιχειρησιακών μονάδων του Ο.Π.Ε.Κ.Α. σε θέματα ασφάλειας πληροφοριών, ζ) η συνεργασία με αρμόδιες εθνικές, ευρωπαϊκές και διεθνείς αρχές, οργανισμούς και φορείς σε θέματα κυβερνοασφάλειας και η παροχή πληροφοριών, οι οποίες προκύπτουν από τα αρχεία καταγραφής των πληροφοριακών συστημάτων του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και άπτονται ζητημάτων κυβερνοασφάλειας, σε αρμόδια όργανα ή αρχές, η) η εισήγηση μέτρων και δράσεων για τη συμμόρφωση του Ο.Π.Ε.Κ.Α. με το ισχύον εθνικό και ενωσιακό θεσμικό πλαίσιο για την ασφάλεια δικτύων και πληροφοριών και την προστασία δεδομένων,
θ) η ανάπτυξη και υλοποίηση προγραμμάτων εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης του προσωπικού του Ο.Π.Ε.Κ.Α. σε θέματα κυβερνοασφάλειας και
ι) ο σχεδιασμός και η έγκριση διαδικασιών και λοιπών μέτρων ασφαλείας, που απαιτούνται από το εφαρμοζόμενο πλαίσιο ασφάλειας, σε συνεργασία με τις αρμόδιες οργανικές μονάδες του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και με τρίτες οντότητες.
2. Με απόφαση του Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α. δύνανται να εξειδικεύονται οι διαδικασίες λειτουργίας, τα πρωτόκολλα διαχείρισης περιστατικών και κάθε άλλο αναγκαίο θέμα για την αποτελεσματική λειτουργία του Τμήματος Κυβερνοασφάλειας».
3. Στο άρθρο 23 του ν. 4520/2018, περί της Διεύθυνσης Αναπηρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στον τίτλο, οι λέξεις «Διεύθυνση Αναπηρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Διεύθυνση Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία», β) στην παρ. 1, βα) στο εισαγωγικό εδάφιο, οι λέξεις «Διεύθυνση Αναπηρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Διεύθυνση Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία», ββ) προστίθεται περ. δ), γ) στην παρ. 2, γα) στο εισαγωγικό εδάφιο, οι λέξεις «Διεύθυνσης Αναπη ρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Διεύθυνσης Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία», γβ) στην περ. α), μετά από τις λέξεις «και οικονομικών ενισχύσεων,», προστίθενται οι λέξεις «διαχείρισης μητρώων και προγραμμάτων υπηρεσιών σε άτομα με αναπηρία,», γγ) στην περ. β), i) οι λέξεις «κατά την υλοποίηση της πολιτικής της χορήγησης» αντικαθίστανται από τις λέξεις «κατά την υλοποίηση των διαδικασιών χορήγησης», ii) μετά από τις λέξεις «και οικονομικών ενισχύσεων,», προστίθενται οι λέξεις «καθώς και για τη διαχείριση μητρώων και προγραμμάτων υπηρεσιών σε άτομα με αναπηρία», δ) στην παρ. 3, δα) στο εισαγωγικό εδάφιο, οι λέξεις «Διεύθυνση Αναπηρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Διεύθυνση Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία», δβ) καταργείται η υποπερ. ιγιγ) της περ. γ), δγ) προστίθεται περ. δ), ε) καταργείται η παρ. 4 και το άρθρο 23 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 23
Διεύθυνση Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία
1. Η Διεύθυνση Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία διαρθρώνεται στα παρακάτω Τμήματα:
α) Τμήμα χορήγησης αναπηρικών επιδομάτων, β) Τμήμα χορήγησης οικονομικών ενισχύσεων αναπήρων, γ) Τμήμα ελέγχων και διαχείρισης πληρωμών και μεταβολών,
δ) Τμήμα διαχείρισης μητρώων και προγραμμάτων υπηρεσιών σε άτομα με αναπηρία.
2. Επιχειρησιακοί στόχοι της Διεύθυνσης Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία είναι: α) η παρακολούθηση, ο συντονισμός και ο έλεγχος του έργου των οργανικών μονάδων που υπάγονται
σε αυτήν, καθώς και η συνεργασία, όπου απαιτείται, με τις άλλες υπηρεσίες του Οργανισμού για θέματα αναπηρικών επιδομάτων και οικονομικών ενισχύσεων, διαχείρισης μητρώων και προγραμμάτων υπηρεσιών σε άτομα με αναπηρία,
β) η εποπτεία για τη διαχείριση όλων των θεμάτων που ανακύπτουν κατά την υλοποίηση των διαδικασιών χορήγησης των αναπηρικών επιδομάτων και οικονομικών ενισχύσεων, καθώς και για τη διαχείριση μητρώων και προγραμμάτων υπηρεσιών σε άτομα με αναπηρία,
γ) η παρακολούθηση των μεταβολών της σχετικής νομοθεσίας και νομολογίας και η εισήγηση για την τροποποίηση του νομικού πλαισίου,
δ) η εισήγηση προς τη Διοίκηση του Οργανισμού για τη σύνταξη οδηγιών και εγκυκλίων για την παροχή διευκρινίσεων και την ομοιόμορφη εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας.
3. Οι αρμοδιότητες της Διεύθυνσης Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία κατανέμονται μεταξύ των Τμημάτων της ως εξής:
α) Στο Τμήμα χορήγησης αναπηρικών επιδομάτων ανατίθεται:
αα) η διαχείριση της διαδικασίας υποβολής αιτημάτων για τη χορήγηση των αναπηρικών επιδομάτων, ββ) η επεξεργασία των αιτήσεων αρμοδιότητας της Κεντρικής Υπηρεσίας και η έκδοση πράξεων χορήγησης, τροποποίησης, ανάκλησης, αναστολής, διακοπής και επαναχορήγησης των αναπηρικών επιδομάτων, καθώς και η έκδοση απορριπτικών αποφάσεων,
γγ) η μέριμνα για την κοινοποίηση στους ενδιαφερόμενους των αποφάσεων της υποπερίπτωσης ββ, καθώς και η μέριμνα για την ορθή εκτέλεσή τους, σε συνεργασία με τις συναρμόδιες υπηρεσίες,
δδ) η τήρηση αρχείου για τις αποφάσεις της υποπερίπτωσης ββ σε έντυπη ή/και ηλεκτρονική μορφή των ανωτέρω αποφάσεων-πράξεων,
εε) η αναζήτηση, από άλλους φορείς και οργανισμούς του εσωτερικού και του εξωτερικού, στοιχείων και πληροφοριών για την προσωπική, εισοδηματική, περιουσιακή και ασφαλιστική κατάσταση των δικαιούχων, τα οποία είναι αναγκαία για τον έλεγχο της νομιμότητας καταβολής των αναπηρικών επιδομάτων,
στστ) η μέριμνα για τη σύνταξη οδηγιών και εγκυκλίων, για την παροχή διευκρινίσεων και την ομοιόμορφη εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας,
ζζ) η παροχή οδηγιών στα κατά τόπους αρμόδια για τη συγκέντρωση των δικαιολογητικών όργανα, ηη) η εισήγηση για τα κριτήρια καθορισμού και τα χαρακτηριστικά του δείγματος των προληπτικών ή κατασταλτικών ελέγχων,
θθ) η διενέργεια, σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Επιθεώρησης και Ελέγχου, τακτικών ή έκτακτων ελέγχων για τη νομιμότητα χορήγησης των αναπηρικών επιδομάτων,
ιι) η ψηφιοποίηση, μηχανοργάνωση, καθώς και ο εκσυγχρονισμός της διαδικασίας και του συστήματος διαχείρισης των αιτήσεων για την απονομή των αναπηρικών επιδομάτων, σε συνεργασία με τις υπηρεσίες πληροφορικής,
ιαια) η διαβίβαση των ενδικοφανών προσφυγών των αιτούντων στην Διεύθυνση ενδικοφανών προσφυγών. ιβιβ) η εισήγηση για την υποβολή αίτησης επανεξέτασης των αποφάσεων του κατ' άρθρον 40 του π.δ. 78/1998 (Α' 72) αρμοδίου οργάνου εξέτασης ενστάσεων των οποίων αμφισβητείται η νομιμότητα,
ιγιγ) η μέριμνα για την εξέταση ή επανεξέταση από τις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές των αιτούντων ή των επιδοματούχων, των οποίων η γνωμάτευση παύει να ισχύει,
ιδιδ) η παραπομπή στη Δευτεροβάθμια αρμόδια υγειονομική επιτροπή αιτούντων ή δικαιούχων αναπηρικών επιδομάτων-οικονομικών ενισχύσεων για να επανεξεταστεί το ποσοστό αναπηρίας τους. β) Τμήμα χορήγησης οικονομικών ενισχύσεων αναπήρων:
αα) η διαχείριση της διαδικασίας υποβολής των αιτημάτων χορήγησης των αναπηρικών ενισχύσεων, ββ) η επεξεργασία των αιτήσεων αρμοδιότητας της Κεντρικής Υπηρεσίας και η έκδοση πράξεων χορήγησης, τροποποίησης, ανάκλησης, αναστολής, διακοπής και επαναχορήγησης οικονομικών ενισχύσεων αναπήρων, καθώς και η έκδοση απορριπτικών αποφάσεων,
γγ) η εισήγηση για τον καταλογισμό αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών των αναπηρικών επιδομάτων, δδ) η μέριμνα για την κοινοποίηση στους ενδιαφερόμενους των αποφάσεων της υποπερίπτωσης ββ και γγ, καθώς και η μέριμνα για την εκτέλεσή τους σε συνεργασία με τις συναρμόδιες υπηρεσίες, εε) η τήρηση σε έντυπη ή/και ηλεκτρονική μορφή των ανωτέρω αποφάσεων-πράξεων, στστ) η αναζήτηση από άλλους φορείς και οργανισμούς του εσωτερικού και του εξωτερικού εγγράφων και πληροφοριών για την προσωπική, εισοδηματική, περιουσιακή και ασφαλιστική κατάσταση των δικαιούχων, τα οποία είναι αναγκαία για τον έλεγχο της νομιμότητας καταβολής των οικονομικών ενισχύσεων αναπήρων, ζζ) η μέριμνα για τη σύνταξη οδηγιών και εγκυκλίων για την παροχή διευκρινίσεων και την ομοιόμορφη εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας,
ηη) η παροχή οδηγιών στα κατά τόπους αρμόδια για τη συγκέντρωση των δικαιολογητικών όργανα, θθ) η εισήγηση για τα κριτήρια καθορισμού και τα εν γένει χαρακτηριστικά του δείγματος των προληπτικών ή κατασταλτικών ελέγχων,
ιι) η διενέργεια, σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Επιθεώρησης και Ελέγχου, τακτικών ή έκτακτων ελέγχων της νομιμότητας χορήγησης των οικονομικών ενισχύσεων,
ιαια) η ψηφιοποίηση, μηχανοργάνωση, καθώς και ο εκσυγχρονισμός της διαδικασίας και του συστήματος διαχείρισης των αιτήσεων απονομής των αναπηρικών επιδομάτων, σε συνεργασία με τις συναρμόδιες υπηρεσίες πληροφορικής,
ιβιβ) η διαβίβαση των ενδικοφανών προσφυγών των αιτούντων στη Διεύθυνση ενδικοφανών προσφυγών, ιγιγ) η εισήγηση για την υποβολή αίτησης επανεξέτασης των αποφάσεων του κατ άρθρον 40 του π.δ. 78/1998 αρμοδίου οργάνου εξέτασης ενστάσεων των οποίων αμφισβητείται η νομιμότητα,
ιδιδ) η μέριμνα για την εξέταση ή επανεξέταση από τις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές των αιτούντων ή των επιδοματούχων, των οποίων η γνωμάτευση παύει να ισχύει,
ιειε) η παραπομπή στη δευτεροβάθμια υγειονομική επιτροπή αιτούντων ή δικαιούχων αναπηρικών επι- δομάτων-οικονομικών ενισχύσεων για να επανεξεταστεί το ποσοστό αναπηρίας τους. γ) Τμήμα ελέγχων και διαχείρισης πληρωμών και μεταβολών:
αα) η εκτέλεση των απαραίτητων διαδικαστικών ενεργειών και η έκδοση κάθε αναγκαίας απόφασης για την καταβολή των παροχών,
ββ) ο έλεγχος και η διαρκής παρακολούθηση και ενημέρωση με τις πάσης φύσεως μεταβολές του ηλεκτρονικού Μητρώου επιδοματούχων,
γγ) η μέριμνα για την ανάκτηση των επιδομάτων που πιστώθηκαν στους λογαριασμούς ληπτών, με βάση εσφαλμένα στοιχεία,
δδ) η εισήγηση για την έκδοση καταλογιστικών πράξεων για αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά και η κοινοποίησή τους στο Τμήμα εσόδων και είσπραξης αχρεωστήτως καταβληθέντων της Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών,
εε) η μέριμνα για την είσπραξη χρηματικών ποσών επιδομάτων που καταβλήθηκαν αχρεωστήτως σε πρόσωπα που έχουν αποβιώσει,
στστ) η μέριμνα για την απογραφή των επιδοματούχων,
ζζ) η εκτέλεση και παρακολούθηση συμψηφισμών και παρακρατήσεων ποσών παροχών από κάθε αιτία, σε συνεργασία με κάθε εμπλεκόμενο φορέα,
ηη) η διενέργεια τακτικών ή έκτακτων ελέγχων προς διαπίστωση της νομιμότητας της καταβολής των αναπηρικών επιδομάτων και οικονομικών ενισχύσεων σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Επιθεώρησης και Ελέγχου, θθ) η διαβίβαση των ενδικοφανών προσφυγών των αιτούντων στη Διεύθυνση ενδικοφανών προσφυγών, ιι) η χορήγηση βεβαιώσεων σχετικών με τις αρμοδιότητες της Διεύθυνσης για κάθε νόμιμη χρήση, ιαια) η μέριμνα για τη δημιουργία αρχείου βεβαιώσεων των παροχών του Ο.Π.Ε.Κ.Α. για φορολογική χρήση και η ηλεκτρονική υποβολή αυτών μέσω διαδικτύου, σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες και αρχές, ιβιβ) η ψηφιοποίηση-μηχανοργάνωση, καθώς και ο εκσυγχρονισμός της διαδικασίας και του συστήματος έκδοσης των βεβαιώσεων της Διεύθυνσης, σε συνεργασία με τις συναρμόδιες υπηρεσίες πληροφορικής. ιγιγ) [Καταργείται]
δ) Τμήμα διαχείρισης μητρώων και προγραμμάτων υπηρεσιών σε άτομα με αναπηρία: αα) Η μέριμνα για την υλοποίηση των διαδικασιών, την εκτέλεση των ενεργειών και την έκδοση των ατομικών διοικητικών πράξεων που απαιτούνται για την εφαρμογή, την παρακολούθηση, τον συντονισμό, τον έλεγχο και την πληρωμή των δαπανών του προγράμματος «Προσωπικός Βοηθός για άτομα με αναπηρία», αρμοδιότητας του Ο.Π.Ε.Κ.Α., σύμφωνα με το εκάστοτε ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο.
ββ) Η σύσταση, η τήρηση, η επικαιροποίηση και η διαχείριση των ψηφιακών μητρώων αναπηρίας αρμοδιότητας του Ο.Π.Ε.Κ.Α., ιδίως του Ψηφιακού Μητρώου Παροχών Αναπηρίας, του Ψηφιακού Μητρώου Δομών Αναπηρίας, του Υποσυστήματος Κάρτας Αναπηρίας της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας, σύμφωνα με το εκάστοτε ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο.
γγ) Η υλοποίηση των διαδικασιών και η εκτέλεση των ενεργειών που απαιτούνται για την εφαρμογή, την παρακολούθηση, τον συντονισμό, τον έλεγχο και τη διαχείριση κάθε άλλου προγράμματος παροχής υπηρεσιών, ωφελημάτων ή διευκολύνσεων προς άτομα με αναπηρία που ανατίθεται στον Ο.Π.Ε.Κ.Α., σύμφωνα με το εκάστοτε ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο.
4. [Καταργείται]».
4. Στο άρθρο 30 του ν. 4520/2018, περί της Διεύθυνσης Πληροφορικής του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, αα) στην περ. γ), οι λέξεις «Κεντρικών Συστημάτων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «και Υποστήριξης Χρηστών», αβ) προστίθεται περ. ε), β) στην περ. ε) της παρ. 2, βα) πριν από τη λέξη «διασφάλιση», προστίθενται οι λέξεις «μέριμνα για την ανάπτυξη και», ββ) μετά από τις λέξεις «Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης», προστίθενται οι λέξεις «με βάση τις κατά περίπτωση επιχειρησιακές απαιτήσεις και την ανάλυσή τους», γ) στην παρ. 3, γα) στην υποπερ. δδ) της περ. β), μετά από τις λέξεις «τηλεφωνικού κέντρου (IVR),», προστίθενται οι λέξεις «σε συνεργασία με το Τμήμα Παραγωγικής λειτουργίας και Υποστήριξης Χρηστών», γβ) στην περ. γ), i) στο εισαγωγικό εδάφιο, οι λέξεις «Κεντρικών Συστημάτων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «και Υποστήριξης Χρηστών», ii) στην υποπερ. γγ), μετά από τις λέξεις «των εφαρμογών», διαγράφονται οι λέξεις «και για τυχόν νέες απαιτήσεις διασυνδέσεων, στο πλαίσιο της διαλειτουργικότητας του Δημοσίου Τομέα», iii) η υποπερ. εε) καταργείται, γγ) προστίθεται περ. ε), δ) προστίθεται παρ. 4 και το άρθρο 30, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 30
Διεύθυνση Πληροφορικής
1. Η Διεύθυνση Πληροφορικής διαρθρώνεται στα παρακάτω Τμήματα: α) Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης Εφαρμογών,
β) Τμήμα Ανάπτυξης και Συντήρησης Μηχανογραφικού Εξοπλισμού-Δικτύων και Ασφάλειας Συστημάτων, γ) Τμήμα Παραγωγικής Λειτουργίας και Υποστήριξης Χρηστών, δ) Τμήμα Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μητρώου Δικαιούχων και Οφειλετών,
ε) Τμήμα Διαλειτουργικότητας, Επιχειρησιακών Απαιτήσεων, Ψηφιακής Καινοτομίας και Τεχνητής Νοημοσύνης.
2. Επιχειρησιακοί στόχοι της Διεύθυνσης Πληροφορικής είναι:
α) η παρακολούθηση, ο συντονισμός και ο έλεγχος του έργου των οργανικών μονάδων που υπάγονται σε αυτή με στόχο την αποτελεσματική και αποδοτική λειτουργία τους,
β) η εισήγηση για τις στρατηγικές κατευθύνσεις του Ο.Π.Ε.Κ.Α. σε θέματα πληροφορικής, γ) ο σχεδιασμός των έργων πληροφορικής με σκοπό τον εξορθολογισμό των διαδικασιών, την ταχύτερη και ποιοτικότερη εξυπηρέτηση των συναλλασσομένων και την τεχνολογική αναβάθμιση των υποδομών, καθώς και ο προγραμματισμός ενεργειών για τη διαθεσιμότητα-προμήθεια των τεχνολογικών μέσων που απαιτούνται κάθε φορά,
δ) η υποστήριξη της λειτουργίας της Διοίκησης και όλων των οργανικών μονάδων του Ο.Π.Ε.Κ.Α. σε θέματα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης,
ε) η μέριμνα για την ανάπτυξη και διασφάλιση της διαλειτουργικότητας των εφαρμογών και των συστημάτων, στο πλαίσιο της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης με βάση τις κατά περίπτωση επιχειρησιακές απαιτήσεις και την ανάλυσή τους,
στ) ο εντοπισμός, αξιολόγηση και υλοποίηση νέων καινοτόμων ψηφιακών πρακτικών και τεχνολογιών με έμφαση στην αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης.
3. Οι αρμοδιότητες της Διεύθυνσης Πληροφορικής κατανέμονται μεταξύ των Τμημάτων της ως εξής: α) Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης Εφαρμογών:
αα) η ανάπτυξη ηλεκτρονικών εφαρμογών για την εξυπηρέτηση των εσωτερικών αναγκών του Ο.Π.Ε.Κ.Α., η παρακολούθηση της λειτουργίας τους, η αντιμετώπιση προβλημάτων και η προσαρμογή τους σε νέες επιχειρησιακές απαιτήσεις, σε συνεργασία με όλες τις οργανικές μονάδες του Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
ββ) η υλοποίηση όλων των αναγκαίων κατά περίπτωση διαδικαστικών ενεργειών και πράξεων, για την δημιουργία, τήρηση, επικαιροποίηση, ασφάλεια, με τη χρήση ΤΠΕ, πάσης φύσης καταστάσεων και ηλεκτρονικών αρχείων (μισθολογικών, Μητρώου δικαιούχων παροχών κ.ά.), αποφάσεων- πράξεων, διοικητικών εγγράφων και εντύπων, πληροφοριακών δελτίων, βεβαιώσεων, στατιστικών στοιχείων κ.ά., και ο έλεγχος και η πιστοποίηση της ορθότητας και της συμφωνίας τους, με τις επιχειρησιακές προδιαγραφές, απαιτήσεις και οδηγίες των αρμόδιων για την εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας, υπηρεσιακών μονάδων του Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
γγ) η ανάπτυξη διαδικτυακών εφαρμογών για την παροχή υπηρεσιών του Ο.Π.Ε.Κ.Α. προς τον πολίτη, απευθείας ή μέσω άλλων φορέων εξυπηρέτησης, όπως τα Κ.Ε.Π. ή τα Κ.Ε.Κ.,
δδ) η διασύνδεση με άλλους φορείς, εσωτερικού και εξωτερικού, με ανάπτυξη διαδικτυακών υπηρεσιών, εε) η συμμετοχή στην τεκμηρίωση και αξιολόγηση των μηχανογραφικών εφαρμογών, η εκτίμηση των απαιτήσεων σε μηχανογραφικά μέσα και ανθρώπινο δυναμικό και η σύνταξη μελετών σκοπιμότητας σε συνεργασία με το Τμήμα Ανάπτυξης και Συντήρησης Μηχανογραφικού Εξοπλισμού-Δικτύων και Ασφάλειας Συστημάτων, στστ) η συγκέντρωση και παροχή δεδομένων στις αρμόδιες Διευθύνσεις του Ο.Π.Ε.Κ.Α. ή άλλων δημοσίων φορέων.
β) Τμήμα Ανάπτυξης και Συντήρησης Μηχανογραφικού Εξοπλισμού-Δικτύων και Ασφάλειας Συστημάτων: αα) η διαχείριση της πολυεπίπεδης δομής των συστημάτων Πληροφορικής, η διαχείριση του εξοπλισμού (εξυπηρετητές, Η/Υ, εκτυπωτές, δικτυακός εξοπλισμός), του Υπολογιστικού Νέφους (G-Cloud) Ο.Π.Ε.Κ.Α., διαχείριση Βάσεων Δεδομένων και Εξυπηρετητών εφαρμογών ^plication Servers) και η αποδοτική λειτουργία του συνόλου του εξοπλισμού πληροφορικής που υποστηρίζει τα κεντρικά συστήματα (εντός Ο.Π.Ε.Κ.Α. ή στο G-Cloud), την ιστοσελίδα Ο.Π.Ε.Κ.Α. και τις διαδικτυακές υπηρεσίες (web services),
ββ) η διαχείριση του δικτύου Ο.Π.Ε.Κ.Α. με χρήση των υποδομών του κυβερνητικού δικτύου, γγ) η διαχείριση ασφαλείας δεδομένων και εξοπλισμού, βάσει στρατηγικής για την αντιμετώπιση των σύγχρονων κινδύνων των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (Τ.Π.Ε.) και την εφαρμογή οργανωμένου πλαισίου λήψης αντιγράφων ασφαλείας (back up) των κρίσιμων δεδομένων και εφαρμογών,
δδ) η διαχείριση λογαριασμών και δικαιωμάτων πρόσβασης των χρηστών στις εφαρμογές, η διαχείριση των λογαριασμών Ηλεκτρονικού Ταχυδρομείου, η διαχείριση του τηλεφωνικού κέντρου (IVR), σε συνεργασία με το Τμήμα Παραγωγικής λειτουργίας και Υποστήριξης Χρηστών η υποστήριξη του λογισμικού για εξυπηρετητές και Η/Υ (Servers και Ps), η διαχείριση εν γένει του περιβάλλοντος λειτουργίας των εφαρμογών,
εε) η διαχείριση των χώρων των εγκαταστάσεων εξοπλισμού πληροφορικής της δομημένης καλωδίωσης και των ηλεκτρολογικών εγκαταστάσεων,
στστ) η μέριμνα για την παραλαβή, αποθήκευση, ταξινόμηση και φύλαξη των μηχανογραφικών αναλωσίμων και του πάσης φύσεως εξοπλισμού πληροφορικής, την καταγραφή των αποθεμάτων, την χρεωπίστωσή τους σε υπαλλήλους και οργανικές μονάδες και την τήρηση Μητρώου εξοπλισμού πληροφορικής και ηλεκτρονικού αρχείου αποθήκης,
ζζ) η τεκμηρίωση - αξιολόγηση των συστημάτων πληροφορικής και η εκτίμηση των απαιτήσεων σε εξοπλισμό και ανθρώπινο δυναμικό, η παρακολούθηση των τεχνολογικών εξελίξεων και η υποβολή προτάσεων αναβάθμισης των υποδομών του Οργανισμού,
ηη) η σύνταξη μελετών σκοπιμότητας και τεχνικών προδιαγραφών για τους διαγωνισμούς προμήθειας εξοπλισμού πληροφορικής και λογισμικού και η παρακολούθηση των σχετικών συμβάσεων, ως προς την τήρηση των συμβατικών υποχρεώσεων των προμηθευτών και την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων υλοποίησης, θθ) η εποπτεία της σωστής λειτουργίας και η μέριμνα για τη συντήρηση και επισκευή του πάσης φύσεως μηχανογραφικού εξοπλισμού,
ιι) η δημιουργία και υποστήριξη ηλεκτρονικής διαδικασίας λήψης βλαβών, μέσω ειδικής εφαρμογής, για την υποδοχή αιτημάτων για την επίλυση προβλημάτων και την εξυπηρέτηση χρηστών υπαλλήλων του Ο.Π.Ε.Κ.Α., με την παροχή βοήθειας πρώτου και δεύτερου επιπέδου υποστήριξης (τηλεφωνικά/μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και επί τόπου) και την προώθηση προβλημάτων σε προμηθευτές ή άλλες οργανωτικές μονάδες, γ) Τμήμα Παραγωγικής Λειτουργίας και Υποστήριξης Χρηστών:
αα) η μέριμνα για την αδιάλειπτη και απρόσκοπτη λειτουργία των πληροφοριακών συστημάτων του Ο.Π.Ε.Κ.Α., καθώς και ο ποιοτικός έλεγχος της λειτουργικότητας των εφαρμογών που αναπτύσσει το Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης εφαρμογών,
ββ) ο έλεγχος της ορθότητας των δεδομένων, τα οποία καταχωρίζονται στα πληροφοριακά συστήματα του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και οι τακτικοί έλεγχοι για την ποιότητα και ακεραιότητα των δεδομένων,
γγ) η υποστήριξη και η ενημέρωση των χρηστών, καθώς και η καταγραφή παρατηρήσεων, προβλημάτων και η υποβολή προτάσεων προς τη Διεύθυνση Πληροφορικής για βελτιστοποίηση της λειτουργίας των εφαρμογών, σε συνεργασία με Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης Εφαρμογών,
δδ) η αντιμετώπιση των προβλημάτων των εφαρμογών σε πρώτο επίπεδο και σε δεύτερο επίπεδο η διαβίβαση στο Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης Εφαρμογών για βελτιώσεις - τροποποιήσεις, εε) [Καταργείται]
στστ) η μέριμνα για διακίνηση της εισερχόμενης και εξερχόμενης αλληλογραφίας της Διεύθυνσης, έντυπης και ηλεκτρονικής, σε συνεργασία με το Τμήμα του Κεντρικού Πρωτοκόλλου, Εξυπηρέτησης και Συμβουλευτικής Υποστήριξης της Διεύθυνσης Ανθρώπινου Δυναμικού και Οργάνωσης,
ζζ) η διαχείριση δικαιωμάτων χρηστών Ηλεκτρονικού Πρωτοκόλλου, σε συνεργασία με το αρμόδιο Τμήμα Κεντρικού Πρωτοκόλλου, Εξυπηρέτησης και Συμβουλευτικής Υποστήριξης της Διεύθυνσης Ανθρώπινου Δυναμικού και Οργάνωσης,
ηη) η ηλεκτρονική καταχώριση στοιχείων στα πληροφοριακά συστήματα για τις Διευθύνσεις του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και η μαζική επεξεργασία των δεδομένων, καθώς και οι διαδικασίες υποστήριξης και συντονισμού των Διευθύνσεων και των αναδόχων εταιρειών, οι οποίες είναι υπεύθυνες για τις πληρωμές μισθοδοσίας, τις λοιπές παροχές σε χρήμα του Οργανισμού, τις εφαρμογές Λογιστηρίου και Προσωπικού, Παρουσιολογίου, Ηλεκτρονικού Πρωτοκόλλου,
θθ) η τεχνική υποστήριξη χρηστών των διαδικτυακών εφαρμογών του Οργανισμού. δ) Τμήμα Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μητρώου Δικαιούχων και Οφειλετών:
αα) η δημιουργία και τήρηση Ενιαίου Μητρώου δικαιούχων παροχών, με μετάπτωση του Μητρώου δικαιούχων, το οποίο ήδη τηρείται σε άλλους φορείς, με ταυτοποίηση όλων των πολιτών σε μία μοναδική εγγραφή, με σκοπό την ενιαία παρακολούθηση όλων των παροχών που λαμβάνουν σε συνεργασία,
ββ) η δημιουργία και τήρηση Ενιαίου Μητρώου Οφειλετών, για όλες τις παροχές του Ο.Π.Ε.Κ.Α., το οποίο θα περιλαμβάνει όλους όσοι έλαβαν αχρεωστήτως ποσά επιδομάτων, τα οποία δεν δικαιούνταν,
γγ) η τήρηση Μητρώου δικαιούχων Αγροτικής Εστίας και Μητρώου συμβεβλημένων επαγγελματιών - πα- ρόχων των προγραμμάτων Αγροτικής Εστίας,
δδ) ο προσδιορισμός και η αναλυτική περιγραφή της μορφής των δεδομένων που απαιτείται για τη βέλτιστη λειτουργία του συστήματος παροχών, καθώς και η μέριμνα για τη μετάπτωση των παλαιών δεδομένων Μητρώου και Πληρωμών από ήδη υπάρχοντα Μητρώα στην μορφή που απαιτείται για την ένταξή τους στο νέο, υπό δημιουργία, Μητρώο του Ο.Π.Ε.Κ.Α.,
εε) ο προσδιορισμός και η καταγραφή της διαδικασίας ένταξης στο Μητρώο των νέων δικαιούχων, της υλοποίησης των μεταβολών και ο έλεγχος της ποιότητας και ακεραιότητας δεδομένων,
στστ) η δημιουργία αναφορών, σε συνεργασία με το Τμήμα Ανάλυσης και Προγραμματισμού με στατιστικά στοιχεία για την Διοίκηση και άλλες Αρχές,
ζζ) η αμφίδρομη συνεργασία με άλλους φορείς που τηρούν ή δημιουργούν Μητρώα ενδιαφέροντος Ο.Π.Ε.Κ.Α. και παρακολούθηση των τεκταινομένων στην Δημόσια Διοίκηση σχετικά με τη δημιουργία Εθνικών Μητρώων, με σκοπό την διαλειτουργικότητα μεταξύ Ο.Π.Ε.Κ.Α. και των φορέων αυτών.
ε) Διαλειτουργικότητας, Επιχειρησιακών Απαιτήσεων, Ψηφιακής Καινοτομίας και Τεχνητής Νοημοσύνης: αα) Ο επιχειρησιακός σχεδιασμός και η μέριμνα για την υλοποίηση της διασύνδεσης των πληροφοριακών συστημάτων του Ο.Π.Ε.Κ.Α. με το Κέντρο Διαλειτουργικότητας (ΚΕ.Δ.) της Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ., σύμφωνα με τα άρθρα 47 και 84 του ν. 4727/2020 (Α' 184).
ββ) Η διαχείριση του Μητρώου Διαλειτουργικότητας για την εφαρμογή της αρχής «μόνον άπαξ» και την αυτεπάγγελτη αναζήτηση δικαιολογητικών, οι τακτικοί έλεγχοι τήρησης των προϋποθέσεων χορήγησης των παροχών και η διασφάλιση της διαλειουργικότητας των εφαρμογών και συστημάτων στο πλαίσιο της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης.
γγ) Ο συντονισμός και η εποπτεία των εξωτερικών παρόχων υπηρεσιών Τ.Π.Ε., οι οποίοι αναλαμβάνουν την ανάπτυξη και υλοποίηση των διαδικτυακών υπηρεσιών (Web Services) και των διεπαφών προγραμματισμού εφαρμογών ^PIs).
δδ) Η μέριμνα για τη διασύνδεση με δίκτυα άλλων φορέων, εσωτερικού και εξωτερικού, με ανάπτυξη διαδικτυακών υπηρεσιών. Το Τμήμα επιβλέπει την πορεία των έργων και των αιτημάτων διαλειτουργικότητας σε συνεργασία με το αρμόδιο Τμήμα Ανάπτυξης και Συντήρησης Μηχανογραφικού Εξοπλισμού-Δικτύων και Ασφάλειας Συστημάτων, το οποίο έχει την ευθύνη της τεχνικής διαχείρισης που θέτει τις απαιτήσεις για τις Συμφωνίες Επιπέδου Υπηρεσιών (SLAs), καθώς και με το Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης Εφαρμογών.
εε) Η συγκέντρωση και ιεράρχηση των απαιτήσεων των οργανικών μονάδων του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και η υποβολή των προδιαγραφών αυτών στο Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης Εφαρμογών, με παράλληλη επίβλεψη της διαδικασίας υλοποίησης ή αναβάθμισης.
στστ) Η διασφάλιση της συμμόρφωσης με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119), με τον καθορισμό των κανόνων ιχνηλασιμότητας και ασφάλειας των δεδομένων, και της επίβλεψης της εφαρμογής τους από τους εκτελούντες την επεξεργασία.
ζζ) Η συνεργασία με τον Υπεύθυνο Προστασίας Δεδομένων για τη διενέργεια εκτιμήσεων αντικτύπου και η εφαρμογή των εθνικών προτύπων ψηφιακής διακυβέρνησης και προσβασιμότητας.
ηη) Η σύσταση και διαρκής επικαιροποίηση Μητρώου Διαλειτουργικοτήτων του Ο.Π.Ε.Κ.Α., στο οποίο καταγράφονται οι διαδικτυακές υπηρεσίες (Web Services) ανά πληροφοριακό σύστημα, οι εμπλεκόμενοι φορείς, καθώς και η κατάσταση εξέλιξης των σχετικών αιτημάτων διασύνδεσης.
θθ) Ο εντοπισμός, η παρακολούθηση των τεχνολογικών εξελίξεων, η αξιολόγηση και η εισήγηση, σε συνεργασία με το Τμήμα Ανάλυσης, Ανάπτυξης και Συντήρησης Εφαρμογών, για την υιοθέτηση και εφαρμογή καινοτόμων ψηφιακών πρακτικών, Τ.Π.Ε. και εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, με στόχο την ενίσχυση του ψηφιακού μετασχηματισμού, την αποτελεσματικότητα των διοικητικών λειτουργιών και τη βελτίωση της εξυπηρέτησης των πολιτών μέσω της περαιτέρω αυτοματοποίησης των διοικητικών διαδικασιών απονομής των παροχών σε χρήμα και των υπηρεσιών.
4. Με απόφαση του Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α., ορίζεται υπάλληλος του Τμήματος Διαλειτουργικότητας, Επιχειρησιακών Απαιτήσεων, Ψηφιακής Καινοτομίας και Τεχνητής Νοημοσύνης ως «Υπεύθυνος Διαλειτουργικότητας», ο οποίος λειτουργεί ως σύνδεσμος με τη Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ. και συντονίζει τις δράσεις διασύνδεσης του Ο.Π.Ε.Κ.Α.».
Άρθρο 45
Δυνατότητα παράτασης της παραμονής στην υπηρεσία του ασκούντος καθήκοντα Προϊσταμένου της Διεύθυνσης Διαχείρισης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων - Διαχειριστικής Αρχής του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης
Κατά παρέκκλιση του άρθρου 155 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ. (ν. 3528/2007, Α' 26), οι Προϊστάμενοι των Γενικών Διευθύνσεων και των Διευθύνσεων του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.), καθώς και οι εκτελούντες σήμερα χρέη αναπληρωτών αυτών, των οποίων η υπαλληλική σχέση λύεται αυτοδικαίως την 31η.12.2026, λόγω συμπλήρωσης του εξηκοστού έβδομου (67ου) έτους της ηλικίας, δύνανται, με απόφαση του Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και κατόπιν αιτήματός τους, να παραμείνουν στην υπηρεσία τους έως την 31η.12.2027, προκειμένου να διασφαλιστούν η ενεργοποίηση και η ομαλή υλοποίηση των δράσεων της Προτεραιότητας 6 - Επισιτιστική Βοήθεια και Υλική Στέρηση του Προγράμματος «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή» 2021-2027.
ΜΕΡΟΣ Ε'
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α'
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 46
Σκοπός
Σκοπός του παρόντος Μέρους είναι:
α) η καθολική εφαρμογή του Προγράμματος Πρώιμης Παιδικής Παρέμβασης για την έγκαιρη υποστήριξη παιδιών με αναπηρία ή αναπτυξιακές δυσκολίες και την ενδυνάμωση των οικογενειών τους, με στόχο την προαγωγή της ανάπτυξης, της κοινωνικής ένταξης και της ισότιμης συμμετοχής τους στην κοινωνική ζωή, β) η τροποποίηση των όρων και η διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης του άρθρου 32 του ν. 5178/2025 (Α'22), ώστε να ενισχυθεί η συμμετοχή των δικαιούχων και να επιτευχθούν οι στόχοι του προγράμματος,
γ) η προληπτική προστασία νοικοκυριών που ζουν υπό την απειλή έξωσης λόγω οικονομικής αδυναμίας, δ) η διασφάλιση της εύρυθμης υλοποίησης των προγραμμάτων κοινωνικής μίσθωσης του άρθρου 11 του ν. 5229/2025 (Α'158) και
ε) η παροχή στεγαστικής συνδρομής, για χρονικό διάστημα ενός (1) έτους μετά από την απένταξή τους, στους ωφελούμενους που ολοκληρώνουν το Πρόγραμμα «Κάλυψη».
Άρθρο 47
Αντικείμενο
Αντικείμενο του παρόντος Μέρους αποτελεί:
α) η οργάνωση των παρεχόμενων υπηρεσιών, η ανάπτυξη δικτύου παρόχων, η σύσταση και λειτουργία του Ηλεκτρονικού Μητρώου Επαγγελματιών Πρώιμης Παρέμβασης, του Ηλεκτρονικού Μητρώου Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης και του πληροφοριακού συστήματος διαχείρισης και ελέγχου του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης, καθώς και ο καθορισμός των όρων συμμετοχής, παρακολούθησης, χρηματοδότησης και αποζημίωσης των εμπλεκόμενων φορέων και ωφελούμενων, με σκοπό τη διασφάλιση της βέλτιστης αναπτυξιακής πορείας των παιδιών και την αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού των οικογενειών τους, β) η κατάργηση της προϋπόθεσης εργασίας στην περιοχή μετεγκατάστασης, η δυνατότητα συμμετοχής Ελλήνων που κατοικούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και αποφοίτων τμημάτων ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων των περιοχών μετεγκατάστασης, οι οποίοι παραμένουν στις περιοχές αυτές μετά από την ολοκλήρωση των σπουδών τους, η καταβολή ενίσχυσης σε κάθε νοικοκυριό ανεξαρτήτως του πληθυσμού του οικισμού μετεγκατάστασης, καθώς και η δυνατότητα προκαταβολής της πρώτης δόσης της οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη των εξόδων μετακίνησης στην περιοχή μετεγκατάστασης στο πλαίσιο του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης του άρθρου 32 του ν. 5178/2025 (Α'22),
γ) η θέσπιση ενός νέου πυλώνα ενεργειών στο πρόγραμμα «Στέγαση και Εργασία για τους άστεγους», με αντικείμενο την πρόληψη της αστεγίας νοικοκυριών που διαμένουν υπό απειλή έξωσης επειδή αντιμετωπίζουν οικονομική αδυναμία, χωρίς να συντρέχουν πρόσθετα στοιχεία ευαλωτότητας που θα δικαιολογούσαν την ένταξή τους στους υφιστάμενους πυλώνες του προγράμματος,
δ) η θέσπιση απαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος για το εισόδημα που αποκτούν τα νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου δήμων και περιφερειών και ιδίως οι Αναπτυξιακοί Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, καθώς και μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, από την εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση ακινήτων που εντάσσονται σε προγράμματα κοινωνικής μίσθωσης για όσο χρονικό διάστημα διαρκεί η εκμίσθωση ή η υπεκμίσθωση και
ε) η παροχή στεγαστικής συνδρομής με τη μορφή του επιδόματος στέγασης, για χρονικό διάστημα ενός (1) έτους, στους ωφελούμενους του Προγράμματος «Κάλυψη» που το ολοκληρώνουν επιτυχώς και απεντάσσονται από αυτό, υπό τον όρο ότι συνάπτουν νέα μίσθωση κατοικίας, διάρκειας τουλάχιστον ενός (1) έτους, εντός έξι (6) μηνών από την απένταξή τους.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β'
ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΡΩΙΜΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ
Άρθρο 48
Καθολική εφαρμογή Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης
1. Στο πλαίσιο υλοποίησης της Εθνικής Στρατηγικής για την αποϊδρυματοποίηση, θεσπίζεται η καθολική εφαρμογή του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης για παιδιά ηλικίας μηδέν (0) έως έξι (6) ετών με κάθε είδους κινητική, νοητική ή αισθητηριακή αναπηρία, αναπτυξιακή καθυστέρηση ή διαταραχή στην κοινωνι- κοσυναισθηματική, γνωστική, κινητική ή γλωσσική ανάπτυξη, καθώς και για παιδιά με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης αναπηρίας, αναπτυξιακής καθυστέρησης ή διαταραχής. Στις περιπτώσεις αυτές περιλαμβάνονται ιδίως οι διαταραχές αυτιστικοΰ φάσματος (Δ.Α.Φ.), το σύνδρομο Down, τα γενετικά σύνδρομα, τα προβλήματα ακοής ή όρασης, οι διαταραχές λόγου ή ομιλίας και οι κινητικές δυσκολίες. Το Πρόγραμμα απευθύνεται και στις οικογένειες των παιδιών.
2. Οι υπηρεσίες του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης συνιστούν πλέγμα εξατομικευμένων παρεμβάσεων, οι οποίες υλοποιούνται βάσει του οικογενειοκεντρικού μοντέλου, σχεδιάζονται σε συνεργασία με την οικογένεια και παρέχονται κατά κύριο λόγο στο φυσικό περιβάλλον του παιδιού. Στόχοι των παρεμβάσεων είναι:
α) η πρόληψη ή ελαχιστοποίηση τυχόν περιορισμών σε παιδιά που παρουσιάζουν ή ενδέχεται να παρουσιάσουν αναπηρία, αναπτυξιακή καθυστέρηση ή απόκλιση από την τυπική ανάπτυξη,
β) η ενίσχυση των δεξιοτήτων τους και η διασφάλιση της βέλτιστης αναπτυξιακής τους πορείας και γ) η ενδυνάμωση και η καθοδήγηση των γονέων ή των φροντιστών του παιδιού, με απώτερο σκοπό την ομαλή κοινωνική του ένταξη, την αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού της οικογένειας και την προαγωγή της συνολικής οικογενειακής ευημερίας.
3. Επιλέξιμοι ωφελούμενοι του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης είναι παιδιά ηλικίας μηδέν (0) έως τη συμπλήρωση του έκτου (6ου) έτους της ηλικίας τους, τα οποία:
α) έχουν διαπιστωμένη κινητική, νοητική ή αισθητηριακή αναπηρία,
β) έχουν διαπιστωμένη αναπτυξιακή καθυστέρηση ή διαταραχή στην κοινωνικοσυναισθηματική, γνωστική, κινητική ή γλωσσική ανάπτυξη,
γ) παρουσιάζουν αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης αναπηρίας, αναπτυξιακής καθυστέρησης ή διαταραχής λόγω:
γα) μη τυπικής ανάπτυξης,
γβ) προωρότητας ή πολύ χαμηλού βάρους γέννησης,
γγ) παραμονής σε μονάδα εντατικής νοσηλείας νεογνών ή
γδ) ιατρικής πάθησης που δύναται να επηρεάσει την ανάπτυξή τους,
δ) παρουσιάζουν αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης αναπτυξιακής διαταραχής λόγω κοινωνικοοικονομικών συνθηκών ή ευάλωτου οικογενειακού περιβάλλοντος, ιδίως αν οι γονείς τους: δα) έχουν ιστορικό χρήσης εξαρτησιογόνων ουσιών, δβ) πάσχουν από ψυχιατρικά νοσήματα, δγ) είναι ανήλικοι,
δδ) αντιμετωπίζουν σοβαρά κοινωνικοοικονομικά προβλήματα ή
δε) έχουν στερηθεί κατά το παρελθόν τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια τέκνου τους.
Κατά την επιλογή των ωφελούμενων λαμβάνονται υπόψη κριτήρια μοριοδότησης που αφορούν στο οικογενειακό εισόδημα, καθώς και στη σύνθεση και την κοινωνική κατάσταση της οικογένειας.
4. Οι υπηρεσίες προς τα παιδιά και τις οικογένειές τους παρέχονται, στο πλαίσιο του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης, από διεπιστημονική ομάδα, κατά προτεραιότητα στο φυσικό περιβάλλον του παιδιού, με βάση εξατομικευμένο σχέδιο παρέμβασης, το οποίο καταρτίζεται λαμβανομένων υπόψη των αναγκών του παιδιού και της οικογένειας και εστιάζει σε καθημερινά επαναλαμβανόμενες δραστηριότητες στο σπίτι και στην κοινότητα. Οι υπηρεσίες παρέχονται με την ενεργό συμμετοχή της οικογένειας και περιλαμβάνουν τη διαρκή υποστήριξη και τη συμβουλευτική καθοδήγησή της. Η παροχή των υπηρεσιών διασφαλίζεται από διεπιστημονική ομάδα, τα μέλη της οποίας έχουν ολοκληρώσει εξειδικευμένο πρόγραμμα εκπαίδευσης στην Πρώιμη Παρέμβαση και υποστηρίζονται καθ' όλη τη διάρκεια υλοποίησης του Προγράμματος μέσω τακτικής επιστημονικής εποπτείας.
5. Οι παρεχόμενες, στο πλαίσιο του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης, υπηρεσίες περιλαμβάνουν: α) την αξιολόγηση και την παρακολούθηση της αναπτυξιακής πορείας του παιδιού,
β) την παροχή ειδικών θεραπειών, όπως, ενδεικτικά, λογοθεραπείας, εργοθεραπείας και φυσικοθεραπείας, γ) τη συμβουλευτική υποστήριξη και την ψυχοκοινωνική ενδυνάμωση των γονέων ή των φροντιστών του παιδιού,
δ) την καθοδήγηση για την οικοδόμηση προσβάσιμου περιβάλλοντος στο σπίτι,
ε) την εκπαίδευση στη χρήση υποστηρικτικής τεχνολογίας, στη νοηματική γλώσσα και στην κινητικότητα και στ) τη διασύνδεση με άλλες υποστηρικτικές και εκπαιδευτικές υπηρεσίες.
Η διεπιστημονική ομάδα που σχεδιάζει και παρέχει τις ανωτέρω υπηρεσίες διαμορφώνεται ανάλογα με τις εξειδικευμένες ανάγκες κάθε παιδιού και της οικογένειάς του και δύναται να αποτελείται, ενδεικτικά, από αναπτυξιακούς παιδιάτρους, παιδοψυχιάτρους, παιδονευρολόγους, ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς, φυσικοθεραπευτές, εργοθεραπευτές, λογοθεραπευτές, ειδικούς παιδαγωγούς και νηπιαγωγούς με εξειδίκευση στην ειδική αγωγή, και εκπαιδευτές κινητικότητας ή διερμηνείς νοηματικής.
6. Για παιδιά ηλικίας από τεσσάρων (4) έως έξι (6) ετών, το Πρόγραμμα Πρώιμης Παρέμβασης εφαρμόζεται παράλληλα με το πρόγραμμα πρώιμης εκπαιδευτικής και υποστηρικτικής παρέμβασης που παρέχεται στους μαθητές και στις οικογένειές τους, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 229 του ν. 4823/2021 (Α' 136) και τον ν. 3699/2008 (Α' 199), και διασυνδέεται με αυτό. Η αξιολόγηση των ειδικών εκπαιδευτικών και ψυχοκοινωνι- κών αναγκών από τους φορείς του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού του άρθρου 4 του ν. 3699/2008, περί διαγνωστικών, αξιολογικών και υποστηρικτικών φορέων, δεν υποκαθιστά τη διαπίστωση που προβλέπεται στην παρ. 3 του παρόντος και δεν καθιστά τα παιδιά επιλέξιμα για το Πρόγραμμα Πρώιμης Παρέμβασης.
7. Η συμμετοχή στο Πρόγραμμα Πρώιμης Παρέμβασης δεν στερεί από τον ωφελούμενο οποιοδήποτε δικαίωμα ή ωφέλημα που του απονέμεται από τον νόμο. Ιδίως, δεν θίγει:
α) τις παροχές που προβλέπονται στο άρθρο 42 της υπό στοιχεία ΕΑΛΕ/Γ.Π.4091/24.4.2025 κοινής απόφασης των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Υγείας «Τροποποίηση και αντικατάσταση της υπό στοιχεία ΕΑΛΕ/Γ.Π. 80157/1-11-2018 κοινής απόφασης των Αναπληρωτών Υπουργών Οικονομικών και Υγείας «Τροποποίηση και αντικατάσταση της υπ' αρ. ΕΑΛΕ/Γ.Π. 46846/19-06-2018 (Β'2315) κοινής υπουργικής απόφασης με περιεχόμενο "Ενιαίος Κανονισμός Παροχών Υγείας (Ε.Κ.Π.Υ) του Εθνικού Οργανισμού Παροχών Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ)"» (Β'4898)» (Β'2106, διόρθ. σφάλμ. Β' 3181) και
β) τις προνοιακές παροχές σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία που χορηγεί ο Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.).
8. Φορέας υλοποίησης, παρακολούθησης και διαχείρισης του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης ορίζεται η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης» (Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε.).
9. Το Πρόγραμμα Πρώιμης Παρέμβασης μπορεί να υλοποιείται με την κάλυψη της αξίας συμμετοχής μέσω απόδοσης αξιών τοποθέτησης υπέρ των ωφελούμενων προσώπων.
10. Οι δαπάνες του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης βαρύνουν τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και προέρχονται από ενωσιακούς ή και εθνικούς πόρους. Στην Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε. μεταβιβάζονται οι αναγκαίες πιστώσεις για την υλοποίηση του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης.
Άρθρο 49
Ηλεκτρονικό Μητρώο Επαγγελματιών Πρώιμης Παρέμβασης - Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης - Πληροφοριακό σύστημα διαχείρισης αιτήσεων για την υλοποίηση του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης
1. Καταρτίζεται Ηλεκτρονικό Μητρώο Επαγγελματιών Πρώιμης Παρέμβασης, το οποίο τηρείται από την ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης» (Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε.) για λογαριασμό της Γενικής Γραμματείας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Για την εγγραφή των επαγγελματιών στο Μητρώο Επαγγελματιών Πρώιμης Παρέμβασης απαιτείται η προηγούμενη παρακολούθηση εκπαιδευτικού προγράμματος σχετικά με το οικο- γενειοκεντρικό μοντέλο παροχής υπηρεσιών πρώιμης παρέμβασης, το οποίο παρέχεται χωρίς οικονομική επιβάρυνση από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
2. Καταρτίζεται Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης, το οποίο τηρείται από την Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε. για λογαριασμό της Γενικής Γραμματείας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Για την εγγραφή των παρόχων στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης απαιτείται η προηγούμενη παρακολούθηση εκπαιδευτικού προγράμματος σχετικά με το οικογενειοκεντρικό μοντέλο παροχής υπηρεσιών πρώιμης παρέμβασης από το προσωπικό τους, το οποίο παρέχεται χωρίς οικονομική επιβάρυνση από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Το Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης αντλεί στοιχεία από τα μητρώα νομικών προσώπων της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.) και του Γενικού Εμπορικού Μητρώου (ΓΕ.Μ.Η.) και διασυνδέεται με αυτά μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
3. α) Δικαίωμα εγγραφής στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης έχουν: αα) Τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.), τα οποία δραστηριοποιούνται στην παροχή υπηρεσιών κοινωνικής φροντίδας σε παιδιά ή σε άτομα με αναπηρία και εποπτεύονται από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
αβ) Τα νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου (Ν.Π.Ι.Δ.) μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που παρέχουν υπηρεσίες εν γένει σε παιδιά ή σε άτομα με αναπηρία, των οποίων μονάδες κοινωνικής φροντίδας έχουν πιστοποιηθεί, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 5 του ν. 2646/1998 (Α'236), περί ειδικής πιστοποίησης φορέων κοινωνικής φροντίδας μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, και η πιστοποίησή τους βρίσκεται σε ισχύ ή, στην περίπτωση που έχει λήξει, έχουν υποβάλει αίτημα ανανέωσής της πριν από τη λήξη της, το οποίο δεν έχει απορριφθεί. αγ) Οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης α' βαθμού και τα εποπτευόμενα από αυτούς Ν.Π.Δ.Δ.. αδ) Τα Ν.Π.Δ.Δ. που εποπτεύονται από το Υπουργείο Υγείας, τα στρατιωτικά νοσοκομεία, καθώς και τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα μέσω των πανεπιστημιακών κλινικών και εργαστηρίων τους.
αε) Τα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου που λειτουργούν Μονάδες Ψυχικής Υγείας του ν. 2716/1999 (Α' 96), οι οποίες παρέχουν υπηρεσίες σε παιδιά ή σε άτομα με αναπηρία και εποπτεύονται από το Υπουργείο Υγείας, συμπεριλαμβανομένων των Μονάδων Ψυχικής Υγείας του Εθνικού Δικτύου Υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας.
αστ) Τα κέντρα ειδικών θεραπειών του άρθρου 42 της υπό στοιχεία ΕΑΛΕ/Γ.Π.4091/24.4.2025 κοινής απόφασης των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Υγείας «Τροποποίηση και αντικατάσταση της υπό στοιχεία ΕΑΛΕ/Γ.Π. 80157/1-11-2018 κοινής απόφασης των Αναπληρωτών Υπουργών Οικονομικών και Υγείας «Τροποποίηση και αντικατάσταση της υπ' αρ. ΕΑΛΕ/Γ.Π. 46846/19-06-2018 (Β'2315) κοινής υπουργικής απόφασης με περιεχόμενο «Ενιαίος Κανονισμός Παροχών Υγείας (Ε.Κ.Π.Υ) του Εθνικού Οργανισμού Παροχών Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ)»» (Β'4898)» (Β'2106, διόρθ. σφάλμ. Β' 3181).
αζ) Οι εγκεκριμένοι οργανισμοί ή φορείς του άρθρου 51 του ν. 4139/2013 (Α' 74), περί εγκεκριμένων οργανισμών πρόληψης, θεραπείας, απεξάρτησης και επανένταξης.
β) Για την εγγραφή τους στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης, οι πάροχοι πρέπει να διαθέτουν:
βα) καταστατικό, οργανισμό ή κανονισμό λειτουργίας, στον οποίο προβλέπεται ως σκοπός η παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών σε παιδιά και παιδιά με αναπηρία και ββ) διεπιστημονική ομάδα.
4. Στην Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε.) τηρείται και λειτουργεί πληροφοριακό σύστημα για τη διαχείριση των αιτήσεων των ενδιαφερομένων για εγγραφή στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης της παρ. 2, των αιτημάτων λήψης των υπηρεσιών, καθώς και των πληρωμών για την παροχή τους.
Το πληροφοριακό σύστημα είναι προσβάσιμο μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr-Ε.Ψ.Π.) και διασυνδέεται με πληροφοριακά συστήματα του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και άλλων φορέων του δημόσιου τομέα, ιδίως με τα πληροφοριακά συστήματα της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης (Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ.), της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Υγείας και Κοινωνικής Ασφάλισης Μονοπρόσωπης Ανώνυμης Εταιρείας (Η.Δ.Υ.Κ.Α. Μ.Α.Ε.) και της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), καθώς και με το Μητρώο Πολιτών του Υπουργείου Εσωτερικών, σύμφωνα με το άρθρο 84 του ν. 4727/2020 (Α' 184), περί διαλειτουργικότητας των φορέων του δημόσιου τομέα. Υπεύθυνος επεξεργασίας των δεδομένων που τηρούνται στο πληροφοριακό σύστημα ορίζεται η Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε.).
Οι διαδικασίες ένταξης στο Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης ως ψηφιακές υπηρεσίες είναι προσβάσιμες μέσω gov.gr-Ε.Ψ.Π. και της Ελληνικής Πύλης Ενιαίας Εξυπηρέτησης (Point of Single Contact- PSC) «eugo.gov.gr».
5. Οι πάροχοι που είχαν εγγραφεί στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης της παρ. 1 του άρθρου 52 του ν. 4997/2022 (Α'219), το οποίο καταρτίστηκε κατά την πιλοτική εφαρμογή του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης, εγγράφονται αυτοδικαίως στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης της καθολικής εφαρμογής του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης, εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις του παρόντος άρθρου. Εξαιρούνται από την αυτοδίκαιη εγγραφή οι πάροχοι, για τους οποίους, κατόπιν ελέγχου, έχει διαπιστωθεί παράβαση των υποχρεώσεών τους, η οποία συνεπάγεται μη καταβολή ποσών, ανάκτηση αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, αναστολή ή αποκλεισμό από το Πρόγραμμα.
Άρθρο 50
Επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης
1. Για την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα μέσω των πληροφοριακών συστημάτων που λειτουργούν στο πλαίσιο του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης ορίζονται:
α) Ως υπεύθυνος επεξεργασίας το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, με εξαίρεση το πληροφοριακό σύστημα διαχείρισης των αιτήσεων εγγραφής των παρόχων.
β) Ως εκτελών την επεξεργασία για λογαριασμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας η Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε..
γ) Ως υποκείμενα επεξεργασίας των προσωπικών δεδομένων: γα) το ωφελούμενο πρόσωπο,
γβ) ο αιτών ή νόμιμος εκπρόσωπος του ωφελούμενου, ήτοι γονέας, πρόσωπο που ασκεί τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια, ανάδοχος γονέας, επίτροπος ή δικαστικός συμπαραστάτης, γγ) ο νόμιμος εκπρόσωπος του παρόχου και γδ) ο εργαζόμενος του παρόχου.
2. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται για τους εξής σκοπούς:
α) Την υποστήριξη της διαδικασίας υποβολής των αιτήσεων για ένταξη στο Πρόγραμμα Πρώιμης Παρέμβασης.
β) Την υποστήριξη της διαδικασίας επιλογής των ωφελούμενων και της απόδοσης της προβλεπόμενης αξίας τοποθέτησης.
γ) Την παρακολούθηση και την πιστοποίηση της παροχής των υπηρεσιών πρώιμης παρέμβασης. δ) Την καταβολή της αμοιβής των παρόχων υπηρεσιών πρώιμης παρέμβασης που συμμετέχουν στο πρόγραμμα.
ε) Την υποστήριξη της διενέργειας διοικητικών και επιτόπιων επαληθεύσεων.
3. Για την επίτευξη των σκοπών αυτών υποβάλλονται σε επεξεργασία, ανά κατηγορία υποκειμένου των δεδομένων, τα ακόλουθα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα:
α) Δεδομένα του δυνητικά ωφελούμενου παιδιού: αα) Ονοματεπώνυμο. αβ) Ημερομηνία γέννησης.
αγ) Αριθμός Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης (Α.Μ.Κ.Α.).
αδ) Έγγραφα πιστοποίησης αναπηρίας ή, για τα παιδιά με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης αναπτυξιακών διαταραχών, ιατρική γνωμάτευση δημόσιου ή ιδιώτη ιατρού. β) Δεδομένα του αιτούντος ή νόμιμου εκπροσώπου: βα) Ονοματεπώνυμο.
ββ) Ονοματεπώνυμο συζύγου ή συντρόφου, εφόσον απαιτείται.
βγ) Στοιχεία διαμονής, ήτοι Περιφέρεια, δήμος, ταχυδρομικός κώδικας, οδός και αριθμός. βδ) Στοιχεία επικοινωνίας.
βε) Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (Α.Φ.Μ.) και αρμόδια υπηρεσία της Φορολογικής Διοίκησης του ίδιου και του συζύγου ή συντρόφου του, εφόσον απαιτείται. βστ) Οικογενειακή κατάσταση και σχετικά πιστοποιητικά. βζ) Έγγραφα πιστοποίησης αναπηρίας.
βη) Στοιχεία εισοδήματος του ίδιου και του συζύγου ή συντρόφου του, εφόσον απαιτείται. βθ) Στοιχεία αναδοχής, επιμέλειας ή επιτροπείας και σχετικά πιστοποιητικά.
βι) Πιστοποιητικό ή βεβαίωση σχετικά με ιστορικό χρήσης ουσιών ή προβλημάτων ψυχικής υγείας του αιτούντος ή νόμιμου εκπροσώπου του ωφελούμενου παιδιού. γ) Δεδομένα του νόμιμου εκπροσώπου του παρόχου: γα) Ονοματεπώνυμο. γβ) Α.Φ.Μ..
γγ) Αρμόδια υπηρεσία της Φορολογικής Διοίκησης. γδ) Τηλέφωνο επικοινωνίας.
δ) Δεδομένα του εργαζομένου του παρόχου: δα) Ονοματεπώνυμο. δβ) Α.Φ.Μ..
δγ) Αρμόδια υπηρεσία της Φορολογικής Διοίκησης.
δδ) Στοιχεία επικοινωνίας, ήτοι αριθμός κινητού ή σταθερού τηλεφώνου και διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
δε) Στοιχεία εκπαίδευσης και επιστημονικής εξειδίκευσης.
δστ) Στοιχεία επαγγελματικής δραστηριότητας, ιδίως επάγγελμα, άδεια άσκησης επαγγέλματος και σχέση εργασίας.
ε) Ειδικές κατηγορίες δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία: εα) Πληροφορίες σχετικά με την αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης αναπτυξιακών διαταραχών του ωφελούμενου παιδιού.
εβ) Πληροφορίες σχετικά με την ύπαρξη, το είδος και το ποσοστό αναπηρίας των νόμιμων εκπροσώπων των ωφελούμενων παιδιών, καθώς και των λοιπών τέκνων και των εξαρτώμενων μελών τους.
εγ) Πληροφορίες σχετικά με ιστορικό χρήσης εξαρτησιογόνων ουσιών ή προβλημάτων ψυχικής υγείας των νόμιμων εκπροσώπων των ωφελούμενων παιδιών.
4. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία για την επίτευξη των σκοπών της παρ. 2 διατηρούνται για τα ακόλουθα χρονικά διαστήματα:
α) Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα:
αα) των αιτούντων και των οικείων δυνητικά ωφελούμενων προσώπων, τα οποία περιλαμβάνονται στη βάση δεδομένων των αιτήσεων και των ενστάσεων και
αβ) των νόμιμων εκπροσώπων και των εργαζομένων των παρόχων, τα οποία περιλαμβάνονται στην αντίστοιχη βάση δεδομένων,
τηρούνται έως την ολοκλήρωση της διαδικασίας υποβολής των αιτήσεων και των ενστάσεων και την έκδοση των οριστικών αποτελεσμάτων.
β) Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία για:
βα) την επιλογή των ωφελούμενων του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης και την απόδοση σε αυτούς αξίας τοποθέτησης,
ββ) την παρακολούθηση της συμμετοχής των ωφελούμενων στις προβλεπόμενες συνεδρίες που πραγματοποιούνται από τους παρόχους και
βγ) τη συλλογή και την τήρηση στο πληροφοριακό σύστημα της Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε. των στοιχείων φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας των παρόχων, τα οποία αντλούνται αυτοματοποιημένα μέσω διαλειτουργικό- τητας με τα πληροφοριακά συστήματα της Α.Α.Δ.Ε. ή κατόπιν καταχώρισης από τους νόμιμους εκπροσώπους τους,
τηρούνται έως το τέλος κάθε περιόδου του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης και, κατ' ανώτατο όριο, για πέντε (5) έτη από την ημερομηνία της τελικής πληρωμής της χρηματοδοτικής συνεισφοράς στον υπεύθυνο επεξεργασίας.
5. Τα υποκείμενα της επεξεργασίας των δεδομένων έχουν τα δικαιώματα που προβλέπονται στα άρθρα 12 έως 22 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της Οδηγίας 95/46/ ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119).
6. Αποδέκτες των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος άρθρου είναι:
α) το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, για τους σκοπούς της εποπτείας και του ελέγχου της εφαρμογής του παρόντος νόμου και
β) οι πάροχοι υπηρεσιών πρώιμης παρέμβασης και, ειδικότερα, τα μέλη της διεπιστημονικής ομάδας, για την παροχή του κατάλληλου πλαισίου υποστήριξης στο ωφελούμενο παιδί και στην οικογένειά του.
7. Σε περίπτωση διαλειτουργικότητας ή σύνδεσης με τα πληροφοριακά συστήματα της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, της Α.Α.Δ.Ε. και της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Υγείας και Κοινωνικής Ασφάλισης Μ.Α.Ε., καθώς και με το Μητρώο Πολιτών του Υπουργείου Εσωτερικών, καθορίζονται ρητά ο τρόπος και ο σκοπός της διαλειτουργικότητας ή της σύνδεσης, καθώς και οι κατηγορίες δεδομένων που αποτελούν αντικείμενο άντλησης ή κοινοποίησης, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του στοιχείου 4 του άρθρου 4, σε συνδυασμό με τα άρθρα 6 και 9 του Γ.Κ.Π.Δ..
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ'
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Άρθρο 51
Συμμετοχή κατοίκων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αποφοίτων ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στο Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης και προκαταβολή οικονομικής ενίσχυσης - Τροποποίηση άρθρου 32 ν. 5178/2025 -Εξουσιοδοτική διάταξη
Στο άρθρο 32 του ν. 5178/2025 (Α'22), περί Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, αα) μετά από τις λέξεις «την κύρια κατοικία» οι λέξεις «και το κέντρο βιοτικών δραστηριοτήτων» διαγράφονται, αβ) μετά από τις λέξεις «με την απόφαση της παρ. 9,» προστίθενται οι λέξεις «ή από τα άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης,», αγ) μετά από τις λέξεις «Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης» προστίθενται οι λέξεις «και στους πρόσθετους δήμους και δημοτικές ενότητες που δύναται να ορίζονται ως δήμοι και δημοτικές ενότητες μετεγκατάστασης με την απόφαση της παρ. 9», αδ) προστίθεται δεύτερο εδάφιο, β) στην παρ. 2, βα) στην περ. β) προστίθεται δεύτερο εδάφιο, ββ) η περ. γ) περί βεβαίωσης εργασίας εντός των ορίων των δήμων μετεγκατάστασης καταργείται, γ) στην περ. β) της παρ. 3 προστίθενται εδάφια τρίτο, τέταρτο και πέμπτο, δ) η παρ. 4 αντικαθίσταται, ε) στην παρ. 5, μετά από τις λέξεις «νέας εγκατάστασης αιτούντος» προστίθενται οι λέξεις «με την επιφύλαξη της προκαταβολής της πρώτης δόσης οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη των εξόδων μετακίνησης στην περιοχή μετεγκατάστασης της παρ. 4», στ) στην παρ. 9, στα) στο πρώτο εδάφιο, i) μετά από τις λέξεις «οι προϋποθέσεις χορήγησης της οικονομικής ενίσχυσης,» προστίθενται οι λέξεις «οι όροι συμμετοχής των κατοίκων των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα δικαιολογητικά απόδειξης της κατοικίας και της υποβολής δήλωσης στα κράτη αυτά, οι όροι και οι προϋποθέσεις για να ορίζεται ως ωφελούμενη μονάδα απόφοιτος τμήματος ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος με έδρα εντός της περιφερειακής ενότητας στην οποία βρίσκεται ο δήμος ή η δημοτική ενότητα μετεγκατάστασης, οι όροι και οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση προκαταβολής της πρώτης δόσης της οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη εξόδων μετακίνησης,», ii) μετά από τις λέξεις «η διαδικασία έγκρισης και καταβολής της οικονομικής ενίσχυσης,» προστίθενται οι λέξεις «και της προκαταβολής της πρώτης δόσης της οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη των εξόδων μετακίνησης,», στβ) στο δεύτερο εδάφιο οι λέξεις «Με όμοια απόφαση» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Με την ίδια ή όμοια απόφαση», και το άρθρο 32 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 32
Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης
1. Θεσπίζεται Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης με αντικείμενο την οικονομική ενίσχυση των μονο- πρόσωπων ή πολυπρόσωπων νοικοκυριών που μεταφέρουν την κύρια κατοικία τους από δήμους ή δημοτικές ενότητες της επικράτειας, που ορίζονται με την απόφαση της παρ. 9, ή από τα άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στους Δήμους Σουφλίου, Διδυμότειχου και Ορεστιάδας της Περιφερειακής Ενότητας Έβρου της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και στους πρόσθετους δήμους και δημοτικές ενότητες που δύναται να ορίζονται ως δήμοι και δημοτικές ενότητες μετεγκατάστασης με την απόφαση της παρ. 9. Είναι δυνατή η χρηματοδότηση του Προγράμματος της παρούσας από εθνικούς και ενωσιακούς πόρους.
2. Η μεταφορά της παρ. 1 αποδεικνύεται με:
α) Βεβαίωση τρέχουσας εικόνας βασικών στοιχείων φυσικού προσώπου, από την οποία προκύπτει ότι η κύρια κατοικία των ενηλίκων μελών του ωφελούμενου νοικοκυριού βρίσκεται στους δήμους μετεγκατάστασης της παρ. 1.
β) Κτήση ή μίσθωση της κατοικίας που τεκμηριώνεται με: βα) συμβολαιογραφική πράξη αγοράς κύριας κατοικίας ιδιοκτησίας μέλους του ωφελούμενου νοικοκυριού, από 1η.1.2025 και εξής, που βρίσκεται εντός των ορίων των δήμων μετεγκατάστασης της παρ. 1, ή ββ) απόδειξη υποβολής δήλωσης πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης ακίνητης περιουσίας, τουλάχιστον τριετούς διάρκειας, κύριας κατοικίας, από 1η.1.2025, που βρίσκεται εντός των ορίων των δήμων μετεγκατάστασης της παρ. 1, ή βγ) δήλωση ακινήτου ιδιοκτησίας μέλους του ωφελούμενου νοικοκυριού, ως κύριας κατοικίας, που βρίσκεται εντός των ορίων των δήμων μετεγκατάστασης της παρ. 1, το οποίο είτε ανήκει κατά δικαίωμα πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας, αποκλειστικά ή κατά ποσοστό, σε μέλος της ωφελούμενης μονάδας είτε έχει παραχωρηθεί κατά χρήση από συγγενή έως β' βαθμού στην ωφελούμενη μονάδα.
Αν ο αιτών είναι απόφοιτος τμήματος ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος με έδρα εντός της περιφερειακής ενότητας που βρίσκεται ο δήμος ή η δημοτική ενότητα μετεγκατάστασης της παρ. 1, η κτήση ή μίσθωση της κατοικίας μπορεί να προηγείται της 1ης.1.2025.
γ) Καταργείται.
δ) Σε περίπτωση ύπαρξης ανήλικων τέκνων, βεβαίωση φοίτησής τους σε σχολική μονάδα, δημόσιας ή ιδιωτικής εκπαίδευσης, που βρίσκεται εντός των ορίων των δήμων μετεγκατάστασης της παρ. 1.
3. Ως ωφελούμενες μονάδες του προγράμματος ορίζονται οι ακόλουθες κατηγορίες:
α) μονοπρόσωπο νοικοκυριό: κάθε ενήλικας Έλληνας πολίτης που είναι άγαμος ή χήρος ή διαζευγμένος ή σε διάσταση, που υποβάλλει ατομική φορολογική δήλωση και δεν εμπίπτει στην κατηγορία ενηλίκων έως είκοσι πέντε (25) ετών που φοιτούν σε δομές εκπαίδευσης οποιασδήποτε βαθμίδας στους δήμους μετεγκατάστασης της παρ. 1,
β) πολυπρόσωπο νοικοκυριό: όλα τα φυσικά πρόσωπα που διαμένουν κάτω από την ίδια στέγη και απαρτίζεται είτε από ένα (1) άτομο που υποβάλλει φορολογική δήλωση και ένα (1) ή περισσότερα τέκνα είτε από έγγαμο ζευγάρι ή ζευγάρι το οποίο έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, με ή χωρίς τέκνα, που υποβάλλει φορολογική δήλωση. Στην περίπτωση αυτή, ο αιτών είναι μέλος του νοικοκυριού, ενήλικας Έλληνας πολίτης που υποβάλλει ατομική φορολογική δήλωση.
Αν ο αιτών κατοικούσε πριν από την ημερομηνία μετεγκατάστασης σε άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για να οριστεί ως ωφελούμενη μονάδα πρέπει να αποδείξει την προ της ημερομηνίας μετεγκατάστασης κατοικία στα κράτη αυτά. Αν ο αιτών κατοικούσε πριν από την ημερομηνία μετεγκατάστασης στα κράτη αυτά και δεν ήταν υπόχρεος υποβολής φορολογικής δήλωσης στην Ελλάδα, για να οριστεί ως ωφελούμενη μονάδα πρέπει να αποδείξει την υποβολή φορολογικής δήλωσης και την προ της ημερομηνίας μετεγκατάστασης κατοικία στα κράτη αυτά.
Ως ωφελούμενη μονάδα δύναται να ορίζεται και όποιος αποφοίτησε μετά την 1η.1.2025 από τμήμα Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος που εδρεύει εντός της περιφερειακής ενότητας στην οποία βρίσκεται ο δήμος ή η δημοτική ενότητα μετεγκατάστασης, εφόσον αποδεικνύει κατά τα λοιπά τη μεταφορά στους δήμους της παρ. 1, σύμφωνα με την παρ. 2.
4. Το ύψος της οικονομικής ενίσχυσης για τις ωφελούμενες μονάδες ορίζεται σε δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ.
Η οικονομική ενίσχυση καταβάλλεται στις ωφελούμενες μονάδες σε δύο (2) ισόποσες δόσεις, ύψους πέντε
χιλιάδων (5.000) ευρώ κάθε μια. Η πρώτη δόση καταβάλλεται με την έγκριση της αίτησης και η δεύτερη δόση μετά την παρέλευση του πρώτου έτους μόνιμης παραμονής στους δήμους μετεγκατάστασης της παρ. 1.
Η πρώτη δόση της οικονομικής ενίσχυσης δύναται να καταβάλλεται στην ωφελούμενη μονάδα πριν από την έγκριση της αίτησης, εάν η ωφελούμενη μονάδα ζητήσει με την κατάθεση της αίτησης προκαταβολή της πρώτης δόσης οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη των εξόδων μετακίνησης στην περιοχή μετεγκατάστασης.
5. Η οικονομική ενίσχυση της παρ. 4 καταβάλλεται από τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.) με επιχορήγηση από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, κατόπιν υποβολής ηλεκτρονικής αίτησης-υπεύθυνης δήλωσης από τους ενδιαφερομένους με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά στον Ο.Π.Ε.Κ.Α., και αυτοψίας επί της εγκατάστασης από τον δήμο μετεγκατάστασης στα όρια του οποίου βρίσκεται η κύρια κατοικία της νέας εγκατάστασης του αιτούντος με την επιφύλαξη της προκαταβολής της πρώτης δόσης οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη των εξόδων μετακίνησης στην περιοχή μετεγκατάστασης της παρ. 4.
6. Κατά την υλοποίηση του προγράμματος διενεργούνται επιτόπιοι έλεγχοι και διασταύρωση στοιχείων τόσο από τη Διεύθυνση Επιθεώρησης του Ο.Π.Ε.Κ.Α., όσο και από τους αρμόδιους δήμους.
7. Σε περίπτωση διαπίστωσης ψευδούς δήλωσης για τη μετεγκατάσταση της ωφελούμενης μονάδας, επιβάλλεται πρόστιμο διπλάσιο της χορηγηθείσας ενίσχυσης. Αν ο ωφελούμενος μετακινηθεί από την περιοχή της μετεγκατάστασης εντός του πρώτου έτους από τη μετεγκατάσταση, επιστρέφεται το ποσό της χορήγησης για το διάστημα που υπολείπεται του έτους, υπό την προϋπόθεση ότι έχει υποβληθεί προηγούμενη δήλωση αποχώρησης από τον ωφελούμενο. Εάν η μετακίνηση του δευτέρου εδαφίου δεν δηλωθεί από τον ωφελούμενο ή έχουν διαπιστωθεί ευρήματα από τις διαδικασίες ελέγχου της παρ. 6, στον ωφελούμενο επιβάλλεται το πρόστιμο του πρώτου εδαφίου. Σε περίπτωση διαπίστωσης εικονικής ή πολλαπλής μίσθωσης, επιβάλλονται πρόστιμα διπλάσια της χορηγηθείσας ενίσχυσης στους ιδιοκτήτες ακινήτων.
8. Η ενίσχυση της παρ. 4 δεν υπόκειται σε οποιονδήποτε φόρο, τέλος, εισφορά ή άλλη κράτηση υπέρ του Δημοσίου. Είναι ανεκχώρητη και ακατάσχετη στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων, κατά παρέκκλιση κάθε αντίθετης γενικής ή ειδικής διάταξης, δεν δεσμεύεται και δεν συμψηφίζεται με βεβαιωμένα χρέη στη Φορολογική Διοίκηση και το Δημόσιο εν γένει, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και τα νομικά πρόσωπά τους, τα ασφαλιστικά ταμεία και τα πιστωτικά ιδρύματα και δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια για την καταβολή οποιασδήποτε παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα. Οι ωφελούμενοι της ενίσχυσης του παρόντος απαλλάσσονται από την υποχρέωση προσκόμισης αποδεικτικού φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας για τη συμμετοχή τους στο Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης και την είσπραξη της ενίσχυσης.
9. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Εσωτερικών, Ανάπτυξης, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ορίζονται οι δήμοι και οι δημοτικές ενότητες της επικράτειας που μετέχουν ως δήμοι και δημοτικές ενότητες προέλευσης στο Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης, ο μέγιστος αριθμός των ωφελούμενων μονάδων, ο αριθμός των ωφελούμενων μονάδων ανά δήμο ή δημοτική ενότητα μετεγκατάστασης, οι προϋποθέσεις χορήγησης της οικονομικής ενίσχυσης, οι όροι συμμετοχής των κατοίκων των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα δικαιολογητικά απόδειξης της κατοικίας και της υποβολής δήλωσης στα κράτη αυτά, οι όροι και οι προϋποθέσεις για να ορίζεται ως ωφελούμενη μονάδα απόφοιτος τμήματος ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος με έδρα εντός της περιφερειακής ενότητας στην οποία βρίσκεται ο δήμος ή η δημοτική ενότητα μετεγκατάστασης, οι όροι και οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση προκαταβολής της πρώτης δόσης της οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη εξόδων μετακίνησης, η χρονική περίοδος του μέτρου, οι διαδικασίες διενέργειας αυτοψίας και έγκρισης αυτής από τους αρμόδιους δήμους, η διαδικασία ελέγχου της πλήρωσης και διατήρησης προϋποθέσεων χορήγησης της οικονομικής ενίσχυσης και η περαιτέρω εξειδίκευσή τους, οι αρμόδιες για τον έλεγχο υπηρεσίες και οι αρμοδιότητες των προσώπων που διενεργούν τους ελέγχους, η διαδικασία έγκρισης και καταβολής της οικονομικής ενίσχυσης και της προκαταβολής της πρώτης δόσης της οικονομικής ενίσχυσης για την κάλυψη των εξόδων μετακίνησης, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία ανάκλησης εγκριτικών αποφάσεων και ανάκτησης αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, ρυθμίζεται η διαδικασία υποβολής της αίτησης-υπεύθυνης δήλωσης στον Ο.Π.Ε.Κ.Α. και καθορίζονται η χρήση ειδικής ηλεκτρονικής εφαρμογής, ο χρόνος έναρξης παραγωγικής λειτουργίας της ηλεκτρονικής εφαρμογής, ο τρόπος αυθεντικοποίησης των ωφελούμενων, τα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα για τη λειτουργία αυτής, οι απαραίτητες διαλειτουργικότητες, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος. Με την ίδια ή όμοια απόφαση δύναται να ορίζονται πρόσθετοι δήμοι και δημοτικές ενότητες της επικράτειας με βάση, μεταξύ άλλων, πληθυσμιακά και δημογραφικά κριτήρια της τελευταίας απογραφής του πληθυσμού που διενεργήθηκε από την Ελληνική Στατιστική Αρχή, καθώς και με αναπτυξιακά δεδομένα, οι οποίοι μετέχουν στο Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης ως δήμοι και δημοτικές ενότητες μετεγκατάστασης, πέραν αυτών που αναφέρονται στην παρ. 1».
Άρθρο 52
Επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης - Προσθήκη άρθρων 32Α και 40Α στον ν. 5178/2025
1. Στον ν. 5178/2025 (Α'22), προστίθεται άρθρο 32Α, ως εξής:
«Άρθρο 32Α
Επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα
στο πλαίσιο του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης
1. Στο πληροφοριακό σύστημα που λειτουργεί στο πλαίσιο του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης ορίζονται:
α) ως υπεύθυνος επεξεργασίας ο Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.),
β) ως υποκείμενα της επεξεργασίας οι αιτούντες την οικονομική ενίσχυση, ως δυνητικοί δικαιούχοι του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης (ωφελούμενες μονάδες).
2. Η επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα κατά την εφαρμογή του άρθρου 32 πραγματοποιείται για τους εξής σκοπούς:
α) τη δημιουργία μητρώου δικαιούχων,
β) την παραγωγή των καταστάσεων πληρωμής της ενίσχυσης,
γ) τη διενέργεια των σχετικών διασταυρώσεων μέσω διαλειτουργικότητας με άλλες ψηφιακές βάσεις, δ) την καταχώριση των σταδίων επιβεβαίωσης της μετεγκατάστασης και της παραμονής των αιτούντων από τους υπαλλήλους των δήμων που είναι εξουσιοδοτημένοι για τον σκοπό αυτό και διενεργούν τις σχετικές αυτοψίες,
ε) την παρακολούθηση των μεταβολών του δικαιώματος,
στ) τον υπολογισμό και την παρακολούθηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και των προστίμων,
ζ) τη διενέργεια τυχόν συμψηφισμών ποσών και
η) την ηλεκτρονική έκδοση των σχετικών διοικητικών πράξεων.
3. Γ ια την επίτευξη των σκοπών της παρ. 2 υποβάλλονται σε επεξεργασία τα ακόλουθα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα:
α) Οι πράξεις διοικητικού προσδιορισμού φόρου εισοδήματος των τριών (3) προηγούμενων φορολογικών ετών των αιτούντων την οικονομική ενίσχυση.
β) Η τρέχουσα εικόνα βασικών στοιχείων φυσικού προσώπου, από την οποία προκύπτει ότι η κύρια κατοικία των ενηλίκων μελών του ωφελούμενου νοικοκυριού βρίσκεται στους δήμους μετεγκατάστασης. γ) Οι διευθύνσεις της κύριας κατοικίας του αιτούντος κατά τα τελευταία τρία (3) έτη. δ) Η δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης ακίνητης περιουσίας στη Φορολογική Διοίκηση. ε) Η σύμβαση με πάροχο ηλεκτρικής ενέργειας στο όνομα του αιτούντος ή μέλους του ωφελούμενου νοικοκυριού για ακίνητο στον τόπο μετεγκατάστασης.
στ) Τα στοιχεία της έναρξης και του τόπου άσκησης επιχειρηματικής δραστηριότητας, εφόσον υπάρχουν. ζ) Η τρέχουσα οικογενειακή κατάσταση, με βάση τον Αριθμό Φορολογικού Μητρώου (Α.Φ.Μ.) του αιτούντος και τον Α.Φ.Μ. του συζύγου ή του έτερου μέρους συμφώνου συμβίωσης, εφόσον υπάρχει. η) Τα στοιχεία των ανήλικων τέκνων, με βάση τον Α.Φ.Μ. του αιτούντος.
θ) Τα στοιχεία εγγραφής και φοίτησης των τέκνων σε σχολικές μονάδες, καθώς και η τοποθεσία των σχολικών μονάδων.
4. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία στο πλαίσιο των σκοπών της παρ. 2 διατηρούνται για χρονικό διάστημα δέκα (10) ετών από την καταχώρισή τους με την υποβολή της αίτησης.
5. Τα υποκείμενα της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα έχουν τα δικαιώματα που προβλέπονται στα άρθρα 12 έως 22 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119).
6. Αποδέκτες των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που υποβάλλονται σε επεξεργασία κατ' εφαρμογή του παρόντος άρθρου είναι:
α) Το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, αποκλειστικά για την εποπτεία και τον έλεγχο της εφαρμογής του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης.
β) Οι ειδικώς εξουσιοδοτημένοι και διαπιστευμένοι από τον Διοικητή υπάλληλοι των αρμόδιων υπηρεσιών του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και οι εξουσιοδοτημένοι υπάλληλοι του δήμου μετεγκατάστασης, κατόπιν πρότασης του οικείου Δημάρχου και εξουσιοδότησής τους από τον Διοικητή του Ο.Π.Ε.Κ.Α., κατόπιν αυθεντικοποίησης με κωδικούς δημόσιας διοίκησης και εφαρμογής κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 32 του Γ.Κ.Π.Δ.. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν ιδίως μηχανισμούς καταγραφής και παρακολούθησης των προσβάσεων, κρυπτογράφηση δεδομένων, ανωνυμοποίηση ή ψευδωνυμοποίηση, έλεγχο των δικαιωμάτων πρόσβασης βάσει ρόλων και διαδικασίες ελέγχου της λειτουργίας του συστήματος.
γ) Οι αιτούντες και το γενικό κοινό, αποκλειστικά ως προς τα δεδομένα που αναρτώνται στον ιστότοπο του Ο.Π.Ε.Κ.Α..
7. Για τη διενέργεια διασταυρωτικών ελέγχων και τη συλλογή στατιστικών στοιχείων, το πληροφοριακό σύστημα του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης διαλειτουργεί με δημόσια μητρώα και πληροφοριακά συστήματα για τη διασταύρωση των στοιχείων που δηλώνουν οι αιτούντες, ιδίως με:
α) τα πληροφοριακά συστήματα της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), β) το πληροφοριακό σύστημα «Μητρώο Πολιτών» του Υπουργείου Εσωτερικών και, γ) το Μητρώο Προσωπικού Αριθμού που τηρεί η Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ., εφόσον η διαλειτουργικότητα είναι αναγκαία για τους σκοπούς της παρ. 2».
2. Στον ν. 5178/2025, προστίθεται άρθρο 40Α, ως εξής:
«Άρθρο 40Α
Εξουσιοδοτική διάταξη για την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας δύνανται να ρυθμίζονται ειδικότερα θέματα για την εφαρμογή του άρθρου 32Α, ιδίως ως προς τα οργανωτικά και τεχνικά μέτρα ασφάλειας, τις διαδικασίες άσκησης των δικαιωμάτων των υποκειμένων των δεδομένων, τον τρόπο τήρησης και ενημέρωσης του Μητρώου, τον τρόπο και τις προϋποθέσεις διαλειτουργικότητας με άλλα δημόσια μητρώα, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια τεχνικού ή διαδικαστικού χαρακτήρα, σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119) και τον ν. 4624/2019 (Α' 137)».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ'
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
Άρθρο 53
Πρόγραμμα «Στέγαση και Εργασία για τους αστέγους» -Τροποποίηση άρθρου 15 ν. 4756/2020
Στο άρθρο 15 του ν. 4756/2020 (Α' 235), περί του προγράμματος «Στέγαση και Εργασία για τους άστεγους», επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 3, αα) στο εισαγωγικό εδάφιο, η λέξη «τρεις» αντικαθίσταται από τη λέξη «τέσσερις», αβ) προστίθεται περ. δ), β) στην παρ. 7, μετά από τις λέξεις «κίνητρα σε ιδιοκτήτες κατοικιών και επιχειρήσεις για ένταξη στο πρόγραμμα», προστίθενται οι λέξεις «οι ειδικότεροι όροι, το ύψος της έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης, οι ειδικότερες παρεχόμενες υπηρεσίες και οι προϋποθέσεις εφαρμογής της περ. δ) της παρ. 3, περιλαμβανομένου του καθορισμού εισοδηματικών κριτηρίων ένταξης,», γ) στην παρ. 11 οι λέξεις και τα στοιχεία «των παρ. 8, 9» αντικαθίστανται από τις λέξεις και τα στοιχεία «των παρ. 4, 8, 9» και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 15 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 15
Στέγαση και Εργασία για τους αστέγους
1. Θεσπίζεται πρόγραμμα με τίτλο «Στέγαση και Εργασία για τους αστέγους». Το πρόγραμμα απευθύνεται σε άτομα και οικογένειες που διαβιούν σε συνθήκες έλλειψης στέγης και λειτουργεί συμπληρωματικά στο πλαίσιο εφαρμογής δημόσιων πολιτικών καταπολέμησης της έλλειψης αυτής.
2. Ως ωφελούμενες μονάδες ορίζονται οι ακόλουθες κατηγορίες: α) Οικογένειες και άτομα που φιλοξενούνται σε Ξενώνες Μεταβατικής Φιλοξενίας Αστέγων και Υπνωτήρια.
β) Οικογένειες και άτομα που έχουν καταγραφεί από τις Κοινωνικές Υπηρεσίες των Δήμων ως άστεγοι που διαβιούν στον δρόμο ή σε ακατάλληλα καταλύματα ή σε επισφαλείς συνθήκες στέγασης.
γ) Γυναίκες που φιλοξενούνται σε Ξενώνες Γυναικών θυμάτων βίας και δεν έχουν πρόσβαση σε κατοικία.
δ) Άτομα που φιλοξενούνται σε Ξενώνες Προσωρινής Φιλοξενίας Μονάδων Κοινωνικής Επανένταξης Πιστοποιημένων Θεραπευτικών Προγραμμάτων Εξαρτημένων Ατόμων Φορέων του ν. 4139/2013 (Α' 74) και δεν έχουν πρόσβαση σε κατοικία.
ε) Οικογένειες και άτομα που διαβιούν σε δωρεάν παραχωρημένη οικία από φορέα της Γενικής Κυβέρνησης, όπως αυτή ορίζεται στην περ. β' της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α'143).
3. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τέσσερις πυλώνες.
α) Επιδότηση ενοικίου για διάστημα είκοσι τεσσάρων (24) μηνών, καθώς και κάλυψη δαπανών για οικοσκευή και λοιπές λειτουργικές ανάγκες του νοικοκυριού.
β) Παροχή υπηρεσιών ψυχοκοινωνικής στήριξης και διασύνδεσης με συμπληρωματικές κοινωνικές παροχές και υπηρεσίες.
γ) Υπηρεσίες ενεργοποίησης, κατάρτισης και προώθησης στην εργασία, που δύναται να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, επιδότηση εργασίας, κάλυψη μη μισθολογικού κόστους, επιδότηση για δημιουργία επιχείρησης, επαγγελματική κατάρτιση και απόκτηση δεξιοτήτων, μοριοδότηση για συμμετοχή σε προγράμματα κοινωφελούς εργασίας και εργασιακή συμβουλευτική από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α), ένταξη σε Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας.
δ) Θεσπίζεται διακριτός πυλώνας ενεργειών για την άμεση πρόληψη της αστεγίας ατόμων και οικογενειών που διαμένουν υπό απειλή έξωσης λόγω οικονομικής αδυναμίας και δεν συντρέχουν πρόσθετα εμπόδια στέγασης λόγω ευαλωτότητας που τεκμηριώνουν τη δυνατότητα ένταξης στους πυλώνες των περ. α έως γ. Ο πυλώνας περιλαμβάνει τις ακόλουθες, κατ' ελάχιστον, ενέργειες:
δα) Έκτακτη οικονομική ενίσχυση για την αντιμετώπιση αναγκών στέγασης,
δβ) παροχή υπηρεσιών ψυχοκοινωνικής στήριξης, διαμεσολάβησης με τον εκμισθωτή, εργασιακής συμβουλευτικής και διασύνδεσης με συμπληρωματικές κοινωνικές παροχές και υπηρεσίες,
δγ) ένταξη υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις της παρ. 4 στο Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα του άρθρου 235 του ν. 4389/2016 (Α' 94) για μία περίοδο ενίσχυσης.
4. Οι ικανοί προς εργασία ωφελούμενοι του προγράμματος που είναι εγγεγραμμένοι στη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α.) και δεν λαμβάνουν επίδομα ανεργίας, δικαιούνται να λάβουν το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα του άρθρου 235 του ν. 4389/2016 (Α'94), κατόπιν ηλεκτρονικής υποβολής σχετικής αίτησης σε ειδική πλατφόρμα μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr) και κατά παρέκκλιση της παρ. 1 του άρθρου 3 και της παρ. 1 του άρθρου 7 της υπό στοιχεία Δ13/οικ./53923/23.7.2021 (Β' 3359) κοινής υπουργικής απόφασης, όπως εκάστοτε ισχύει.
5. Το πρόγραμμα προκηρύσσεται κατ' ελάχιστον ανά διετία, κατόπιν δημοσίευσης δημόσιας πρόσκλησης υποβολής αιτήσεων χρηματοδότησης σχεδίων από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Δικαιούχοι φορείς που έχουν τη δυνατότητα να υποβάλουν αιτήσεις χρηματοδότησης σχεδίων, μόνοι τους ή συνεργαζόμενοι, είναι:
α) Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης α'βαθμού με πληθυσμό άνω των εκατό χιλιάδων (100.000) κατοίκων, σύμφωνα με στοιχεία της τελευταίας απογραφής, διαδημοτικά σχήματα συνεργασίας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης α'βαθμού, ανεξαρτήτως πληθυσμού και Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης α' βαθμού, στους οποίους λειτουργούν δομές των περ. α), γ) και δ) της παρ. 2, ανεξαρτήτως πληθυσμού,
β) νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, εποπτευόμενα από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας,
γ) τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου και ιδιωτικού δικαίου που εποπτεύονται από το Υπουργείο Υγείας και τα οποία δραστηριοποιούνται στην πρόληψη, αντιμετώπιση, θεραπεία και κοινωνική επανένταξη των εξαρτώμενων ατόμων από ναρκωτικά, αλκοόλ, τυχερά παίγνια και κάθε άλλου είδους εξαρτήσεις.
Ο δικαιούχος φορέας συμπράττει, για τους σκοπούς υλοποίησης του σχεδίου, με διαχειριστή φορέα, ο οποίος δύναται να είναι νομικό πρόσωπο δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου του Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης α'βαθμού ή νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου, πιστοποιημένο από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, σύμφωνα με τον ν. 2646/1998 (Α'236), που δραστηριοποιείται στην παροχή υπηρεσιών που άπτονται της εφαρμογής του παρόντος. Το πιστοποιημένο νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου του προηγούμενου εδαφίου δύναται να συμπράττει ως διαχειριστής φορέας σε έως τρία (3) σχέδια στην ίδια περιφέρεια και σε έως τέσσερα (4) σχέδια πανελλαδικά για κάθε πρόσκληση υποβολής αιτήσεων χρηματοδότησης. Η σύμπραξη των δικαιούχων φορέων της περ. γ) με διαχειριστή φορέα είναι δυνητική.
6. Στον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.) ανατίθεται η διαχείριση και παρακολούθηση του προγράμματος. Για τον σκοπό αυτό χρηματοδοτείται με τη μεταφορά των αναγκαίων πιστώσεων από τον τακτικό προϋπολογισμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας στον προϋπολογισμό του.
7. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του κατά περίπτωση συναρμόδιου Υπουργού, καθορίζονται η διαδικασία εφαρμογής του προγράμματος, η εξειδίκευση των προϋποθέσεων και τα απαραίτητα δικαιολογητικά για την ένταξη των δυνητικά ωφελούμενων στο πρόγραμμα, το ύψος της επιδότησης ενοικίου και εργασίας, καθώς και των λοιπών παροχών του προγράμματος, οι ειδικότερες παρεχόμενες υπηρεσίες, κίνητρα σε ιδιοκτήτες κατοικιών και επιχειρήσεις για ένταξη στο πρόγραμμα, οι ειδικότεροι όροι, το ύψος της έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης, οι ειδικότερες παρεχόμενες υπηρεσίες και οι προϋποθέσεις εφαρμογής της περ. δ) της παρ. 3, περιλαμβανομένου του καθορισμού εισοδηματικών κριτηρίων ένταξης, οι δαπάνες τεχνικής συνδρομής, οι αρμοδιότητες των υπηρεσιών της Γενικής Γραμματείας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής, του Ο.Π.Ε.Κ.Α., της Δ.ΥΠ.Α. και των λοιπών εμπλεκόμενων Υπηρεσιών, οι λοιποί όροι και προϋποθέσεις σχεδιασμού, αξιολόγησης, υλοποίησης, εκτέλεσης, παρακολούθησης, χρηματοδότησης και διαχείρισης του προγράμματος, καθώς και κάθε ειδικότερο, τεχνικό ή λεπτομερειακό θέμα για την εφαρμογή του παρόντος. Ειδικότεροι όροι για την εφαρμογή του προγράμματος δύνανται να εξειδικεύονται με τη σχετική πρόσκληση υποβολής αιτήσεων χρηματοδότησης.
8. Οι ικανοί προς εργασία ωφελούμενοι του προγράμματος, οι οποίοι μετά τη λήξη του δικαιώματός τους, απεντάσσονται από το πρόγραμμα, είναι εγγεγραμμένοι στη Δ.ΥΠ.Α. και δεν λαμβάνουν επίδομα ανεργίας, δικαιούνται να λάβουν το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα του άρθρου 235 του ν. 4389/2016 (Α' 94), για διάστημα δώδεκα (12) μηνών, κατόπιν ηλεκτρονικής υποβολής σχετικής αίτησης σε ειδική πλατφόρμα μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr) και κατά παρέκκλιση της παρ. 1 του άρθρου 3 και της παρ. 1 του άρθρου 7 της υπό στοιχεία Δ13/οικ./53923/23.7.2021 (Β'3359) κοινής υπουργικής απόφασης, όπως εκάστοτε ισχύει.
9. Οι ωφελούμενοι του προγράμματος οι οποίοι, μετά τη λήξη του δικαιώματός τους, απεντάσσονται από το πρόγραμμα, δικαιούνται να λάβουν το επίδομα στέγασης του άρθρου 3 του ν. 4472/2017 (Α' 74), κατόπιν ηλεκτρονικής υποβολής σχετικής αίτησης σε ειδική πλατφόρμα μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr). Το ποσό του επιδόματος στέγασης, που δικαιούνται οι ωφελούμενοι της παρούσας, ισούται με το εβδομήντα πέντε τοις εκατό (75%) της επιδότησης ενοικίου, σύμφωνα με τα όρια που καθορίζονται στην κοινή υπουργική απόφαση της παρ. 7. Το επίδομα καταβάλλεται, σύμφωνα με τους όρους της παρούσας, από τον μήνα που έπεται της λήξης του προγράμματος «Στέγαση και Εργασία για τους αστέγους» για κάθε ωφελούμενο και ισχύει για διάστημα δώδεκα (12) μηνών, υπό την προϋπόθεση ύπαρξης σύμβασης μίσθωσης κατοικίας για το ως άνω χρονικό διάστημα και κατά παρέκκλιση των άρθρων 3, 4 και της παρ. 2 του άρθρου 5 της υπό στοιχεία 71670/27.9.2021 (Β'4500) κοινής υπουργικής απόφασης, όπως εκάστοτε ισχύει, καθώς και της παρ. 6 του άρθρου 3 του ν. 4472/2017 ως προς την απαιτούμενη διάρκεια διαμονής.
10. Μετά τη λήξη του χρονικού διαστήματος των δώδεκα (12) μηνών της παρ. 9, οι ωφελούμενοι δικαιούνται να λάβουν εκ νέου το επίδομα στέγασης του άρθρου 3 του ν. 4472/2017, κατόπιν ηλεκτρονικής υποβολής σχετικής αίτησης σε ειδική πλατφόρμα μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr), για επιπλέον διάστημα δώδεκα (12) μηνών, υπό την προϋπόθεση ύπαρξης σύμβασης μίσθωσης κατοικίας για το ως άνω χρονικό διάστημα και κατά παρέκκλιση του άρθρου 4 και της παρ. 2 του άρθρου 5 της υπό στοιχεία 71670/27.9.2021 (Β'4500) κοινής απόφασης, όπως εκάστοτε ισχύει, καθώς και της παρ. 6 του άρθρου 3 του ν. 4472/2017 ως προς την απαιτούμενη διάρκεια διαμονής.
11. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ρυθμίζονται η διαδικασία του τρόπου υποβολής της αίτησης σε ειδική πλατφόρμα μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr), οι προϋποθέσεις, τα δικαιολογητικά, καθώς και κάθε ειδικότερο, τεχνικό ή λεπτομερειακό θέμα για την εφαρμογή των παρ. 4, 8, 9 και 10 του παρόντος».
Άρθρο 54
Απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για εισόδημα από ακίνητα που εντάσσονται σε προγράμματα κοινωνικής μίσθωσης - Προσθήκη παρ. 13 στο άρθρο 47 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος
Στο άρθρο 47 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α' 167), περί των κερδών από επιχειρηματική δραστηριότητα, προστίθεται παρ. 13 ως εξής:
«13. Από το φορολογικό έτος 2026 και εφεξής, το εισόδημα που αποκτούν τα νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου δήμων και περιφερειών και ιδίως οι αναπτυξιακοί οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης, καθώς και μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου της περ. γ) του άρθρου 45 του παρόντος, περί υποκειμένων του φόρου, από την εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση ακινήτων τα οποία εντάσσονται σε προγράμματα κοινωνικής μίσθωσης της παρ. 1 του άρθρου 11 του ν. 5229/2025 (Α' 158), απαλλάσσεται από τον φόρο εισοδήματος, για όσο χρόνο διαρκεί η εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση».
Άρθρο 55
Ρυθμίσεις στεγαστικής συνδρομής μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος «Κάλυψη» - Προσθήκη παρ. 6 έως 9 στο άρθρο 8 και τροποποίηση παρ. 6 άρθρου 45 ν. 5006/2022 - Εξουσιοδοτική διάταξη
1. Στο άρθρο 8 του ν. 5006/2022 (Α' 239), περί προγράμματος «Κάλυψη», προστίθενται παρ. 6 έως 9 ως εξής: «6. Οι ωφελούμενοι οι οποίοι, μετά από τη λήξη του δικαιώματός τους, απεντάσσονται από το πρόγραμμα, δικαιούνται να λάβουν το επίδομα στέγασης του άρθρου 3 του ν. 4472/2017 (Α' 74), κατόπιν ηλεκτρονικής υποβολής σχετικής αίτησης σε ειδική πλατφόρμα μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr-Ε.Ψ.Π.), για χρονικό διάστημα δώδεκα (12) μηνών, υπό την προϋπόθεση ότι υφίσταται ενεργή σύμβαση μίσθωσης για το χρονικό διάστημα αυτό. Η νέα μίσθωση πρέπει να έχει τεθεί σε ισχύ εντός έξι (6) μηνών από την ημερομηνία απένταξης από το πρόγραμμα. Η αίτηση για το επίδομα στέγασης υποβάλλεται από τον ωφελούμενο ή από άλλο ενήλικο μέλος του νοικοκυριού, στο όνομα του οποίου έχει συναφθεί η νέα σύμβαση μίσθωσης.
7. Το ποσό του επιδόματος στέγασης που δικαιούνται τα ανωτέρω νοικοκυριά συναρτάται με τον αριθμό των μελών κάθε νοικοκυριού και ανέρχεται σε:
α) διακόσια είκοσι πέντε (225) ευρώ για μονομελές νοικοκυριό,
β) διακόσια εξήντα δύο (262) ευρώ και πενήντα (50) λεπτά για νοικοκυριό δύο (2) ατόμων και γ) τριακόσια (300) ευρώ για νοικοκυριό τριών (3) ή περισσότερων ατόμων.
Αν το ποσό του μισθώματος υπολείπεται των ανωτέρω ποσών, το ύψος του επιδόματος στέγασης ανέρχεται έως το ποσό του μισθώματος. Για τον υπολογισμό του ποσού λαμβάνεται υπόψη ο αριθμός των μελών του νοικοκυριού κατά τον χρόνο συμμετοχής του στο πρόγραμμα πριν από την απένταξή του.
8. Το επίδομα καταβάλλεται, σύμφωνα με τους όρους των παρ. 6 και 7, από τον μήνα που έπεται της υποβολής της αίτησης και για χρονικό διάστημα έως δώδεκα (12) μηνών, κατά παρέκκλιση:
α) του άρθρου 3, περί ποσού του επιδόματος στέγασης, του άρθρου 4, περί κριτηρίων ένταξης στο πρόγραμμα, και της παρ. 2 του άρθρου 5, περί προϋποθέσεων ένταξης στο πρόγραμμα, της υπό στοιχεία 71670/27.9.2021 κοινής απόφασης των Υπουργών Οικονομικών, Παιδείας και Θρησκευμάτων, Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, Εσωτερικών, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Επικρατείας «Αντικατάσταση της υπό στοιχεία Δ13 οικ. 10747/256/6.3.2019 κοινής υπουργικής απόφασης «Καθορισμός όρων και προϋποθέσεων για την εφαρμογή προγράμματος Επιδόματος Στέγασης» (Β'792)» (Β'4500), καθώς και
β) της παρ. 6 του άρθρου 3 του ν. 4472/2017, περί επιδόματος στέγασης, ως προς την απαιτούμενη διάρκεια διαμονής.
9. Η σχετική δαπάνη καλύπτεται από πιστώσεις του προϋπολογισμού εξόδων του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, ειδικού φορέα 1034-202-0000000 και Α.Λ.Ε. 2310506009».
2. Στην παρ. 6 του άρθρου 45 του ν. 5006/2022, περί εξουσιοδοτικών διατάξεων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο εισαγωγικό εδάφιο μετά από τις λέξεις «των Υπουργών» προστίθενται οι λέξεις «Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας,», β) προστίθεται περ. ζ) και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 6 διαμορφώνεται ως εξής:
«6. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Εσωτερικών, Ανάπτυξης, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ρυθμίζεται κάθε θέμα σχετικά με τη λειτουργία του προγράμματος «Κάλυψη» του άρθρου 8 και, ιδίως:
α) οι ειδικότεροι όροι και η διαδικασία ανάθεσης της διαχείρισης του προγράμματος σε φορέα της Γενικής Κυβέρνησης,
β) η διαδικασία πρόσκλησης προς τους ιδιοκτήτες για περαιτέρω εκμίσθωση των ακινήτων τους, γ) η διαδικασία χρηματοδότησης του προγράμματος από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης, δ) τα κριτήρια, στα οποία περιλαμβάνεται και η ιδιότητα του ατόμου με αναπηρία, τα δικαιολογητικά και η διαδικασία επιλογής των μισθωτών της παρ. 2 του άρθρου 8, καθώς και η διαδικασία ελέγχου και επαλήθευσης των δικαιολογητικών,
ε) οι όροι και προϋποθέσεις, η διαδικασία και τα δικαιολογητικά για την κάλυψη των δαπανών επισκευής του ακινήτου και κάθε άλλης επιλέξιμης δαπάνης, καθώς και η διαδικασία ελέγχου και επαλήθευσης αυτών, στ) οι περιοχές της χώρας, στις οποίες εφαρμόζεται το πρόγραμμα και
ζ) οι ειδικότεροι όροι και κάθε άλλο σχετικό θέμα για τη λήψη του επιδόματος στέγασης μετά από τη λήξη του προγράμματος».
Άρθρο 56
Αλλαγή χρήσης για την αξιοποίηση υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος για την κάλυψη αναγκών κατοικίας - Τροποποίηση παρ. 2, 3, προσθήκη παρ. 3Α στο άρθρο 199 του Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς»
1. Στο άρθρο 199 του Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» (ν. 5306/2026, Α' 88), περί χρήσης κτιρίων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 2 προστίθενται οι λέξεις «εξαιρουμένων των περιπτώσεων των δύο τελευταίων εδαφίων της παρ. 3 και της παρ. 3Α», β) στο τέλος της παρ. 3 προστίθενται δύο νέα εδάφια, γ) προστίθεται παρ. 3Α και το άρθρο 199 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 199 Χρήση κτιρίων
1. Μεταβολή της χρήσης του κτιρίου ή μέρους του επιτρέπεται, υπό την επιφύλαξη των οριζόμενων στις επόμενες παραγράφους, μόνον αν η νέα χρήση προβλέπεται από τις οικείες πολεοδομικές διατάξεις. Αν από τη μεταβολή επέρχεται αλλαγή προς το δυσμενέστερο, στα στοιχεία του διαγράμματος δόμησης ή στα φορτία σχεδιασμού της στατικής μελέτης ή αλλαγή των τεχνικών - μηχανολογικών εγκαταστάσεων ως προς τις διελεύσεις τους από άλλους ορόφους ή κοινόχρηστους χώρους απαιτείται έκδοση οικοδομικής άδειας και ενημέρωση της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου. Σε κάθε άλλη περίπτωση, η κατασκευή θεωρείται αυθαίρετη.
2. Χώροι για τους οποίους έχει χορηγηθεί οικοδομική άδεια με συγκεκριμένη χρήση, μπορούν να μεταβάλουν τη χρήση τους, εφόσον η νέα χρήση προβλέπεται από τις ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις και δεν επέρχονται αλλαγές της παρ. 1. Σε αυτήν την περίπτωση απαιτείται ενημέρωση της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου και δεν απαιτείται έκδοση οικοδομικής άδειας, εξαιρουμένων των περιπτώσεων των δύο τελευταίων εδαφίων της παρ. 3 και της παρ. 3Α.
3. Σε κτίρια νομίμως υφιστάμενα εντός εγκεκριμένου σχεδίου ή οικισμού, είναι δυνατή η αλλαγή χρήσης σύμφωνα με το ρυμοτομικό σχέδιο, τις χρήσεις γης της περιοχής και ανεξάρτητα από τους όρους δόμησης. Σε κτίρια νομίμως υφιστάμενα εκτός σχεδίου και εκτός ορίων οικισμού, είναι δυνατή η αλλαγή χρήσης σύμφωνα με τις χρήσεις γης της περιοχής και με την προϋπόθεση, ότι δεν υπερβαίνουν τα επιτρεπόμενα μεγέθη της νέας χρήσης. Ειδικά για κτίρια νομίμως υφιστάμενα εντός εγκεκριμένου σχεδίου ή οικισμού, για τα οποία έχουν χορηγηθεί παρεκκλίσεις, η αλλαγή της χρήσης τους, καθ' υπέρβαση των ισχυόντων όρων δόμησης της περιοχής, είναι επιτρεπτή εφόσον η παρέκκλιση έχει χορηγηθεί πριν από τις 9.12.2020, ημερομηνία δημοσίευσης του ν. 4759/2020 (Α'245).
Σε περίπτωση που πρόκειται για αλλαγή χρήσης σε κατοικία κτιρίων εντός εγκεκριμένου σχεδίου ή οικισμού, αυτή είναι επιτρεπτή, κατ' εξαίρεση και ανεξαρτήτως των ισχυουσών χρήσεων γης και σε περίπτωση που έχει χορηγηθεί παρέκκλιση, εφόσον αυτή έχει χορηγηθεί έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2025. Προ της έκδοσης οικοδομικής άδειας για ανάπτυξη της νέας χρήσης απαιτείται θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής.
3Α. α) Σε νομίμως υφιστάμενα κτίρια, εκτός σχεδίων πόλεως και εκτός ορίων οικισμών, είναι δυνατή, κατ' εξαίρεση και ανεξαρτήτως των ισχυουσών χρήσεων γης, των γενικών ή ειδικών όρων και περιορισμών δόμησης, καθώς και των ισχυόντων ειδικών χωροταξικών, πολεοδομικών ή αναπτυξιακών καθεστώτων που διέπουν το ακίνητο, η αλλαγή χρήσης σε κατοικία. Η ανωτέρω δυνατότητα αλλαγής χρήσης διατηρείται και σε περίπτωση μεταγενέστερης πολεοδόμησης, ένταξης σε εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο ή πολεοδομικής μελέτης. Η αλλαγή χρήσης σε κατοικία επιτρέπεται μία μόνο φορά, αφορά αποκλειστικά το σύνολο ή μέρος του νομίμως υφιστάμενου κελύφους του κτιρίου και δεν συνεπάγεται, σε καμία περίπτωση, αύξηση όγκου, δόμησης ή κάλυψης.
β) Η περ. α) ισχύει και για κτίρια για τα οποία έχουν χορηγηθεί παρεκκλίσεις καθ' υπέρβαση των ισχυόντων όρων δόμησης, εφόσον αυτές χορηγήθηκαν έως και την 31η Δεκεμβρίου 2025. Προ της έκδοσης οικοδομικής άδειας για ανάπτυξη της νέας χρήσης κατοικίας απαιτείται θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Προϋπόθεση για την έγκριση της αλλαγής χρήσης αποτελεί η καταβολή ειδικού ανταποδοτικού τέλους, ίσου με το πέντε τοις εκατό (5%) της αντικειμενικής αξίας της γης που αντιστοιχεί στο ακίνητο, όπως αυτή προσδιορίζεται κατά τον χρόνο υποβολής της σχετικής αίτησης, σύμφωνα με το ισχύον σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού αξιών. Το τέλος καταβάλλεται εφάπαξ πριν από την έκδοση της σχετικής οικοδομικής άδειας ή έγκρισης αλλαγής χρήσης, στο Πράσινο Ταμείο για τη χρηματοδότηση δράσεων κλιματικής ουδετερότητας και έργων των Ειδικών Σχεδίων Περιβαλλοντικού Ισοδυνάμου Αναβάθμισης Πόλεων στους οικείους δήμους και δεν συμψηφίζεται με άλλα τέλη ή εισφορές.
γ) Η παρούσα παράγραφος εφαρμόζεται και σε κτίρια για τα οποία έχει περαιωθεί η διαδικασία του ν. 4178/2013 (Α' 174) και του ν. 4495/2017 (Α' 167).
δ) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών δύνανται να εξειδικεύονται η διαδικασία εφαρμογής, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και κάθε άλλο ειδικότερο τεχνικό ή λεπτομερειακό ζήτημα για την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου.
4. Σε κάθε περίπτωση μεταβολής της χρήσης κτιρίου ή χώρου κτιρίου, πρέπει να διασφαλίζεται υποχρεωτικά η προσβασιμότητα στα άτομα με αναπηρία και εμποδιζόμενα άτομα στους κοινόχρηστους χώρους του κτιρίου, με την προϋπόθεση να μην θίγεται ο φέρων οργανισμός του κτιρίου. Σε αντίθετη περίπτωση η κατασκευή θεωρείται αυθαίρετη».
2. Δεν επιτρέπεται η βραχυχρόνια μίσθωση της παρ. 1 του άρθρου 111 του ν. 4446/2016 (Α'240) των κατοικιών του τελευταίου εδαφίου της παρ. 3 και της παρ. 3Α του άρθρου 199 του Κώδικα Χωροταξίας-Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» για διάστημα τουλάχιστον πέντε (5) ετών από τη συντέλεση της αλλαγής χρήσης σε κατοικία.
Άρθρο 57
Ειδική διαδικασία καθορισμού όρων και περιορισμών δόμησης για στρατιωτικές και άλλες κατοικίες σε ακίνητα ιδιοκτησίας του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Άμυνας - Προσθήκη άρθρου 199Α στον Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς»
Στον Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» (ν. 5306/2026, Α' 88) προστίθεται άρθρο 199Α, ως εξής:
«Άρθρο 199Α
Ειδική διαδικασία καθορισμού όρων και περιορισμών δόμησης για στρατιωτικές και άλλες κατοικίες σε ακίνητα ιδιοκτησίας του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Άμυνας
Για τις ανάγκες δημιουργίας κοινωνικών κατοικιών, μπορεί να εγκρίνονται σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, σε ακίνητα ή τμήματα ακινήτων ιδιοκτησίας του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Άμυνας ειδικοί όροι και περιορισμοί δόμησης για την εγκατάσταση κατοικιών, τη δημιουργία αναγκαίων κοινόχρηστων χώρων της περ. α του άρθρου 290, καθώς και, σε ποσοστό που δεν ξεπερνά το δέκα τοις εκατό (10%) της συνολικής δόμησης, των αναγκαίων για την εξυπηρέτηση αυτών των χρήσεων, ήτοι (2) κοινωνική πρόνοια τοπικής κλίμακας, (3.2.) πρωτοβάθμια εκπαίδευση, (4.1) υπαίθριες μικρές αθλητικές εγκαταστάσεις Α1 και Δ χωρίς θεατές, (10.1) εμπορικά καταστήματα, που εξυπηρετούν τις καθημερινές ανάγκες των κατοίκων της περιοχής, (5) θρησκευτικοί χώροι τοπικής σημασίας, του άρθρου 285, αφού τηρηθεί η ακόλουθη διαδικασία:
α) περιβαλλοντικός προέλεγχος κατά το άρθρο 5 της υπ' αρ. 107017/28.8.2006 κοινής απόφασης των Υπουργών Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, Οικονομίας και Οικονομικών και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων «Εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων, σε συμμόρφωση με τις διατάξεις της οδηγίας 2001/42/ΕΚ «σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων» του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 2001» (Β' 1225) και, εφόσον απαιτείται, στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση, β) γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων, κατόπιν ενημερωτικού σημειώματος του Γενικού Γραμματέα Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του άρθρου 463, λαμβάνοντας υπόψη κατ' ελάχιστον:
βα) τη σχετική τεχνική τεκμηρίωση που περιλαμβάνει i) τεχνική έκθεση με ανάλυση των υφιστάμενων πολεοδομικών δεδομένων της περιοχής επέμβασης και της περιβάλλουσας περιοχής, περιγραφή και τεκμηρίωση της πρότασης ανάπτυξης των χρήσεων γης και όρων και περιορισμών δόμησης και της επάρκειας των δημοτικών δικτύων κοινής ωφέλειας, ii) τοπογραφικό διάγραμμα της περιοχής επέμβασης με πρόταση γενικής διάταξης (masterplan), το οποίο περιλαμβάνει την απεικόνιση των περιοχών ανάπτυξης χρήσεων, των ελεύθερων χώρων στάσης/αναψυχής και κίνησης (εσωτερικοί δρόμοι, πεζόδρομοι σε κοινή χρήση),
ββ) τον περιβαλλοντικό προέλεγχο, και, εφόσον απαιτείται, τη στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση, η οποία, στην περίπτωση αυτή, προϋποθέτει δημόσια διαβούλευση διάρκειας είκοσι (20) ημερών, βγ) τη μελέτη γεωλογικής καταλληλότητας,
βδ) τη μελέτη οριοθέτησης ρέματος, αν υφίσταται, εντός ή πλησίον ακινήτου,
βε) την τεκμηρίωση πρόσβασης, και
βστ) τις απόψεις αρμοδίων φορέων και υπηρεσιών».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε'
ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ - ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 58
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Εσωτερικών, Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Υγείας, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, εξειδικεύονται το περιεχόμενο και οι όροι υλοποίησης του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης του άρθρου 48 και καθορίζονται, για τις ανάγκες της καθολικής του εφαρμογής:
α) η διαδικασία, οι φορείς και οι ειδικοί επιστήμονες που είναι αρμόδιοι για την αξιολόγηση και τη διαπίστωση της αναπηρίας, της αναπτυξιακής καθυστέρησης ή διαταραχής ή της αυξημένης πιθανότητας εμφάνισής τους, καθώς και τυχόν πρόσθετες περιπτώσεις τέτοιας αυξημένης πιθανότητας εμφάνισής τους, πλέον των αναφερόμενων,
β) η διαδικασία υποβολής αιτήσεων και επιλογής των δικαιούχων, ο αριθμός αυτών και οι συντελεστές βαρύτητας των κριτηρίων επιλογής,
γ) το ειδικότερο περιεχόμενο των παρεχόμενων υπηρεσιών,
δ) οι προϋποθέσεις και το αντικείμενο συνεργασίας των εμπλεκόμενων υποστηρικτικών δομών, ε) η σύνθεση και η λειτουργία της διεπιστημονικής ομάδας και η κατ' εξαίρεση παροχή υπηρεσιών σε μικρούς νησιωτικούς δήμους και ορεινούς ή μειονεκτικούς δήμους,
στ) ο μηχανισμός και οι διαδικασίες χρηματοδότησης των επιμέρους παρεχόμενων υπηρεσιών, ζ) η διαδικασία και τα δικαιολογητικά για την πληρωμή των παρεχόμενων υπηρεσιών,
η) οι ειδικότερες υποχρεώσεις των παρόχων και των νόμιμων εκπροσώπων των ωφελούμενων,
θ) κάθε θέμα για τον έλεγχο και την εποπτεία των παρεχόμενων υπηρεσιών,
ι) οι μέθοδοι, ο χρόνος και ο τρόπος διασύνδεσης των μέσων, εργαλείων και εξοπλισμού που αξιοποιούνται στο πλαίσιο του Προγράμματος,
ια) οι ελάχιστες αναγκαίες εκθέσεις και η διαδικασία παρακολούθησης των στόχων του σχεδίου δράσης ανά κατηγορία δικαιούχων,
ιβ) οι προδιαγραφές λειτουργίας του πληροφοριακού συστήματος,
ιγ) η προθεσμία εντός της οποίας δύναται να ενεργοποιηθεί η αξία τοποθέτησης με τη σύναψη σύμβασης μεταξύ ωφελουμένων και Παρόχων Υπηρεσιών Πρώιμης Παρέμβασης, σύμφωνα με την παρ. 9 του άρθρου 48, επί ποινή απώλειας του σχετικού δικαιώματος και
ιδ) κάθε άλλο ειδικό, τεχνικό και λεπτομερειακό θέμα για την υλοποίηση της καθολικής εφαρμογής του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης.
2. Με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας δύνανται να ρυθμίζονται ειδικότερα θέματα για την εφαρμογή του άρθρου 49, ιδίως ως προς τα οργανωτικά και τεχνικά μέτρα ασφάλειας, τις διαδικασίες άσκησης των δικαιωμάτων των υποκειμένων των δεδομένων, τον τρόπο τήρησης και ενημέρωσης της ηλεκτρονικής εφαρμογής, τον τρόπο και τις προϋποθέσεις διαλειτουργικότητας με άλλα δημόσια μητρώα, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια τεχνικού ή διαδικαστικού χαρακτήρα, σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, Γ.Κ.Π.Δ., L 119) και τον ν. 4624/2019 (Α' 137).
Άρθρο 59
Μεταβατικές διατάξεις
1. Οι ηλεκτρονικές αιτήσεις για την καταβολή οικονομικής ενίσχυσης που έχουν υποβληθεί σύμφωνα με το άρθρο 32 του ν. 5178/2025 (Α'22), περί Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης, πριν από την τροποποίησή του με το άρθρο 51 του παρόντος νόμου και βρίσκονται σε διαδικασία ελέγχου, εξετάζονται σύμφωνα με το άρθρο 32 του ν. 5178/2025, όπως τροποποιείται με το άρθρο 51.
2. Με απόφαση του αρμόδιου οργάνου του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ο.Π.Ε.Κ.Α.) τροποποιούνται, κατά το μέρος που αφορά στο ύψος της οικονομικής ενίσχυσης, οι αποφάσεις με τις οποίες εγκρίθηκαν αιτήσεις καταβολής οικονομικής ενίσχυσης σύμφωνα με το άρθρο 32 του ν. 5178/2025, πριν από την τροποποίησή του με το άρθρο 51 του παρόντος νόμου, ώστε το ύψος της οικονομικής ενίσχυσης να ανέρχεται σε δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ. Στους δικαιούχους στους οποίους καταβλήθηκε δόση ενίσχυσης μικρότερη από πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ, καταβάλλεται η διαφορά.
3. Ωφελούμενοι οι οποίοι απεντάχθηκαν από το πρόγραμμα «Κάλυψη» πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου δύνανται να λάβουν την παροχή της παρ. 6 του άρθρου 8 του ν. 5006/2022 (Α'239), όπως αυτή προστίθεται με την παρ. 1 του άρθρου 55 του παρόντος, εφόσον υποβάλουν αίτηση εντός έξι (6) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος και πληρούν τις λοιπές προϋποθέσεις της παρ. 6 του άρθρου 8 του ν. 5006/2022.
4. Οι ωφελούμενοι του πιλοτικού προγράμματος του άρθρου 51 του ν. 4997/2022 (Α'219) καθίστανται αυτοδίκαια ωφελούμενοι του Προγράμματος του άρθρου 48 του παρόντος, εφόσον δεν έχουν συμπληρώσει το έκτο (6ο) έτος της ηλικίας τους.
ΜΕΡΟΣ ΣΤ'
ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α'
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ
Άρθρο 60
Κατάργηση της υποχρέωσης κατ' έτος έκδοσης κοινής υπουργικής απόφασης για την απαλλαγή από την καταβολή κομίστρου στα μέσα μαζικής μεταφοράς για κατηγορίες δικαιούχων αρμοδιότητας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 86 ν. 4530/2018
Στο τέλος της παρ. 1 του άρθρου 86 του ν. 4530/2018 (Α'59), περί της απαλλαγής από την καταβολή κομίστρου στα μέσα μαζικής μεταφοράς, προστίθενται νέα εδάφια, έβδομο και όγδοο, και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Εισάγονται πλήρεις ή μερικές απαλλαγές από την καταβολή κομίστρου στα μέσα μαζικής μεταφοράς. Οι απαλλαγές καθορίζονται από τον συνδυασμό κοινωνικών και οικονομικών κριτηρίων και παραμέτρων με τον αριθμό των δικαιούχων.
Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Υποδομών και Μεταφορών και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού, καθορίζονται τα συγκεκριμένα κριτήρια παροχής των απαλλαγών, οι κατηγορίες των δικαιούχων των απαλλαγών, το είδος απαλλαγής για κάθε κατηγορία δικαιούχων, σε συνδυασμό και με τον αριθμό των δικαιούχων, η διαδικασία χορήγησης των απαλλαγών, καθώς και κάθε ειδικότερο ζήτημα για την εφαρμογή της παρούσας.
Η απόφαση της παρούσας εκδίδεται έως τις 31 Ιουλίου κάθε έτους και τίθεται σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου του επόμενου ημερολογιακού έτους.
Οι κατηγορίες των δικαιούχων αρμοδιότητας των Υπουργείων Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και Τουρισμού των ανωτέρω απαλλαγών καθορίζονται με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Υποδομών και Μεταφορών και Τουρισμού, εξαι- ρουμένης της υποχρέωσης έκδοσής της κατ' έτος.
Στην εν λόγω απόφαση ορίζονται η διαδικασία χορήγησης των ανωτέρω απαλλαγών και κάθε ειδικότερο ζήτημα.
Οι κατηγορίες των δικαιούχων αρμοδιότητας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας των ανωτέρω απαλλαγών καθορίζονται με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Υποδομών και Μεταφορών, μη εφαρμοζομένης της υποχρέωσης έκδοσής της κατ' έτος.
Στην εν λόγω απόφαση ορίζονται η διαδικασία χορήγησης των ανωτέρω απαλλαγών και κάθε ειδικότερο ζήτημα».
Άρθρο 61
Συγκρότηση Εθνικού Συμβουλίου κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας -Τροποποίηση παρ. 1 και 4 άρθρου 16 ν. 4356/2015
1. Στην παρ. 1 και 4 του άρθρου 16 του ν. 4356/2015 (Α' 181), περί της σύνθεσης του Εθνικού Συμβουλίου κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας, προστίθενται περ. ιθ', κ', και κα' και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής: «1. Το Συμβούλιο συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και αποτελείται από τα εξής μέλη με τους αναπληρωτές τους:
α. Τον Γενικό Γραμματέα Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ως Πρόεδρο, β. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, βα. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Εσωτερικών,
γ. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού,
δ. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Εξωτερικών,
ε. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Δικαιοσύνης,
εα. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Υγείας,
εβ. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Πολιτισμού,
στ. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, στα. έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, ζ. έναν (1) εκπρόσωπο της Ελληνικής Αστυνομίας,
η. έναν (1) εκπρόσωπο του Συμβουλίου Ένταξης Μεταναστών του Δήμου Αθηναίων,
θ. έναν (1) εκπρόσωπο του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης,
ι. έναν (1) εκπρόσωπο της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου,
ια. έναν (1) εκπρόσωπο της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες,
ιβ. δύο (2) εκπροσώπους του Δικτύου Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας,
ιγ. έναν (1) εκπρόσωπο της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία,
ιδ. έναν (1) εκπρόσωπο της Ένωσης Συντακτών Ημερήσιων Εφημερίδων Αθηνών,
ιε. έναν (1) εκπρόσωπο του Κέντρου Ερευνών για Θέματα Ισότητας,
ιστ. έναν (1) εκπρόσωπο της Γενικής Συνομοσπονδίας Εργατών Ελλάδας (Γ.Σ.Ε.Ε.),
ιζ. έναν (1) εκπρόσωπο της Ανώτατης Διοίκησης Ενώσεων Δημοσίων Υπαλλήλων (Α.Δ.Ε.Δ.Υ.),
ιη. έναν (1) εκπρόσωπο της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης (Γ.Γ.Ε.Ε.),
ιθ. έναν (1) εκπρόσωπο της Γενικής Γραμματείας Συντονισμού της Προεδρίας της Κυβέρνησης,
κ. έναν (1) εκπρόσωπο της Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρησης Εργασίας,
κα. έναν (1) εκπρόσωπο της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας.
2. Στην παρ. 4 του άρθρου 16 του ν. 4356/2015 προστίθεται δεύτερο εδάφιο και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής:
«Σε κάθε συνεδρίαση του Συμβουλίου προσκαλείται και συμμετέχει, με εκπρόσωπό του, χωρίς δικαίωμα ψήφου, ο Συνήγορος του Πολίτη, ο οποίος δύναται οποτεδήποτε, με αμετάκλητη δήλωσή του προς τον Πρόεδρο του Συμβουλίου, να καταστεί εφεξής πλήρες μέλος αυτού με δικαίωμα ψήφου.
Χωρίς δικαίωμα ψήφου, προσκαλείται και συμμετέχει σε κάθε συνεδρίαση του Συμβουλίου, με εκπρόσωπό της, και η Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας».
Άρθρο 62
Συνέχιση υλοποίησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας του πιλοτικού προγράμματος επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας - Τροποποίηση άρθρου 53 ν. 4997/2022
Στο άρθρο 53 του ν. 4997/2022 (Α'219) προστίθενται παρ. 5 έως 8 ως εξής:
«5. Το επιχορηγούμενο ποσό για την υλοποίηση των παρεμβάσεων του προγράμματος είναι αφορολόγητο, δεν υπόκειται σε οποιαδήποτε κράτηση, δεν εκχωρείται, δεν κατάσχεται στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης, δεν δεσμεύεται και δεν συμψηφίζεται με βεβαιωμένα χρέη προς το Δημόσιο, ιδιώτες ή πιστωτικά ιδρύματα και δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια και στον τρόπο υπολογισμού για την καταβολή οποιασδήποτε παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα.
6. Η προθεσμία ολοκλήρωσης των παρεμβάσεων για τους ωφελούμενους του πιλοτικού προγράμματος επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας του παρόντος και του άρθρου 82, των οποίων οι αιτήσεις έχουν εγκριθεί οριστικά, σύμφωνα με το άρθρο 15 της υπό στοιχεία 9863/4.7.2025 κοινής απόφασης των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης «Πιλοτικό πρόγραμμα επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας των άρθρων 53 και 82 του ν. 4997/2022 (Α' 219)» (Β' 3530), και οι οποίες δεν ολοκληρώθηκαν κατά τον χρόνο λήξης της προθεσμίας υλοποίησης σύμφωνα με την οικεία πρόσκληση, παρατείνεται έως την 30ή.9.2026. Οι σχετικές δαπάνες του πιλοτικού προγράμματος για τις παρεμβάσεις του πρώτου εδαφίου και η αντίστοιχη δαπάνη για τη διαχειριστική αμοιβή του φορέα υλοποίησης, συμπεριλαμβανομένων δαπανών που έχουν πραγματοποιηθεί από τον φορέα υλοποίησης για αυτόν τον σκοπό, βαρύνουν τον τακτικό προϋπολογισμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας με ανακατανομή πιστώσεων του οικονομικού έτους 2026. Αν μέχρι την 30ή.9.2026 δεν υποβληθεί στον φορέα υλοποίησης δήλωση ολοκλήρωσης της παρέμβασης μαζί με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά ολοκλήρωσης του φυσικού αντικειμένου της, οι ωφελούμενοι επιστρέφουν την προκαταβολή.
7. Από τον ενάριθμο του εθνικού σκέλους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας καλύπτονται οι δαπάνες για τις παρεμβάσεις των ωφελούμενων που ολοκληρώθηκαν εντός της επιλέξιμης περιόδου της παρέμβασης του πιλοτικού προγράμματος, αλλά δεν είναι δυνατή η πληρωμή τους από το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ίδιου ενάριθμου λόγω εξάντλησης των διαθέσιμων πόρων του.
8. Ωφελούμενοι οι οποίοι, μετά από την οριστική έγκριση της αίτησής τους, επέστρεψαν στον φορέα υλοποίησης την προκαταβολή που είχαν λάβει σύμφωνα με το άρθρο 16 της υπό στοιχεία 9863/4.7.2025 κοινής απόφασης των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, δύνανται να αιτηθούν την επανένταξή τους στο πρόγραμμα και να χρηματοδοτηθούν σύμφωνα με την παρ. 6, εφόσον υποβάλουν σχετικό αίτημα στον φορέα υλοποίησης».
Άρθρο 63
Υλοποίηση παρεμβάσεων προσβασιμότητας του πιλοτικού προγράμματος επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας - Τροποποίηση παρ. 15 άρθρου 82 ν. 4997/2022 - Εξουσιοδοτική διάταξη
Στην παρ. 15 του άρθρου 82 του ν. 4997/2022 (Α' 219) προστίθεται τελευταίο εδάφιο και η παρ. 15 διαμορφώνεται ως εξής:
«15. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ρυθμίζονται ειδικότερα και λεπτομερειακά θέματα εφαρμογής του άρθρου 53, περί του προγράμματος επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας, και, ιδίως:
α) τα κριτήρια επιλεξιμότητας και προτεραιοποίησης των ωφελούμενων και των χώρων παρέμβασης,
β) η διαδικασία υποβολής αιτήσεων,
γ) οι επιλέξιμες παρεμβάσεις, οι οποίες μπορούν να εκτείνονται και επί ιδιωτικών χώρων κοινής χρήσης των κτιρίων που αφορά η παρέμβαση, καθώς και επί δημόσιων ή κοινόχρηστων χώρων που περιβάλλουν τα κτίρια αυτά,
δ) το ανώτατο ποσό επιχορήγησης ανά άτομο και ανά παρέμβαση, ε) η διαδικασία καταβολής των επιχορηγήσεων,
στ) η διαδικασία, τα όργανα και τα μέσα ελέγχου της υλοποίησης των παρεμβάσεων και ζ) η διαδικασία υλοποίησης των παρεμβάσεων σε δημόσια κτίρια, ώστε να καταστούν προσβάσιμα σε άτομα με αναπηρία.
Με την ίδια απόφαση δΰναται να παρατείνεται η προθεσμία της παρ. 6 και να καθορίζονται οι όροι, η διαδικασία και οι προθεσμίες για την εφαρμογή της παρ. 7».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β'
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ
Άρθρο 64
Παράταση ισχύος ρυθμίσεων για την προστασία της δημόσιας υγείας
1. α) Η ισχύς των ρυθμίσεων για την αντιμετώπιση της πανδημίας του κορωνοϊού COVID-19 και την προστασία της δημόσιας υγείας, η οποία παρατάθηκε έως την 30ή.9.2026 με την περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 94 του ν. 5302/2026 (Α'78), παρατείνεται από τη λήξη της έως την 31η.12.2026.
Οι συμβάσεις εργασίας Ιδιωτικού Δικαίου Ορισμένου Χρόνου του προσωπικού φύλαξης, σίτισης και καθαριότητας της Κεντρικής Υπηρεσίας και των εποπτευόμενων φορέων του Υπουργείου Υγείας, καθώς και του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (Ε.Ο.Δ.Υ.) που παρατείνονται κατ'εφαρμογή του πρώτου εδαφίου λύονται αυτοδικαίως και αζημίως για την Κεντρική Υπηρεσία και τους εκάστοτε φορείς, αν πριν από την 31η.12.2026 ολοκληρωθούν οι τακτικές διαγωνιστικές διαδικασίες για την προμήθεια των αντίστοιχων υπηρεσιών, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 105 του ν. 4412/2016 (Α' 147).
β) Η ισχύς της παρ. 2 του άρθρου 86 του ν. 4745/2020 (Α'214), περί της δυνατότητας διάθεσης επιμέρους χώρων ιδιωτικών θεραπευτηρίων, δομών υγείας, παρόχων υπηρεσιών υγείας, κέντρων αποκατάστασης, καθώς και ιατρικού, νοσηλευτικού, βοηθητικού προσωπικού ιδιωτικών παρόχων υπηρεσιών υγείας προς το Δημόσιο, η οποία παρατάθηκε με την περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 94 του ν. 5302/2026, παρατείνεται, από τη λήξη της, έως την 31η.12.2026.
γ) Οι ρυθμίσεις της περ. α) της παρούσας που αφορούν σε δομές παροχής υπηρεσιών ψυχικής υγείας του Ε.Σ.Υ., οι οποίες μεταφέρονται ως αποκεντρωμένες μονάδες στις οικείες Διοικήσεις Υγειονομικών Περιφερειών (Δ.Υ.Πε.) και έχουν ενταχθεί, από 1ης.2.2025, στο Εθνικό Δίκτυο Υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας (Ε.Δ.Υ.Ψ.Υ.), σύμφωνα με το άρθρο 6 του ν. 5129/2024 (Α'124) σε συνδυασμό με την περ. α) της παρ. 8 του άρθρου 37 του ν. 5167/2024 (Α'207), ισχύουν για τις οικείες Δ.Υ.Πε..
δ) Οι ρυθμίσεις της περ. α) της παρούσας που αφορούν στις δομές, τις θεραπευτικές μονάδες, τα τμήματα και τα προγράμματα που έχουν ενταχθεί, από 1ης.2.2025, στον Εθνικό Οργανισμό Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (Ε.Ο.Π.Α.Ε.), σύμφωνα με το άρθρο 29 του ν. 5129/2024, σε συνδυασμό με την περ. α) της παρ. 8 του άρθρου 37 του ν. 5167/2024, ισχύουν για τον Ε.Ο.Π.Α.Ε..
ε) Οι συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας Ιδιωτικού Δικαίου Ορισμένου Χρόνου, που έχουν συναφθεί από το Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Ιωαννίνων κατ' εφαρμογή της παρ. 2 του άρθρου 25 του ν. 4613/2013 (Α' 78) και παρατάθηκαν με την περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 98 του ν. 5243/2025 (Α' 187), παρατείνονται αυτοδικαίως από τη λήξη τους και για ένα (1) έτος.
στ) Συμβάσεις Ιδιωτικού Δικαίου Ορισμένου Χρόνου του προσωπικού που απασχολείται κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος στην Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.), οι οποίες έχουν συναφθεί κατ' εφαρμογή της παρ. 6 του άρθρου 17 του ν. 4865/2021 (Α'238), περί πρόσληψης προσωπικού στην Ε.Κ.Α.Π.Υ., παρατείνονται αυτοδικαίως από τη λήξη τους έως την 31η.12.2027. Η παράταση των συμβάσεων, σύμφωνα με το παρόν, δεν μετατρέπει τις συμβάσεις αυτές σε συμβάσεις αορίστου χρόνου.
2. Η παράταση των συμβάσεων της παρ. 1 δεν μεταβάλλει τον χαρακτήρα της σχέσης εργασίας, βάσει της οποίας προσλήφθηκαν οι απασχολούμενοι στις θέσεις αυτές, και δεν προσμετράται στο ανώτατο χρονικό διάστημα των είκοσι τεσσάρων (24) μηνών, κατά την έννοια των άρθρων 5, 6 και 7 του π.δ. 164/2004 (Α' 134), ούτε εμπίπτει στους λοιπούς περιορισμούς των ίδιων ως άνω άρθρων.
3. Η προθεσμία του τρίτου εδαφίου του άρθρου 91 του ν. 4850/2021 (Α' 208), περί της δαπάνης που προκύπτει από την εφαρμογή των άρθρων 88, περί μετακίνησης και αποζημίωσης ιατρικού προσωπικού των παρ. 1 και 4 του άρθρου 29 του ν. 4816/2021 (Α' 118), 89, περί αποζημίωσης ιδιωτών ιατρών για εικοσιτετράωρη εφημεριακή απασχόληση και 90 του ιδίου νόμου, περί αποζημίωσης των πρόσθετων ενεργών εφημεριών, παρατείνεται έως την 31η.12.2026.
4. Η ισχύς του άρθρου 49 του ν. 4633/2019 (Α' 161), ως προς την ενταλματοποίηση και καταβολή δεδουλευμένων εφημεριών, παρατείνεται, από τη λήξη της, έως τη δημοσίευση του παρόντος.
Άρθρο 65
Ιατρείο Μνήμης και Νοητικών Διαταραχών της Α' Νευρολογικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών από το Υπουργείο Υγείας
1. Από την 1η.9.2026 οι δαπάνες λειτουργίας του Ιατρείου Μνήμης και Νοητικών Διαταραχών, το οποίο αναπτύχθηκε μέσω του επιχειρησιακού προγράμματος ΕΣΠΑ «Αττική 2014-2020» (κωδικός ΟΠΣ 5045764), εντός της Α' Νευρολογικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών του Αιγινήτειου Νοσοκομείου, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών μισθοδοσίας του απασχολούμενου σε αυτό προσωπικού, καλύπτονται από πιστώσεις του τακτικού προϋπολογισμού του Υπουργείου Υγείας. Το Υπουργείο Υγείας επιχορηγεί απευθείας το Αιγινήτειο Νοσοκομείο για τον προαναφερόμενο σκοπό.
2. Οι συμβάσεις του προσωπικού που απασχολείται στο Ιατρείο Μνήμης και Νοητικών Διαταραχών της παρ. 1 παρατείνονται αυτοδικαίως από τη λήξη τους και έως την 31η.12.2026. Η παράταση των συμβάσεων της παρ. 1 δεν μεταβάλλει τον χαρακτήρα της σχέσης εργασίας, βάσει της οποίας προσλήφθηκαν οι απασχολούμενοι στις θέσεις αυτές, και δεν προσμετράται στο ανώτατο χρονικό διάστημα των είκοσι τεσσάρων (24) μηνών, κατά την έννοια των άρθρων 5, 6 και 7 του π.δ. 164/2004 (Α' 134), ούτε εμπίπτει στους λοιπούς περιορισμούς των ίδιων ως άνω άρθρων.
Άρθρο 66
Άγονες και προβληματικές περιοχές - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 26 ν. 2768/1999
Στην παρ. 2 του άρθρου 26 του ν. 2768/1999 (Α' 273), περί των περιοχών στις οποίες εδρεύουν Πολυδύναμα Περιφερειακά Ιατρεία, προστίθεται δεύτερο εδάφιο και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Οι περιοχές που εδρεύουν Πολυδύναμα Περιφερειακά Ιατρεία χαρακτηρίζονται ως άγονες και προβληματικές Α' κατηγορίας. Εξαιρούνται οι περιοχές στις οποίες εδρεύουν Πολυδύναμα Περιφερειακά Ιατρεία εντός της Περιφέρειας Αττικής και του Δήμου Θεσσαλονίκης της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας».
Άρθρο 67
Ορισμός Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής στον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο για διενέργεια αρχαιρεσιών για την ανάδειξη νέων οργάνων διοίκησης - Προσθήκη παρ. 14 στο άρθρο 280 του ν. 4512/2018
Στο άρθρο 280 του ν. 4512/2018 (Α' 5), περί της εκλογής του Διοικητικού Συμβουλίου του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου, προστίθεται παρ. 14, ως εξής:
«14. Στις περιπτώσεις μη επικύρωσης των αποτελεσμάτων των αρχαιρεσιών για λόγους νομιμότητας κατόπιν έκδοσης δικαστικής απόφασης, ορίζεται με απόφαση του Υπουργού Υγείας, επταμελής Προσωρινή Διοικούσα Επιτροπή του Π.Ι.Σ. από εκλέκτορες Ιατρικών Συλλόγων μέλη της Γενικής Συνέλευσης του Π.Ι.Σ., καθώς και προσωρινό Ανώτατο Πειθαρχικό Συμβούλιο Ιατρών (Α.Π.Σ.Ι.) και Εξελεγκτική Επιτροπή. Η θητεία της Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής και των λοιπών ως άνω οργάνων του Π.Ι.Σ. δεν μπορεί να υπερβεί τους έξι (6) μήνες από την ημερομηνία δημοσίευσης της απόφασης διορισμού της, με δυνατότητα άπαξ παράτασης έως τρεις (3) μήνες για εξαιρετικούς λόγους. Η Προσωρινή Διοικούσα Επιτροπή υποχρεούται να κινήσει αμέσως τις διαδικασίες διεξαγωγής των αρχαιρεσιών για την ανάδειξη των οργάνων διοίκησης του Συλλόγου. Στο χρονικό αυτό διάστημα και μέχρι την ανάδειξη των νέων οργάνων από τη διενέργεια των αρχαιρεσιών, η προσωρινή Διοικούσα Επιτροπή δύναται να προβαίνει μόνο στη διενέργεια των απολύτως απαραίτητων πράξεων που αφορούν στη διοικητική, οικονομική και διαχειριστική λειτουργία του Συλλόγου».
Άρθρο 68
Επιχορηγήσεις φορέων ιδιωτικού τομέα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα - Τροποποίηση παρ. 6 και προσθήκη παρ. 6Α στο άρθρο 5 του ν. 2646/1998
Στο άρθρο 5 του ν. 2646/1998 (Α'236), περί επιχορηγήσεων ιδιωτικών φορέων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 6, αα) στο πρώτο εδάφιο, i) οι λέξεις «και κάθε είδους παροχές από τους φορείς του δημόσιου τομέα», αντικαθίστανται από τις λέξεις «από τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης», ii) οι λέξεις «όπως αυτός ορίζεται στην περ. α)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «όπως αυτή ορίζεται στην περ. β)», iii) οι λέξεις «στους ιδιωτικούς φορείς» αντικαθίστανται από τις λέξεις «σε ιδιωτικούς φορείς», iv) οι λέξεις «που διαθέτουν σε ισχύ ειδική πιστοποίηση» αντικαθίστανται από τις λέξεις «που παρέχουν υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας, εφόσον διαθέτουν σε ισχύ ειδική πιστοποίηση», αβ) στο δεύτερο εδάφιο, μετά από τις λέξεις «επιχορήγησης του φορέα» προστίθενται οι λέξεις «που εκδόθηκε μετά την υποβολή της», αγ) προστίθενται εδάφιο τρίτο και τέταρτο, β) προστίθεται παρ. 6Α, και οι παρ. 6 και 6Α διαμορφώνονται ως εξής:
«6. Επιχορηγήσεις από τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, όπως αυτή ορίζεται στην περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α' 143), μπορεί να παρέχονται μόνο σε ιδιωτικούς φορείς μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, που παρέχουν υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας, εφόσον διαθέτουν σε ισχύ ειδική πιστοποίηση του Εθνικού Συστήματος Κοινωνικής Φροντίδας ή έχουν αιτηθεί εμπροθέσμως την ανανέωση της πιστοποίησης αυτής, σύμφωνα με την απόφαση της παρ. 3. Αν η αίτηση για την ανανέωση της ειδικής πιστοποίησης απορριφθεί, η απόφαση επιχορήγησης του φορέα που εκδόθηκε μετά την υποβολή της, ανακαλείται από την ημερομηνία έκδοσής της και κάθε καταβολή που έγινε σε εφαρμογή της θεωρείται αχρεώστητη. Ποσά που καταβλήθηκαν αχρεωστήτως καταλογίζονται με απόφαση του αρμόδιου οργάνου και εισπράττονται κατά τις διατάξεις του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ν. 4978/2022, Α' 190). Οι φορείς που επιχορηγούνται σύμφωνα με την παρούσα αναρτούν στην ιστοσελίδα τους τα ανά έτος ποσά επιχορήγησής τους.
6Α. Το σύνολο των επιχορηγήσεων προς κάθε φορέα ανά έτος δεν δύναται να υπερβαίνει το τριάντα τρία κόμμα τριάντα τρία τοις εκατό (33,33%) του εγκεκριμένου προϋπολογισμού του. Ειδικά κατά το χρονικό διάστημα κατά το οποίο ο φορέας διοικείται από προσωρινή διοίκηση που έχει ορισθεί σύμφωνα με τις περ. α) ή β) της παρ. 6 του άρθρου 2 του ν. 2345/1995, η ετήσια επιχορήγηση δύναται να υπερβαίνει το όριο του πρώτου εδαφίου, ύστερα από αιτιολογημένο αίτημα της προσωρινής διοίκησής του, με την προϋπόθεση ότι το άθροισμα των επιχορηγήσεων του εκάστοτε τρέχοντος έτους και των δύο (2) προηγούμενων ετών δεν δύναται να υπερβαίνει το σαράντα εννέα τοις εκατό (49%) του αθροίσματος των εγκεκριμένων προϋπολογισμών των αντίστοιχων ετών».
Άρθρο 69
Προσωρινή αποζημίωση φυσικών προσώπων για υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας από μη συμβεβλημένους φορείς - Προσθήκη άρθρου 21Α στον ν. 4549/2018
Στον ν. 4549/2018 (Α' 105) προστίθεται άρθρο 21Α, ως εξής:
«Άρθρο 21Α
Προσωρινή αποζημίωση φυσικών προσώπων για υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας από μη συμβεβλημένους φορείς
1. Φυσικά πρόσωπα που λαμβάνουν υπηρεσίες από δομές που διέθεταν την 31η.12.2025 άδεια ίδρυσης και λειτουργίας:
α) Στέγης Υποστηριζόμενης Διαβίωσης (Σ.Υ.Δ.), β) Στέγης Αυτόνομης Διαβίωσης (Σ.Α.Δ.),
γ) Οικοτροφείου που δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 9 του ν. 2716/1999 (Α' 96), δ) Κέντρου Διημέρευσης - Ημερήσιας Φροντίδας (Κ.Δ.Η.Φ.), ε) Μονάδας Φροντίδας Ηλικιωμένων (Μ.Φ.Η.), στ) Θεραπευτηρίου Χρονίων Παθήσεων (Θ.Χ.Π.).
Εφόσον οι φορείς λειτουργίας των δομών αυτών δεν έχουν ολοκληρώσει τη διαδικασία σύναψης σύμβασης με τον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (Ε.Ο.Π.Υ.Υ.) σύμφωνα με το άρθρο 21 του ν. 4549/2018 (Α' 105), αποζημιώνονται, έως και την 31η.12.2026, μέσω ατομικών αιτημάτων, από την 1η.1.2026, με δαπάνη που βαραίνει τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, εφαρμοζομένου αναλογικά του άρθρου 21 του παρόντος.
2. Το ύψος των αποζημιώσεων της παρ. 1 δεν υπερβαίνει τα προβλεπόμενα στον Ενιαίο Κανονισμό Παροχών Υγείας (Ε.Κ.Π.Υ.) ποσά για τις συμβεβλημένες μονάδες.
3. Η προθεσμία της παρ. 1 δύναται να παρατείνεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Υγείας».
Άρθρο 70
Εισόδημα από εκμίσθωση ακινήτου με αποκλειστικό σκοπό τη στέγαση Στεγών Υποστηριζόμενης Διαβίωσης - Προσθήκη παρ. 6 στο άρθρο 39 και παρ. 14 στο άρθρο 47 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος
1. Στο άρθρο 39 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α' 167), περί του εισοδήματος από ακίνητη περιουσία, προστίθεται παρ. 6 ως εξής:
«6. Δεν φορολογείται το εισόδημα που προέρχεται από εκμίσθωση ακίνητης περιουσίας για τα φυσικά πρόσωπα που εκμισθώνουν ακίνητο με αποκλειστικό σκοπό τη στέγαση και λειτουργία Στέγης Υποστηριζόμενης Διαβίωσης (Σ.Υ.Δ.) για Άτομα με Αναπηρία, όπως ειδικότερα ορίζονται στις περ. β' και δ' του δεύτερου εδαφίου του άρθρου 1 της υπό στοιχεία Δ12/ΓΠοικ.13107/283/2019 κοινής απόφασης των Αναπληρωτών Υπουργών Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Οικονομικών «Προϋποθέσεις ίδρυσης και λειτουργίας Στεγών Υποστηριζόμενης Διαβίωσης Ατόμων με Αναπηρίες» (Β' 1160). Η απαλλαγή ισχύει από το φορολογικό έτος 2026 και εφεξής για συνολικό αριθμό έως δέκα (10) ακινήτων ανά εκμισθωτή: α) από την έκδοση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας της Σ.Υ.Δ., εφόσον αυτή δεν ανακληθεί και β) καθ' όλη τη διάρκεια ισχύος της σχετικής σύμβασης μίσθωσης ακινήτου. Αν η μίσθωση λήξει με οποιονδήποτε τρόπο κατά τη διάρκεια ενός έτους, χωρίς να ανανεωθεί, η απαλλαγή δεν ισχύει για το έτος λήξης της μίσθωσης. Σε περίπτωση ανάκλησης της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας της Σ.Υ.Δ. κατά τη διάρκεια της μίσθωσης, η απαλλαγή της παρούσας αίρεται από την ημερομηνία της ανάκλησης της άδειας».
2. Στο άρθρο 47 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, περί των κερδών από επιχειρηματική δραστηριότητα, προστίθεται παρ. 14 ως εξής:
«14. Δεν φορολογείται το εισόδημα που προέρχεται από εκμίσθωση ακίνητης περιουσίας για τα νομικά πρόσωπα ή τις νομικές οντότητες που εκμισθώνουν ακίνητο με αποκλειστικό σκοπό τη στέγαση και λειτουργία Στέγης Υποστηριζόμενης Διαβίωσης (Σ.Υ.Δ.) για Άτομα με Αναπηρία, όπως ειδικότερα ορίζονται στις περ. β' και δ' του δεύτερου εδαφίου του άρθρου 1 της υπό στοιχεία Δ12/ΓΠοικ.13107/283/2019 κοινής απόφασης των Αναπληρωτών Υπουργών Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Οικονομικών «Προϋποθέσεις ίδρυσης και λειτουργίας Στεγών Υποστηριζόμενης Διαβίωσης Ατόμων με Αναπηρίες» (Β' 1160). Η απαλλαγή ισχύει από το φορολογικό έτος 2026 και εφεξής για συνολικό αριθμό έως δέκα (10) ακινήτων ανά εκμισθωτή: α) από την έκδοση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας της Σ.Υ.Δ., εφόσον αυτή δεν ανακληθεί και β) καθ' όλη τη διάρκεια ισχύος της σχετικής σύμβασης μίσθωσης ακινήτου. Αν η μίσθωση λήξει με οποιονδήποτε τρόπο κατά τη διάρκεια ενός έτους, χωρίς να ανανεωθεί, η απαλλαγή δεν ισχύει για το έτος λήξης της μίσθωσης. Σε περίπτωση ανάκλησης της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας της Σ.Υ.Δ, κατά τη διάρκεια της μίσθωσης, η απαλλαγή της παρούσας αίρεται από την ημερομηνία της ανάκλησης της άδειας».
Άρθρο 71
Εξόφληση δαπανών στρατιωτικών νοσοκομείων και Νοσηλευτικού Ιδρύματος Μετοχικού Ταμείου Στρατού - Προσθήκη παρ. 4 στο άρθρο 25 του ν. 4494/2017
Στο άρθρο 25 του ν. 4494/2017 (Α' 165), περί εξόφλησης δαπανών των στρατιωτικών νοσοκομείων και του Νοσηλευτικού Ιδρύματος Μετοχικού Ταμείου Στρατού, προστίθεται παρ. 4 και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 25 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 25
Εξόφληση δαπανών στρατιωτικών νοσοκομείων
και Νοσηλευτικού Ιδρύματος Μετοχικού Ταμείου Στρατού
1. Οι δαπάνες προμήθειας φαρμάκων, υγειονομικού υλικού, ορθοπεδικού υλικού, χημικών αντιδραστηρίων και παροχής υπηρεσιών των στρατιωτικών νοσοκομείων και του Νοσηλευτικού Ιδρύματος Μετοχικού Ταμείου Στρατού (Ν.Ι.Μ.Τ.Σ.), που πραγματοποιήθηκαν από τις 22.7.2022, ήτοι από την επομένη της δημοσίευσης του ν. 4958/2022 (Α' 142), έως και τη δημοσίευση του παρόντος, δύνανται να εξοφληθούν, κατά παρέκκλιση των άρθρων 66, 68 και 132 του ν. 4270/2014 (Α' 143), του ν. 4412/2016 (Α' 147) και του π.δ. 80/2016 (Α'145).
2. Οι δαπάνες προμήθειας φαρμάκων, υγειονομικού υλικού, ορθοπεδικού υλικού, χημικών αντιδραστηρίων και παροχής υπηρεσιών των στρατιωτικών νοσοκομείων και του Ν.Ι.Μ.Τ.Σ., που πραγματοποιήθηκαν από τις 25.5.2024, ήτοι από την επομένη της έναρξης ισχύος του ν. 5110/2024 (Α' 75), έως και τη δημοσίευση του παρόντος, δύνανται να εξοφληθούν, κατά παρέκκλιση των άρθρων 66, 68 και 132 του ν. 4270/2014 (Α' 143), του ν. 4412/2016 (Α' 147) και του π.δ. 80/2016 (Α' 145).
3. Οι δαπάνες προμήθειας φαρμάκων, υγειονομικού υλικού, ορθοπεδικού υλικού, χημικών αντιδραστηρίων και παροχής υπηρεσιών των στρατιωτικών νοσοκομείων και του Ν.Ι.Μ.Τ.Σ., που πραγματοποιήθηκαν από τις 10.5.2025, ήτοι από την επομένη της έναρξης ισχύος του ν. 5195/2025 (Α' 73), έως και τη δημοσίευση του παρόντος, δύνανται να εξοφληθούν, κατά παρέκκλιση των άρθρων 66, 68 και 132 του ν. 4270/2014, του ν. 4412/2016 και του π.δ. 80/2016.
4. Οι δαπάνες προμήθειας φαρμάκων, υγειονομικού υλικού, ορθοπεδικού υλικού, χημικών αντιδραστηρίων και παροχής υπηρεσιών των στρατιωτικών νοσοκομείων και του Ν.Ι.Μ.Τ.Σ., που πραγματοποιήθηκαν από την 1η.11.2025, ήτοι από την επομένη της έναρξης ισχύος του ν. 5243/2025 (Α' 187), έως και τη δημοσίευση του παρόντος, δύνανται να εξοφληθούν, κατά παρέκκλιση των άρθρων 66, 68 και 132 του ν. 4270/2014, του ν. 4412/2016 και του π.δ. 80/2016.»
Άρθρο 72
Θέσπιση υποχρεωτικής ετήσιας εισφοράς υπέρ της λειτουργίας των παιδικών εξοχών του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου «Ίδρυμα Μέριμνας και Αριστείας Ελληνικής Αστυνομίας» -Τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 16 ν. 4703/2020
1. Στην παρ. 4 του άρθρου 16 του ν. 4703/2020 (Α' 131), περί Ιδρύματος Μέριμνας και Αριστείας της Ελληνικής Αστυνομίας, προστίθεται περ. δ) ως εξής:
«δ) Από την υποχρεωτική εφάπαξ ετήσια εισφορά του εν ενεργεία ένστολου και πολιτικού προσωπικού της Ελληνικής Αστυνομίας, υπέρ του σκοπού της περ. α) της παρ. 2. Το χρηματικό ύψος της εισφοράς ορίζεται στο ποσό των οκτώ (8) ευρώ και σαράντα (40) λεπτών. Η εισφορά παρακρατείται από τη μισθοδοσία του μη- νός Μαΐου εκάστου έτους, αποδίδεται από τη Διεύθυνση Εκκαθάρισης Μισθοδοσίας της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών και Επιτελικού Σχεδιασμού (Γ.Δ.Ο.Ε.Σ.) του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη σε τραπεζικό λογαριασμό που υποδεικνύεται από το Διοικητικό Συμβούλιο του ιδρύματος και εγγράφεται στον ετήσιο προϋπολογισμό αυτού (Α.Λ.Ε. 1140916).»
2. Ειδικά η εισφορά που αφορά στο έτος 2026 καταβάλλεται τον επόμενο μήνα από τη δημοσίευση του παρόντος στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
3. Με απόφαση του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη, κατόπιν πρότασης του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος, δύναται να αναπροσαρμόζεται το ύψος της εισφοράς της περ. δ) της παρ. 4 του άρθρου 16 του ν. 4703/2020.
ΕΝΟΤΗΤΑ Β'
ΑΣΦΑΛΗΣ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΧΡΗΣΤΩΝ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α'
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 73
Σκοπός
Σκοπός της παρούσας Ενότητας είναι η ενίσχυση της οδικής ασφάλειας κατά τη χρήση ελαφρών προσωπικών ηλεκτρικών οχημάτων, η πρόληψη ατυχημάτων και, ιδίως, η αυξημένη προστασία των νέων από τους κινδύνους που συνδέονται με τη χρήση και τη διάθεση των οχημάτων αυτών.
Άρθρο 74
Αντικείμενο
Αντικείμενο της παρούσας Ενότητας είναι:
α) η αυστηροποίηση των κυρώσεων για την κυκλοφορία Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων (Ε.Π.Η.Ο.) σε οδούς αυξημένης επικινδυνότητας,
β) η απαγόρευση οδήγησης Ε.Π.Η.Ο. από ανηλίκους κάτω των δεκαεπτά (17) ετών, γ) η θέσπιση υποχρέωσης των οδηγών Ε.Π.Η.Ο. να φέρουν έγγραφο ταυτοποίησης και αποδεικτικό ασφάλισης,
δ) ο περιορισμός της κυκλοφορίας των Ε.Π.Η.Ο. στις προβλεπόμενες λωρίδες κυκλοφορίας, ε) η καθιέρωση υποχρεωτικής ασφαλιστικής κάλυψης για την κυκλοφορία των Ε.Π.Η.Ο., στ) η απαγόρευση της πώλησης, της εκμίσθωσης και της διάθεσης Ε.Π.Η.Ο. σε ανηλίκους κάτω των δεκαεπτά (17) ετών, η επαλήθευση της ηλικίας των αποκτώντων ή χρησιμοποιούντων τα οχήματα αυτά και
ζ) η πρόβλεψη κυρώσεων για τους πωλητές, παρόχους και εκμισθωτές που παραβαίνουν τις σχετικές υποχρεώσεις.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β'
ΚΑΝΟΝΕΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΟΔΗΓΗΣΗΣ
Άρθρο 75
Αυστηροποίηση κυρώσεων για την κυκλοφορία Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων σε οδό με επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας άνω των πενήντα (50) χιλιομέτρων την ώρα - Τροποποίηση περ. β) παρ. 12 άρθρου 24 Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας
Στην περ. β) της παρ. 12 του άρθρου 24 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025, Α' 100), περί ορίων ταχύτητας, οι λέξεις «στην κατηγορία Ε1-Α» αντικαθίστανται από τις λέξεις «στην κατηγορία Ε3-Α» και η παρ. 12 διαμορφώνεται ως εξής:
«12. Ειδικά για τα Ε.Π.Η.Ο.:
α) η οδήγηση κατά παράβαση του πρώτου εδαφίου της παρ. 6:
αα) με ταχύτητα έως και τριάντα πέντε (35) χιλιόμετρα την ώρα, κατατάσσεται στην κατηγορία Ε1-Α και η θέση του σε κυκλοφορία κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α,
αβ) με ταχύτητα άνω των τριάντα πέντε (35) χιλιομέτρων την ώρα κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α και η θέση του σε κυκλοφορία κατατάσσεται στην κατηγορία Ε3-Α,
β) η οδήγηση κατά παράβαση του δεύτερου εδαφίου της παρ. 6 κατατάσσεται στην κατηγορία Ε3-Α».
Άρθρο 76
Ειδικοί κανόνες για οδηγούς Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων -
Τροποποίηση παρ. 5 και 15 και αντικατάσταση παρ. 10 άρθρου 44 Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας
1. Στην παρ. 5 του άρθρου 44 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025, Α' 100), περί ειδικών κανόνων για τους οδηγούς ποδηλάτων, μοτοποδηλάτων, μοτοσικλετών, τρίτροχων οχημάτων και Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων, οι λέξεις «της υποπερ. β)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «του στοιχείου ββ) της υποπερ. β)» και η παρ. 5 διαμορφώνεται ως εξής:
«5. Σε οδούς, οι οποίες έχουν λωρίδα κυκλοφορίας για την κίνηση ποδηλάτων ή μοτοποδηλάτων, απαγορεύεται στους οδηγούς αυτών και των Ε.Π.Η.Ο. του στοιχείου ββ) της υποπερ. β) της περ. 17 του άρθρου 4, περί ορισμών, να χρησιμοποιούν το υπόλοιπο του οδοστρώματος».
2. Η παρ. 10 του άρθρου 44 του Κ.Ο.Κ. αντικαθίσταται ως εξής:
«10. Οι οδηγοί των Ε.Π.Η.Ο. της περ. 17 του άρθρου 4, πλην των Ε.Π.Η.Ο. του στοιχείου αδ) της υποπερ. α) της ίδιας περίπτωσης, πρέπει να έχουν συμπληρώσει την ηλικία των δεκαεπτά (17) ετών».
3. Στην παρ. 15 του άρθρου 44 του Κ.Ο.Κ., επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) προστίθενται περ. γ) και δ), β) προστίθεται δεύτερο εδάφιο και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 15 διαμορφώνεται ως εξής:
«15. Οι παραβάσεις των παρ. 1 έως 14 κατατάσσονται στην κατηγορία Ε1-Α πλην: α) των παραβάσεων των περ. στ) και ζ) της παρ. 1 που κατατάσσονται στην κατηγορία Ε3-Β, με εξαίρεση τις παραβάσεις της περ. ε) της παρ. 1 που κατατάσσονται στην κατηγορία Ε3-Β, εκτός εάν τιμωρούνται βαρύτερα με άλλη διάταξη,
β) της παράβασης της παρ. 7 που κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α και στην κατηγορία Σ, γ) της παράβασης της παρ. 4 που κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α και δ) της παράβασης της παρ. 10 που κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α.
Αν το Ε.Π.Η.Ο. της περ. δ) του πρώτου εδαφίου είναι ιδιωτικής χρήσης, επιπλέον του επιβαλλομένου διοικητικού προστίμου, το όχημα ακινητοποιείται υποχρεωτικά, αφαιρείται από τον κάτοχο του και φυλάσσεται, σύμφωνα με την υπ' αρ. 30870/6.10.1983 κοινή απόφαση των Υπουργών Συγκοινωνιών και Δημοσίας Τάξης «Περιπτώσεις και τρόπος ακινητοποίησης μηχανοκινήτων οχημάτων και μοτοποδηλάτων, καθώς και μεταφορά τους» (Β'603), από τα αρμόδια αστυνομικά όργανα για είκοσι (20) ημέρες».
Άρθρο 77
Έγγραφα τα οποία πρέπει να φέρει ο οδηγός Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 103 Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας
Στην παρ. 1 του άρθρου 103 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025, Α' 100), περί εγγράφων τα οποία πρέπει να φέρει ο οδηγός, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο δεύτερο εδάφιο, μετά από τις λέξεις «των ποδηλάτων» διαγράφονται οι λέξεις «και των Ε.Π.Η.Ο.», β) προστίθενται νέα εδάφια, τρίτο και τέταρτο και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Ο οδηγός οδικού οχήματος, όταν οδηγεί, φέρει:
α) τη νόμιμη άδεια οδήγησης σε έντυπη ή ψηφιακή μορφή,
β) την άδεια κυκλοφορίας του οχήματος, γ) το αποδεικτικό ασφάλισης, δ) την απόδειξη πληρωμής των τελών κυκλοφορίας, ε) κατά περίπτωση:
εα) την ειδική άδεια οδήγησης οδηγού επιβατικού δημοσίας χρήσης αυτοκινήτου, εβ) το Πιστοποιητικό Επαγγελματικής Ικανότητας,
εγ) το Πιστοποιητικό Επαγγελματικής Κατάρτισης Οδηγού Οχημάτων Μεταφοράς Επικίνδυνων Εμπορευμάτων ^DR) και τα λοιπά έγγραφα που απαιτεί η Ευρωπαϊκή Συμφωνία για τη Διεθνή Οδική Μεταφορά Επικίνδυνων Εμπορευμάτων ^DR), η οποία κυρώθηκε με τον ν. 1741/1987 (Α'225), εδ) το δελτίο τεχνικού ελέγχου, εε) την κάρτα ελέγχου καυσαερίων, εστ) τη βεβαίωση καλής λειτουργίας ταχογράφου, εζ) τη βεβαίωση περιοριστή ταχύτητας και εη) το σχετικό αυτοκόλλητο σήμα, καθώς και
στ) οποιοδήποτε άλλο έγγραφο, βεβαίωση, ή πιστοποιητικό απαιτείται ανάλογα με την κατηγορία του οχήματος από τις ειδικές διατάξεις.
Οι οδηγοί των ποδηλάτων από δώδεκα (12) ετών και άνω φέρουν, όταν οδηγούν, οποιοδήποτε νόμιμο έγγραφο ταυτοποίησης προσώπου. Οι οδηγοί των Ε.Π.Η.Ο. φέρουν, όταν οδηγούν, οποιοδήποτε νόμιμο έγγραφο ταυτοποίησης προσώπου και αποδεικτικό ασφάλισης. Για τα Ε.Π.Η.Ο. που διατίθενται από αδειοδοτημένους παρόχους κοινόχρηστης κινητικότητας, το αποδεικτικό ασφάλισης δύναται να επιδεικνύεται ηλεκτρονικά μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας του παρόχου.
Ειδικά τα οχήματα που είναι μισθωμένα από εταιρείες ενοικιαζόμενων αυτοκινήτων ή χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing), φέρουν μόνο αντίγραφο της άδειας κυκλοφορίας, ενώ δεν υποχρεούνται να φέρουν το αποδεικτικό ασφάλισης και την απόδειξη πληρωμής των τελών κυκλοφορίας».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ'
ΑΣΦΑΛΙΣΗ, ΔΙΑΘΕΣΗ ΚΑΙ ΚΥΡΩΣΕΙΣ
Άρθρο 78
Υποχρέωση ασφάλισης Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων - Προσθήκη άρθρου 27Α στον ν. 4784/2021
Στον ν. 4784/2021 (Α'40) προστίθεται άρθρο 27Α ως εξής:
«Άρθρο 27Α
Υποχρέωση ασφάλισης οδηγού Ε.Π.Η.Ο.
1. Οι κύριοι ή κάτοχοι των Ε.Π.Η.Ο. της περ. 17 του άρθρου 4 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (K.O.K., ν. 5209/2025, Α' 100), πλην των Ε.Π.Η.Ο. του στοιχείου αδ) της υποπερ. α) της ίδιας περίπτωσης υποχρεούνται σε ασφάλιση γενικής αστικής ευθύνης έναντι τρίτου για την κυκλοφορία των οχημάτων αυτών. Η ασφαλιστική κάλυψη καλύπτει υποχρεωτικά τις σωματικές βλάβες, τον θάνατο και τις υλικές ζημίες που προκαλούνται από την κυκλοφορία του Ε.Π.Η.Ο. του πρώτου εδαφίου και καταλαμβάνει και την αστική ευθύνη του οδηγού για ποσό ύψους τουλάχιστον πενήντα χιλιάδων (50.000) ευρώ ανά περιστατικό και συνολικά κατ' έτος για όλα τα περιστατικά. Σε περίπτωση κάλυψης προσωπικού ατυχήματος νόμιμου οδηγού του Ε.Π.Η.Ο., το ελάχιστο ποσό κάλυψης για μόνιμη ολική ανικανότητα, μόνιμη μερική ανικανότητα και απώλεια ζωής από ατύχημα ανά περιστατικό και συνολικά κατ' έτος για όλα τα περιστατικά ορίζεται στο ποσό των δέκα χιλιάδων (10.000) ευρώ.
2. Η ασφάλιση παρέχεται με την προϋπόθεση ότι τηρούνται οι προβλεπόμενοι από την παρ. 10 του άρθρου 44 του Κ.Ο.Κ. όροι χρήσης και κυκλοφορίας των Ε.Π.Η.Ο. και αποδεικνύεται με το ασφαλιστήριο συμβόλαιο ή βεβαίωση ασφαλιστικής κάλυψης που εκδίδεται από την ασφαλιστική εταιρεία, από τα οποία προκύπτουν τα στοιχεία του ασφαλιστηρίου συμβολαίου, ο σειριακός αριθμός του Ε.Π.Η.Ο., οι ασφαλιζόμενοι κίνδυνοι, η διάρκεια, τα ποσά και οι όροι παροχής της ασφαλιστικής κάλυψης.
3. Για τα Ε.Π.Η.Ο. που διατίθενται από αδειοδοτημένους παρόχους κοινόχρηστης κινητικότητας, η ασφαλιστική υποχρέωση δύναται να εκπληρώνεται μέσω ασφαλιστηρίου συμβολαίου στόλου.
4. Σε περίπτωση παράβασης της παρ. 1, εφαρμόζεται η περ. γγ) της παρ. 4 του άρθρου 5 του π.δ. 237/1986 (Α' 110), περί κυρώσεων σε περίπτωση έλλειψης ασφαλιστικής κάλυψης και επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο διακοσίων πενήντα (250) ευρώ.
5. Το παρόν εφαρμόζεται αποκλειστικά στα Ε.Π.Η.Ο. που δεν εμπίπτουν στην έννοια του αυτοκινήτου οχήματος, σύμφωνα με την περ. α) του άρθρου 1 του π.δ. 237/1986, ως προς τα οποία ισχύουν οι προβλέψεις του ως άνω προεδρικού διατάγματος».
Άρθρο 79
Απαγόρευση πώλησης, εκμίσθωσης και διάθεσης Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων σε ανηλίκους κάτω των δεκαεπτά (17) ετών - Προσθήκη άρθρου 27Β στον ν. 4784/2021
Στον ν. 4784/2021 (Α'40) προστίθεται άρθρο 27Β ως εξής:
«Άρθρο 27Β
Απαγόρευση πώλησης, εκμίσθωσης και διάθεσης Ε.Π.Η.Ο. σε ανηλίκους
1. Απαγορεύονται η πώληση, η εκμίσθωση και η διάθεση Ε.Π.Η.Ο. της περ. 17 του άρθρου 4 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025, Α' 100), σε ανηλίκους κάτω των δεκαεπτά (17) ετών.
2. Όποιος πωλεί, εκμισθώνει ή διαθέτει Ε.Π.Η.Ο. της παρ. 1 με οποιονδήποτε τρόπο, υποχρεούται να εξακριβώνει την ηλικία του προσώπου στο οποίο προσφέρονται, ζητώντας την επίδειξη έγχαρτου ή ψηφιακού ταυτοποιητικού δημοσίου εγγράφου που αποδεικνύει την ηλικία ή μέσω της λειτουργικότητας επαλήθευσης της ηλικίας της παρ. 11 του άρθρου 80 του ν. 4954/2022 (Α' 136), περί ψηφιακού αποθετηρίου εγγράφων και της παρ. 5 του άρθρου 80Α του ν. 4954/2022, περί της ειδικής ηλεκτρονικής εφαρμογής «KidsWallet».
3. Αν υπάρχει αμφιβολία ως προς την ταυτοπροσωπία ή δεν αποδεικνύεται η ηλικία του προσώπου, ο υπόχρεος δεν προβαίνει στην πώληση, εκμίσθωση ή διάθεση του Ε.Π.Η.Ο. της παρ. 1».
Άρθρο 80
Μητρώο Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων - Εξουσιοδοτική διάταξη -
Προσθήκη άρθρου 27Γ και παρ. 4Α στο άρθρο 30 του ν. 4784/2021
1. Στον ν. 4784/2021 (Α'40) προστίθεται άρθρο 27Γ ως εξής:
«Άρθρο 27Γ
Μητρώο Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων
1. Στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών αναπτύσσεται και λειτουργεί ηλεκτρονικό «Μητρώο Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων (Ε.Π.Η.Ο.)» (εφεξής «Μητρώο»), το οποίο είναι προσβάσιμο μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr - ΕΨΠ).
2. Αντικείμενο του Μητρώου είναι:
α) η καταγραφή των Ε.Π.Η.Ο. της περ. 17 του άρθρου 4 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (K.O.K., ν. 5209/2025, Α' 100), πλην των Ε.Π.Η.Ο. του στοιχείου αδ) της υποπερ. α) της ίδιας περίπτωσης, που εισάγονται, πωλούνται, εκμισθώνονται και κυκλοφορούν,
β) η καταγραφή των ιδιοκτητών τους,
γ) η καταγραφή των τεχνικών χαρακτηριστικών τους και
δ) η παροχή των απαραίτητων στοιχείων για τον έλεγχο των Ε.Π.Η.Ο. από τις αρμόδιες αρχές.
3. Όσοι εισάγουν, πωλούν ή έχουν στην κυριότητά τους Ε.Π.Η.Ο. της περ. 17 του άρθρου 4 του K.O.K., πλην των Ε.Π.Η.Ο. του στοιχείου αδ) της υποπερ. α) της ίδιας περίπτωσης, έχουν υποχρέωση καταχώρησης της σχετικής πράξης στο Μητρώο. Την ίδια υποχρέωση καταχώρησης στο Μητρώο των στοιχείων της παρ. 2 έχουν και οι αδειοδοτημένοι πάροχοι κοινόχρηστης κινητικότητας ως προς τα Ε.Π.Η.Ο. του στόλου τους.
4. Στο Μητρώο έχουν πρόσβαση οι αρμόδιες ελεγκτικές αρχές για την εφαρμογή του Κ.Ο.Κ. και η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή».
2. Στο άρθρο 30 του ν. 4784/2021 προστίθεται παρ. 4Α ως εξής:
«4Α. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Υποδομών και Μεταφορών, Προστασίας του Πολίτη, Ανάπτυξης, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού ορίζονται οι κυρώσεις σε περίπτωση παραβάσεων της υποχρέωσης καταχώρησης στο Μητρώο του άρθρου 27Γ, η διαδικασία υλοποίησης του Μητρώου, τα τεχνικά και οργανωτικά μέσα σύμφωνα με τον Κανονισμό (EE) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (L 119) και τον ν. 4624/2019 (Α' 137) και κάθε άλλο τεχνικό θέμα για την εφαρμογή του άρθρου 27Γ. Με όμοια απόφαση δύναται να παρέχεται πρόσβαση στο Μητρώο και σε άλλους φορείς πέραν των αναφερομένων στην παρ. 4 και να ορίζονται οι όροι και οι προϋποθέσεις πρόσβασής τους».
Άρθρο 81
Κυρώσεις πωλητών, παρόχων και εκμισθωτών Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων -Τροποποίηση άρθρου 28 και προσθήκη παρ. 4Β στο άρθρο 30 του ν. 4784/2021
1. Στο άρθρο 28 του ν. 4784/2021 (Ά 40), περί υποχρεώσεων παρόχων και εκμισθωτών Ε.Π.Η.Ο., επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στον τίτλο, πριν από τη λέξη «παρόχων» προστίθεται η λέξη «πωλητών,», β) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 3, οι λέξεις «του παρόντος» αντικαθίστανται από τις λέξεις «των παρ. 1 και 2», γ) προστίθεται παρ. 4 και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 28 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 28
Υποχρεώσεις πωλητών, παρόχων και εκμισθωτών Ε.Π.Η.Ο.
1. Οι εταιρείες εκμίσθωσης ή παροχής προς κοινή χρήση Ε.Π.Η.Ο.:
α) παρέχουν ή εκμισθώνουν προς χρήση Ε.Π.Η.Ο. σύμφωνα με το Κεφάλαιο Β',
β) παρέχουν δεδομένα από την κίνηση των Ε.Π.Η.Ο., όταν ζητηθούν από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών ή τη δημοτική αρχή, όπου δραστηριοποιείται ο πάροχος ή ο εκμισθωτής,
γ) παρέχουν δεδομένα από την κίνηση των Ε.Π.Η.Ο. όταν ζητηθούν από τον Ο.Α.Σ.Α. Α.Ε. και τον Ο.Σ.Ε.Θ. Α.Ε. αντίστοιχα, όταν ο πάροχος ή ο εκμισθωτής δραστηριοποιείται στην περιοχή αρμοδιότητάς τους.
2. Οι εταιρείες παροχής προς κοινή χρήση Ε.Π.Η.Ο. χρησιμοποιούν τα κατάλληλα τεχνολογικά μέσα για τον ασύρματο εντοπισμό της θέσης του κάθε Ε.Π.Η.Ο. που διαθέτουν, δεν επιτρέπουν την υπέρβαση της ταχύτητας των είκοσι πέντε (25) χιλιομέτρων ανά ώρα ή όποιας άλλης ταχύτητας οριστεί, καθώς και την κίνηση σε οδούς και περιοχές που θα υποδείξει, σε κάθε περίπτωση, η δημοτική αρχή σύμφωνα με το άρθρο 55 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (Κ.Ο.Κ., ν. 5209/2025, Α' 100) ή ο Γενικός Γραμματέας Ναυτιλίας και Λιμένων του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής για τους λιμένες με φορέα διαχείρισης νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου, ή ο Γενικός Γραμματέας Τουριστικής Πολιτικής και Ανάπτυξης του Υπουργείου Τουρισμού για τους τουριστικούς λιμένες ή ο αρμόδιος φορέας διαχείρισης λιμένα, σύμφωνα με το άρθρο 56 του Κ.Ο.Κ. ή το άρθρο 19 του ν. 2932/2001 (Α' 145), κατόπιν γνωμοδότησης της αρμόδιας Λιμενικής Αρχής.
3. Οι εταιρείες που εκμισθώνουν ή παρέχουν προς κοινή χρήση Ε.Π.Η.Ο. και δεν καλύπτουν τις απαιτήσεις των παρ. 1 και 2 τιμωρούνται με διοικητικό πρόστιμο χιλίων (1.000) ευρώ. Τα διοικητικά πρόστιμα επιβάλλονται σύμφωνα με την κοινή απόφαση υπ' αρ. 7350/2014 (Β' 807) των Υπουργών Οικονομικών, Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων και Τουρισμού από τις Περιφερειακές Υπηρεσίες Τουρισμού (ΠΥΤ) και αποτελούν έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού. Στην περίπτωση που η παράβαση διαπιστωθεί μετά από έλεγχο των αρμόδιων για την τήρηση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας οργάνων, τα όργανα αυτά ενημερώνουν άμεσα την αρμόδια ΠΥΤ για την επιβολή των διοικητικών προστίμων.
4. Οι εταιρείες που πωλούν, διαθέτουν ή εκμισθώνουν Ε.Π.Η.Ο. της περ. 17 του άρθρου 4 του Κ.Ο.Κ. πλην των Ε.Π.Η.Ο. του στοιχείου αδ) της υποπερ. α) της ίδιας περίπτωσης, σε ανηλίκους κάτω των δεκαεπτά (17) ετών, και δεν τηρούν τις απαιτήσεις των άρθρων 27Α ή 27Β τιμωρούνται με διοικητικό πρόστιμο χιλίων (1.000) ευρώ, το οποίο επιβάλλεται από την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, τηρουμένου σε κάθε περίπτωση του άρθρου 6 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ν. 2690/1999, Α' 45), περί προηγούμενης ακρόασης του ενδιαφερομένου».
2. Στο άρθρο 30 του ν. 4784/2021 προστίθεται παρ. 4Β ως εξής:
«4Β. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Ανάπτυξης, Προστασίας του Πολίτη και Υποδομών και Μεταφορών καθορίζονται η διαδικασία επιβολής του προστίμου της παρ. 4 του άρθρου 28, τα στοιχεία που διαβιβάζονται από την Ελληνική Αστυνομία στην Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή και τα στοιχεία που πρέπει να θέτουν οι πωλητές, πάροχοι και εκμισθωτές στη διάθεση της Αρχής».
ΕΝΟΤΗΤΑ Γ'
ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΜΗ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΚΑΝΝΑΒΗΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α'
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 82
Σκοπός
Σκοπός της παρούσας Ενότητας είναι η ενίσχυση της προστασίας της δημόσιας υγείας από την παραγωγή, διάθεση, αγορά, πώληση και διακίνηση μη επιτρεπόμενων προϊόντων κάνναβης.
Άρθρο 83
Αντικείμενο
Αντικείμενο της παρούσας Ενότητας είναι η ρύθμιση των μη επιτρεπόμενων προϊόντων κάνναβης, η επικαιροποίηση του σχετικού κανονιστικού πλαισίου και η ενίσχυση των ελέγχων και των κυρώσεων για την παράνομη παραγωγή, εμπορία και διακίνησή τους.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β'
ΜΗ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΚΑΝΝΑΒΗΣ
Άρθρο 84
Απαγόρευση παραγωγής, διάθεσης, αγοράς, πώλησης και διακίνησης μη επιτρεπόμενων προϊόντων κάνναβης - Προσθήκη παρ. 3Β στο άρθρο 1 του ν. 4139/2013
Στο άρθρο 1 του ν. 4139/2013 (Α' 74), περί ορισμού ναρκωτικών, προστίθεται παρ. 3Β, ως εξής:
«3Β. Με την εξαίρεση των προϊόντων φαρμακευτικής κάνναβης που παρασκευάζονται και διατίθενται με βάση τα άρθρα 2Α έως και 2Ζ, απαγορεύεται η παραγωγή, εμπορία, αγορά, πώληση και εν γένει διακίνηση κάθε είδους προϊόντος που:
α) προορίζεται για άτμιση, εισπνοή, καύση, κάπνισμα ή για χρήση δια της αναπνευστικής οδού και β) αποτελείται από αποξηραμένα ή μη φυτά (ολόκληρα ή τμήματα αυτών, ακέραια ή τεμαχισμένα) ή μείγμα φυτών ή μείγμα βοτάνων ή συνδυασμό των παραπάνω,
στα οποία ανιχνεύονται ουσίες (μεταβολίτες) φυσικής προέλευσης (κανναβινοειδή) ή μη φυσικής προέλευσης με κανναβομιμητική ή ψυχοτρόπο δράση, οι οποίες έχουν ενσωματωθεί στο προϊόν μετά από οποιαδήποτε διαδικασία προσθήκης ή επεξεργασίας, όπως μέσω ψεκασμού, εκνεφώματος, ανάμειξης, πρόσμιξης με άλλες ουσίες ή άλλου τρόπου επεξεργασίας. Η απαγόρευση της παρούσας ισχύει ανεξαρτήτως της χρήσης για την οποία προορίζονται τα προϊόντα των περ. α) και β).
Τα προϊόντα των περ. α) και β) δεν συνιστούν προϊόντα κάνναβης κατά την έννοια της περ. δ) της παρ. 1Α του άρθρου 2Α. Οι παραβάτες της παρούσας τιμωρούνται με τις ποινές που προβλέπονται στο άρθρο 20».
Άρθρο 85
Ορισμός προϊόντων κάνναβης - Τροποποίηση παρ. 1Α και προσθήκη παρ. 1Β στο άρθρο 2Α του ν. 4139/2013
Στο άρθρο 2Α του ν. 4139/2013 (Α' 74), περί έγκρισης εγκατάστασης και λειτουργίας μεταποιητικών μονάδων για την παραγωγή τελικών προϊόντων φαρμακευτικής κάνναβης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1Α, αα) η περ. δ) αντικαθίσταται, αβ) προστίθεται δεύτερο εδάφιο, β) προστίθεται παρ. 1Β και οι παρ. 1Α και 1Β διαμορφώνονται ως εξής:
«1Α. Για τους σκοπούς των άρθρων 2Α έως 2ΙΖ, χρησιμοποιούνται οι ακόλουθοι ορισμοί: α) Τελικό προϊόν φαρμακευτικής κάνναβης: Προϊόν που περιέχει, είτε ως μόνο ενεργό συστατικό (δραστική ουσία), για τις ενδείξεις που καθορίζονται σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, ουσία των ποικιλιών κάνναβης του είδους «Cannabis sativa L», περιεκτικότητας σε τετραϋδροκανναβινόλη (THC) > 0,2% είτε ως μόνα ενεργά συστατικά (δραστικές ουσίες), για τις ενδείξεις που καθορίζονται σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, ουσία των ποικιλιών κάνναβης του είδους «Cannabis Sativa L», περιεκτικότητας σε τετραϋδροκανναβινόλη (THC) >0,2% και έναν ή περισσότερους μεταβολίτες του φυτού «Cannabis sativa L».
β) Δραστική ουσία (Ενεργό συστατικό) τελικού προϊόντος φαρμακευτικής κάνναβης: Ουσία των ποικιλιών κάνναβης του είδους «Cannabis sativa L» περιεκτικότητας σε τετραϋδροκανναβινόλη (THC) > 0,2%, η οποία, όταν χρησιμοποιείται στην παραγωγή του εν λόγω προϊόντος, καθίσταται ενεργό συστατικό ή η παραπάνω ουσία σε συνδυασμό με έναν ή περισσότερους μεταβολίτες του φυτού «Cannabis sativa L» οι οποίες, όταν χρησιμοποιούνται στην παραγωγή του εν λόγω προϊόντος, καθίστανται ενεργά συστατικά, σε συνδυασμό με τις εκάστοτε καθοριζόμενες και εγκρινόμενες ενδείξεις, της κείμενης νομοθεσίας.
γ) Περιεκτικότητα του τελικού προϊόντος φαρμακευτικής κάνναβης: Η περιεκτικότητα σε τετραϋδροκανναβινόλη (THC) και, εφόσον υπάρχουν και τεκμηριώνονται, του ή των μεταβολιτών του φυτού «Cannabis sativa L».
δ) Προϊόντα κάνναβης: Τα επιτρεπόμενα προϊόντα κάνναβης, που προκύπτουν από την καλλιέργεια ποικιλιών κάνναβης του είδους Cannabis Sativa L, τα οποία διατίθενται στο καταναλωτικό κοινό λιανικώς και ανήκουν σε μία (1) από τις ακόλουθες κατηγορίες:
δα) καλλυντικά και διατροφικά συμπληρώματα, που πληρούν τους όρους και τις προϋποθέσεις της παρ. 3 του άρθρου 1 του παρόντος,
δβ) προϊόντα που περιέχουν αποκλειστικά κανναβιδιόλη (CBD).
Από τον ορισμό της περ. δ) εξαιρούνται:
α) τα τρόφιμα κατά την έννοια του άρθρου 2 του Κανονισμού (ΕΚ178/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Ιανουαρίου 2002, για τον καθορισμό των γενικών αρχών και απαιτήσεων της νομοθεσίας για τα τρόφιμα, για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων και τον καθορισμό διαδικασιών σε θέματα ασφαλείας των τροφίμων (L 31), με εξαίρεση των διατροφικών συμπληρωμάτων της υποπερ. αα), β) οι παιδικές τροφές, γ) τα προϊόντα καπνού ή άτμισης,
δ) τα προϊόντα των παρ. 3Α και 3Β του άρθρου 1 του παρόντος,
ε) τα προϊόντα φαρμακευτικής κάνναβης που παρασκευάζονται και διατίθενται λιανικώς σύμφωνα με τα άρθρα 2Α έως 2Ζ του παρόντος.
1Β. Εκτός των προϊόντων φαρμακευτικής κάνναβης οι μεταποιητικές μονάδες επεξεργασίας και παραγωγής τελικών προϊόντων φαρμακευτικής κάνναβης που είναι εγκατεστημένες και λειτουργούν νομίμως με βάση τις διατάξεις των άρθρων 2Α έως 2Ζ, δύνανται να παραγάγουν, κατέχουν, αποθηκεύουν, διακινούν, μεταφέρουν και πωλούν προϊόντα κάνναβης όπως αυτά ορίζονται στην περ. δ) της παρ. 1Α».
Άρθρο 86
Επιχειρήσεις εμπορίου προϊόντων κάνναβης ως σημεία εμπορίας, πώλησης
και διάθεσης προϊόντων κάνναβης - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 47 ν. 5302/2026
Στην παρ. 1 του άρθρου 47 του ν. 5302/2026 (Α' 78), περί επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης ως αποκλειστικών σημείων εμπορίας, πώλησης και διάθεσης προϊόντων κάνναβης, μετά από τις λέξεις «στην περ. δ) της παρ. 1Α του άρθρου 2Α του ν. 4139/2013 (Α' 74)», διαγράφονται οι λέξεις «περιεκτικότητας σε τε- τραϋδροκανναβινόλη (THC) μέχρι 0,3% τα οποία προκύπτουν από την καλλιέργεια ποικιλιών κάνναβης του είδους Cannabis Sativa L περιεκτικότητας σε τετραϋδροκανναβινόλη (THC) μέχρι 0,3% ή/και προϊόντα που εμπεριέχουν κανναβιδιόλη (CBD)» και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Επιχειρήσεις εμπορίου προϊόντων κάνναβης, αποτελούν: α) Οι επιχειρήσεις, νομίμως αδειοδοτημένες σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 48, περί διαδικασίας αδειοδότησης και λειτουργίας των επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης και εγγεγραμμένες στο μητρώο του άρθρου 49, περί σύστασης μητρώου επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης και εποπτείας αυτών, οι οποίες έχουν ως δραστηριότητα την εμπορία, πώληση και διάθεση προϊόντων κάνναβης προς το καταναλωτικό κοινό λιανικώς, κατά τα οριζόμενα στην περ. δ) της παρ. 1Α του άρθρου 2Α του ν. 4139/2013 (Α' 74), καθώς και β) τα αδειοδοτημένα φαρμακεία από τη Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας και Κοινωνικής Μέριμνας της εκάστοτε Περιφερειακής Ενότητας».
Άρθρο 87
Διαδικασία αδειοδότησης και λειτουργίας των επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης -Προσθήκη περ. η) στο άρθρο 48 του ν. 5302/2026
Στην παρ. 1 του άρθρου 48 του ν. 5302/2026 (Α' 78), περί διαδικασίας αδειοδότησης και λειτουργίας των επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης, προστίθεται περ. η) και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Ο νόμιμος εκπρόσωπος ή διαχειριστής ή ιδιοκτήτης της επιχείρησης εμπορίου προϊόντων κάνναβης υποβάλλει αίτηση στην κατά τόπον αρμόδια Περιφέρεια που υπάγεται για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας της επιχείρησής του, προσκομίζοντας τα ακόλουθα δικαιολογητικά έγγραφα:
α) ισχύον καταστατικό της επιχείρησης εμπορίου προϊόντων κάνναβης από το οποίο προκύπτει ρητά ο σκοπός της, ο οποίος συνίσταται στην εμπορία και διάθεση προϊόντων κάνναβης,
β) πιστοποιητικό εκπροσώπησης της επιχείρησης εμπορίου προϊόντων κάνναβης που έχει εκδοθεί έως τρεις (3) μήνες πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης,
γ) πιστοποιητικό δικαστικής φερεγγυότητας του αιτούντος φυσικού ή νομικού προσώπου που έχει εκδοθεί έως τρεις (3) μήνες πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης,
δ) πιστοποιητικό φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας του αιτούντος φυσικού ή νομικού προσώπου που έχει εκδοθεί έως έναν (1) μήνα πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης,
ε) αντίγραφο δελτίου αστυνομικής ταυτότητας ή ισχύοντος διαβατηρίου του ιδίου, εάν πρόκειται για ατομική επιχείρηση, και των προσώπων που συμμετέχουν στη διοίκηση της επιχείρησης εμπορίου προϊόντων κάνναβης, εάν πρόκειται για εμπορική ή προσωπική εταιρεία,
στ) αντίγραφο ποινικού μητρώου γενικής χρήσης του ιδίου, αν πρόκειται για ατομική επιχείρηση, και των προσώπων που συμμετέχουν στη διοίκηση της επιχείρησης εμπορίου προϊόντων κάνναβης, αν πρόκειται για εμπορική ή προσωπική εταιρεία, που έχει εκδοθεί έως έναν (1) μήνα πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης,
ζ) υπεύθυνη δήλωση νομίμως υπογεγραμμένη από τον νόμιμο εκπρόσωπο ή διαχειριστή ή ιδιοκτήτη της επιχείρησης, από την οποία προκύπτει ρητά ότι τα προϊόντα που διατίθενται από την επιχείρηση εμπορίου προϊόντων κάνναβης δεν περιέχουν χημικώς ανάλογα μόρια των ουσιών Δ9 - τετραϋδροκανναβινόλη 9-THC) και κανναβιδιόλη (CBD) με ψυχοτρόπο δράση κατά τα οριζόμενα στην υπό στοιχεία Δ3γ/οικ.11626/11.3.2025 κοινή απόφαση των Υπουργών Υγείας και Δικαιοσύνης «Υπαγωγή δραστικών ουσιών στις διατάξεις του Κώδικα Νόμων για τα Ναρκωτικά (Κ.Ν.Ν.), (ν. 3459/2006, A' 103), όπως τροποποιήθηκε με τον ν. 4139/2013 «Νόμος περί εξαρτησιογόνων ουσιών και άλλες διατάξεις» (Α'74)» (Β' 1403), και
η) υπεύθυνη δήλωση υπογεγραμμένη από τον νόμιμο εκπρόσωπο ή διαχειριστή ή ιδιοκτήτη της επιχείρησης ότι τα προϊόντα που θα διατεθούν από την επιχείρηση δεν εμπίπτουν στην απαγόρευση της παρ. 3Β του άρθρου 1 του ν. 4139/2013 και εν γένει δεν τελούν σε παραβίαση του ν. 4139/2013 και οποιασδήποτε άλλης διάταξης νόμου».
Άρθρο 88
Έλεγχος παραβάσεων των επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης -Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 50 ν. 5302/2026
Στο τέλος της παρ. 2 του άρθρου 50 του ν. 5302/2026 (Α' 78), περί ελέγχου παραβάσεων των επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης, προστίθενται οι λέξεις «ή για τον εντοπισμό προϊόντων που παράγονται, πωλούνται, διατίθενται ή διακινούνται κατά παράβαση της παρ. 3Β του άρθρου 1 του ν. 4139/2013 (Α' 74)» και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Κατά τους επιτόπιους ελέγχους τα κλιμάκια ελέγχου προβαίνουν και σε έλεγχο εξακρίβωσης της σύνθεσης των προϊόντων ως προς την περιεκτικότητα τετραϋδροκανναβινόλης (THC), καθώς και ως προς την ύπαρξη χημικώς ανάλογων μορίων των ουσιών Δ9 - τετραϋδροκανναβινόλη 9-THC) και κανναβιδιόλη (CBD) τα οποία έχουν ψυχοτρόπo δράση, κατά τα οριζόμενα στην υπό στοιχεία Δ3γ/οικ.11626/11.3.2025 κοινή απόφαση των Υπουργών Υγείας και Δικαιοσύνης «Υπαγωγή δραστικών ουσιών στις διατάξεις του Κώδικα Νόμων για τα Ναρκωτικά (Κ.Ν.Ν.) (ν. 3459/2006, A' 103), όπως τροποποιήθηκε με τον ν. 4139/2013 «Νόμος περί εξαρτησιογόνων ουσιών και άλλες διατάξεις» (Α' 74)» (Β' 1403) ή για τον εντοπισμό προϊόντων που παράγονται, πωλούνται, διατίθενται ή διακινούνται κατά παράβαση της παρ. 3Β του άρθρου 1 του ν. 4139/2013 (Α' 74)».
Άρθρο 89
Κυρώσεις για παραβάσεις των όρων άδειας και λειτουργίας επιχειρήσεων εμπορίου
προϊόντων κάνναβης - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 51 ν. 5302/2026
Στην παρ. 2 του άρθρου 51 του ν. 5302/2026 (Α'78), περί κυρώσεων για παραβάσεις των όρων άδειας και λειτουργίας επιχειρήσεων εμπορίου προϊόντων κάνναβης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην αρχή προστίθενται οι λέξεις «Ανεξαρτήτως των κυρώσεων της παρ. 1,», β) οι λέξεις «πάσης φύσεως προϊόντων κάνναβης» αντικαθίστανται από τις λέξεις «προϊόντων κάνναβης κατά παράβαση του παρόντος και του ν. 4139/2013 (Α' 74)», γ) οι λέξεις «με τις ποινές του ν. 4139/2013 (Α' 74)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «με τις ποινές που προβλέπονται στο άρθρο 20 του ν. 4139/2013» και η παρ. 2, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Ανεξαρτήτως των κυρώσεων της παρ. 1, η καθ' οιονδήποτε τρόπο διάθεση, διακίνηση, προμήθεια, πώληση και αγορά προϊόντων κάνναβης κατά παράβαση του παρόντος και του ν. 4139/2013 (Α'74) από επιχειρήσεις εμπορίου προϊόντων κάνναβης τιμωρείται με τις ποινές που προβλέπονται στο άρθρο 20 του ν. 4139/2013».
Άρθρο 90
Εξουσιοδοτική διάταξη - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 2ΙΣΤ ν. 4139/2013
Στην παρ. 1 του άρθρου 2ΙΣΤ του ν. 4139/2013 (Α'74), περί εξουσιοδοτικών διατάξεων, μετά από τις λέξεις «για ιατρικούς σκοπούς», α) προστίθενται οι λέξεις «ή κάτω από 0,3% για την παραγωγή προϊόντων κάνναβης», β) προστίθεται δεύτερο εδάφιο και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Οικονομικών, Προστασίας του Πολίτη, Υγείας, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Δικαιοσύνης, Εσωτερικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων εξειδικεύονται οι όροι και προϋποθέσεις που αφορούν στη χορήγηση της έγκρισης εγκατάστασης και λειτουργίας, η υποβολή επιπλέον δικαιολογητικών, το ύψος του παραβόλου, οι προδιαγραφές ασφαλούς φύλαξης των περιοχών καλλιέργειας, των σημείων αποθήκευσης και των μεταποιητικών μονάδων, οι διαδικασίες μεταφοράς, το χρονικό όριο φύλαξης και αποθήκευσης που δεν μπορεί να υπερβαίνει τα πέντε (5) έτη, ο τρόπος έγκρισης εισαγωγής και εξαγωγής πολλαπλασιαστικού υλικού ποικιλιών κάνναβης του είδους Cannabis Sativa L περιεκτικότητας σε τετραϋδροκανναβινόλη (THC) άνω του 0,2% για ιατρικούς σκοπούς ή κάτω από 0,3% για την παραγωγή προϊόντων κάνναβης από τρίτες χώρες ή κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι όροι και οι προϋποθέσεις εισαγωγής πολλαπλασιαστικού υλικού και καλλιέργειας από τα ερευνητικά δημόσια εργαστήρια, τα πανεπιστημιακά ιδρύματα και τον Ελληνικό Γεωργικό Οργανισμό ΔΗΜΗΤΡΑ (ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ) η διαδικασία ελέγχου για την τήρηση των όρων και προϋποθέσεων παροχής έγκρισης, η διαδικασία των τακτικών και έκτακτων ελέγχων για τη συνέχιση της πλήρωσης των όρων και προϋποθέσεων παροχής της έγκρισης σε οποιοδήποτε στάδιο της καλλιεργητικής και μεταποιητικής διαδικασίας, καθώς και κάθε άλλο σχετικό θέμα. Με την ίδια απόφαση δύναται να καθορίζονται τα ανωτέρω θέματα και για την εφαρμογή της παρ. 1Β του άρθρου 2Α».
ΕΝΟΤΗΤΑ Δ'
ΡΥΘΜΙΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΧΗΡΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α'
ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΧΗΡΕΙΑΣ
Άρθρο 91
Προστασία δικαιούχων σύνταξης λόγω θανάτου
1. Οι περικοπές που προβλέπονται στην παρ. 5 του άρθρου 12 του ν. 4387/2016 (Α' 85), για κύριες συντάξεις λόγω θανάτου, που χορηγούνται από τον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.), σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου αυτού, παύουν να εφαρμόζονται. Οι κύριες συντάξεις λόγω θανάτου εξακολουθούν να καταβάλλονται με τα ποσοστά που ορίζονται στην παρ. 4 του άρθρου 12 του ανωτέρω νόμου.
2. Κατά τον υπολογισμό των εθνικών συντάξεων που χορηγούνται από τον e-Ε.Φ.Κ.Α. σύμφωνα με τον ν. 4387/2016, στην περίπτωση που το ίδιο φυσικό πρόσωπο είναι δικαιούχος σωρευτικώς:
α) μίας (1) ή περισσοτέρων κύριων συντάξεων εξ ιδίου δικαιώματος και
β) μίας (1) ή περισσοτέρων κύριων συντάξεων λόγω θανάτου
καταβάλλεται σε αυτό μία (1) εθνική σύνταξη εξ ιδίου δικαιώματος και μία (1) εθνική σύνταξη λόγω θανάτου στο ποσό που σύμφωνα με τις διατάξεις που διέπουν την κάθε μία από τις εν λόγω συντάξεις αντιστοιχεί σε κάθε μία από αυτές.
3. Κατά τον υπολογισμό των εθνικών συντάξεων που χορηγούνται από τον e-Ε.Φ.Κ.Α. σύμφωνα με τον ν. 4387/2016, στην περίπτωση αμφοτεροπλεύρως ορφανού τέκνου, το οποίο λαμβάνει μία (1) ή περισσότερες κύριες συντάξεις λόγω θανάτου από κάθε γονέα του, καταβάλλεται το ποσό που σύμφωνα με τις διατάξεις που διέπουν τις εν λόγω συντάξεις αντιστοιχεί σε μία εθνική σύνταξη για κάθε γονέα.
4. Οφειλές από ποσά κύριων συντάξεων που καταβλήθηκαν αχρεωστήτως έως την έναρξη ισχύος του παρόντος σε συνταξιούχους λόγω θανάτου του e-Ε.Φ.Κ.Α. παρά τα οριζόμενα στην παρ. 5 του άρθρου 7, στην παρ. 5 του άρθρου 12, καθώς και στις σχετικές με την παράλληλη ή διπλή ασφάλιση διατάξεις του ν. 4387/2016 διαγράφονται και δεν αναζητούνται. Το προηγούμενο εδάφιο δεν εφαρμόζεται σε περιπτώσεις εκ προθέσεως παραπλάνησης της συνταξιοδοτικής διοίκησης με τέλεση αξιοποίνων πράξεων.
5. Οι διατάξεις του παρόντος εφαρμόζονται στις δικαιούμενες συντάξεις μηνός Σεπτεμβρίου 2026 και εφεξής.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β'
ΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΩΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ
Άρθρο 92
Παράταση προθεσμίας υποβολής αιτήσεων αδειών διαμονής για προσωρινή απασχόληση στην αγροτική οικονομία
Η προθεσμία υποβολής των αιτήσεων της παρ. 1 του άρθρου δέκατου έκτου του ν. 4783/2021 (Α'38), περί διαδικασίας προσωρινής απασχόλησης πολιτών τρίτων χωρών στην αγροτική οικονομία, παρατείνεται από τη λήξη της έως την 31η.10.2026.
Άρθρο 93
Πρόγραμμα επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας
1. Το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας υλοποιεί πρόγραμμα επιχορήγησης παρεμβάσεων για την προσβασιμότητα των χώρων κατοικίας ατόμων με αναπηρία. Οι διαδικασίες υποβολής αιτημάτων επιχορήγησης, με δυνατότητα προκαταβολής, παρέχονται ως ψηφιακή υπηρεσία, η οποία είναι προσβάσιμη μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr-ΕΨΠ).
2. Ως ωφελούμενοι του προγράμματος επιλέγονται φυσικά πρόσωπα που διαμένουν νόμιμα στην Ελλάδα και δεν είναι φορολογικοί κάτοικοι εξωτερικού, έχουν κινητική αναπηρία ή αναπηρία όρασης ή αναπηρία ακοής και ποσοστό συνολικής αναπηρίας ίσο ή μεγαλύτερο από εξήντα επτά τοις εκατό (67%). Η κατάταξή τους διαμορφώνεται, μέχρι εξαντλήσεως του διαθέσιμου προϋπολογισμού, μετά από μοριοδότηση με βάση οικονομικά και εισοδηματικά κριτήρια, κριτήρια που σχετίζονται με την αναπηρία, καθώς και κοινωνικά κριτήρια, όπως η σύνθεση του νοικοκυριού και η κατάσταση απασχόλησης των ωφελουμένων.
3. Το πρόγραμμα υλοποιείται στο σύνολο των περιφερειών της χώρας. Οι δαπάνες του βαρύνουν τον τακτικό προϋπολογισμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Φορέας υλοποίησης του έργου ορίζεται η Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (Ε.Ε.Τ.Α.Α.), στην οποία μεταβιβάζονται οι αναγκαίες πιστώσεις για την υλοποίηση του προγράμματος.
4. Η Ε.Ε.Τ.Α.Α., με πρόσκλησή της που δημοσιεύεται περιοδικώς στην ιστοσελίδα της και στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, καλεί τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν αίτηση συμμετοχής στο πρόγραμμα επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας.
5. Για την υλοποίηση του προγράμματος συγκροτούνται με απόφαση του αρμοδίου οργάνου του Φορέα Υλοποίησης, τριμελής Επιτροπή Επιλογής Δικαιούχων και τριμελής Επιτροπή Εξέτασης Ενστάσεων, οι οποίες αποτελούνται από στελέχη του Φορέα Υλοποίησης και αναπληρώνονται από στελέχη του ίδιου Φορέα. Ο Φορέας Υλοποίησης είναι αρμόδιος και για τον έλεγχο της ορθής υλοποίησης των παρεμβάσεων.
6. Η πρώτη εφαρμογή του προγράμματος του παρόντος έπεται της ολοκλήρωσης του πιλοτικού προγράμματος επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας του άρθρου 53 του ν. 4997/2022 (Α'219).
7. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του αρμόδιου για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία Υπουργού, ρυθμίζονται ειδικότερα τεχνικά και λεπτομερειακά θέματα εφαρμογής του παρόντος και ιδίως:
α) η διαδικασία υποβολής αιτήσεων,
β) τα ειδικότερα κοινωνικά, οικονομικά, εισοδηματικά, καθώς και τα σχετικά με την αναπηρία κριτήρια μοριοδότησης, ο τρόπος υπολογισμού τους, οι συντελεστές βαρύτητας, οι κανόνες κατάταξης των επιλέξιμων ωφελούμενων, οι περιπτώσεις ισοβαθμίας, καθώς και η δυνατότητα κατανομής των διαθέσιμων θέσεων ή πόρων ανά κατηγορία αναπηρίας ή ομάδα ωφελουμένων,
γ) οι επιλέξιμες παρεμβάσεις, οι οποίες μπορούν να εκτείνονται και επί ιδιωτικών χώρων κοινής χρήσης των κτιρίων που αφορά η παρέμβαση, καθώς και επί δημόσιων ή κοινόχρηστων χώρων που περιβάλλουν τα κτίρια αυτά,
δ) η διαδικασία και κάθε θέμα σχετικά με τον έλεγχο της ορθής υλοποίησης των παρεμβάσεων αυτών,
ε) το ανώτατο ποσό επιχορήγησης ανά άτομο και ανά παρέμβαση, το ύψος της προκαταβολής και η διαδικασία καταβολής τους.
Άρθρο 94
Προγραμματικές συμβάσεις μεταξύ του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Άμυνας και του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας για την υλοποίηση στεγαστικών δράσεων - Αντικατάσταση παρ. 2Α και προσθήκη παρ. 2Β στο άρθρο 28 του ν. 5223/2025
Στο άρθρο 28 του ν. 5223/2025 (Α' 137), περί προγραμματικών συμβάσεων μεταξύ του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Άμυνας και του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας για την υλοποίηση στεγαστικών δράσεων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) η παρ. 2Α αντικαθίσταται, β) προστίθεται παρ. 2Β, και οι παρ. 2Α και 2Β διαμορφώνονται ως εξής:
«2A. Ειδικά με το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας συνάπτονται προγραμματικές συμβάσεις για την υλοποίηση στεγαστικών δράσεων κοινωνικής ή προσιτής κατοικίας σε οικήματα που ανεγείρονται σε ακίνητα κυριότητας του Τ.Α.ΕΘ.Α.. Η διαδικασία ανέγερσης των οικημάτων του πρώτου εδαφίου επισπεύδεται από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, το οποίο είναι υπεύθυνο ιδίως για την εκπόνηση των απαιτούμενων μελετών, τη διεξαγωγή διαγωνιστικών διαδικασιών και την εκτέλεση και επίβλεψη των εργασιών κατασκευής. Για την έγκριση αρχιτεκτονικών μελετών απαιτείται η προηγούμενη σύμφωνη γνώμη του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Η χρήση των οικημάτων του πρώτου εδαφίου παραχωρείται στο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας για χρονικό διάστημα, το οποίο καθορίζεται στις ανωτέρω προγραμματικές συμβάσεις.
Τα μισθώματα που εισπράττονται από την εκμίσθωση των παραχωροΰμενων οικημάτων της παρούσας, καθώς και τα έσοδα από την είσπραξη των κοινόχρηστων δαπανών, αποτελούν έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού, εμφανίζονται σε διακριτό Αναλυτικό Λογαριασμό Εσόδου (Α.Λ.Ε.) και εγγράφονται ως πιστώσεις, σύμφωνα με το άρθρο 74 του ν. 4270/2014 (Α' 143), του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, προς τον σκοπό κάλυψης των αναγκών λειτουργίας, διαχείρισης, συντήρησης, επισκευής, αποκατάστασης και ανακαίνισης των οικημάτων και των κοινόχρηστων χώρων τους.
Τα ποσά που εισπράττονται για την κάλυψη κοινόχρηστων δαπανών διατίθενται αποκλειστικά για την κάλυψη των αντίστοιχων δαπανών του έργου.
Τυχόν θετικό υπόλοιπο μετά την κάλυψη των ανωτέρω δαπανών διατίθεται για τη χρηματοδότηση δράσεων κοινωνικής ή προσιτής κατοικίας και λοιπών στεγαστικών προγραμμάτων του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Εφόσον με την οικεία προγραμματική σύμβαση ανατίθενται στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας ή σε φορέα εποπτευόμενο από αυτό υποχρεώσεις, συντήρησης, επισκευής, αποκατάστασης ή ανακαίνισης των οικημάτων ή των κοινόχρηστων χώρων τους, μέρος των εσόδων δύναται να εγγράφεται ως πίστωση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας προς κάλυψη των σχετικών δαπανών. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Άμυνας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, η οποία εκδίδεται κατ' έτος, καθορίζεται ο επιμερισμός των εσόδων μεταξύ των δύο Υπουργείων σύμφωνα με τις υποχρεώσεις που έχουν αναλάβει βάσει των οικείων προγραμματικών συμβάσεων και κάθε άλλο θέμα σχετικό με τον ως άνω επιμερισμό.
2Β. Κατά την πρώτη εφαρμογή του, το πρόγραμμα κοινωνικής κατοικίας της παρ. 2Α υλοποιείται με πόρους του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου, επί των κάτωθι ανενεργών στρατοπέδων, κυριότητας του Τ.Α.ΕΘ.Α.:
α) Στο στρατόπεδο «Παπαστάθη» στον δήμο Αχαρνών της Περιφέρειας Αττικής.
β) Στο στρατόπεδο «Ζιάκα» στον δήμο Κορδελιού-Ευόσμου της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.
γ) Στο στρατόπεδο «Μανουσογιαννάκη» στον δήμο Πατρέων της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας.
Το αντάλλαγμα για τη μακροχρόνια παραχώρηση στο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας της χρήσης των ανενεργών στρατοπέδων της παρούσας προς ανάπτυξη και λειτουργία προγραμμάτων κοινωνικής κατοικίας ανέρχεται σε εβδομήντα εκατομμύρια (70.000.000) ευρώ και καταβάλλεται στο Τ.Α.ΕΘ.Α. για λογαριασμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας σε τρεις (3) δόσεις, το αργότερο έως την 31η.12.2030, από τις ανεκτέλεστες πιστώσεις προϋπολογισμού του προγράμματος δανείων «Σπίτι μου» του άρθρου 3 του ν. 5006/2022 (Α'239). Η πρώτη δόση ανέρχεται στο ποσό των είκοσι πέντε εκατομμυρίων (25.000.000) ευρώ και καταβάλλεται με την υπογραφή της προγραμματικής σύμβασης, στην οποία προσδιορίζονται τα χρονικά σημεία καταβολής, καθώς και το ποσό των επόμενων δύο (2) δόσεων. Το αντάλλαγμα αξιοποιείται από το Τ.Α.ΕΘ.Α. αποκλειστικά για τη χρηματοδότηση του σχεδίου δράσεων της παρ. 1 του παρόντος».
Άρθρο 95
Υποχρεώσεις διαφάνειας νομικών προσώπων υπαγόμενων σε Σύμφωνο Εξυγίανσης -Συνέπειες μη συμμόρφωσης - Προσθήκη παρ. 9Α στο άρθρο 99 του ν. 5239/2025
1. Στο άρθρο 99 του ν. 5239/2025 (Α' 178) προστίθεται παρ. 9Α ως εξής:
«9Α. α) Τα νομικά πρόσωπα του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 υποχρεούνται, καθ' όλη τη διάρκεια ισχύος του Συμφώνου Εξυγίανσης, να εφαρμόζουν αναλόγως την παρ. 3 του άρθρου 76 του ν. 4727/2020 (Α' 174).
β) Η ανάρτηση σύμφωνα με την περ. α) πραγματοποιείται με την επιφύλαξη των εθνικών και ενωσιακών κανόνων για την προστασία του ατόμου από την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Δεν αναρτώνται πράξεις, στις οποίες περιλαμβάνονται οι ειδικές κατηγορίες δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που αφορούν ποινικές καταδίκες και αδικήματα, όπως αυτά ορίζονται στην κείμενη νομοθεσία.
γ) Η καταβολή της χρηματοδότησης της παρ. 3 πραγματοποιείται μόνο εφόσον το νομικό πρόσωπο τηρεί τις υποχρεώσεις ανάρτησης της περ. α). Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, με κοινή απόφαση των αρμοδίων οργάνων του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών αναστέλλεται η καταβολή της χρηματοδότησης της παρ. 3 και το νομικό πρόσωπο αποκλείεται από κάθε νέα επιχορήγηση ή χρηματοδότηση από φορείς της Γενικής Κυβέρνησης της περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α' 143), μέχρι την πλήρη συμμόρφωσή του με τις υποχρεώσεις της παρούσας παραγράφου. Στις περιπτώσεις που η χρηματοδότηση έχει ήδη καταβληθεί, αναζητείται ως αχρεωστήτως καταβληθείσα, από το χρονικό σημείο που όφειλε να γίνει η αμελλητί ανάρτηση της περ. α), αν εντός μηνός από τη γνώση της απόφασης περί αποκλεισμού από κάθε νέα επιχορήγηση ή χρηματοδότηση, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο, ο φορέας δεν συμμορφωθεί προς τις υποχρεώσεις της περ. α).
δ) Οι υποχρεώσεις της παρούσας παραγράφου ισχύουν σωρευτικά προς την υποχρέωση καταχώρισης στο Μητρώο Επιχορηγούμενων Φορέων του άρθρου 83 του ν. 4727/2020 και δεν θίγουν λοιπές υποχρεώσεις δημοσιότητας που προβλέπονται από την κείμενη νομοθεσία».
2. Η εφαρμογή της παρ. 9Α του άρθρου 99 του ν. 5239/2025 (Α' 178) εκκινεί μετά την παρέλευση εξήντα (60) ημερών από την έναρξη ισχύος του παρόντος και αφορά σε συμμόρφωση προς υποχρεώσεις, το γενεσιουργό γεγονός των οποίων ανάγεται σε χρόνο μεταγενέστερο του ανωτέρω εξηκονθημέρου.
Άρθρο 96
Πρόσωπα, ευθύνη, κυρώσεις και λοιπά ζητήματα υποβολής Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης - Προσθήκη άρθρου 63Α στον ν. 5264/2025
Στον ν. 5264/2025 (Α'239) προστίθεται άρθρο 63Α ως εξής:
«Άρθρο 63Α
Πρόσωπα, ευθύνη, κυρώσεις και λοιπά ζητήματα
υποβολής Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης
1. Κέντρα Υποβολής Δηλώσεων (Κ.Υ.Δ.), καθώς και φυσικά πρόσωπα, που ασκούν το επάγγελμα του γεωπόνου, γεωτεχνικού και λογιστή, καθώς και νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες που δραστηριοποιούνται στους αντίστοιχους τομείς δύνανται, κατόπιν έγγραφης συμφωνίας με τον δικαιούχο της ενίσχυσης, να εξουσιοδοτούνται να υποβάλλουν, να τροποποιούν και εν γένει να διαχειρίζονται έναντι αμοιβής Ενιαίες Αιτήσεις Ενίσχυσης (εφεξής: «Ε.Α.Ε.»), στο πλαίσιο του Ολοκληρωμένου Συστήματος Διαχείρισης και Ελέγχου (Ο.Σ.Δ.Ε.). Δεν συμβάλλονται με τον δικαιούχο ενίσχυσης πρόσωπα που έχουν άμεσο ή έμμεσο οικονομικό, επαγγελματικό, οικογενειακό ή άλλο προσωπικό συμφέρον το οποίο δύναται να επηρεάσει την αμερόληπτη εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους.
2. Τα πρόσωπα της παρ. 1 για κάθε Ε.Α.Ε. που υποβάλλεται από αυτά υποχρεούνται: α) να τηρούν φάκελο τεκμηρίωσης,
β) να τηρούν όρους εμπιστευτικότητας των στοιχείων και δεδομένων που περιέρχονται σε γνώση τους και να λαμβάνουν τα αναγκαία τεχνικά και οργανωτικά μέτρα για την προστασία τους, καθώς και τις υποχρεώσεις ασφαλείας συστημάτων και πληροφοριών,
γ) να μην τελούν σε κατάσταση σύγκρουσης συμφερόντων κατά το δεύτερο εδάφιο της παρ. 1 και δ) κατά τη διαδικασία υποβολής και οποιασδήποτε άλλης ενέργειας επί της Ε.Α.Ε. να επιδεικνύουν τη δέουσα επιμέλεια, ήτοι να διενεργούν έλεγχο πληρότητας και ορθότητας των στοιχείων που υποβάλλονται βάσει των συνυποβαλλόμενων δικαιολογητικών, να απέχουν από την οριστικοποίηση της εν λόγω ενέργειας, όταν από τα δεδομένα του συστήματος προκύπτει πρόδηλη ασυμβατότητα και να μην συμπράττουν καθ' οιονδήποτε τρόπο υπαίτια σε ψευδή δήλωση.
Η ευθύνη των προσώπων της παρ. 1 σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρούσα, δεν αναιρεί την ευθύνη του δικαιούχου της ενίσχυσης για την ακρίβεια και πληρότητα των δηλωθέντων.
3. Αν διαπιστώνεται παράβαση των υποχρεώσεων της παρ. 2, με απόφαση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), επιβάλλονται μία (1) ή περισσότερες από τις ακόλουθες κυρώσεις, λαμβανομένων υπόψη της σοβαρότητας, της έκτασης, της διάρκειας, του βαθμού υπαιτιότητας και της επανάληψης της παράβασης, καθώς και της τυχόν προκληθείσας ή δυνητικής ζημίας στον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Δημοσίου:
α) για απλή παράβαση των υποχρεώσεων της παρ. 2, και συγκεκριμένα για:
αα) πλημμελή αποτύπωση και μεταφορά στο Ο.Σ.Δ.Ε. των προς καταχώρηση στοιχείων που προσκομίστηκαν από τον δικαιούχο,
αβ) παραβίαση υποχρεώσεων εμπιστευτικότητας και αγ) ελλιπή τήρηση φακέλου τεκμηρίωσης,
επιβάλλεται πρόστιμο από πέντε χιλιάδες (5.000) έως είκοσι χιλιάδες (20.000) ευρώ ανά παράβαση και προσωρινός αποκλεισμός από τη δυνατότητα υποβολής Ε.Α.Ε. έως δύο (2) έτη ενίσχυσης,
β) για σοβαρές παραβάσεις των υποχρεώσεων της παρ. 2 και συγκεκριμένα για: βα) υπαίτια υποβολή αιτήσεων με ψευδή, ανακριβή ή νοθευμένα στοιχεία, άλλως με δεδομένα για τα οποία από το σύστημα προκύπτει πρόδηλη ασυμβατότητα,
ββ) υπαίτια απόκρυψη στοιχείων ή δικαιολογητικών που επηρεάζουν ουσιωδώς τη χορήγηση, το ύψος ή τη διατήρηση της ενίσχυσης,
βγ) υπαίτια χρήση πλαστών ή νοθευμένων δικαιολογητικών,
βδ) υπαίτια παροχή αναληθών στοιχείων ή παραπλανητικών πληροφοριών προς την Α.Α.Δ.Ε., βε) μη τήρηση φακέλου τεκμηρίωσης,
βστ) υποβολή αιτήσεων, τελώντας σε κατάσταση σύγκρουσης συμφερόντων,
επιβάλλονται πρόστιμο από είκοσι χιλιάδες (20.000) έως πενήντα χιλιάδες (50.000) ευρώ και προσωρινός ή οριστικός αποκλεισμός από τη δυνατότητα υποβολής Ε.Α.Ε..
Τα πρόστιμα της περ. β) δεν επιβάλλονται, αν το ελεγχόμενο πρόσωπο αποδείξει ότι ενήργησε χωρίς υπαιτιότητα.
Αν διαπιστώνεται παράβαση της περ. β), τα πρόσωπα της παρ. 1 ευθύνονται αλληλεγγύως και εις ολόκληρον με τον δικαιούχο της ενίσχυσης για την καταβολή στην Α.Α.Δ.Ε. του ανακτώμενου ποσού, εφόσον η παράβαση τελεί σε αιτιώδη σύνδεσμο με την παράνομη ή αχρεώστητη καταβολή ενίσχυσης άνω του ποσού των πέντε χιλιάδων (5.000) ευρώ ανά Ε.Α.Ε.. Αν το ελεγχόμενο πρόσωπο είναι νομικό πρόσωπο, πέραν του νομικού προσώπου, ευθύνονται αλληλεγγύως και εις ολόκληρον και τα φυσικά πρόσωπα που ήταν διευθυντές, διαχειριστές ή διευθύνοντες σύμβουλοι και γενικώς εντεταλμένοι στη διοίκηση του ελεγχόμενου νομικού προσώπου κατά τον χρόνο που διαπράχθηκε η παράβαση.
Σε περίπτωση υποτροπής εντός τριών (3) ετών από την κοινοποίηση της απόφασης επιβολής κυρώσεων, διπλασιάζονται τα ως άνω προβλεπόμενα όρια προστίμου και ο χρόνος προσωρινού αποκλεισμού από τη δυνατότητα υποβολής Ε.Α.Ε. ως προς την περ. α).
4. Τα πρόσωπα σε βάρος των οποίων εκδίδονται πράξεις επιβολής κυρώσεων της παρ. 3 δύνανται να προσβάλλουν τις πράξεις αυτές με άσκηση προσφυγής, σύμφωνα με τον Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας (ν. 2717/1999, Α' 97). Σε περίπτωση υποχρέωσης επιστροφής αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντων ποσών, σύμφωνα με το τρίτο και τέταρτο εδάφιο της παρ. 3, εφαρμόζονται οι παρ. 2, 3 και 6 του άρθρου 28 του ν. 2520/1997 (Α'173).
5. Από την έναρξη ισχύος της απόφασης της περ. α) της παρ. 5 του άρθρου 78, οι Συμβάσεις Διασφάλισης Επιπέδου Ποιότητας Υπηρεσιών και Ασφάλειας Πληροφοριών (Σ.Δ.Ε.Π.Υ.Α.Π.), που έχουν συναφθεί μεταξύ του Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε. και των Κέντρων Υποβολής Δηλώσεων, λύονται αυτοδικαίως.
6. Ως προς το χρηματοδοτικό προϊόν «Κάρτα Αγρότη», καθώς και συναφή χρηματοδοτικά προϊόντα, κατόπιν αιτήματος του δικαιούχου ενισχύσεων προς την Α.Α.Δ.Ε., τα πιστωτικά ιδρύματα αντλούν, μέσω διαλειτουργικότητας, από την Α.Α.Δ.Ε. τα απολύτως αναγκαία δεδομένα αποκλειστικά για τη διασταύρωση των στοιχείων της Ε.Α.Ε. των δικαιούχων που αιτούνται τη χορήγηση της σχετικής χρηματοδότησης. Μετά τη χορήγηση της χρηματοδότησης, η δήλωση από τον δικαιούχο ενισχύσεων προς την Α.Α.Δ.Ε. του τραπεζικού λογαριασμού, που προορίζεται για την καταβολή των ενισχύσεων καθίσταται ανέκκλητη για όσο χρόνο διαρκεί η χρηματοδότηση και μέχρι την πλήρη εξόφλησή της. Η διαδικασία της παρούσας εφαρμόζεται και στις χρηματοδοτήσεις μέσω «Κάρτας Αγρότη» που έχουν χορηγηθεί πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος και δεν έχουν εξοφληθεί πλήρως, ως προς τις Ε.Α.Ε. του έτους 2026 και εφεξής.
7. Κανονιστικές πράξεις που ρυθμίζουν ζητήματα υποβολής της Ε.Α.Ε., εξακολουθούν να ισχύουν μέχρι την τροποποίηση ή αντικατάστασή τους κατά το μέρος που δεν αντίκεινται στις διατάξεις του παρόντος.
8. Οι παρ. 1 έως 5 εφαρμόζονται για το έτος υποβολής Ε.Α.Ε. 2026 και εφεξής».
Άρθρο 97
Εξουσιοδοτικές διατάξεις ως προς την υποβολή Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης -Προσθήκη παρ. 5 και 6 στο άρθρο 78 του ν. 5264/2025
Στο άρθρο 78 του ν. 5264/2025 (Α' 239), περί εξουσιοδοτικών διατάξεων του Μέρους Γ, προστίθενται παρ. 5 και 6 ως εξής:
«5. Με απόφαση του Διοικητή της Α.Α.Δ.Ε., καθορίζονται τα ειδικότερα ζητήματα εφαρμογής του άρθρου 63Α και συγκεκριμένα:
α) η διαδικασία υποβολής της Ε.Α.Ε., τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και στοιχεία ταυτοποίησης των προσώπων της παρ. 1 ή άλλα στοιχεία που τη συνοδεύουν, οι τεχνικές και λειτουργικές προδιαγραφές των πληροφοριακών συστημάτων που υποστηρίζουν την υποβολή της, οι ιδιότητες, προϋποθέσεις και κωλύματα των προσώπων της παρ. 1 του άρθρου 63Α, η διαδικασία χορήγησης εξουσιοδότησης, καθώς και η διαδικασία ενημέρωσης της Α.Α.Δ.Ε. για τη χορήγηση αυτής στα πρόσωπα αυτά, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή της παρ. 1 του άρθρου 63Α,
β) οι κανόνες, το περιεχόμενο και ο χρόνος τήρησης του φακέλου τεκμηρίωσης από τα πρόσωπα της παρ. 1 του άρθρου 63Α, καθώς και οι κανόνες, τα τεχνικά ζητήματα και τα ειδικότερα μέτρα ασφαλείας και προστασίας των πληροφοριακών συστημάτων και δεδομένων, οι όροι εμπιστευτικότητας και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή της παρ. 2 του άρθρου 63Α,
γ) η διαδικασία ελέγχου και διαπίστωσης των παραβάσεων της παρ. 3, τα πρόσωπα και οι οργανικές μονάδες που είναι αρμόδιες για τον έλεγχο των προσώπων της παρ. 1, τα τεχνικά ζητήματα και η προθεσμία διενέργειας των ελέγχων για τη διαπίστωση των παραβάσεων της παρ. 3 του άρθρου 63Α, τα όργανα και η διαδικασία επιβολής κυρώσεων, η διαδικασία επιμέτρησης και η εξειδίκευση των κριτηρίων επιμέτρησης των κυρώσεων, οι περιπτώσεις υποτροπής και η διαδικασία προσωρινού ή οριστικού αποκλεισμού από τη δυνατότητα υποβολής Ε.Α.Ε., καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή των παρ. 3 και 4 του άρθρου 63Α,
δ) τα αναγκαία για τη διασταύρωση των στοιχείων της Ε.Α.Ε. δεδομένα της παρ. 6 του άρθρου 63Α, ο τρόπος, τα μέσα και οι διαδικασίες άντλησης αυτών, τα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα ασφαλείας, που οφείλει να τηρεί ο λήπτης των δεδομένων, ο χρόνος τήρησης των δεδομένων, η διαδικασία ενημέρωσης της Α.Α.Δ.Ε. ως προς τον τραπεζικό λογαριασμό στον οποίο καταβάλλονται οι ενισχύσεις και τη χορήγηση της χρηματοδότησης, η διαδικασία, τα πρόσωπα και η προθεσμία ενημέρωσης της Α.Α.Δ.Ε. για την εξόφλησή της, καθώς και
ε) κάθε άλλη συναφής και ειδικότερη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του άρθρου 63Α.
6. Με απόφαση του Διοικητή της Α.Α.Δ.Ε., δύναται:
α) να προστίθενται στα πρόσωπα της παρ. 1 του άρθρου 63Α πρόσωπα που ασκούν άλλα επαγγέλματα ή ειδικότητες, καθώς και λοιπές οντότητες, με συναφή επιστημονική κατάρτιση ή επαγγελματική εμπειρία, β) να προβλέπεται διαδικασία, κριτήρια και λοιπές προϋποθέσεις πιστοποίησης των προσώπων της παρ. 1 του άρθρου 63Α, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια σχετικά με αυτήν».
Άρθρο 98
Δικαιούχοι αποζημίωσης για ημέρες μετακίνησης εκτός έδρας για τη διενέργεια επιτόπιων ελέγχων - Τροποποίηση περ. γ) παρ. 3 υποπαρ. Δ.9 παρ. Δ' ν. 4336/2015
Στην περ. γ) της παρ. 3 του άρθρου 3 της υποπαρ. Δ.9 της παρ. Δ' του ν. 4336/2015 (Α'94), περί ημερών μετακίνησης εκτός έδρας, οι λέξεις «του προσωπικού του Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε., για τους επιτόπιους φυσικούς ελέγχους που υποχρεούται να διενεργεί σύμφωνα με τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς» αντικαθίστανται από τις λέξεις «του προσωπικού της Γενικής Διεύθυνσης Ελέγχων Ενισχύσεων και Πληρωμών της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων για τους επιτόπιους φυσικούς ελέγχους που διενεργούνται σύμφωνα με τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης και» και η περ. γ) διαμορφώνεται ως εξής:
«γ) του προσωπικού κλάδου Γεωπόνων και Κτηνιάτρων του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων (ΕΛ.Γ.Α.), του προσωπικού της Γενικής Διεύθυνσης Ελέγχων Ενισχύσεων και Πληρωμών της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων για τους επιτόπιους φυσικούς ελέγχους που διενεργούνται σύμφωνα με τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του προσωπικού του Ελληνικού Γεωργικού Οργανισμού Δήμητρα που συμμετέχει στη διενέργεια υποχρεωτικών ελέγχων και επιθεωρήσεων σε επιχειρήσεις, παραγωγούς και σε σημεία χονδρικής και λιανικής πώλησης και προκειμένου για τα μέλη του Σώματος Ελεγκτών Παιγνίων της Επιτροπής Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων (Ε.Ε.Ε.Π.) μέχρι εκατόν ογδόντα (180) ημέρες συνολικά για τη διενέργεια ελέγχων,».
ΕΝΟΤΗΤΑ Ε'
ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ
Άρθρο 99
Έναρξη ισχύος
Η ισχύς του παρόντος αρχίζει από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός αν προβλέπεται διαφορετικά στις επιμέρους διατάξεις του.
Παραγγέλλομε τη δημοσίευση του παρόντος στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και την εκτέλεσή του ως νόμου του Κράτους.
Αθήνα, 24 Ιουλίου 2026
Νόμος 5322/2026 - ΦΕΚ 117/Α/24-7-2026
Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής - Ρύθμιση για τις συντάξεις χηρείας και άλλες διατάξεις.
Διαβάστε επίσης
- Σε ΦΕΚ ο νόμος 5322 για τον Προσωπικό Βοηθό και άλλες διατάξεις για ΑμεΑ
- Ψηφίστηκε το νομοσχέδιο για τον Προσωπικό Βοηθό και άλλες διατάξεις για ΑμεΑ
- Κατάργηση της περικοπής των συντάξεων χηρείας - Προστασία δικαιούχων σύνταξης λόγω θανάτου (Τροπολογία)
