Σχετικά με την αυτοματοποίηση της συλλογής και την τυποποίηση ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ των Διαχειριστών των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας και της ΡΑΕ, με τη χρήση διαδικασιών ψηφιακής διαλειτουργικότητας, στο πλαίσιο της παρακολούθησης της εύρυθμης

λειτουργίας της Αγοράς υπό όρους υγιούς ανταγωνισμού, καθώς και της εποπτείας των Συμμετεχόντων.

---

Απόφαση Ρ.Α.Ε. Αριθμ. απόφ. 1491/2021

ΦΕΚ 2100/Β/21-5-2021

Σχετικά με την αυτοματοποίηση της συλλογής και την τυποποίηση ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ των Διαχειριστών των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας και της ΡΑΕ, με τη χρήση διαδικασιών ψηφιακής διαλειτουργικότητας, στο πλαίσιο της παρακολούθησης της εύρυθμης λειτουργίας της Αγοράς υπό όρους υγιούς ανταγωνισμού, καθώς και της εποπτείας των Συμμετεχόντων.

Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας

Λαμβάνοντας υπόψη

1. Τις διατάξεις της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 2019 «σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την τροποποίηση της οδηγίας 2012/27/ΕΕ», καθώς και της Οδηγίας υπ’ αρ. 2009/72 «σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενεργείας και για την κατάργηση της οδηγίας υπό στοιχεία 2003/54/ΕΚ».

2. Τον Κανονισμό υπ’ αρ. 2019/943 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου «σχετικά με την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας».

3. Τον Κανονισμό (ΕΕ) υπ’ αρ. 1227/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 25ης Οκτωβρίου 2011 «για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στη χονδρική αγορά ενέργειας».

4. Τις διατάξεις του ν. 4001/2011 «Για την Παρακολούθηση και εποπτεία της αγοράς ενέργειας» (Α’ 179), όπως ισχύει και ιδίως τα άρθρα 3 και 22 έως 28 του νόμου αυτού.

5. Τις διατάξεις του Κεφαλαίου Γ’ «Διατάξεις Αρμοδιότητας Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας» του ν. 4425/2016 «Επείγουσες ρυθμίσεις των Υπουργείων Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων και Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, για την εφαρμογή της συμφωνίας δημοσιονομικών στόχων και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και άλλες διατάξεις» (Α’185), όπως ισχύει.

6. Την υπ’ αρ. 1116/2018 απόφαση ΡΑΕ «Έγκριση του Κανονισμού λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, σύμφωνα με τα άρθρα 9, 10 και 18 του ν. 4425/2016 (Α’ 185), ως ισχύει» (Β’ 5914), όπως έχει τροποποιηθεί με τις υπ’ αρ. 820/2020 και 1228/2020 αποφάσεις ΡΑΕ, εφεξής ο «Κανονισμός».

7. Την υπ’ αρ. 1090/2018 απόφαση ΡΑΕ με θέμα «Έγκριση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 18 του ν. 4425/2016 (Α’ 185), όπως ισχύει» (Β’ 5910 και Β’ 468/2019), όπως τροποποιήθηκε με την υπ’ αρ. 938/2020 απόφαση ΡΑΕ (Β’ 2757) και την υπ’ αρ. 1357/2020 απόφαση ΡΑΕ (Β’4516), εφεξής «Κανονισμός Αγοράς Εξισορρόπησης - KAE».

8. Την υπ’ αρ. 948/2020 απόφαση ΡΑΕ για την «Έγκριση της Μεθοδολογίας Υπολογισμού Μεταβλητού Κόστους Κατανεμόμενων θερμικών Μονάδων Παραγωγής, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 6 του άρθρου 2 και της παρ. 7 του άρθρου 44 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης και της παρ. 4 του άρθρου 18 του ν. 4425/2016, όπως ισχύουν» (Β’ 3406), καθώς και την υπ’ αρ. 1393/2020 απόφαση ΡΑΕ με θέμα «Τροποποίηση Μεθοδολογίας Υπολογισμού Μεταβλητού Κόστους Κατανεμόμενων θερμικών Μονάδων Παραγωγής, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 6 του άρθρου 2 και της παρ. 10 του άρθρου 38 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης και της παρ. 4 του άρθρου 18 του ν. 4425/2016, όπως ισχύουν» (Β’ 4623/2020).

9. Την υπ’ αρ. 1298/2020 απόφαση ΡΑΕ με θέμα «Σχετικά με την ημέρα έναρξης της μη συζευγμένης λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 9 του ν. 4425/2016 (Α’ 185), όπως ισχύει, και τις διατάξεις του Κεφαλαίου 7 του Κανονισμού Λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς, όπως ισχύει» (Β’ 4415).

10. Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-288076/11.09.2020 έγγραφο του ΕΣΑΗ που κατατέθηκε στο πλαίσιο της Δημόσιας Διαβούλευσης της ΡΑΕ αναφορικά με την έναρξη λειτουργίας των αγορών επόμενης ημέρας, ενδοημερήσιας και εξισορρόπησης του ν. 4425/2016.

11. Τη Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΕ σχετικά με τον Μηχανισμό Παρακολούθησης και Εποπτείας των Ενεργειακών Αγορών, η οποία έλαβε χώρα από 06.10.2020 έως και 22.10.2020, και τα σχόλια των Συμμετεχόντων ως εξής:

(α) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290372/22.10.2020 έγγραφο, με το οποίο ο αποστολέας ζήτησε να μην δημοσιευθούν τα στοιχεία του και το περιεχόμενο του εγγράφου.

(β) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290389/23.10.2020 έγγραφο της ΔΕΗ Α.Ε.

(γ) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290394/23.10.2020 έγγραφο του ΕΣΕΠΗΕ

(δ) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290412/23.10.2020 έγγραφο, με το οποίο ο αποστολέας ζήτησε να μην δημοσιευθούν τα στοιχεία του και το περιεχόμενο του εγγράφου.

(ε) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290454/23.10.2020 έγγραφο της ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Α.Ε.

(στ) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290404/23.10.2020 έγγραφο, με το οποίο ο αποστολέας ζήτησε να μην δημοσιευθούν τα στοιχεία του και το περιεχόμενο του εγγράφου.

(ζ) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290550/27.10.2020 έγγραφο του ΕΣΑΗ.

(η) Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-290684/29.10.2020 έγγραφο, με το οποίο ο αποστολέας ζήτησε να μην δημοσιευθούν τα στοιχεία του και το περιεχόμενο του εγγράφου.

12. Το υπό στοιχεία ΡΑΕ Ι-288227/16.09.2020 έγγραφο της ΕΧΕ Α.Ε. με θέμα «Παρακολούθηση στρατηγικής προσφορών θερμικών και υδροηλεκτρικών μονάδων».

13. Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού.

Σκέφθηκε ως εξής:

Ι. Νομικό Πλαίσιο αναφορικά με την εποπτεία και παρακολούθηση των νέων Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας

1. Ως προς τις αρμοδιότητες της ΡΑΕ

Επειδή, η παρακολούθηση και εποπτεία των Αγορών Ενέργειας συνιστά θεμελιώδους σημασίας αρμοδιότητα, την οποία το ενωσιακό δίκαιο εμπιστεύεται στον Ρυθμιστή. Ειδικότερα, σύμφωνα με το άρθρο 59 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 (που αντικατέστησε τις διατάξεις του άρθρου 37 της Οδηγίας 2009/72), στην Ρυθμιστική Αρχή ανατίθενται, μεταξύ άλλων, τα εξής καθήκοντα: «[…], ιδ) να παρακολουθεί το επίπεδο διαφάνειας, συμπεριλαμβανομένων των τιμών χονδρικής, και να διασφαλίζει τη συμμόρφωση των επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας προς τις υποχρεώσεις περί διαφάνειας, ιε) να παρακολουθεί τον βαθμό και την αποτελεσματικότητα της αγοράς και του ανταγωνισμού σε επίπεδο χονδρικής και λιανικής, συμπεριλαμβανομένων των χρηματιστηρίων ηλεκτρικής ενέργειας, […], τα ποσοστά αλλαγής προμηθευτή, […], καθώς και οποιαδήποτε στρέβλωση ή περιορισμό του ανταγωνισμού, συμπεριλαμβανομένης της παροχής τυχόν συναφών πληροφοριών, και να φέρει ενώπιον των οικείων αρχών ανταγωνισμού τυχόν σχετικές υποθέσεις, […]», ενώ επιπλέον οι Ρυθμιστικές Αρχές θα πρέπει να διαθέτουν κατ’ ελάχιστον τις ακόλουθες αρμοδιότητες: «[…] α) να εκδίδουν δεσμευτικές αποφάσεις για τις επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας, β) να ερευνούν τη λειτουργία των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και να αποφασίζουν και να επιβάλλουν τα κατάλληλα, αναγκαία και αναλογικά μέτρα για την προώθηση του αποτελεσματικού ανταγωνισμού και την εξασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της αγοράς, […], γ) να απαιτούν πληροφορίες από τις επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας σχετικά με την εκπλήρωση των καθηκόντων τους, συμπεριλαμβανομένης της αιτιολόγησης για οποιαδήποτε άρνηση χορήγησης πρόσβασης σε τρίτους, καθώς και οποιεσδήποτε πληροφορίες σχετικά με μέτρα αναγκαία για την ενίσχυση του δικτύου, δ) να επιβάλλουν αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις σε επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας οι οποίες δεν συμμορφώνονται προς τις υποχρεώσεις που υπέχουν από την παρούσα οδηγία, από τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/943 ή προς τυχόν σχετικές, νομικά δεσμευτικές αποφάσεις των ρυθμιστικών αρχών ή του ACER ή να προτείνουν σε αρμόδιο δικαστήριο να επιβάλλει τις εν λόγω κυρώσεις. […] και ε) να διενεργούν έρευνες και να εντέλλονται τη διευθέτηση διαφορών […]».

Περαιτέρω, ο Κανονισμός υπ’ αρ. 1227/2011, αποσκοπώντας στη διασφάλιση της αποτελεσματικής παρακολούθησης των χονδρεμπορικών ενεργειακών αγορών σε ενωσιακό επίπεδο, υπογράμμισε τη σημασία της στενής συνεργασίας και του συντονισμού μεταξύ του Οργανισμού και των εθνικών αρχών. Συγκεκριμένα, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 7, «οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές συνεργάζονται, σε περιφερειακό επίπεδο, μεταξύ τους και με τον Οργανισμό για τη διενέργεια της παρακολούθησης των χονδρικών αγορών ενέργειας» και, στο πλαίσιο αυτό, «παρακολουθούν τις δραστηριότητες διαπραγμάτευσης επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής για να εντοπίζουν και να προλαμβάνουν διαπραγματεύσεις που βασίζονται σε εμπιστευτικές πληροφορίες και χειραγώγηση της αγοράς και συλλέγουν τα δεδομένα για την αξιολόγηση και την παρακολούθηση των χονδρικών αγορών ενέργειας». Επιπλέον, όπως ορίζεται στο άρθρο 13 του Κανονισμού, «οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές μεριμνούν για την εφαρμογή των απαγορεύσεων που ορίζονται στα άρθρα 3 και 5 και της υποχρέωσης που ορίζεται στο άρθρο 4», δηλαδή -αντιστοίχως- για την απαγόρευση εκμετάλλευσης εμπιστευτικών πληροφοριών, την απαγόρευση χειραγώγησης της αγοράς αλλά και την υποχρέωση δημοσίευσης εμπιστευτικών πληροφοριών. Οι σχετικώς απονεμόμενες εξουσίες για την έρευνα και την επιβολή του Κανονισμού δύνανται -κατά περίπτωση- να ασκούνται «σε συνεργασία με τις οργανωμένες αγορές, τα συστήματα αντιστοίχισης των εντολών ή άλλα πρόσωπα που κατ’ επάγγελμα διεκπεραιώνουν συναλλαγές κατά τα αναφερόμενα στο άρθρο 8 παράγραφος 4 στοιχείο δ).».

Επειδή, συναφώς, ο ν. 4001/2011, ο οποίος έθεσε την άσκηση των Ενεργειακών Δραστηριοτήτων υπό την εποπτεία του Κράτους, λόγω του ότι εγγενώς συνδέονται με σκοπούς δημοσίου συμφέροντος (βλ. συνδυαστικά τις διατάξεις των άρθρων 1 και 3 του νόμου), ρητώς θέσπισε την αρμοδιότητα της ΡΑΕ να παρακολουθεί και να εποπτεύει τη λειτουργία της αγοράς (άρθρο 22) και να λαμβάνει οποιοδήποτε προσήκον μέτρο «με σκοπό τη διασφάλιση της εφαρμογής των διατάξεων της εσωτερικής και ευρωπαϊκής νομοθεσίας, την ύπαρξη συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού και εν γένει την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς» (άρθρο 23).

Αναλυτικότερα, την παρ. 1 του άρθρου 22 του ν. 4001/2001, όπως ισχύει, προσδιορίζει -κατά τρόπο ενδεικτικό- το αντικείμενο της εν λόγω αρμοδιότητας της Αρχής. Συγκεκριμένα, η ΡΑΕ:

«[…] παρακολουθεί και εποπτεύει ιδίως:

(α) το βαθμό και την αποτελεσματικότητα του ανταγωνισμού στην αγορά ενέργειας, σε επίπεδο χονδρικής και λιανικής,

(β) τις τιμές για τους οικιακούς καταναλωτές, συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων προπληρωμής, το ποσοστό αλλαγής Προμηθευτή, το ποσοστό διακοπής παροχής, την παροχή υπηρεσιών συντήρησης και τα σχετικά τέλη, καθώς και τα παράπονα των Πελατών,

(γ) την εμφάνιση στρεβλώσεων ή περιορισμών του ανταγωνισμού και περιοριστικών συμβατικών πρακτικών, όπως ρητρών αποκλειστικότητας που ενδέχεται να εμποδίζουν Πελάτες να συνάπτουν Συμβάσεις ταυτόχρονα με περισσότερους από έναν Προμηθευτές ή να περιορίζουν τη δυνατότητα επιλογής Προμηθευτή,

(δ) τη συμβατότητα των όρων συμβάσεων Προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου με δυνατότητα διακοπής, καθώς και των μακροπρόθεσμων συμβάσεων Προμήθειας, με το εθνικό και ευρωπαϊκό δίκαιο,

(ε) την τήρηση των ειδικών ρυθμιστικών υποχρεώσεων που βαρύνουν τις επιχειρήσεις που ασκούν Ενεργειακές Δραστηριότητες, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις και τους όρους των αδειών που τους έχουν χορηγηθεί.».

Επιπροσθέτως, για την εφαρμογή των προβλέψεων του Κανονισμού REMIT, η παρ. 2 του άρθρου 22 ορίζει ότι «η Ρ.Α.Ε. παρακολουθεί το επίπεδο διαφάνειας, συμπεριλαμβανομένων των τιμών χονδρικής και διασφαλίζει τη συμμόρφωση των επιχειρήσεων που ασκούν Ενεργειακές Δραστηριότητες, καθώς επίσης και των προσώπων, αρχών, συστημάτων ή οργανωμένων αγορών, της παραγράφου 4 του άρθρου 8 του Κανονισμού (Ε.Ε.) υπ’ αρ. 1227/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 25ης Οκτωβρίου 2011 για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στη χονδρική αγορά ενέργειας. Περαιτέρω, η Ρ.Α.Ε. μεριμνά για την εφαρμογή της υποχρέωσης δημοσίευσης εμπιστευτικών πληροφοριών, όπως προβλέπεται στο άρθρο 4 του ως άνω Κανονισμού.».

Επιπλέον, ειδικά για τις νέες αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, το άρθρο 6 του ν. 4425/2016 επιρρωνύει την αρμοδιότητα της ΡΑΕ για την εποπτεία και ρύθμιση των σχετικών αγορών ως εξής:

«1. Πέραν των αρμοδιοτήτων που προβλέπονται στην κείμενη νομοθεσία και ιδίως στις διατάξεις του ν. 4001/2011, η ΡΑΕ:

α) Είναι αρμόδια για την εποπτεία της εφαρμογής των διατάξεων του παρόντος Κεφαλαίου, εκτός των περιπτώσεων που προβλέπονται στην παρ. 6 του παρόντος.

β) Ασκεί τις αρμοδιότητες των ρυθμιστικών αρχών που προβλέπονται στον Κανονισμό (ΕΚ) υπ’ αρ. 714/2009.

γ) Ασκεί τις αρμοδιότητες των ρυθμιστικών αρχών που προβλέπονται στον Κανονισμό (ΕΕ) υπ’ αρ. 2015/1222 και προβλέπουν ιδίως τον ορισμό του ΟΔΑΗΕ, την παρακολούθηση της συμμόρφωσής του με τα κριτήρια ορισμού, την έγκριση των τελών του ΟΔΑΗΕ σε περίπτωση μονοπωλίου, την έγκριση του σχεδίου συνεργασίας των ΟΔΑΗΕ για την από κοινού καθιέρωση και εκτέλεση της λειτουργίας Διαχειριστή Σύζευξης Αγορών, την έγκριση των λοιπών όρων και προϋποθέσεων ή μεθοδολογιών και την εκτέλεση όλων των καθηκόντων, λειτουργιών και αρμοδιοτήτων, κατά τα αναλυτικά προβλεπόμενα στον Κανονισμό αυτό.

δ) Ασκεί τις αρμοδιότητες των ρυθμιστικών αρχών που προβλέπονται στον Κανονισμό (ΕΕ) 1227/2011 του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 25ης Οκτωβρίου 2011, για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στη χονδρική αγορά ενέργειας (EE L 326/1 της 8.12.2011).».

Επειδή, σε σχέση με τις νέες αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, η διάταξη της παρ. 5 του άρθρου 18 ν. 4425/2016 διευρύνει το πεδίο της κανονιστικής και ρυθμιστικής παρέμβασης της αρχής, προκειμένου για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας των αγορών και την προώθηση του αποτελεσματικού ανταγωνισμού. Αναλυτικότερα:

«5. Πέραν των ρυθμιστικών μέτρων που λαμβάνονται από τη ΡΑΕ βάσει του άρθρου 23 του ν. 4001/2011, στους Κανονισμούς δύναται να προβλέπονται περαιτέρω μέτρα που αποβλέπουν στην εύρυθμη λειτουργία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και στην προώθηση του αποτελεσματικού ανταγωνισμού σε αυτή. Τα μέτρα αυτά είναι δυνατόν να αφορούν σε ειδικές ρυθμίσεις αντιστάθμισης τυχόν δεσπόζουσας επιρροής στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, ειδικούς ρυθμιστικούς όρους και κανόνες με αντικείμενο τη διασφάλιση της ισότιμης συμμετοχής σε αυτή, ρυθμίσεις που αφορούν στη βελτίωση της ρευστότητας των Αγορών, όπως περιορισμοί και κανόνες στους οποίους πρέπει να συμμορφώνονται οι εντολές συναλλαγών των Συμμετεχόντων, καθώς και τη θέσπιση μηχανισμών εικονικών εγκαταστάσεων ηλεκτροπαραγωγής, δια των οποίων, είτε καθίσταται διαθέσιμη ορισμένη ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας, είτε παρέχεται πρόσβαση σε τμήμα του παραγωγικού δυναμικού για ορισμένο χρονικό διάστημα.».

Επειδή, επομένως, η αρμοδιότητα της παρακολούθησης και εποπτείας της ΡΑΕ αποβλέπει στην ανάπτυξη του υγιούς ανταγωνισμού, η οποία συνδέεται άρρηκτα με την εύρυθμη λειτουργία των αγορών και, εν τέλει, την προστασία των συμφερόντων των καταναλωτών (άρθρα 3 παρ. 4 και 22 παρ. 1 ν. 4001/2011, καθώς και άρθρο 6 του ν. 4425/2016).

Επιπλέον, η αρμοδιότητα της ΡΑΕ για την παρακολούθηση και την εποπτεία των αγορών συμπληρώνεται με ευρείες κανονιστικές και ρυθμιστικές αρμοδιότητες. Ειδικότερα, η Αρχή δύναται, κατά την αδέσμευτη κρίση της και κατά πλήρη διακριτική ευχέρεια, είτε να προβεί στην έκδοση συστάσεων και κατευθύνσεων (παρ. 4, άρθρο 22 του ν. 4001/2011), είτε να προβεί σε θέσπιση κανονιστικού πλαισίου (μέσω των Κωδίκων και Κανονισμών των Αγορών, όπως διαλαμβάνεται στο άρθρο 30 του ν. 4001/2011, καθώς και στο άρθρο 6 (παρ. 2) αλλά και στο άρθρο 18 του ν. 4425/2016) ή ακόμα και σε επιβολή ρυθμιστικών μέτρων (άρθρα 23 και 140 (παρ. 6) του ν. 4001/2011 και άρθρο 18 (παρ. 5) του ν. 4425/2016).

Αναλυτικότερα, το άρθρο 22 (παρ. 1) του ν. 4001/2011 προβλέπει την αρμοδιότητα της Αρχής «ιδίως για την τήρηση των κανόνων του ανταγωνισμού […]» να «αποφασίζει ή εισηγείται στα αρμόδια όργανα τη λήψη αναγκαίων μέτρων, συμπεριλαμβανομένης της έκδοσης κανονιστικών και ατομικών πράξεων». Η δυνατότητα επιβολής ρυθμιστικών μέτρων ορίζεται γενικώς στο άρθρο 23 του ν. 4001/2011, ενώ εξειδικεύεται για τη λιανική αγορά ηλεκτρισμού στην παρ. 6 του άρθρου 140 του ν. 4001/2011, που ορίζει ότι «η ΡΑΕ δύναται ιδίως να επιβάλλει ειδικά ρυθμιστικά μέτρα επί των προσφερόμενων από τις επιχειρήσεις τιμολογίων προμήθειας, ιδίως των επιχειρήσεων που κατέχουν σημαντικό μερίδιο στη σχετική αγορά και είναι δυνατόν να ασκούν δεσπόζουσα επιρροή σε αυτή, υπό το πρίσμα του ελέγχου του υποκείμενου κόστους των παρεχόμενων υπηρεσιών, των στοιχείων και παραμέτρων που χρησιμοποιούνται για τη διαφοροποίηση των τιμολογήσεων ανά κατηγορία πελατών και της ενδεχόμενης ύπαρξης καταχρηστικών όρων στην τιμολόγηση των καταναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας.». Παράλληλα, ειδικά για τις αγορές του ν. 4425/2016, η προαναφερθείσα διάταξη της παρ. 5 του άρθρου 18 του ν. 4425/2016, παρέχει στη ΡΑΕ την εξουσιοδότηση επιβολής ειδικών μέτρων, περιορισμών, όρων και αντισταθμιστικών ρυθμίσεων για τη διασφάλιση της ισότιμης συμμετοχής, τη βελτίωση της ρευστότητας των Αγορών, την εύρυθμη λειτουργία τους και την προώθηση του αποτελεσματικού ανταγωνισμού σε αυτές.

Επειδή, η αποτελεσματική άσκηση από τη ΡΑΕ των εν λόγω αρμοδιοτήτων προϋποθέτει την πρόσβαση στα πάσης φύσεως δεδομένα των Αγορών αλλά και στα στοιχεία των Συμμετεχόντων και των εποπτευόμενων φορέων. Συγκεκριμένα, η Αρχή είναι ήδη εξοπλισμένη με ελεγκτικού χαρακτήρα εξουσίες, όπως είναι η συλλογή στοιχείων και η διεξαγωγή ερευνών (άρθρα 27 και 28 ν. 4001/2011). Συγκεκριμένα, κατά το άρθρο 27 του ν. 4001/2011: «1. Η ΡΑΕ δύναται να συλλέγει πάσης φύσεως στοιχεία, ιδίως τεχνικά, οικονομικά, λογιστικά, εμπορικά και άλλα συναφή στοιχεία, προκειμένου να εκπληρώνει αποτελεσματικά τις εκ του νόμου αρμοδιότητές της.

2. Η ΡΑΕ δύναται να απαιτεί πληροφορίες από τις επιχειρήσεις που ασκούν Ενεργειακές Δραστηριότητες σχετικά με την εκπλήρωση των καθηκόντων τους, συμπεριλαμβανομένης της αιτιολόγησης για οποιαδήποτε άρνηση χορήγησης πρόσβασης σε τρίτους, καθώς και οποιεσδήποτε πληροφορίες σχετικά με μέτρα αναγκαία για την ενίσχυση των Συστημάτων ή των Δικτύων Διανομής Ενέργειας. Σε περίπτωση άρνησης ή καθυστέρησης παροχής στοιχείων ή υποβολής ελλιπών στοιχείων, η ΡΑΕ δύναται να επιβάλλει τις κυρώσεις που προβλέπονται στην περ. α’ της παρ. 3 του άρθρου 38 του ν. 3959/2011.».

Επιπλέον, όσον αφορά στις νέες αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, το άρθρο 6 ν. 4425/2016 προβλέπει ρητώς την εξουσία της ΡΑΕ για πρόσβαση σε πάσης φύσεως έγγραφα και στοιχεία των εποπτευόμενων φορέων, για λήψη πληροφοριών από τους φορείς, τους υπαλλήλους και τους ελεγκτές τους, καθώς και για διεξαγωγή σχετικών ερευνών. Συναφώς, η ΡΑΕ δύναται να συνεργάζεται με άλλες αρχές ή/και φορείς της αγοράς. Αναλυτικότερα:

«3. Στο πλαίσιο της κατά τα ανωτέρω εποπτείας της Ρ.Α.Ε., η Ρ.Α.Ε. και τα εντεταλμένα όργανά της μπορούν να:

α) Έχουν άμεση και ακώλυτη πρόσβαση σε οποιαδήποτε έγγραφα, βιβλία, στοιχεία ή άλλα δεδομένα οποιασδήποτε μορφής (έγγραφης, ηλεκτρονικής, μαγνητικής ή άλλης) συμπεριλαμβανομένων των ηλεκτρονικών μέσων αποθήκευσης, επεξεργασίας και μεταφοράς δεδομένων και λαμβάνουν αντίγραφα αυτών δίχως να χωρεί έναντι αυτών και της Ρ.Α.Ε. η επίκληση επαγγελματικού ή άλλου απορρήτου για τη μη παροχή της πρόσβασης και των αντιγράφων, υπό την επιφύλαξη των ρυθμίσεων του άρθρου 212 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας και του άρθρου 17 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ΚΦΔ) (ν. 4174/2013).

β) Ζητούν και λαμβάνουν πληροφορίες από οποιοδήποτε πρόσωπο, συμπεριλαμβανομένων όσων συμμετέχουν διαδοχικά στη διαβίβαση εντολών ή στη διεξαγωγή των σχετικών εργασιών, καθώς και από τους εντολείς αυτών.

Σε περίπτωση άρνησης ή καθυστέρησης παροχής στοιχείων ή υποβολής ελλιπών στοιχείων και αναλόγως της σοβαρότητας της παράβασης, η Ρ.Α.Ε. δύναται να επιβάλλει τις κυρώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 27 του ν. 4001/2011, όπως ισχύει.

γ) Ζητούν δια του αρμόδιου εισαγγελέα πλημμελειοδικών την άρση του απορρήτου των επικοινωνιών κατά τις διατάξεις των άρθρων 4 και 5 του ν. 2225/1994, για την προστασία της ελευθερίας της ανταπόκρισης και επικοινωνίας, προκειμένου να λάβουν τα υπάρχοντα αρχεία διακίνησης δεδομένων που τηρούνται από φορέα παροχής τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, όταν υπάρχουν εύλογες υπόνοιες παραβίασης των διατάξεων των άρθρων 3 και 5 του Κανονισμού (Ε.Ε.) υπ’ αρ. 1227/2011 και τα εν λόγω αρχεία ενδέχεται να είναι ουσιώδη για τη διακρίβωση της παράβασης αυτής.

Για την υλοποίηση των σκοπών και την εφαρμογή των διατάξεων του Κανονισμού (Ε.Ε.) υπ’ αρ. 1227/2011, η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας ασκεί τις αρμοδιότητές της με οποιονδήποτε από τους παρακάτω τρόπους κατά την κρίση της:

α) άμεσα, β) σε συνεργασία με άλλες αρχές ή με τους φορείς της αγοράς, γ) με ανάθεση κατ’ εξουσιοδότηση και υπό την εποπτεία της προς τους φορείς της αγοράς, δ) μετά από αίτησή της προς τις δικαστικές ή εισαγγελικές Αρχές. Τα εντεταλμένα όργανα της Ρ.Α.Ε. ασκούν τις οριζόμενες στην παρούσα παράγραφο αρμοδιότητές τους μόνον εφόσον δοθεί σχετική έγγραφη εντολή από την Ολομέλεια αυτής ή σε περίπτωση επείγουσας ανάγκης από τον Πρόεδρο αυτής.

4. Η ΡΑΕ μπορεί επιπροσθέτως: α) να λαμβάνει πληροφορίες από τους ελεγκτές εποπτευόμενων κατά τα ανωτέρω από την ΡΑΕ φορέων, β) να αναθέτει εξακριβώσεις ή έρευνες σε ορκωτούς λογιστές και άλλους εμπειρογνώμονες. […]

9. Επιτρέπεται η αμοιβαία ανταλλαγή πληροφοριών σχετικών με την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους σύμφωνα με τον παρόντα νόμο μεταξύ της ΡΑΕ, της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και της Τράπεζας της Ελλάδος.».

Επειδή, επιπλέον, με την παρ. 5 του άρθρου 6 του ν. 4425/2016 παρέχεται στη ΡΑΕ η ειδική εξουσιοδότηση να καθορίζει με απόφασή της τα στοιχεία που υποβάλλονται στην Αρχή από τους εποπτευόμενους φορείς, καθώς και τον χρόνο και τη διαδικασία υποβολής τους. Συγκεκριμένα «5. Η ΡΑΕ, με απόφασή της, δύναται να καθορίζει τα στοιχεία που πρέπει περιοδικώς να υποβάλλουν οι εποπτευόμενοι από την ΡΑΕ φορείς, το χρόνο και τον τρόπο υποβολής τους, καθώς και κάθε άλλο τεχνικό θέμα και αναγκαία λεπτομέρεια.».

2. Ως προς την υποχρέωση παρακολούθησης από τους Διαχειριστές /Λειτουργούς των νέων Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας

Επειδή, προς τον σκοπό της αναδιοργάνωσης της ελληνικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, σε συμφωνία με το ενωσιακό πλαίσιο του Target Model, ο ν. 4425/2016 αφενός κατήργησε το προϋφιστάμενο μοντέλο του Συστήματος Συναλλαγών Ημερήσιου Ενεργειακού Προγραμματισμού (ΗΕΠ) και του μοντέλου της Υποχρεωτικής Κοινοπραξίας (Mandatory Pool), αφετέρου πρόβλεψε τη σύσταση και λειτουργία διακριτών αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας. Ειδικότερα, σύμφωνα με το άρθρο 7 του ν. 4425/2016 «Οι συναλλαγές ηλεκτρικής ενέργειας στο Διασυνδεδεμένο Σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας διενεργούνται στις ακόλουθες Αγορές: Αγορά Επόμενης Ημέρας, Ενδοημερήσια Αγορά, Αγορά Εξισορρόπησης ή και Ενεργειακή Χρηματοπιστωτική Αγορά, …».

Συναφώς, με το άρθρο 18 του ν. 4425/2016 ορίσθηκε ότι η λειτουργία των Ενεργειακών Χρηματοπιστωτικών Αγορών και η εκκαθάριση των συναλλαγών που διενεργούνται μέσω αυτών διέπονται από τους Κανονισμούς που εκδίδονται με απόφαση ΡΑΕ και, συγκεκριμένα, τον Κανονισμό του Χρηματιστηρίου Ενέργειας, τον Κανονισμό Εκκαθάρισης και τον Κανονισμό Αγοράς Εξισορρόπησης. Όπως προβλέπεται στην παρ. 2 του εν λόγω άρθρου, με τους εν λόγω Κανονισμούς καθορίζονται, μεταξύ άλλων, «[…] δ) Τυχόν εξειδίκευση και συμπλήρωση των αρμοδιοτήτων των Διαχειριστών, όπως καθορίζονται στα άρθρα 9, 10, 11, 12 και 13 του παρόντος νόμου και στις λοιπές διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας.

ε) Το πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ του Χρηματιστηρίου Ενέργειας και του Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ με λοιπούς φορείς, ιδίως όσον αφορά τις απαιτήσεις ανταλλαγής δεδομένων και τις διεπαφές των σχετικών αγορών.

στ) Ο τρόπος, η διαδικασία και οι όροι συνεργασίας μεταξύ του Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ και του Χρηματιστηρίου Ενέργειας για την ομαλή λειτουργία των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας σε συνάρτηση με την αδιάκοπη, αξιόπιστη και οικονομικά αποδοτική λειτουργία του ΕΣΜΗΕ. […]

ιγ) Ο τρόπος και η διαδικασία δημοσιοποίησης των απαραίτητων πληροφοριών για τη λειτουργία των κατά περίπτωση Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας και τη συμμετοχή σε αυτές. […]

ιστ) Κάθε άλλη ρύθμιση απαραίτητη για την εύρυθμη, διαφανή και αποδοτική λειτουργία κάθε Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας.».

Επειδή, ειδικότερα, ως προς την Αγορά της Επόμενης Ημέρας και την Ενδοημερήσια Αγορά, η ΡΑΕ, με την υπ’ αρ. 36/2020 απόφασή της, ενέκρινε τη λειτουργία της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε.» και τον διακριτικό τίτλο «ΕΧΕ Α.Ε.» ως Χρηματιστηρίου Ενέργειας για τη διαχείριση και λειτουργία της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 9 του ν. 4425/2016 και την παρ. 1 του άρθρου 117Γ του ν. 4001/2011, όπως ισχύει. Συγκεκριμένα, στην Αγορά Επόμενης Ημέρας και στην Ενδοημερήσια Αγορά υποβάλλονται από τους Συμμετέχοντες εντολές συναλλαγών ηλεκτρικής ενέργειας με υποχρέωση φυσικής παράδοσης την επόμενη ημέρα (Ημέρα Εκπλήρωσης Φυσικής Παράδοσης). Συναφώς, η Αρχή, με τις υπ’ αρ. 7 σχετικές αποφάσεις της ενέκρινε τον Κανονισμό Λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς καθώς και τροποποιήσεις αυτού. Σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 5 της υποενότητας 2.1.2 του Κανονισμού: «Το ΕΧΕ παρακολουθεί τον τρόπο διενέργειας συναλλαγών από τους Συμμετέχοντες στις Αγορές του στο πλαίσιο διαφύλαξης της ακεραιότητας του ενεργειακού συστήματος σύμφωνα με τον Κανονισμό και τις προβλέψεις της νομοθεσίας. Στο πλαίσιο αυτό, διαθέτει μηχανισμούς και διαδικασίες προς διευκόλυνση της παρακολούθησης των σχετικών συναλλαγών. Σε περίπτωση ενδείξεων ή υπονοιών κατάχρησης αγοράς ή άλλων μεθοδεύσεων, το ΕΧΕ ενημερώνει σχετικά τη ΡΑΕ με βάση τις διαδικασίες του.»

Επειδή, η ΡΑΕ με την υπ’ αρ. 1125/2019 απόφασή της, κατόπιν αξιολόγησης των κριτηρίων και προϋποθέσεων που προβλέπονται στο άρθρο 12 και 13 του ν. 4425/2016, ενέκρινε τη λειτουργία της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Ενέργειας Α.Ε.» και τον διακριτικό τίτλο «EnExClear Α.Ε.» ως Φορέα Εκκαθάρισης της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς. Συναφώς, η Αρχή, με την υπό στοιχεία 1125Α/2019 απόφασή της ενέκρινε τον Κανονισμό Εκκαθάρισης Συναλλαγών της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς, σύμφωνα με το άρθρο 13 παρ. 2 του ν. 4425/2016, όπως ισχύει. Η εταιρεία οφείλει να ασκεί τις αρμοδιότητες του Φορέα Εκκαθάρισης της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, σύμφωνα με το οικείο νομοθετικό πλαίσιο, τον Κανονισμό Εκκαθάρισης και τις σχετικές αποφάσεις που εκδίδονται σε εφαρμογή αυτού, ώστε να διασφαλίζεται η ομαλή λειτουργία των αγορών και υπόκειται στον έλεγχο και εποπτεία του Ρυθμιστή.

Επειδή, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 11 του ν. 4425/2016, το Χρηματιστήριο Ενέργειας έχει πρωταρχική αρμοδιότητα για την παρακολούθηση της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, ώστε να εντοπίζονται παραβάσεις του Κανονισμού αλλά και ενδεχομένως καταχρηστικές συμπεριφορές, προκειμένου να ενημερώνεται εν συνεχεία η ΡΑΕ. Συγκεκριμένα:

«2. Το Χρηματιστήριο Ενέργειας εφαρμόζει αποτελεσματικούς μηχανισμούς και διαδικασίες σχετικά με τις Αγορές Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς που διαχειρίζεται, για την τακτική παρακολούθηση της συμμόρφωσης των Συμμετεχόντων με τους κανόνες τους που περιλαμβάνονται στον Κανονισμό του. Προκειμένου να εντοπίζονται οι παραβάσεις των κανόνων του Κανονισμού του, οι ανώμαλες συνθήκες διαπραγμάτευσης και οι συμπεριφορές που ενδέχεται να συνιστούν κατάχρηση της αγοράς, παρακολουθεί τις συναλλαγές που καταρτίζονται στις Αγορές Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς από τους χρήστες τους μέσω των συστημάτων τους.

3. Το Χρηματιστήριο Ενέργειας αναφέρει στη ΡΑΕ τις σημαντικές παραβάσεις των κανόνων του Κανονισμού του, τις ανώμαλες συνθήκες διαπραγμάτευσης και τις συμπεριφορές που ενδέχεται να συνιστούν κατάχρηση της αγοράς και διαβιβάζει χωρίς καθυστέρηση στη ΡΑΕ τις σχετικές πληροφορίες για τη διερεύνηση των περιπτώσεων κατάχρησης της αγοράς και παρέχει στη ΡΑΕ κάθε συνδρομή για τη διερεύνηση των περιπτώσεων κατάχρησης της αγοράς που έχουν επιχειρηθεί στα συστήματα του ή μέσω αυτών.».

Περαιτέρω, σημειώνεται ότι το Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (ως ο ΟΔΑΗΕ, δηλαδή το εθνικό νόμιμο μονοπώλιο υπηρεσιών συναλλαγών επόμενης ημέρας και ενδοημερησίως) οφείλει να διασφαλίζει την πρόσβαση της ΡΑΕ σε κάθε είδους πληροφορίες, που η Αρχή κρίνει απαραίτητες για την άσκηση των αρμοδιοτήτων της, ακόμη και στην περίπτωση ανάθεσης επιμέρους εργασιών ή καθηκόντων του σε τρίτα μέρη (βλ. παρ. 4 άρθρου 8 του ν. 4425/2016).

Επειδή, ως προς την Αγορά Εξισορρόπησης, το άρθρο 7 του ν. 4425/2016 προβλέπει τα εξής: «Η Αγορά Εξισορρόπησης περιλαμβάνει την Αγορά Ισχύος Εξισορρόπησης, την Αγορά Ενέργειας Εξισορρόπησης καθώς και τη διαδικασία εκκαθάρισης αποκλίσεων. Οι Συμμετέχοντες σε αυτήν έχουν υποχρέωση υποβολής προσφορών με υποχρέωση φυσικής παράδοσης, τόσο στην Αγορά Ενέργειας Εξισορρόπησης όσο και στην Αγορά Ισχύος Εξισορρόπησης βάσει του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης. Η διαχείριση της Αγοράς Εξισορρόπησης είναι αρμοδιότητα του Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ, ως υπεύθυνου για την εξισορρόπηση του ΕΣΜΗΕ και διενεργείται σύμφωνα με τις ρυθμίσεις του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης». Συναφώς, η Αρχή, με τις υπ’ αρ. 7 σχετικές αποφάσεις της ενέκρινε τον Κανονισμό Αγοράς Εξισορρόπησης καθώς και σχετικές τροποποιήσεις αυτού.

Περαιτέρω, κατά τα οριζόμενα στη διάταξη της παρ. 2 του άρθρου 17 του ν. 4425/2016, ο Διαχειριστής του Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας, ΑΔΜΗΕ Α.Ε., «ιστ) διαχειρίζεται την Αγορά Εξισορρόπησης, σύμφωνα με τις ειδικότερες διατάξεις του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης. Οι Συμμετέχοντες σε αυτήν έχουν υποχρέωση υποβολής προσφορών με υποχρέωση φυσικής παράδοσης τόσο στην Αγορά Ενέργειας Εξισορρόπησης όσο και στην Αγορά Ισχύος Εξισορρόπησης. Η διαχείριση της Αγοράς Εξισορρόπησης είναι αρμοδιότητα του Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ, ως υπευθύνου για την εξισορρόπηση του ΕΣΜΗΕ. Ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ διαθέτει Κανονισμό Αγοράς Εξισορρόπησης που προσδιορίζεται κατ’ ελάχιστο περιεχόμενο σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 18. Ο Κανονισμός περιλαμβάνει διαφανείς και χωρίς διακρίσεις κανόνες, οι οποίοι βασίζονται σε αντικειμενικά κριτήρια, όσον αφορά την πρόσβαση των Συμμετεχόντων στην Αγορά Εξισορρόπησης. Οι Συμμετέχοντες στην Αγορά Εξισορρόπησης και κάθε άλλο πρόσωπο στο οποίο αφορά ο Κανονισμός οφείλουν να συμμορφώνονται προς τις υποχρεώσεις τους που απορρέουν από αυτόν. Με τον Κανονισμό καθορίζονται οι συνέπειες που επέρχονται σε περίπτωση παράβασης των κανόνων του. Η ΡΑΕ εγκρίνει τον Κανονισμό Αγοράς Εξισορρόπησης καθώς και κάθε τροποποίηση του. Οι αποφάσεις της παραγράφου αυτής δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της εγκριτικής απόφασης της ΡΑΕ ο Κανονισμός και οι τροποποιήσεις του ισχύουν έναντι των προσώπων στα οποία αφορά σύμφωνα με τα ανωτέρω.

Ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ υποβάλλει στην ΡΑΕ κάθε εκτελεστική απόφαση που εκδίδει σε εφαρμογή του Κανονισμού του.».

Επειδή, σύμφωνα με τα οριζόμενα στα άρθρα 12 και 17 του ν. 4425/2016 o Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ, σε συνέχεια της υπ’ αρ. 942/2020 απόφαση της ΡΑΕ, ανέθεσε τις λειτουργίες Εκκαθάρισης Θέσεων, διαχείρισης κινδύνου και Χρηματικού Διακανονισμού των Θέσεων που προκύπτουν στο πλαίσιο της λειτουργίας της Αγοράς Εξισορρόπησης στην EnExClear A.E. Συναφώς, η ΡΑΕ με την υπ’ αρ. 943/2020 απόφασή της ενέκρινε τον Κανονισμό Εκκαθάρισης Θέσεων Αγοράς Εξισορρόπησης, σύμφωνα με τα άρθρα 12 και 13 παρ. 2 του ν. 4425/2016. Ωστόσο, ως προς την εν λόγω λειτουργία αλλά και κάθε άλλη ανάθεση εργασίας, ο Διαχειριστής του Συστήματος, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 3 του άρθρου 17 του ν. 4425/2016, «παραμένει αποκλειστικά αρμόδιος για την άρτια και ορθή εκτέλεση των σχετικών εργασιών και λειτουργιών και για το σκοπό αυτό διασφαλίζει τη συμμόρφωση κάθε τρίτου με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον παρόντα νόμο, συμπεριλαμβανομένης της διασφάλισης της πρόσβασης της ΡΑΕ σε πληροφορίες που απαιτούνται για την άσκηση των αρμοδιοτήτων της.».

Ως έπεται, η ΑΔΜΗΕ Α.Ε., εκ του ορισμού της ως Διαχειριστής της Αγοράς Εξισορρόπησης, έχει την πρωτογενή ευθύνη για την εύρυθμη λειτουργία της Αγοράς Εξισορρόπησης, σύμφωνα με τον οικείο Κανονισμό αλλά και το εν γένει εθνικό κι ενωσιακό πλαίσιο. Όπως άλλωστε εμφατικά ορίζεται στην παρ. 7 του άρθρου 17 του ν. 4425/2016, «η άσκηση των αρμοδιοτήτων του Διαχειριστή συντείνει, ιδίως, στην επίτευξη του στόχου σύγκλισης της ελληνικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας με τις αντίστοιχες ευρωπαϊκές και στην ολοκλήρωση της ενιαίας εσωτερικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της Ε.Ε., σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.».

Επειδή, ο εν λόγω στόχος - πρότυπο λειτουργίας της Αγοράς Εξισορρόπησης προϋποθέτει την αποτελεσματική παρακολούθηση από τον Διαχειριστή των δεδομένων της αγοράς και των στοιχείων και των συμπεριφορών των συμμετεχόντων, και εν συνεχεία την προσήκουσα ενημέρωση της ΡΑΕ. Αυτονόητα, λοιπόν, η πρωταρχική ευθύνη της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. για την εποπτεία της αγοράς και του ανταγωνισμού είναι εγγενής της ιδιότητας του Διαχειριστή της Αγοράς Εξισορρόπησης.

Επειδή, λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των ως άνω διατάξεων, οι διαχειριστές/λειτουργοί της Αγοράς Επόμενης Ημέρας, της Ενδοημερήσιας Αγοράς και της Αγοράς Εξισορρόπησης έχουν την πρωτογενή ευθύνη ως προς την παρακολούθηση και την εποπτεία των Αγορών τους και, για το σκοπό αυτό, οφείλουν να συλλέγουν σειρά δεδομένων που αφορούν στην άσκηση των σχετικών τους αρμοδιοτήτων, τα οποία και υποχρεούνται να θέτουν στη διάθεση της ΡΑΕ.

ΙΙ. Ειδικότερα επί της συλλογής δεδομένων λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας, της Ενδοημερήσιας Αγοράς και της Αγοράς Εξισορρόπησης από την ΕΧΕ Α.Ε. και την ΑΔΜΗΕ Α.Ε., στο πλαίσιο των καθηκόντων τους περί παρακολούθησης των Αγορών και των Συμμετεχόντων

Επειδή, όσον αφορά στην Αγορά Επόμενης Ημέρας και στην Ενδοημερήσια Αγορά, η υποενότητα 2.1.2 του Κανονισμού Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς προβλέπει -σύμφωνα και με τα οριζόμενα στον ν. 4425/2016- την υποχρέωση της ΕΧΕ να διαθέτει μηχανισμούς και διαδικασίες για την αποτελεσματική παρακολούθηση των συναλλαγών, την αντιμετώπιση προβλημάτων δυσλειτουργιών, την επιβολή των ενδεδειγμένων μέτρων (βλ. ενδεικτικά: την ακύρωση εντολών και συναλλαγών, κατά τα προβλεπόμενα στις υποενότητες 2.8.1 και 2.8.2 αλλά και στις υποενότητες 3.7.1 έως 3.7.4) και την ενημέρωση της ΡΑΕ σε κάθε περίπτωση:

«3. Το ΕΧΕ είναι αρμόδιο για τη διαχείριση και καθημερινή λειτουργία των Αγορών του. Οι συναλλαγές στις Αγορές του EXE διενεργούνται μέσω του ΣΣΑΕ. Το ΕΧΕ είναι αρμόδιο για τη λειτουργία και διαχείριση του ΣΣΑΕ, ως και για την αντιμετώπιση προβλημάτων σε περίπτωση δυσλειτουργιών κατά τα ειδικότερα προβλεπόμενα στα Κεφάλαια 4 και 5 του Κανονισμού.

4. Το ΕΧΕ παρέχει έγκαιρα και με κάθε πρόσφορο μέσο, σύμφωνα με τις διαδικασίες του, στους Συμμετέχοντες και δημοσιοποιεί πληροφορίες που αφορούν τη λειτουργία των Αγορών του για τις ανάγκες συμμετοχής τους σε αυτές.

5. Το ΕΧΕ παρακολουθεί τον τρόπο διενέργειας συναλλαγών από τους Συμμετέχοντες στις Αγορές του στο πλαίσιο διαφύλαξης της ακεραιότητας του ενεργειακού συστήματος σύμφωνα με τον Κανονισμό και τις προβλέψεις της νομοθεσίας. Στο πλαίσιο αυτό, διαθέτει μηχανισμούς και διαδικασίες προς διευκόλυνση της παρακολούθησης των σχετικών συναλλαγών. Σε περίπτωση ενδείξεων ή υπονοιών κατάχρησης αγοράς ή άλλων μεθοδεύσεων, το ΕΧΕ ενημερώνει σχετικά τη ΡΑΕ με βάση τις διαδικασίες του.

6. Το ΕΧΕ ελέγχει την τήρηση από τους Συμμετέχοντες των κανόνων λειτουργίας των Αγορών του. Σε περίπτωση διαπίστωσης παραβιάσεων, επιβάλλει τα ενδεδειγμένα κατά περίπτωση μέτρα σύμφωνα με τις διατάξεις του Κεφαλαίου 3 (ενότητα 3.7) του Κανονισμού.».

Περαιτέρω, στην υποενότητα 3.10.1 του Κανονισμού Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς καθορίζονται τα δεδομένα που η ΕΧΕ συλλέγει και επεξεργάζεται στο πλαίσιο της λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, ενώ στην υποενότητα 3.10.2 προβλέπεται το δικαίωμα χρήσης που διαθέτει η ΕΧΕ ως προς τα δεδομένα συμμετοχής των Συμμετεχόντων αλλά και τις υποβληθείσες Εντολές. Στα εν γένει στοιχεία που περιέρχονται στην ΕΧΕ, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, περιλαμβάνονται και αυτά του ειδικού συστήματος παρακολούθησης και καταγραφής των συνδιαλέξεων (υποενότητα 3.4.6). Ειδικά, προκειμένου για την παρακολούθηση της συμμόρφωσης των Εντολών που υποβάλλουν οι Συμμετέχοντες, στο πλαίσιο της Αγοράς Επόμενης Ημέρας, προς τις απαιτήσεις του πλαισίου, είναι κρίσιμης σημασίας η διάταξη της υποενότητας 4.1.3.3 που καθορίζει το ελάχιστο περιεχόμενο της Εντολής αλλά και οι διατάξεις της ενότητας 4.2.3 περί των Ορίων των Εντολών. Αναλυτικότερα:

«4.1.3.3 Περιεχόμενο Εντολών

1. Το ελάχιστο περιεχόμενο μιας Εντολής που υποβάλλεται στο ΣΣΑΕ από ένα Συμμετέχοντα είναι το εξής:

α) EIC Κωδικός Συμμετέχοντα,

β) Κωδικός ACER Συμμετέχοντα,

γ) EIC Κωδικός Οντότητας, ή άλλο μοναδικό αναγνωριστικό για την οποία υποβάλλεται η Εντολή,

δ) EIC Κωδικός Ζώνης Προσφοράς,

ε) Τύπος Εντολής,

στ) Εντολή Αγοράς ή Εντολή Πώλησης,

ζ) Ποσότητα ενέργειας και τιμή για κάθε τμήμα Ωριαίας Υβριδικής Εντολής ή για κάθε Εντολή Πακέτου,

η) Αγοραία(ες) Χρονική(ές) Μονάδα(ες), για την οποία υποβάλλεται, και

θ) Εφόσον απαιτείται, κάθε πρόσθετη πληροφορία, όπως αυτή ορίζεται από τις απαιτήσεις λειτουργικότητας του ΣΣΑΕ.

2. Για τις Εντολές Αγοράς που υποβάλλονται από Εκπροσώπους Φορτίου για κάθε Χαρτοφυλάκιο Φορτίου, υποδεικνύεται το σχετικό Επίπεδο Τάσης.

3. Οι τιμές των Εντολών υποβάλλονται σε EUR/MWh με δύο (2) δεκαδικά ψηφία. Οι ποσότητες των Εντολών υποβάλλονται σε MWh με τρία (3) δεκαδικά ψηφία.

4. Κάθε Ωριαία Υβριδική Εντολή μπορεί να περιλαμβάνει έως (50) τμήματα για κάθε Αγοραία Χρονική Μονάδα.

[…]

4.2.3.1 Διαθέσιμη Ισχύς Μονάδων Παραγωγής και Μονάδων ΑΠΕ

1. Ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ υποβάλλει αμελλητί στο ΣΣΑΕ, σε κάθε περίπτωση μεταβολής της Διαθέσιμης Ισχύος των Μονάδων Παραγωγής και των Χαρτοφυλακίων Κατανεμόμενων Μονάδων ΑΠΕ, και ιδιαίτερα μετά την αποδοχή σχετικής Δήλωσης Ολικής ή Μερικής Μη Διαθεσιμότητας του Συμμετέχοντα, τη Διαθέσιμη Ισχύ των Μονάδων Παραγωγής και των Χαρτοφυλακίων Κατανεμόμενων Μονάδων ΑΠΕ για την Ημέρα Εκπλήρωσης Φυσικής Παράδοσης D.

2. Η τελευταία επικαιροποιημένη από τον Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ Διαθέσιμη Ισχύς των Μονάδων Παραγωγής και των Χαρτοφυλακίων Κατανεμόμενων Μονάδων ΑΠΕ, χρησιμοποιείται από το ΕΧΕ για τη διαδικασία επικύρωσης των Εντολών Πώλησης στην Αγορά Επόμενης Ημέρας, σύμφωνα με την παράγραφο 4.2.5 του Κανονισμού.

3. Η λήψη επικαιροποίησης στοιχείων Διαθέσιμης Ισχύος από τον Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ καθώς και η Υποβολή Δήλωσης Ολικής ή Μερικής Μη Διαθεσιμότητας, μετά από τη Χρονική Στιγμή Λήξης Προσφορών Αγοράς Επόμενης Ημέρας για την Ημέρα Εκπλήρωσης Φυσικής Παράδοσης D, δεν παρέχει το δικαίωμα στον Παραγωγό ή στον Παραγωγό ΑΠΕ να υποβάλει επικαιροποιημένες Εντολές στην Αγορά Επόμενης Ημέρας.

4.2.3.2 Υπολογισμός ποσότητας Ενέργειας Εντολών

1. Μετά την υποβολή από τον Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ στο ΕΧΕ των αποτελεσμάτων της ημερήσιας δημοπρασίας για την κατανομή των Φυσικών Δικαιωμάτων Μεταφοράς στις μη συζευγμένες Διασυνδέσεις, όπως προβλέπεται στην υποενότητα 4.2.2.1 του Κανονισμού, το ΕΧΕ υπολογίζει τις μέγιστες ποσότητες ενέργειας για τις οποίες δύνανται να υποβληθούν Εντολές στην Αγορά Επόμενης Ημέρας για εισαγωγές και εξαγωγές σε όλες τις Διασυνδέσεις, ως εξής:

Marginp,j,h = DailyPTRsp,j,h,  p, j, h

όπου:

p: δείκτης του Συμμετέχοντα

j: δείκτης της μη συζευγμένης Διασύνδεσης

h: δείκτης Αγοραίας Χρονικής Μονάδας

DailyPTRsp,j,h: Ημερήσια Φυσικά Δικαιώματα Μεταφοράς που αποκτήθηκαν από τον Συμμετέχοντα p για την Διασύνδεση j για την Αγοραία Χρονική Μονάδα h, σε MW.

2. Τριάντα (30) λεπτά μετά την Χρονική Στιγμή Λήξης Δηλώσεων Προγραμμάτων Φυσικής Παράδοσης, το ΕΧΕ υπολογίζει τις μέγιστες ποσότητες ενέργειας για τις οποίες δύνανται να υποβληθούν Εντολές στην Αγορά Επόμενης Ημέρας για κάθε Μονάδα Παραγωγής και Αντλητική Μονάδα σε λειτουργία άντλησης, ως εξής:

Margini,h = AvailCapi,h _ PDNi,h, i, h

Marginj,h = AvailCapj,h _ PONj,h, j, h όπου:

όπου:

i: δείκτης Μονάδας Παραγωγής

j: δείκτης Αντλητικής Μονάδας σε λειτουργία άντλησης

h: δείκτης Αγοραίας Χρονικής Μονάδας

AvailCapi,h: Διαθέσιμη Ισχύς της Μονάδας Παραγωγής i για την Αγοραία Χρονική Μονάδα h σε MW

AvailCapj,h: Διαθέσιμη Ισχύς της Αντλητικής Μονά-

δας j για την Αγοραία Χρονική Μονάδα h σε MW

PDNi,h: Επικυρωμένη Δήλωση Προγράμματος Φυσι

κής Παράδοσης για την Μονάδα Παρα

γωγής i για την Αγοραία Χρονική Μονάδα

α h σε MWh

PΟNj,h: Επικυρωμένη Δήλωση Προγράμματος Φυσικής Απόληψης για την Αντλητική Μονάδα j για την Αγοραία Χρονική Μονάδα h σε MWh.

3. Τα όρια που υπολογίζονται από το ΕΧΕ σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο χρησιμοποιούνται για την επικύρωση των ποσοτήτων ενέργειας των Εντολών των αντίστοιχων Συμμετεχόντων.

4.2.4 Εισαγωγή και Διαχείριση Εντολών

1. Οι Συμμετέχοντες υποβάλλουν τις Εντολές τους και δύνανται να ακυρώνουν ή να τροποποιούν αυτές τις Εντολές από την Χρονική Στιγμή Έναρξης Προσφορών Αγοράς Επόμενης Ημέρας μέχρι τη Χρονική Στιγμή Λήξης Προσφορών Αγοράς Επόμενης Ημέρας.

2. Οι Συμμετέχοντες που δεν διαθέτουν Πιστωτικό Όριο, σύμφωνα με τις παρεχόμενες πληροφορίες του Φορέα Εκκαθάρισης στο ΕΧΕ, δε δύνανται να υποβάλουν Εντολές Αγοράς στην Αγορά Επόμενης Ημέρας ή και Εντολές Πώλησης όπου τούτο προβλέπεται.

3. Οι τελικώς επικυρωθείσες Εντολές που έχουν υποβληθεί νόμιμα, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος Κεφαλαίου, συμπεριλαμβάνονται στο Τοπικό Βιβλίο Εντολών της Αγοράς Επόμενης Ημέρας.».

Περαιτέρω, η εποπτεία της Αγοράς Επόμενης Ημέρας ολοκληρώνεται στη βάση της αποτύπωσης των Έγκυρων Εντολών στο Βιβλίο Εντολών (ενότητα 4.3.1), της εξαγωγής των Αποτελεσμάτων (ενότητα 4.3.4) και της Εκκαθάρισης των Συναλλαγών (ενότητα 4.4.3).

Σημειώνεται ότι, στο πλαίσιο της Ενδοημερήσιας Αγοράς, η εποπτεία των Εντολών διενεργείται στη βάση των οριζομένων στις διατάξεις των ενοτήτων 5.6.1, 5.6.2, 5.8, 5.10.1, 5.11 και 5.13.

Ως προς τα ανωτέρω δεδομένα, στοιχεία και πληροφορίες, η ΕΧΕ υπόκειται στην υποχρέωση εμπιστευτικότητας (υποενότητα 3.6.3), ωστόσο υποχρεούται να τα υποβάλει στις αρμόδιες αρχές, στις οποίες προεχόντως νοείται η ΡΑΕ, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην υποενότητα 3.10.4 του Κανονισμού Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς.

Επιπροσθέτως, ο Κανονισμός προβλέπει τη διαδικασία συνεργασίας, συλλογής και ανταλλαγής δεδομένων με τον Διαχειριστή της Αγοράς Εξισορρόπησης, τον Διαχειριστή ΑΠΕ και τον Φορέα Σωρευτικής Εκπροσώπησης ΑΠΕ Τελευταίου Καταφυγίου, προκειμένου για την εύρυθμη λειτουργία των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας, κατά τα οριζόμενα στις υποενότητες 2.2.2, 2.2.3 και 2.2.4 αλλά και τις διατάξεις των Κεφαλαίων 4 και 5 (ιδίως 4.2.2.1 - 4.2.2.5, καθώς και 5.7.1 - 5.7.6), καθώς και της ενότητας 6.2. Περαιτέρω, όσον αφορά στην τήρηση της αρχής της διαφάνειας, που προβλέπεται στην υποενότητα 3.11.1, ο τρόπος συμμόρφωσης της ΕΧΕ προσδιορίζεται στις ενότητες 4.7 και 5.15 του Κανονισμού, αντιστοίχως για την Αγορά Επόμενης Ημέρας και την Ενδοημερήσια Αγορά.

Σε κάθε περίπτωση, ρητώς προβλέπεται ότι όλα τα σχετικά στοιχεία «διαβιβάζονται στη ΡΑΕ με επώνυμο τρόπο δυνάμει των εξουσιοδοτήσεων του ν. 4001/2011

κατόπιν σχετικού αιτήματος» (παρ. 6 της υποενότητας 4.7 αλλά και της υποενότητας 5.15).

Σημειώνεται ότι, στο πλαίσιο της Προθεσμιακή Αγοράς, η εποπτεία του Χρηματιστηρίου Ενέργειας και, κατ’ επέκταση, της ΡΑΕ διενεργείται στη βάση των στοιχείων και δεδομένων που ορίζονται στις διατάξεις των ενοτήτων 6.3 έως 6.6.

Επειδή, όσον αφορά στην Αγορά Εξισορρόπησης, ο Κανονισμός της Αγοράς Εξισορρόπησης (εφεξής ΚΑΕ), ορίζει, σε συμφωνία με τις προβλέψεις του ν. 4425/2016, στο άρθρο 1 τις υποχρεώσεις του Διαχειριστή ως εξής: «4. Στο πλαίσιο της Αγοράς Εξισορρόπησης, ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ εκτελεί τη Διαδικασία Ενοποιημένου Προγραμματισμού (ΔΕΠ) για την ένταξη (συγχρονισμό) ή απένταξη (αποσυγχρονισμό) Οντοτήτων Υπηρεσιών Εξισορρόπησης και για τη δέσμευση Ισχύος Εξισορρόπησης, όπως περιγράφεται στο ΤΜΗΜΑ ΙΙ του παρόντος Κανονισμού.

5. Ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ λειτουργεί την Αγορά Ενέργειας Εξισορρόπησης για την ενεργοποίηση των Προσφορών Ενέργειας Εξισορρόπησης χειροκίνητης ΕΑΣ και αυτόματης ΕΑΣ και εκδίδει Εντολές Κατανομής χειροκίνητης ΕΑΣ και αυτόματης ΕΑΣ προς τις Οντότητες Υπηρεσιών Εξισορρόπησης, όπως περιγράφεται στο ΤΜΗΜΑ ΙΙΙ του παρόντος Κανονισμού.».

Αναλυτικότερα, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παρ. 2 του άρθρου 2 του ΚΑΕ, «Σκοπός του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης είναι να καθορίσει τους όρους και τις προϋποθέσεις λειτουργίας της Αγοράς Εξισορρόπησης και ιδίως να […] γ) ορίσει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ προς τους Συμμετέχοντες, όσον αφορά τη συμμετοχή τους στην Αγορά Εξισορρόπησης, δ) περιγράψει τη διεπαφή μεταξύ της Αγοράς Εξισορρόπησης, της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, συμπεριλαμβανομένης της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ του Χρηματιστηρίου Ενέργειας και του Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ, […] στ) περιγράψει τα δεδομένα εισόδου, τη λειτουργία και τα αποτελέσματα της Διαδικασίας Ενοποιημένου Προγραμματισμού, ζ) περιγράψει τη διεπαφή μεταξύ της Διαδικασίας Ενοποιημένου Προγραμματισμού και της Αγοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης, η) περιγράψει τα δεδομένα εισόδου, τη λειτουργία και τα αποτελέσματα της Αγοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης, […] ιβ) ορίσει τη διαδικασία ανταλλαγής πληροφοριών με τους λοιπούς εμπλεκόμενους φορείς, ιγ) εξειδικεύσει τις υποχρεώσεις παροχής στοιχείων και πληροφοριών και παρακολούθησης της Αγοράς Εξισορρόπησης για τον Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ, και ιδ) ορίσει τις διαδικασίες για την προστασία των εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών.».

Η ΑΔΜΗΕ Α.Ε., στο πλαίσιο των καθηκόντων της, διαχειρίζεται και συντηρεί το Σύστημα Αγοράς Εξισορρόπησης, το οποίο περιλαμβάνει τα ακόλουθα υποσυστήματα: α) το Μητρώο Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ, β) το Σύστημα Υποβολής Δηλώσεων Φυσικών Δικαιωμάτων Μεταφοράς του Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ, γ) το Σύστημα Υποβολής Προσφορών Αγοράς Εξισορρόπησης, δ) το Σύστημα Διαχείρισης Πληροφοριών Κατανομής (συμπεριλαμβανομένων του Μηχανισμού Πρόβλεψης Φορτίου/Πρόβλεψης Εγχύσεων ΑΠΕ/Καθορισμού Απαιτήσεων Εφεδρειών, της διεπαφής με το Χρηματιστήριο Ενέργειας για την απόκτηση των Προγραμμάτων Αγοράς όλων των Οντοτήτων, της μηχανής επίλυσης της Διαδικασίας Ενοποιημένου Προγραμματισμού και της μηχανής επίλυσης της Αγοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης, του μηχανισμού για την έκδοση των Εντολών Κατανομής σε πραγματικό χρόνο και της διεπαφής με το Σύστημα Εποπτικού Ελέγχου και Απόκτησης Δεδομένων/SCADA), ε) το Σύστημα Εκκαθάρισης Αγοράς Εξισορρόπησης, το οποίο πραγματοποιεί όλους τους υπολογισμούς και τις διεργασίες της Εκκαθάρισης, καθώς και τη διεπαφή με τον Φορέα Εκκαθάρισης, και στ) το Σύστημα Επικοινωνίας των Συμμετεχόντων και τις βάσεις δεδομένων που απαιτούνται για τη λειτουργία όλων των ανωτέρω. Οι σχετικές βάσεις δεδομένων του Συστήματος Αγοράς Εξισορρόπησης προστατεύονται μέσω κατάλληλου συστήματος ασφαλείας (βλ. συνολικά το άρθρο 14). Περαιτέρω, μέσω του Συστήματος Αγοράς Εξισορρόπησης (βλ. πρωτόκολλα διασύνδεσης) επιτυγχάνεται η επικοινωνία του Διαχειριστή με τους Συμμετέχοντες (άρθρο 17 ΚΑΕ).

Όσον αφορά ειδικότερα στα δεδομένα που συλλέγει ο Διαχειριστής, το άρθρο 19 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, επιβάλλει υποχρέωση τήρησης των σχετικών αρχείων για τουλάχιστον πέντε έτη, ενώ το άρθρο 20 προσδιορίζει την υποχρέωση δημοσιοποίησης ορισμένων πληροφοριών και το άρθρο 28 οριοθετεί την εφαρμογή των αρχών της διαφάνειας και εμπιστευτικότητας στη σχέση του Διαχειριστή με τους Συμμετέχοντες.

Ακολούθως, όσον αφορά στην ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. και της ΕΧΕ, στο Κεφάλαιο 7 του ΚΑΕ καθορίζεται, μεταξύ άλλων, «[η] ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αφενός της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, και αφετέρου της Αγοράς Εξισορρόπησης» (άρθρο 35 υπό 1). Περαιτέρω, στο άρθρο 37 εξειδικεύονται οι πληροφορίες που διαβιβάζονται στον Διαχειριστή της Αγοράς Εξισορρόπησης από το Χρηματιστήριο Ενέργειας και τον Διαχειριστή Δικτύου Διανομής. Σημειώνεται ότι, αν και η Εκκαθάριση Θέσεων, η διαχείριση κινδύνου και ο Χρηματικός Διακανονισμός των Θέσεων που προκύπτουν στο πλαίσιο της λειτουργίας της Αγοράς Εξισορρόπησης έχει ανατεθεί στον Φορέα Εκκαθάρισης (EnExClear) δυνάμει σχετικής σύμβασης με τον Διαχειριστή (άρθρο 78), η ΑΔΜΗΕ Α.Ε. διαθέτει πρόσβαση στα ανωτέρω δεδομένα. Αυτό ισχύει και για τα δεδομένα των Διαχειριστών Δικτύου Διανομής που διαβιβάζονται στο πλαίσιο της διαδικασίας Εκκαθάρισης Αγοράς Εξισορρόπησης (άρθρο 79 Κανονισμού).

Επιπροσθέτως, στο πλαίσιο της Διαδικασίας Ενοποιημένου Προγραμματισμού (ΔΕΠ), η διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 38 ΚΑΕ επιβάλλει στον Διαχειριστή την υποχρέωση τήρησης αρχείων για τα δεδομένα και τις παραμέτρους που χρησιμοποιούνται για τις προβλέψεις που καταρτίζει (ζωνική Πρόβλεψη Φορτίου, ζωνική Πρόβλεψη Μονάδων ΑΠΕ, ζωνικές και συστημικές ανοδικές και καθοδικές ανάγκες του ΕΣΜΗΕ σε ΕΔΣ, σε αυτόματη ΕΑΣ και σε χειροκίνητη ΕΑΣ), καθώς και για τα αποτελέσματα αυτών των προβλέψεων για κάθε ημερολογιακό έτος. Περαιτέρω, στο πλαίσιο της παρακολούθησης της λειτουργίας του ανταγωνισμού και της συμπεριφοράς των συμμετεχόντων, η παρ. 10 του ίδιου άρθρου, επιβάλλει στον Διαχειριστή το καθήκον τακτικής ενημέρωσης της ΡΑΕ περί του ελάχιστου μεταβλητού κόστους παραγωγής των θερμικών κατανεμόμενων μονάδων, βάσει και των Δηλώσεων Τεχνοοικονομικών Στοιχείων που υποβάλλουν οι Πάροχοι Υπηρεσιών Εξισορρόπησης (άρθρο 44 ΚΑΕ), ως εξής: «Ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ αποστέλλει στη ΡΑΕ μέχρι το τέλος της εβδομάδας W+1 το ελάχιστο μεταβλητό κόστος παραγωγής για τις θερμικές Κατανεμόμενες Μονάδες Παραγωγής για κάθε ημέρα της Εβδομάδας Εκκαθάρισης W. Το κόστος για κάθε θερμική Κατανεμόμενη Μονάδα Παραγωγής υπολογίζεται, βάσει των στοιχείων του πίνακα που ορίζεται στο Άρθρο 44 του παρόντος Κανονισμού, σύμφωνα με τα οριζόμενα στη «Μεθοδολογία Υπολογισμού Μεταβλητού Κόστους Κατανεμόμενων θερμικών Μονάδων Παραγωγής». Η εν λόγω υποχρέωση έχει εξειδικευτεί βάσει της «Μεθοδολογίας Υπολογισμού Μεταβλητού Κόστους Κατανεμόμενων Θερμικών Μονάδων Παραγωγής», όπως ορίστηκε με τις υπ’ αρ. 948/2020 και 1393/2020 αποφάσεις ΡΑΕ.

Ακολούθως, η εκτέλεση της ΔΕΠ διενεργείται βάσει των δεδομένων κάθε Περιόδου Κατανομής, όπως ορίζονται στο άρθρο 58 παρ. 1 αλλά και των δεδομένων που αποστέλλει το Χρηματιστήριο Ενέργειας (παρ. 2 άρθρο 58 ΚΑΕ). Επισημαίνεται ότι, στα δεδομένα της ΔΕΠ που σταθμίζει η

Μεθοδολογία και ο Αλγόριθμος Βελτιστοποίησης της Διαδικασίας Ενοποιημένου Προγραμματισμού, περιλαμβάνονται οι δηλώσεις περιορισμού μέγιστης ημερήσιας έγχυσης ενέργειας από Κατανεμόμενες Μονάδες Παραγωγής με καύσιμο Φυσικό Αέριο, καθώς και οι δηλώσεις περιορισμού μέγιστης ημερήσιας έγχυσης ενέργειας από Κατανεμόμενες υδροηλεκτρικές Μονάδες Παραγωγής (παρ. 8-9 άρθρο 59 ΚΑΕ).

Ειδικότερα, ως προς την εποπτεία των αποτελεσμάτων της Διαδικασίας Ενοποιημένου Προγραμματισμού, το άρθρο 61 του ΚΑΕ, προβλέπει την άμεση διαβίβαση από τον Διαχειριστή στη ΡΑΕ των δεδομένων και των αποτελεσμάτων της ΔΕΠ της προηγούμενης ημέρας. Αναλυτικότερα:

«Μέχρι τις 11:00 ΕΕΤ κάθε ημερολογιακής ημέρα D+1, ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ κοινοποιεί στη ΡΑΕ σε επεξεργάσιμη μορφή, όλα τα δεδομένα, τις παραμέτρους και τα αποτελέσματα των ΔΕΠ που εκτελέστηκαν για την ημέρα Κατανομής D, προκειμένου η Αρχή να εποπτεύει την κανονική λειτουργία της ΔΕΠ και να εντοπίζει πιθανές στρεβλώσεις στα αποτελέσματα της ΔΕΠ και του προγραμματισμού των Οντοτήτων Υπηρεσιών Εξισορρόπησης.».

Περαιτέρω, στο πλαίσιο της Αγοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης, οι υποχρεώσεις του Διαχειριστή περιλαμβάνουν, αφενός τη συλλογή δεδομένων, την παρακολούθηση των Παρόχων Υπηρεσιών Εξισορρόπησης, την υποβολή στοιχείων στον ENTSO-e και τον ACER, καθώς και τη διατήρηση επί πέντε έτη βάσης δεδομένων σχετικά με τη διαδικασία κατανομής. Συγκεκριμένα, βάσει του άρθρου 64 του KAE, η πρωτογενής εποπτεία της Αγοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης προϋποθέτει, κατ’ ελάχιστον, τη συλλογή σε πραγματικό χρόνο των τηλεμετρούμενων τιμών παραγωγής/κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας των Οντοτήτων Υπηρεσιών Εξισορρόπησης και των τυχόν επικαιροποιημένων Προσφορών Ενέργειας Εξισορρόπησης αλλά και των Δηλώσεων μη Διαθεσιμότητας των Συμμετεχόντων, την παρακολούθηση της συμμόρφωσης των Οντοτήτων Υπηρεσιών Εξισορρόπησης με τις Εντολές Κατανομής, την υποβολή πληροφοριών στην Πλατφόρμα Διαφάνειας (Transparency platform) του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ENTSO-e) και στον Οργανισμό Συνεργασίας Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας (ΑCER), καθώς και τη διατήρηση πλήρους βάσης δεδομένων σχετικά με τη διαδικασία κατανομής, περιλαμβανομένων του αρχείου Προγράμματος ΔΕΠ, του αρχείου Εντολών Κατανομής και του αρχείου αποδεικτικών παραλαβής των Εντολών Κατανομής.

Συνεπώς, η εποπτεία της Αγοράς Εξισορρόπησης διενεργείται, κατά μείζονα λόγο, (α) στη βάση των δεδομένων, των παραμέτρων και των αποτελεσμάτων στο πλαίσιο της ΔΕΠ (κατ’ άρθρο 61 ΚΑΕ), (β) της επισκόπησης των Προσφορών Ενέργειας Εξισορρόπησης (κατ’ άρθρο 67 ΚΑΕ), καθώς και (γ) της εκτέλεσης της Εκκαθάρισης Θέσεων Αγοράς Εξισορρόπησης κατά τα άρθρα 76- 77 ΚΑΕ και της εν γένει Εκκαθάρισης Ενέργειας Εξισορρόπησης και Αποκλίσεων (Κεφάλαιο 18 ΚΑΕ), της Εκκαθάρισης Ισχύος Εξισορρόπησης (Κεφάλαιο 19 ΚΑΕ), τον Υπολογισμό των Λογαριασμών Προσαυξήσεων (Κεφάλαιο 20 ΚΑΕ) και τον υπολογισμό των Χρεώσεων Μη Συμμόρφωσης (Κεφάλαιο 21 ΚΑΕ). Σημειωτέον ότι η υπό (γ) εκκαθάριση διενεργείται από τον Φορέα Εκκαθάρισης βάσει σύμβασής του με την ΑΔΜΗΕ (άρθρο 78 ΚΑΕ).

Αναλυτικότερα, το άρθρο 67 ΚΑΕ ορίζει:

«Οι Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης για χειροκίνητη και αυτόματη ΕΑΣ δύναται να υποβάλλονται το αργότερο μέχρι τη Λήξη της Προθεσμίας Υποβολής Προσφορών της Αγοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης. Η Λήξη της Προθεσμίας Υποβολής Προσφορών της Αγοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης είναι δέκα πέντε (15) λεπτά πριν από την κάθε Χρονική Περίοδο χειροκίνητης ΕΑΣ.

2. Η τιμή των Προσφορών Ενέργειας Εξισορρόπησης για χειροκίνητη και αυτόματη ΕΑΣ που υποβάλουν οι Πάροχοι Υπηρεσίας Εξισορρόπησης σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος Άρθρου, πρέπει να είναι βελτιωμένη σε σχέση με την τιμή της Προσφοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης ΔΕΠ που υποβλήθηκε στην ΔΕΠ για την Περίοδο Κατανομής που περιλαμβάνει την Χρονική Περίοδο χειροκίνητης ΕΑΣ. Με τον όρο βελτιωμένη τιμή εννοείται μικρότερη τιμή για τις ανοδικές Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης και μεγαλύτερη τιμή για τις καθοδικές Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης. Οι ποσότητες των Προσφορών Ενέργειας Εξισορρόπησης για χειροκίνητη και αυτόματη ΕΑΣ που υποβάλουν οι Πάροχοι Υπηρεσίας Εξισορρόπησης σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος Άρθρου δεν μπορούν να μεταβληθούν σε σχέση με τις ποσότητες της Προσφοράς Ενέργειας Εξισορρόπησης ΔΕΠ που υποβλήθηκε στην ΔΕΠ για την Περίοδο Κατανομής που περιλαμβάνει την Χρονική Περίοδο χειροκίνητης ΕΑΣ.

3. Στην περίπτωση που οι Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης για χειροκίνητη ΕΑΣ για τις Κατανεμόμενες Μονάδες Παραγωγής δεν υποβληθούν ή δεν υποβληθούν εμπρόθεσμα ή δεν γίνουν αποδεκτές τότε οι Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης ΔΕΠ ανά Περίοδο Κατανομής μετατρέπονται αυτομάτως σε αντίστοιχες 15-λεπτες Προσφορές Αγοράς Ενέργειας χειροκίνητης ΕΑΣ. Κάθε Προσφορά Ενέργειας Εξισορρόπησης ΔΕΠ ανά Περίοδο Κατανομής μετατρέπεται σε δύο (2) ισοδύναμες 15-λεπτες Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης χειροκίνητης ΕΑΣ, με την ίδια μορφή και τις ίδιες ποσότητες και τιμές Ενέργειας Εξισορρόπησης, όπως στην αρχική προσφορά. Οι ως άνω αυτόματες Προσφορές θεωρούνται ως υποβληθείσες από τον Συμμετέχοντα και επιφέρουν όλα τα αποτελέσματα που προβλέπονται στον παρόντα Κανονισμό, ωσάν οι Προσφορές αυτές να είχαν υποβληθεί από τον Συμμετέχοντα.

4. Στην περίπτωση που δεν υποβληθούν εμπρόθεσμα ή δεν γίνουν αποδεκτές οι Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης για αυτόματη ΕΑΣ για τις Οντότητες Υπηρεσιών Εξισορρόπησης για τις οποίες υπήρχε αντίστοιχη υποχρέωση τότε οι Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης ΔΕΠ ανά Περίοδο Κατανομής μετατρέπονται αυτομάτως σε αντίστοιχες 15-λεπτες Προσφορές Αγοράς Ενέργειας αυτόματη ΕΑΣ. Κάθε Προσφορά Ενέργειας Εξισορρόπησης ΔΕΠ ανά Περίοδο Κατανομής μετατρέπεται σε δύο (2) ισοδύναμες 15-λεπτες Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης αυτόματη ΕΑΣ, με την ίδια μορφή και τις ίδιες ποσότητες και τιμές Ενέργειας Εξισορρόπησης, όπως στην αρχική προσφορά. Οι ως άνω αυτόματες Προσφορές θεωρούνται ως υποβληθείσες από τον Συμμετέχοντα και επιφέρουν όλα τα αποτελέσματα που προβλέπονται στον παρόντα Κανονισμού, ωσάν οι Προσφορές αυτές να είχαν υποβληθεί από τον Συμμετέχοντα.

5. Οι ποσότητες ενέργειας που περιλαμβάνονται στις ανοδικές και καθοδικές Προσφορές Ενέργειας Εξισορρόπησης οι οποίες υποβάλλονται στην Αγορά Ενέργειας Εξισορρόπησης από τις Οντότητες παραγωγής θεωρούνται ότι παράγονται/απορροφώνται στο σημείο σύνδεσης του Μετρητή Κατανεμόμενης Μονάδας Παραγωγής.».

Όσον αφορά ειδικότερα στις κατανεμόμενες Υδροηλεκτρικές Μονάδες, εκ του Κεφαλαίου 5 του ΚΑΕ προκύπτει ότι ο Διαχειριστής συλλέγει δεδομένα και στοιχεία μέσω (α) των υποβαλλόμενων Δηλώσεων Διαχείρισης Υδάτινων Πόρων (σε ημερήσια, εβδομαδιαία και δωδεκάμηνη βάση) και των ετήσιων καμπύλων αποθεμάτων ταμιευτήρων κατά τα τελευταία δέκα έτη με μηνιαία επικαιροποίηση, (β) της ενημέρωσης περί της στάθμης του ταμιευτήρα και της αναμενόμενης μεταβολής της, καθώς και της παροχής ύδατος στον ταμιευτήρα της μονάδας την προηγούμενη της Ημέρας Κατανομής αλλά και της στάθμης των υδάτινων αποθεμάτων και τις προβλέψεις μεταβολής τους, (γ) της γνωστοποίησης των υποχρεώσεων για ύδρευση, άρδευση και οικολογική παροχή καθώς και κάθε άλλης μεταβολής των στοιχείων που επηρεάζουν τη διαχείριση των υποχρεωτικών νερών και (δ) της εβδομαδιαίας ενημέρωσης αναφορικά με την ημερήσια ποσότητα των υδάτων σε κυβικά μέτρα και την αντιστοιχούσα σε αυτή ενέργεια σε MWh, η οποία διήλθε από τον υπερχειλιστή για κάθε ταμιευτήρα (άρθρο 21 του ΚΑΕ). Μάλιστα, κατά το εδάφιο (γ) της παρ. 2 του άρθρου 21 ΚΑΕ, προβλέπεται ότι -κατά την υποβολή των Δηλώσεων Τεχνοοικονομικών Στοιχείων του άρθρου 44 ΚΑΕ- «συμπεριλαμβάνεται το στοιχείο της μέγιστης ημερήσιας έγχυσης ενέργειας».

Συναφώς, η παρ. 8 του άρθρου 21 του ΚΑΕ προβλέπει τη διαβίβαση δεδομένων από τον Διαχειριστή στο Χρηματιστήριο Ενέργειας αναφορικά με τις δηλώσεις υποχρεωτικών εγχύσεων υδάτινων πόρων. Περαιτέρω, στις παρ. 6-7 του άρθρου 21 ΚΑΕ προσδιορίζεται το ελάχιστο περιεχόμενο της ενημέρωσης της ΡΑΕ αναφορικά με τους όρους διαχείρισης των υδάτινων πόρων, καταλείποντας προφανώς στην ευχέρεια της Αρχής την επισήμανσης της σκοπιμότητας να υποβάλλεται σε τακτά διαστήματα αναφορά για «κάθε άλλη σχετική πληροφορία». Συγκεκριμένα, προβλέπεται:

«6. Ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ υποβάλλει στη ΡΑΕ, σε μηνιαία βάση, αναφορά στην οποία περιλαμβάνονται οι υποβληθείσες αιτήσεις τροποποίησης της δήλωσης εβδομαδιαίας διαχείρισης υποχρεωτικών νερών στην οποία περιλαμβάνονται οι λόγοι για τους οποίους υποβλήθηκαν, η σχετική τεκμηρίωση που υπέβαλαν οι Πάροχοι Υπηρεσιών Εξισορρόπησης, η αποδοχή ή απόρριψη αυτών από τον Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ, και κάθε άλλη σχετική πληροφορία.

7. Ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ αποστέλλει στη ΡΑΕ μέχρι το τέλος του επόμενου μήνα, αναφορά στην οποία θα περιλαμβάνονται κατ’ ελάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία σε ημερήσιο επίπεδο και ανά Κατανεμόμενη υδροηλεκτρική Μονάδας Παραγωγής:

α) επίπεδο στάθμης αντίστοιχου ταμιευτήρα,

β) καμπύλες αποθεμάτων ταμιευτήρων,

γ) συνολική εγχεόμενη ενέργεια,

δ) δηλώσεις υποχρεωτικών εγχύσεων υδάτινων πόρων και διακριτά τις ποσότητες εξαιτίας υπερχείλισης,

ε) ενέργεια άντλησης.».

Επιπροσθέτως, το άρθρο 22 ΚΑΕ προβλέπει ότι υποβάλλεται στη ΡΑΕ «εντός ενός (1) μηνός από την παρέλευση κάθε Έτους Αξιοπιστίας […] απολογιστική έκθεση περί της διαχείρισης των υδάτινων πόρων κατά το προηγούμενο Έτος Αξιοπιστίας», ενώ επιπλέον υποβάλλεται στον Διαχειριστή «η δήλωση δωδεκάμηνης προβλεπόμενης χρήσης νερών [που] αναφέρεται στο ερχόμενο δωδεκάμηνο και υποβάλλεται σε κυλιόμενη βάση, έως πέντε (5) ημέρες πριν την έναρξη του πρώτου μήνα στον οποίο αφορά […] συνοδευόμενη από τεκμηρίωση περί της μεγιστοποίησης της αξίας των υδάτινων πόρων και του συνολικού οφέλους που συνεπάγεται για τον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας η χρήση των Κατανεμόμενων υδροηλεκτρικών Μονάδων Παραγωγής». Επιπλέον, σύμφωνα με το άρθρο 24 ο Διαχειριστής ενημερώνεται μέσω των Δηλώσεων Ημερήσιας Διαχείρισης Υποχρεωτικών Νερών για την προβλεπόμενη μεταβολή των στοιχείων που επηρεάζουν τη διαχείριση τους, το συντομότερο δυνατό μετά την επέλευση του γεγονότος. Σημειώνεται ότι, όπως προκύπτει από την παρ. 7 του άρθρου 42 ΚΑΕ, οι εν λόγω Δηλώσεις οφείλουν να γνωστοποιούνται στην Αρχή καθώς «η ΡΑΕ στο πλαίσιο ενάσκησης των αρμοδιοτήτων της ελέγχει τις ανωτέρω δηλώσεις [δηλώσεις περιορισμού μέγιστης ημερήσιας έγχυσης ενέργειας]». Οι δηλώσεις περιορισμού μέγιστης ημερήσιας έγχυσης ενέργειας συμπεριλαμβάνονται άλλωστε στα δεδομένα της ΔΕΠ (παρ. 9 άρθρο 59), όπως και τα υποχρεωτικά προγράμματα παραγωγής υδροηλεκτρικής ενέργειας (παρ. 1 άρθρο 58), ενώ περαιτέρω ο αλγόριθμος τηρεί υποχρεωτικά τους περιορισμούς στην μέγιστη ημερήσια έγχυση ενέργειας από Κατανεμόμενες υδροηλεκτρικές Μονάδες Παραγωγής βάσει των δηλώσεων περιορισμού μέγιστης ημερήσιας έγχυσης ενέργειας (παρ. 4 xii άρθρο 59).

ΙΙΙ. Επί της σκοπιμότητας αυτοματοποίησης και τυποποίησης της συλλογής και ανταλλαγής των δεδομένων λειτουργίας των Αγορών και συναφούς ενημέρωσης της ΡΑΕ

Επειδή, όπως προκύπτει εκ των ανωτέρω, το πρωτογενές θεσμικό πλαίσιο αλλά και το δευτερογενές κανονιστικό πλαίσιο θεσπίζουν διαδικασία συλλογής, διαβίβασης και ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ του Διαχειριστή της Αγοράς Εξισορρόπησης και του Διαχειριστή της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς αλλά και του Φορέα Εκκαθάρισης, προκειμένου για την αποτελεσματική άσκηση των καθηκόντων τους ως προς τη διαχείριση/εκκαθάριση των εν λόγω αγορών και τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας τους υπό όρους υγιούς ανταγωνισμού.

Επειδή, περαιτέρω, το πρωτογενές θεσμικό αλλά και το δευτερογενές κανονιστικό πλαίσιο επιβάλλει στους Διαχειριστές των Αγορών να θέτουν υπόψη της ΡΑΕ κάθε στοιχείο, προκειμένου να εκπληρώνει αποτελεσματικά τις αρμοδιότητές της περί εποπτείας των αγορών, που ερείδονται στο ενωσιακό και εθνικό δίκαιο. Σχετικώς, επισημαίνεται ότι, για τη διευκόλυνση του εποπτικού ρόλου της ΡΑΕ, οι Κανονισμοί των Αγορών ορίζουν την ενημέρωση της Αρχής σε τακτά διαστήματα είτε μέσω διαβίβασης ad hoc δεδομένων είτε μέσω της υποβολής αναφορών, κατόπιν επεξεργασίας των συναφών στοιχείων.

Επειδή, αναντίρρητα, η αποτελεσματική παρακολούθηση των αγορών αλλά και των συμπεριφορών των Συμμετεχόντων διασφαλίζεται μέσω της ενημέρωσης της Αρχής, σε συνεχή βάση και κατά το δυνατόν εγγύτερα του πραγματικού χρόνου. Περαιτέρω, είναι σαφές ότι η υποχρέωση ενημέρωσης της ΡΑΕ δεν θεωρείται ότι εκπληρώνεται προσηκόντως στην περίπτωση της απλής διαβίβασης στοιχείων από τους Διαχειριστές, δηλαδή της κοινοποίησης πληροφοριών άνευ περαιτέρω επεξεργασίας τους ή τεκμηριωμένης κρίσης τους περί της ορθότητάς τους. Πράγματι, μία «στείρα» ροή στοιχείων δεν θεωρείται λυσιτελής για την επίτευξη του σκοπού της εποπτείας των αγορών, ούτε στο επίπεδο του Διαχειριστή ούτε -συνεκδοχικά- του Ρυθμιστή. Άλλωστε, τυχόν διαβίβαση των στοιχείων, άνευ περαιτέρω ανάλυσής τους, θα συνεπαγόταν εν τοις πράγμασι την απέκδυση των Διαχειριστών από την πρωταρχική ευθύνη τους για παρακολούθηση του επιπέδου ανταγωνισμού στις αγορές, αν και η εν λόγω ευθύνη είναι συμφυής με την ιδιότητά τους και προβλέπεται ρητώς στο κείμενο πλαίσιο.

Επειδή, όπως έχει ανωτέρω (υπό ΙΙ) εκτεθεί, οι Κανονισμοί Αγορών προδιαγράφουν το ελάχιστο περιεχόμενο για την εκπλήρωση από τους Διαχειριστές του καθήκοντός τους ενημέρωσης της ΡΑΕ, χωρίς να αποκλείουν -τουναντίον!- την υποχρέωσή τους να θέτουν υπόψη της Αρχής κάθε άλλο στοιχείο ή πληροφορία, κατόπιν σχετικής διεργασίας, αν κατά την κρίση της ΡΑΕ απαιτείται.

Επειδή, δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 27 του ν. 4001/2011 και των διατάξεων των άρθρων 6 (παρ. 3) και 5, 8 (παρ. 4), 11 και 18 (εδάφια (δ) και (ε) παρ. 2) του ν. 4425/2016, η Αρχή διαθέτει πλήρη διακριτική ευχέρεια για την αυτοματοποίηση της διαδικασίας συλλογής και διαβίβασης δεδομένων μεταξύ των Διαχειριστών αλλά και διαβίβασής τους προς τη ΡΑΕ, καθώς επίσης και για την τυποποίηση της σχετικής γνωστοποίησης. Η σχετική ευχέρεια της ΡΑΕ ασκείται με σκοπό να καταστεί η ούτως ή άλλως προβλεπόμενη ενημέρωση πρόσφορη για την επίτευξη του σκοπού, υπέρ του οποίου συνεστήθη.

Επειδή, ιδίως, σε συνέχεια της αναδιοργάνωσης της ελληνικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας υπό το Μοντέλο Στόχο, από 01.11.2020, η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των εφαρμοζόμενων μηχανισμών παρακολούθησης των αγορών και του ανταγωνισμού αναδεικνύεται στη λυδία λίθο της εύρυθμης λειτουργίας των αγορών, υπό όρους ακεραιότητας, διαφάνειας, υγιούς ανταγωνισμού και ασφάλειας δικαίου, προς όφελος τόσο των Συμμετεχόντων όσο και των καταναλωτών. Η εν λόγω ανάγκη υπογραμμίστηκε εξάλλου κατά τη Δημόσια Διαβούλευση, που διενεργήθηκε από τη ΡΑΕ κατά το χρονικό διάστημα 06.10.2020 - 22.10.2020, αναφορικά με το πλαίσιο που θα διέπει τον υπό επεξεργασία «Μηχανισμό Παρακολούθησης και Εποπτείας των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου». Σημειώνεται ότι, συναφώς, η ΡΑΕ προσδιόρισε τις γενικές αρχές, τις μεθοδολογίες και τους δείκτες που υποστηρίζουν τον ως άνω Μηχανισμό.

Επειδή, συνεπώς, κρίνεται σκόπιμη η θέση σε εφαρμογή μιας τυποποιημένης και αναλυτικής διαδικασίας αυτοματοποιημένης συλλογής και επεξεργασίας - τηρουμένων των απαιτήσεων εμπιστευτικότητας - στοιχείων και δεδομένων της λειτουργίας των νέων Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας, καθώς και των Συμμετεχόντων, με στόχο να εξετάζεται ο βαθμός και η αποτελεσματικότητα του ανταγωνισμού, να αποτρέπονται τυχόν στρεβλώσεις, περιοριστικές πρακτικές και συμπεριφορές που εκκινούν από τη θέση ισχύος Συμμετέχοντα, καθώς και να διασφαλίζεται η ελεύθερη είσοδος και η ισότιμη συμμετοχή στις αγορές.

Η εν λόγω διαδικασία δέον να αφορά καταρχήν:

(α) στα δεδομένα που περιλαμβάνονται στις διατάξεις των ενοτήτων 3.10.1, 4.1.3.2, 4.1.3.3, 4.1.4, 4.2.2, 4.2.3, 4.2.4, 4.3.1, 4.3.4, 4.4.3, 4.7, 5.2.3, 5.6, 5.8, 5.10, 5.11, 5.13, 5.15, 6.3-6.6 του Κανονισμού της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς, που είναι διαθέσιμα στην ΕΧΕ,

(β) στα δεδομένα που περιλαμβάνονται στις διατάξεις των άρθρων 4, 21-24, 37, 61 και 67 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, που είναι αμέσως διαθέσιμα στην ΑΔΜΗΕ

(γ) στα δεδομένα που περιλαμβάνονται στις διατάξεις των άρθρων 76 και 77, καθώς και των Κεφαλαίων 18-21 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, που συγκεντρώνονται από τον Φορέα Εκκαθάρισης αλλά είναι διαθέσιμα στην ΑΔΜΗΕ βάσει της σχετικής Σύμβασης, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 78.

Επειδή, η συγκέντρωση των εν λόγω δεδομένων σε ενιαία βάση προφανώς διευκολύνει την ανάλυσή τους, κρίνεται σκόπιμο οι ανωτέρω φορείς να μεριμνούν για την άμεση και ορθή εισαγωγή των ανωτέρω στοιχείων στη Βάση Δεδομένων της ΡΑΕ, όπως αυτή τους γνωστοποιείται.

Επειδή, όσον αφορά ειδικότερα στις Υδροηλεκτρικές Μονάδες, η αποτελεσματική παρακολούθηση της συμμόρφωσής τους με τους όρους του κείμενου πλαισίου και τις αρχές του υγιούς ανταγωνισμού, προϋποθέτει την κοινοποίηση στη ΡΑΕ των δεδομένων που περιλαμβάνονται στις διατάξεις των άρθρων 21-24 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης. Ωστόσο, όσον αφορά ειδικότερα στα στοιχεία που υποβάλλονται στη ΡΑΕ μέσω της μηνιαίας αναφοράς του Διαχειριστή, κατά την παρ. 7 του άρθρου 21, θεωρείται αναγκαίο -για τη δυνατότητα άμεσης εποπτείας και τυχόν παρέμβασης της Αρχής- να κοινοποιούνται τα εν λόγω στοιχεία, επιπροσθέτως, σε ημερήσια βάση.

Επειδή, σε συνέχεια του αιτήματος της ΕΧΕ (σχετ. 12) για τη γνωστοποίηση από την ΑΔΜΗΕ στοιχείων που αφορούν στη διαχείριση των υδάτινων πόρων, προκειμένου να παρακολουθεί αποτελεσματικότερα τα διαμορφούμενα επίπεδα τιμής των εντολών πώλησης των θερμικών και υδροηλεκτρικών μονάδων, ώστε να εκπληρώνει τα εποπτικά της καθήκοντα της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς.

Επειδή, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 5 της υποενότητας 2.1.2 του Κανονισμού Λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς: «Το ΕΧΕ παρακολουθεί τον τρόπο διενέργειας συναλλαγών από τους Συμμετέχοντες στις Αγορές του στο πλαίσιο διαφύλαξης της ακεραιότητας του ενεργειακού συστήματος σύμφωνα με τον Κανονισμό και τις προβλέψεις της νομοθεσίας. Στο πλαίσιο αυτό, διαθέτει μηχανισμούς και διαδικασίες προς

διευκόλυνση της παρακολούθησης των σχετικών συναλλαγών. Σε περίπτωση ενδείξεων ή υπονοιών κατάχρησης αγοράς ή άλλων μεθοδεύσεων, το ΕΧΕ ενημερώνει σχετικά τη ΡΑΕ με βάση τις διαδικασίες του.»

Επειδή, πράγματι, η έγκαιρη διαβίβαση στην ΕΧΕ από την ΑΔΜΗΕ των στοιχείων της παρ. 7 του άρθρου 21 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, καθώς και των στοιχείων της παρ. 4 του άρθρου 44 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, συνιστά προαπαιτούμενο για την παρακολούθηση των συναλλαγών στις αγορές που εποπτεύει το ΕΧΕ, θεωρείται εύλογο ο Διαχειριστής της Αγοράς Εξισορρόπησης να κοινοποιεί -υπό όρους εμπιστευτικότητας- τα εν λόγω στοιχεία τα οποία αφορούν στην Ημέρα Φυσική Παράδοσης D, κατά την προηγούμενη ημέρα (D-1).

Επειδή, με τη θέση σε εφαρμογή από τη ΡΑΕ Βάσης Δεδομένων, μέσω της οποίας θα συγκεντρώνονται και θα υποβάλλονται από τους Διαχειριστές των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας, σε τακτά χρονικά διαστήματα και κατά τρόπο αυτοματοποιημένο και τυποποιημένο, τα δεδομένα λειτουργίας των Αγορών, καθώς και στοιχεία περί των συμπεριφορών των Συμμετεχόντων, η Αρχή θα δύναται να εντοπίζει πιθανές περιπτώσεις στρεβλώσεων και να αποτρέπει περιστατικά καταχρήσεων και χειραγώγησης των αγορών, υπηρετώντας αποτελεσματικά τον εποπτικό της ρόλο, αποφασίζει:

Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, σύμφωνα με τις διατάξεις, των άρθρων 3, 22, 23, 27 και 28 του ν. 4001/2011 (Α’ 179), των άρθρων 6 παρ. 3 και 5, 8 παρ. 4, 11 και 18 παρ. 2 εδάφια (δ) και (ε) του ν. 4425/2016, του Κανονισμού Λειτουργίας της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και της Ενδοημερήσιας Αγοράς και του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, όπως ισχύουν, και προκειμένου η Αρχή να παρακολουθεί και να εποπτεύει αποτελεσματικά την εύρυθμη λειτουργία των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας υπό όρους υγιούς ανταγωνισμού,

1. Τη θέση σε εφαρμογή από την Αρχή Βάσης Δεδομένων για τις Αγορές Ηλεκτρικής Ενέργειας, καλούμενης ως «Βάση Δεδομένων ΡΑΕ - ΗΕ», που συνιστά μία υποδομή η οποία αναπτύσσεται από τη ΡΑΕ και επιτρέπει τη διαλειτουργικότητα των ψηφιακών διαδικασιών, αναφορικά με τη συλλογή και ανάλυση των δεδομένων των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας, μεταξύ των Διαχειριστών των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας και της Αρχής.

2. Την κοινοποίηση από το Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, εντός μίας ώρας από την έκδοση των αποτελεσμάτων της επίλυσης των Αγορών, του συνόλου των στοιχείων των Συμμετεχόντων και των αναλυτικών δεδομένων, τις παραμέτρους και των αποτελεσμάτων των Αγορών Ηλεκτρικής Ενέργειας που διαχειρίζεται (Αγορά Επόμενης Ημέρας, Ενδοημερήσια Αγορά), που αφορούν στην Ημέρα Εκπλήρωσης Φυσικής Παράδοσης D, όπως προσδιορίζονται στον Κανονισμό Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς, στις παραγράφους 3.10.1, 4.1.3.2, 4.1.3.3, 4.1.4, 4.2.2, 4.2.3, 4.2.4, 4.3.1, 4.3.4, 4.4.3, 4.7, 5.6, 5.8, 5.10, 5.11, 5.13, 5.15, 6.3-6.6.

3. Την κοινοποίηση από τον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας προς τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας των Μητρώων Συμμετεχόντων στην Αγορά Εξισορρόπησης, κατά το άρθρο 4 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, με την πρώτη θέση σε εφαρμογή της Βάσης Δεδομένων ΡΑΕ - ΗΕ. Τα σχετικά στοιχεία οφείλουν να επικαιροποιούνται αμελλητί από τον Διαχειριστή.

4. Την κοινοποίηση από τον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, εντός κάθε ημερολογιακής ημέρας D+1, του συνόλου των αναλυτικών δεδομένων, των παραμέτρων και των αποτελεσμάτων της ΔΕΠ, σύμφωνα με το άρθρο 61 ΚΑΕ, καθώς και των επικαιροποιημένων προσφορών Ενέργειας Εξισορρόπησης σύμφωνα με το άρθρο 67 ΚΑΕ. Τα εν λόγω στοιχεία αφορούν στην Ημέρα Εκπλήρωσης Φυσικής Παράδοσης D.

5. Την κοινοποίηση από τον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας των δεδομένων που συλλέγονται -βάσει των διατάξεων των Κεφαλαίων 18-21 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης- από τον Φορέα Εκκαθάρισης και αφορούν στην αρχική και τη διορθωτική εκκαθάριση της Αγοράς. Η εν λόγω κοινοποίηση πραγματοποιείται, αντιστοίχως, έως το πέρας κάθε ημερολογιακής εβδομάδας W+1 και W+7. Όσον αφορά στην οριστική εκκαθάριση, τα σχετικά δεδομένα αποστέλλονται στη ΡΑΕ έως το πέρας της ημερολογιακής εβδομάδας W+40 και W+66 κατά τα οριζόμενα στο Κεφάλαιο 22 του ΚΑΕ.

6. Ειδικά, για τις Κατανεμόμενες Υδροηλεκτρικές Μονάδες Παραγωγής, ο Διαχειριστής της Αγοράς Εξισορρόπησης διαβιβάζει στη ΡΑΕ και στο Χρηματιστήριο Ενέργειας, εντός κάθε ημερολογιακής ημέρας D-1, τα στοιχεία που προβλέπονται στην παρ. 7 του άρθρου 21 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης.

7. Ειδικά, για τις Κατανεμόμενες Θερμικές Μονάδες Παραγωγής, ο Διαχειριστής της Αγοράς Εξισορρόπησης διαβιβάζει στη ΡΑΕ και στο Χρηματιστήριο Ενέργειας, εντός κάθε ημερολογιακής ημέρας D-1, τα στοιχεία που προβλέπονται στην παρ. 4 του άρθρου 44 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης.

8. Όλες οι ανωτέρω κοινοποιήσεις πραγματοποιούνται στην κατά περίπτωση τυποποιημένη μορφή που υποδεικνύει η ΡΑΕ, προκειμένου για τη διευκόλυνση της επεξεργασίας και ανάλυσής τους.

9. Κατά τη θέση σε λειτουργία της Βάσης Δεδομένων ΡΑΕ - ΗΕ, οι Διαχειριστές κοινοποιούν όλα τα ανωτέρω στοιχεία, που αφορούν στη λειτουργία των αγορών από 01.11.2020, κατά την προσδιοριζόμενη από την Αρχή εύλογη προθεσμία.

Η παρούσα απόφαση κοινοποιείται στις εταιρείες «Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας Α.Ε.», «Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας Α.Ε.» και «Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Ενέργειας Α.Ε.», αναρτάται στην επίσημη ιστοσελίδα της ΡΑΕ και δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Αθήνα, 5 Νοεμβρίου 2020