Υπουργική Απόφαση 36371/2026 - ΦΕΚ 1180/Β/6-3-2026

Καθορισμός Ειδικών προσόντων που διαθέτει κάθε φορέας προς τον οποίο παραχωρείται με σύμβαση η εκτέλεση υπηρεσιών τακτικών υπεραστικών και αστικών οδικών επιβατικών μεταφορών.

Υπουργική Απόφαση Αριθμ. 36371/2026

ΦΕΚ 1180/Β/6-3-2026

Καθορισμός Ειδικών προσόντων που διαθέτει κάθε φορέας προς τον οποίο παραχωρείται με σύμβαση η εκτέλεση υπηρεσιών τακτικών υπεραστικών και αστικών οδικών επιβατικών μεταφορών.

Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ

Έχοντας υπόψη:

1. Τις διατάξεις:

α) Του Κανονισμού (ΕΚ) 1370/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2007 για τις δημόσιες επιβατικές σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές και την κατάργηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΟΚ) 1191/69 και (ΕΟΚ) 1107/70 (L 315/1),

β) του ν. 4974/2022 «Διατάξεις για τις δημόσιες υπεραστικές και αστικές τακτικές οδικές μεταφορές επιβατών - Αναδιοργάνωση των εταιρειών ΟΣΕ Α.Ε. και ΕΡΓΟΣΕ Α.Ε. και λοιπές διατάξεις» (Α' 185) και ιδίως των άρθρων 7 παρ. 2 και 30 παρ. 1 αυτού, καθώς και του άρθρου 17 παρ. 1,

γ) του Κανονισμού (ΕΚ) 1071/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 21ης Οκτωβρίου 2009 σχετικά με τη θέσπιση κοινών κανόνων όσον αφορά τους όρους που πρέπει να πληρούνται για την άσκηση του επαγγέλματος του οδικού μεταφορέα και για την κατάργηση της οδηγίας 96/26/ΕΚ του Συμβουλίου,

δ) του π.δ. 123/2016 «Ανασύσταση και μετονομασία του Υπουργείου Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, ανασύσταση του Υπουργείου Τουρισμού, σύσταση Υπουργείου Μεταναστευτικής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης, μετονομασία Υπουργείων Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης, Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού και Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων» (Α'208),

ε) του π.δ. 27/2025 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτή Υπουργού, Υφυπουργών και Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης» (Α'44),

στ) της απόφασης του Πρωθυπουργού Υ7/19.3.2025 «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Αναπληρωτή Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, Κωνσταντίνο Κυρανάκη» (Β' 1365).

2. Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας απόφασης δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού.

3. Το γεγονός ότι η παρούσα κανονιστική πράξη δεν αφορά σε διοικητική διαδικασία για την οποία υπάρχει υποχρέωση καταχώρισης στο ΕΜΔΔ - ΜΙΤΟΣ, αποφασίζουμε:

Άρθρο 1

Σκοπός

Σκοπός της παρούσας απόφασης είναι ο καθορισμός των ειδικών προσόντων που πρέπει να διαθέτει κάθε φορέας, νομικό ή φυσικό πρόσωπο, ιδιωτικού ή δημοσίου δικαίου, ένωση οικονομικών φορέων ή κοινοπραξία, προς τον οποίο παραχωρείται με σύμβαση η εκτέλεση υπηρεσιών αστικών και υπεραστικών οδικών επιβατικών μεταφορών όσον αφορά: (α) στην οικονομική και χρηματοοικονομική επάρκεια και (β) στην τεχνική και επαγγελματική ικανότητα, καθώς και ο καθορισμός των διεθνών προτύπων διαχείρισης με τα οποία οφείλουν να συμμορφώνονται, προκειμένου οι φορείς αυτοί να είναι σε θέση να εκτελούν συνεχώς το συγκοινωνιακό έργο που αναλαμβάνουν με ασφάλεια κατά την κυκλοφορία, ιδίως για τους επιβάτες, με την αναγκαία ποιότητα και για την εξασφάλιση του επιπέδου υπηρεσιών που απαιτείται για την εκπλήρωση του σχετικού σκοπού δημοσίου συμφέροντος.

Άρθρο 2

Προσόντα φορέα προς τον οποίο παραχωρείται η εκτέλεση υπηρεσιών αστικών και υπεραστικών οδικών επιβατικών μεταφορών

1. Η εκτέλεση των δημοσίων τακτικών υπεραστικών και αστικών οδικών επιβατικών μεταφορών ανατίθεται σε επιχειρήσεις ή ενώσεις επιχειρήσεων που εκτελούν κατ' επάγγελμα τακτικές υπεραστικές οδικές μεταφορές επιβατών, σύμφωνα με το άρθρο 7 παρ. 1 του ν. 4974/2022 και τον Κανονισμό (ΕΚ) 1071/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Οκτωβρίου 2009, σχετικά με τη θέσπιση κοινών κανόνων όσον αφορά στους όρους που πληρούνται για την άσκηση του επαγγέλματος του οδικού μεταφορέα και για την κατάργηση της οδηγίας 96/26/ΕΚ του Συμβουλίου (L 300), με λεωφορεία υπεραστικού ή ημιαστικού τύπου κάθε κατηγορίας προκειμένου για τις υπεραστικές γραμμές, και σε επιχειρήσεις ή ενώσεις επιχειρήσεων που εκτελούν κατ' επάγγελμα τακτικές αστικές οδικές μεταφορές επιβατών, σύμφωνα με το ίδιο ως άνω πλαίσιο διατάξεων, με λεωφορεία αστικού ή ημιαστικού τύπου προκειμένου για τις αστικές γραμμές. Τα λεωφορεία αυτά πληρούν τις τεχνικές προδιαγραφές του Κανονισμού (EE) 2018/858 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Μαΐου 2018, για την έγκριση και την εποπτεία της αγοράς μηχανοκίνητων οχημάτων και των ρυμουλκούμενών τους και των συστημάτων, κατασκευαστικών στοιχείων και χωριστών τεχνικών μονάδων που προορίζονται για τα οχήματα αυτά, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) 715/2007 και (ΕΚ) 595/2009 και την κατάργηση της Οδηγίας 2007/46/ΕΚ (L 151), και έχουν λάβει σχετική έγκριση τύπου λεωφορείου. ή της Οδηγίας 2007/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Σεπτεμβρίου 2007 για τη θέσπιση πλαισίου για την έγκριση των μηχανοκίνητων οχημάτων και των ρυμουλκουμένων τους, και των συστημάτων, κατασκευαστικών στοιχείων και χωριστών τεχνικών μονάδων που προορίζονται για τα οχήματα αυτά, ή προηγούμενου κανονισμού ή οδηγίας που ίσχυε κατά την ταξινόμησή τους.

Οι οικονομικοί φορείς που είναι εγκατεστημένοι σε κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης απαιτείται να: (α) είναι εγγεγραμμένοι σε ένα από τα επαγγελματικά μητρώα ή εμπορικά μητρώα που τηρούνται στο κράτος εγκατάστασής τους ή να ικανοποιούν οποιαδήποτε άλλη απαίτηση ορίζεται στο Παράρτημα XI του Προσαρτήματος Α' του ν. 4412/2016 και (β) διαθέτουν άδεια άσκησης επαγγέλματος του οδικού μεταφορέα επιβατών κατά την έννοια του άρθρου 2 περ. 2) Κανονισμού (ΕΚ) 1071/2009. Εφόσον οι οικονομικοί φορείς απαιτείται να διαθέτουν περαιτέρω ειδική έγκριση ή να είναι μέλη συγκεκριμένου οργανισμού για να μπορούν να παράσχουν τη σχετική υπηρεσία στη χώρα καταγωγής τους, μπορεί να τους ζητείται να αποδείξουν ότι διαθέτουν την έγκριση αυτή ή ότι είναι μέλη του εν λόγω οργανισμού ή να καλούνται οι νόμιμοι εκπρόσωποί τους, να προβούν σε ένορκη δήλωση ενώπιον συμβολαιογράφου σχετικά με την άσκηση του συγκεκριμένου επαγγέλματος.

Στην περίπτωση οικονομικών φορέων εγκατεστημένων σε κράτος μέλους του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (Ε.Ο.Χ.) ή σε τρίτες χώρες που έχουν προσχωρήσει στη ΣΔΣ ή σε τρίτες χώρες που δεν εμπίπτουν στην προηγούμενη περίπτωση και έχουν συνάψει διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες με την Ένωση σε θέματα διαδικασιών ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων, απαιτείται να είναι εγγεγραμμένοι σε αντίστοιχα επαγγελματικά μητρώα.

Οι εγκατεστημένοι στην Ελλάδα οικονομικοί φορείς πρέπει να είναι εγγεγραμμένοι στο οικείο επαγγελματικό μητρώο, Βιοτεχνικό ή Εμπορικό ή Βιομηχανικό Επιμελητήριο και να διαθέτουν άδεια άσκησης επαγγέλματος οδικού μεταφορέα επιβατών.

2. Τα ειδικά προσόντα που πρέπει να διαθέτει οικονομικός φορέας, νομικό ή φυσικό πρόσωπο, ιδιωτικού ή δημοσίου δικαίου, ή ένωση οικονομικών φορέων ή κοινοπραξία, προς τον οποίο παραχωρείται με σύμβαση κατόπιν διαγωνιστικής διαδικασίας ανάθεσης η εκτέλεση υπηρεσιών αστικών ή/και υπεραστικών οδικών επιβατικών μεταφορών όσον αφορά στην οικονομική και χρηματοοικονομική επάρκεια καθορίζονται ως ακολούθως:

α) Μέσος γενικός ετήσιος κύκλος εργασιών για τις τρεις (3) οικονομικές χρήσεις που προηγούνται της διενέργειας της διαδικασίας ανάθεσης της παροχής δημοσίων τακτικών υπεραστικών και αστικών οδικών μεταφορών επιβατών, ύψους τουλάχιστον ίσου με το εβδομήντα επί τοις εκατό (70%) της ετήσιας εκτιμώ- μενης αξίας σύμβασης, μη συμπεριλαμβανομένου του Φ.Π.Α. για το αντικείμενο της σύμβασης για το οποίο υποβάλλουν προσφορά. Σε περίπτωση που οι οικονομικοί φορείς δραστηριοποιούνται για χρονικό διάστημα μικρότερο των τριών (3) διαχειριστικών χρήσεων, τότε ο μέσος «γενικός» ετήσιος κύκλος εργασιών για όσες διαχειριστικές χρήσεις δραστηριοποιείται, θα πρέπει να καλύπτει την παρούσα απαίτηση.

β) Προσκόμιση επιστολής χρηματοδοτικής στήριξης από Αποδεκτή(ές) Τράπεζα(ες) με βάση το επιχει- ρηματικό/χρηματοοικονομικό σχέδιο που θα κατατεθεί με την οικονομική προσφορά εκάστου οικονομικού φορέα. Στην επιστολή υποστήριξης θα δηλώνεται η παροχή επαρκούς υποστήριξης για την κάλυψη ποσού, ίσου με το 100% των δανειακών αναγκών του προσφέροντος οικονομικού φορέα.

Εναλλακτικά, για την πλήρωση της απαίτησης φερεγγυότητας μέσω ρευστότητας, γίνεται δεκτή η επίτευξη δείκτη ρευστότητας ως ακολούθως:

Δείκτης άμεσης ρευστότητας, ήτοι ο λόγος

[(Κυκλοφορούν Ενεργητικό μείον Αποθέματα)/Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις], μεγαλύτερος ή ίσος της τιμής 0,70, όπου:

Κυκλοφορούν Ενεργητικό = [Βραχυπρόθεσμες Απαιτήσεις, Αποθέματα, Χρηματικά διαθέσιμα σε ταμείο και τράπεζες, Λοιπά στοιχεία κυκλοφορούντος ενεργητικού]

Αποθέματα = αγαθά που κατέχει ο φορέας προς πώληση ή για κατανάλωση/χρήση/υποστήριξη λειτουργίας Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις = [Βραχυπρόθεσμες εμπορικές υποχρεώσεις, βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις προς το δημόσιο, βραχυπρόθεσμα δάνεια, λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις]

γ) Ασφαλιστική κάλυψη έναντι επαγγελματικών κινδύνων, πέραν της παγίως προβλεπόμενης ασφάλισης κάλυψης αστικής ευθύνης, για ποσό, το ύψος του οποίου θα προσδιορίζει η αρμόδια αρχή, κατά την έννοια του άρθρου 5 του ν. 4974/2022, λαμβάνοντας υπόψη το οικονομικό αντικείμενο της διαδικασίας ανάθεσης καθώς και το άρθρο 7 παρ. 2 του Κανονισμού (ΕΚ) 1071/2009, σε έως 100% της ετήσιας εκτιμώμενης αξίας σύμβασης ανάλογα με την εκτίμηση κινδύνου κατά περίπτωση.

Σε περίπτωση ένωσης οικονομικών φορέων ή κοινοπραξίας, οι παραπάνω ελάχιστες απαιτήσεις καλύπτονται αθροιστικά από τα μέλη της ένωσης ή κοινοπραξίας.

3. Τα ειδικά προσόντα που πρέπει να διαθέτει κάθε οικονομικός φορέας, νομικό ή φυσικό πρόσωπο, ιδιωτικού ή δημοσίου δικαίου, ή ένωση οικονομικών φορέων ή κοινοπραξία, προς τον οποίο παραχωρείται με σύμβαση κατόπιν διαγωνιστικής διαδικασίας ανάθεσης η εκτέλεση υπηρεσιών αστικών και υπεραστικών οδικών επιβατικών μεταφορών, όσον αφορά στην τεχνική και επαγγελματική ικανότητα καθορίζονται ως ακολούθως:

α) Κατά τη διάρκεια της τελευταίας τριετίας πριν την ημερομηνία διενέργειας της διαδικασίας ανάθεσης της παροχής δημοσίων τακτικών υπεραστικών και αστικών οδικών μεταφορών επιβατών να έχουν παράσχει υπηρεσίες στον τομέα των οδικών μεταφορών επιβατών κατά τα οριζόμενα στην παρ. 1 του άρθρου 7 του ν. 4974/2022, ύψους κατά μέσο όρο ίσο με το εβδομήντα τοις εκατό (70%) του μεταφορικού έργου σε οχημα- τοχιλιόμετρα για κάθε Τμήμα που υποβάλλουν προσφορά.

β) Να διαθέτουν στη στελέχωσή τους το απαιτούμενο τεχνικό και διοικητικό προσωπικό που είναι αναγκαίο για την υλοποίηση του αντικειμένου της σύμβασης, όπως εκάστοτε ειδικότερα προσδιορίζεται στη διακήρυξη του διαγωνισμού, λαμβάνοντας υπόψη το αντικείμενο της προς ανάθεση σύμβασης.

γ) Να διαθέτουν Ομάδα Έργου με αποδεδειγμένη επαγγελματική εμπειρία και ικανότητα στην υλοποίηση έργων αντίστοιχων με το αντικείμενο της διαδικασίας ανάθεσης. Οι ελάχιστοι απαιτούμενοι ρόλοι, έχουν ως ακολούθως:

- Υπεύθυνος Διοίκησης σύμβασης

- Υπεύθυνος Οικονομικής Διαχείρισης σύμβασης

- Υπεύθυνος Επιβατικού Σταθμού (ευρίσκει εφαρμογή σε υπεραστικά δίκτυα)

- Υπεύθυνος Αμαξοστασίου και Συντήρησης (ευρίσκει εφαρμογή σε αστικά δίκτυα)

- Διευθυντής Κίνησης

- Υπεύθυνος Ποιότητας/Υπεύθυνος Ασφάλειας και Υγείας (δύναται να είναι διακριτός, ή κοινός ρόλος στελέχους).

δ) Να διαθέτουν αποδεδειγμένη λειτουργία ή/και κατοχή στόλου οχημάτων συγκεκριμένου πλήθους ανά τμήμα της διαδικασίας ανάθεσης και να λειτουργούν, ή να δεσμεύονται ότι θα λειτουργούν σταθμό εξυπηρέτησης επιβατών ή/και αμαξοστάσιο, παρέχοντας υπηρεσίες οδικών μεταφορών επιβατών με οχήματα που πληρούν τις τεχνικές προδιαγραφές της ισχύουσας νομοθεσίας και της σχετικής διακήρυξης.

Κάθε οικονομικός φορέας δύναται να επικαλείται ως μέρος του στόλου οχημάτων που διαθέτει στην κατοχή του προς εκπλήρωση του ανωτέρω κριτηρίου οχήματα, τα οποία είτε είναι ιδιόκτητα είτε έχουν μισθωθεί ή έχουν ενταχθεί προς χρήση και αξιοποίηση στο στόλο οχημάτων που διαχειρίζεται και λειτουργεί. Τα λεωφορεία του προηγούμενου εδαφίου δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν το όριο ηλικίας των είκοσι πέντε (25) ετών από το έτος κατασκευής του πλαισίου. Με τη συμπλήρωση του ανωτέρω ορίου, γίνεται αντικατάσταση του οχήματος, με λεωφορείο ηλικίας κατά μέγιστο έως δεκαοκτώ (18) ετών από το έτος κατασκευής του πλαισίου.

Η κατάργηση των άρθρων 1 έως 32 του ν. 2963/2001 δεν θίγει την ισχύ των αδειών κυκλοφορίας των λεωφορείων που χρησιμοποιούνται ως ανωτέρω από τον οικονομικό φορέα για την εκτέλεση των συμβάσεων του άρθρου 20 του ν. 4974/2022.

ε) Να διαθέτουν αποδεδειγμένη εμπειρία στη λειτουργία συστημάτων τηλεματικής, ενιαίας πληροφόρησης και ενιαίου αυτόματου συστήματος έκδοσης εισιτηρίων και συλλογής κομίστρου, σύμφωνα με τις προβλέψεις της ισχύουσας νομοθεσίας.

4. Οι οικονομικοί φορείς στους οποίους παραχωρείται με σύμβαση κατόπιν διαγωνιστικής διαδικασίας ανάθεσης η εκτέλεση υπηρεσιών αστικών και υπεραστικών οδικών επιβατικών μεταφορών οφείλουν να συμμορφώνονται αποδεδειγμένα με τα ακόλουθα διεθνή πρότυπα διαχείρισης, ή ισοδύναμα αυτών πιστοποιητικά που έχουν εκδοθεί από φορείς διαπιστευμένους από ισοδύναμους Οργανισμούς διαπίστευσης:

I. ISO 9001:2015 «Συστήματα Διαχείρισης Ποιότητας - Απαιτήσεις», σε ισχύ. Το πεδίο εφαρμογής του πιστοποιημένου κατά ISO 9001 Συστήματος Διαχείρισης Ποιότητας θα πρέπει να καλύπτει το αντικείμενο του έργου.

II. ISO 45001:2018 «Σύστημα Διαχείρισης Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία (ΣΔΥΑΕ)».

III. ISO 39001: 2012 «Πρότυπο Διαχείρισης Οδικής Ασφάλειας».

Επιπροσθέτως, οι οικονομικοί φορείς που θα αναλάβουν την υλοποίηση σύμβασης κατόπιν διαγωνιστικής διαδικασίας, οφείλουν εντός 12 μηνών από τη σύναψη σύμβασης όπως συμμορφώνονται αποδεδειγμένα και με τα ακόλουθα πρότυπα:

EN ISO 14001:2015 «Σύστημα Περιβαλλοντολογικής Διαχείρισης».

ΕΝ 13816:2002 «Μεταφορές - Εφοδιαστική και Υπηρεσίες - Μαζική Μεταφορά Κοινού - Ορισμός της ποιότητας των Υπηρεσιών, Αντικειμενικοί Σκοποί και Μετρήσεις».

ISO 27001 "Συστήματα διαχείρισης ασφάλειας πληροφοριών».

Με την προκήρυξη του διαγωνισμού, εξειδικεύονται ή και ποσοτικοποιούνται τα αναφερόμενα στην παρούσα επί τεχνικών ή λεπτομερειακών ζητημάτων, καθώς και τίθενται πρόσθετες απαιτήσεις, πέραν εκείνων που αναφέρονται στις ανωτέρω παραγράφους του παρόντος άρθρου, σύμφωνα και με το άρθρο 4 του Κανονισμού (ΕΚ) 1370/2007 και την παρ. 7 του άρθρου 14 του ν. 4974/2022, τις οποίες πρέπει να διαθέτει κάθε οικονομικός φορέας, προς τον οποίο παραχωρείται με σύμβαση η εκτέλεση υπηρεσιών αστικών και υπεραστικών οδικών επιβατικών μεταφορών, εφόσον αυτά σχετίζονται και είναι ανάλογα με το αντικείμενο της διαδικασίας ανάθεσης.

Άρθρο 3

Αποδεικτικά μέσα

Η αρμόδια αρχή, κατά την έννοια του άρθρου 5 του ν. 4974/2022, καθορίζει στα συμβατικά έγγραφα της διαδικασίας ανάθεσης τα αναγκαία αποδεικτικά μέσα που πρέπει να προσκομίσει κάθε φορέας, νομικό ή φυσικό πρόσωπο, ιδιωτικού ή δημοσίου δικαίου, ή ένωση οικονομικών φορέων ή κοινοπραξία, προς τον οποίο παραχωρείται με σύμβαση η εκτέλεση υπηρεσιών αστικών και υπεραστικών οδικών επιβατικών μεταφορών, όσον αφορά στην απόδειξη των ειδικών προσόντων του άρθρου 2 της παρούσας, εφαρμόζοντας αναλογικά το άρθρο 80 του ν. 4412/2016 (Α' 147).

Άρθρο 4

Έναρξη ισχύος

Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Αθήνα, 4 Μαρτίου 2026