Υπουργική Απόφαση ΓΓΑΙΝΠ/ΔΝΠ/3669/2025 - ΦΕΚ 7408/Β/31-12-2025
Θέσπιση αρχών, κατευθύνσεων και μεθοδολογίας κατάρτισης της Εθνικής Στρατηγικής για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο.
Υπουργική Απόφαση Αριθμ. ΓΓΑΙΝΠ/ΔΝΠ/3669/2025
ΦΕΚ 7408/Β/31-12-2025
Θέσπιση αρχών, κατευθύνσεων και μεθοδολογίας κατάρτισης της Εθνικής Στρατηγικής για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο.
Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ
ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
Έχοντας υπόψη:
1. Τον Κώδικα νομοθεσίας για την ολοκληρωμένη θαλάσσια πολιτική στον νησιωτικό χώρο και για τον μηχανισμό εφαρμογής, την κρατική εποπτεία και τους γενικούς όρους υλοποίησης του Μεταφορικού Ισοδυνάμου (ν. 4832/2021, Α' 172) και ιδίως το άρθρο 4 και το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 13.
2. Το άρθρο 90 του Κώδικα Νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α' 98) όπως διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α' 133).
3. Το π.δ. 13/2018 «Οργανισμός Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής» (Α'26).
4. Το π.δ. 27/2025 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτή Υπουργού, Υφυπουργών και Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης» (Α'44)
5. Την υπ' αρ. 1000.0/44809/2024 κοινή απόφαση του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Υφυπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Στέφανο Γκίκα» (Β'3472).
6. Το άρθρο 52 του ν. 4622/2019 (Α' 133) για τη διαδικασία σύνταξης του Σχεδίου Δράσης του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
7. Το Εθνικό Σχέδιο Μεταρρυθμίσεων, Σεπτέμβριος 2021.
8. Το άρθρο 120 του ν. 4635/2019 (Α' 167) για το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης.
9. Το άρθρο 49 του ν. 4622/2019 για τα Ετήσια Σχέδια Δράσης των Υπουργείων.
10. Την υπ' αρ. 4/23.12.2019 (Β'4893) απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής με βάση την οποία κυρώθηκε το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ).
11. Την υπό στοιχεία 120301 ΕΞ 2021 (Β' 2894) υπουργική απόφαση με βάση την οποία κυρώθηκε η Βίβλος Ψηφιακού Μετασχηματισμού.
12. Το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και τις ανάγκες του τομέα που προκύπτουν από τα ήδη ενταγμένα έργα στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.
13. Την εθνική λιμενική πολιτική και την εθνική πολιτική θαλάσσιων μεταφορών, όπως εκάστοτε ισχύουν.
14. Την υπ' αρ. 40332/2014 απόφαση Υπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής «Έγκριση Εθνικής Στρατηγικής για τη Βιοποικιλότητα για τα έτη 20142029 και Σχεδίου Δράσης πενταετούς διάρκειας» (Β'2383).
15. Τον ν. 3983/2011 «Εθνική στρατηγική για την προστασία και διαχείριση του θαλάσσιου περιβάλλοντος - Εναρμόνιση με την οδηγία 2008/56/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 17ης Ιουνίου 2008 και άλλες διατάξεις».
16. Την απόφαση «Έγκριση Ειδικού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τις υδατοκαλλιέργειες και της στρατηγικής μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων αυτού» (Β'2505/2011).
17. Το Πλαίσιο Δράσεων Προτεραιότητας για το Δίκτυο NATURA 2000 στην Ελλάδα σύμφωνα με το άρθρο 8 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας («Οδηγία για τους οικοτόπους») για την περίοδο του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου 2021 -2027.
18. Την κοινή υπουργική απόφαση «Κατάλογος των Ελληνικών Ζωνών Ειδικής Προστασίας, ως παράρτημα στη νέα ενσωμάτωση της Οδηγίας 79/4009/ΕΟΚ (η οποία κωδι- κοποιήθηκε με την Οδηγία 2009/147/ΕΚ)» (Β'1495/2010).
19. Τους Στόχους για την Βιώσιμη Ανάπτυξη (ΣΒΑ) όπως υιοθετήθηκαν στις 25 Σεπτεμβρίου 2015 κατά τη 70η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών.
20. Τους Εγκεκριμένους Κανονισμούς και Προγράμματα για την Προγραμματική Περίοδο 2021-2027:
i. Τον Κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, για τον καθορισμό κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+, το Ταμείο Συνοχής, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας, και δημοσιονομικών κανόνων για τα εν λόγω Ταμεία και για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης, το Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας και το Μέσο για τη Χρηματοδοτική Στήριξη της Διαχείρισης των Συνόρων και την Πολιτική των Θεωρήσεων.
ii. Τον Κανονισμό(ΕΕ) 2021/1139 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 2021 για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1004.
21. Τις προτεραιότητες των χρηματοδοτικών μέσων των Διαρθρωτικών Ταμείων για την προγραμματική περίοδο 2021-2027 και ιδίως α) Του Εταιρικού Συμφώνου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) 2021-2027, όπως εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 29/7/2021 και του β) Προγράμματος Αλιείας, Υδατοκαλλιέργειας και Θάλασσας 2021-2027.
22. Το προτεινόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034, όπως διατυπώθηκε σε Ανακοίνωση της ΕΕ στις 17.07.2025 και τελεί ως βάση διαπραγμάτευσης και αρχικού πλαισίου διαμόρφωσης των χρηματοδοτικών μέσων, εργαλείων, ταμείων για την περίοδο 2028-2034.
23. Τις ειδικές ευρωπαϊκές και εθνικές κατευθύνσεις για τα Ύδατα, την Αλιεία, τις Ιχθυοκαλλιέργειες, τη Βιοποικιλότητα, το Θαλάσσιο Περιβάλλον, ιδίως:
i. Την Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών, σχετικά με μια νέα προσέγγιση για βιώσιμη γαλάζια οικονομία στην ΕΕ COM(2021) 240 final (17.5.2021), Μετασχηματισμός της γαλάζιας οικονομίας της ΕΕ για ένα βιώσιμο μέλλον.
ii. Την Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών Στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές για μια πιο βιώσιμη και ανταγωνιστική υδατοκαλλιέργεια στην ΕΕ για την περίοδο 2021 έως 2030, COM/2021/236 final.
HI. Τη Στρατηγική της ΕΕ Fisheries in the EU Biodiversity Strategy 2030.
iv. Τη Στρατηγική της ΕΕ για τη Μακροπεριφέρεια Αδρι- ατικής - Ιονίου.
v. Τη Στρατηγική της ΕΕ για την Ασφάλεια την Θάλασσα (EUMSS).
vi. Τη Στρατηγική της Γενικής Επιτροπής Αλιείας για τη Μεσόγειο - GFCM 2030 για βιώσιμη αλιεία και υδατοκαλλιέργεια στη Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα.
vii. Την πρόταση ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ (2015/2090(INI)) και την Έκθεση για την
Καινοτομία και διαφοροποίηση της παράκτιας αλιείας μικρής κλίμακας στις περιοχές που εξαρτώνται από την αλιεία (A8-0044/2016).
viii. Τη 2η Διακήρυξη της Υπουργικής Διάσκεψης της Ένωσης για τη Μεσόγειο (UfM) για τη Βιώσιμη Γαλάζια Οικονομία.
ix. To Κείμενο Εργασίας Αναλύσεις Περιφερειακών Θαλάσσιων Λεκανών-Περιφερειακές Προκλήσεις για την επίτευξη των Στόχων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής SWD (2020) 206 final.
x. Το Πολυετές Εθνικό Στρατηγικό Σχέδιο για την ανάπτυξη των υδατοκαλλιεργειών στην Ελλάδα, 2021-2027.
24. Τις αρχές των διεθνών συμβάσεων και κειμένων πολιτικής για την προστασία του Τοπίου και της πολιτιστικής κληρονομιάς, και ιδίως: α) την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για το Τοπίο (Φλωρεντία, 2000), β) τη Σύμβαση της UNESCO για την Προστασία της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς (2003), γ) τη Σύμβαση της UNESCO για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς (1972).
25. Τα Συμπεράσματα και τις συστάσεις της Ειδικής Εμπειρογνωμοσύνης του ΟΟΣΑ με τίτλο «Improving the quality of multi-level governance and strengthening the resilience of island economies of Croatia, Greece, and Sweden» που υλοποιήθηκε από την Γενική Διεύθυνση Μεταρρυθμίσεων της ΕΕ (SG REFORM) με χρηματοδότηση του EU Technical Support Instrument (TSI)/TSI - MCP/23EL34.
26. Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας απόφασης δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού.
27. Το γεγονός ότι οι διατάξεις της παρούσας δεν αφορούν σε διοικητική διαδικασία για την οποία υπάρχει υποχρέωση καταχώρησης στο ΕΜΔΔ-ΜΙΤΟΣ, αποφασίζουμε:
Άρθρο 1
Ορισμοί
Για την εφαρμογή της παρούσης, οι όροι που χρησιμοποιούνται έχουν την ακόλουθη έννοια:
1. Οι όροι που αναφέρονται στην παρούσα απόφαση έχουν το περιεχόμενο και την έννοια που τους αποδίδεται στο άρθρο 2 του ν. 4832/2021 (Α' 172), όπως ισχύει.
2. Ειδικότερα για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, ισχύουν επιπλέον οι ακόλουθοι ορισμοί:
α) Νησιωτική Επιχειρηματικότητα: Δραστηριότητα που σχετίζεται με την οικονομική δραστηριότητα φυσικού ή νομικού προσώπου, που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα στις χωρικές ή διοικητικές ενότητες που ορίζονται στο άρθρο 4.
β) Νησιωτική Περιφέρεια: Διοικητική Περιφέρεια της χώρας η οποία περιλαμβάνει συμπλέγματα νησιών.
γ) Νησιωτικός Χώρος: Το πεδίο εφαρμογής της Εθνικής Στρατηγικής για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο, όπως αυτό αποτυπώνεται στο άρθρο 3 του ν. 4832/2021.
δ) Νησιωτικότητα: το σύνολο των χαρακτηριστικών, των ιδιαίτερων συνθηκών και των δραστηριοτήτων των νησιωτικών περιοχών της χώρας.
ε) Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική: H ολοκληρωμένη θαλάσσια πολιτική η οποία αποτελεί συντονισμένη προσέγγιση για τη βιώσιμη γαλάζια ανάπτυξη, τις γνώσεις για τη θάλασσα, τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, την επιτήρηση και τη στρατηγική ασφάλειας των θαλασσών ή τις στρατηγικές για τις θαλάσσιες λεκάνες. Η Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική αναγνωρίζει τη δυναμική και τις ευκαιρίες που απορρέουν για τον κλάδο της ναυτιλίας, επικεντρώνοντας τις προσπάθειές της στην προσέλκυση επενδύσεων, τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και την ανάδειξη της νησιωτικότητας, με πλήρη σεβασμό προς το θαλάσσιο περιβάλλον και τους θαλάσσιους πόρους.
στ) Λογική της παρέμβασης: αποτελεί εννοιολογικό/ μεθοδολογικό πλαίσιο που περιγράφει τη σχέση αιτίου- αποτελέσματος μεταξύ των διαθέσιμων πόρων (εισροές), των υλοποιούμενων δράσεων, των άμεσων παραδοτέων (εκροές) και των μακροπρόθεσμων επιδιωκόμενων αλλαγών (αποτελέσματα και αντίκτυπος). Δικαιολογεί τον τρόπο με τον οποίο ένα έργο οδηγεί στην επίλυση ενός προβλήματος. Η μεθοδολογία αυτή εφαρμόζεται στη διαδικασία κατάρτισης της Εθνικής Στρατηγικής.
Άρθρο 2
Σκοπός της παρούσας
1. Με την παρούσα απόφαση ορίζονται οι βασικές αρχές και κατευθύνσεις για τον σχεδιασμό, τη διοίκηση, τη διαχείριση και την αξιολόγηση της Εθνικής Στρατηγικής για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο (εφεξής: Εθνική Στρατηγική).
2. Την αρμοδιότητα εκπόνησης, συντονισμού και παρακολούθησης της Εθνικής Στρατηγικής. ασκεί η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής.
Άρθρο 3
Πλαίσιο Σχεδιασμού της Εθνικής Στρατηγικής
1. Σκοπός της Εθνικής Στρατηγικής είναι ο καθορισμός των αναπτυξιακών στόχων και η περιγραφή των δράσεων για την μακροχρόνια, ολοκληρωμένη και βιώσιμη ανάπτυξη του θαλάσσιου και νησιωτικού χώρου της χώρας.
2. Η Εθνική Στρατηγική έχει σαφή χωρική, οικονομική, κοινωνική, πολιτιστική και περιβαλλοντική διάσταση και διασφαλίζει τον αλληλένδετο και συμπληρωματικό χαρακτήρα της με κρίσιμες Εθνικές Στρατηγικές, που σχετίζονται με τη Θαλάσσια Στρατηγική, την Ανάπτυξη του Νησιωτικού Χώρου και τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό.
3. Η Εθνική Στρατηγική καταρτίζεται στο πλαίσιο της ολοκληρωμένης προσέγγισης, λαμβάνοντας υπόψη, αλλά και συνεισφέροντας παράλληλα δια της χωρικής εξειδίκευσης, την Εθνική Στρατηγική για την Περιφερειακή και Τοπική Ανάπτυξη και τα Τοπικά Σχέδια Ανάπτυξης, ενσωματώνοντας στο σχεδιασμό της τον ετήσιο κυβερνητικό προγραμματισμό του άρθρου 49 του ν. 4622/2019 (Α' 133) και το σύνολο των παραμέτρων που σχετίζονται με την ανάπτυξη στο θαλάσσιο και νησιωτικό χώρου, με γνώμονα τις ιδιαιτερότητες και τα χαρακτηριστικά των
τοπικών κοινωνιών που εμπλέκονται σε όλο το φάσμα των δραστηριοτήτων. Η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής συνεργάζεται με την Προεδρία της Κυβέρνησης για τη μέγιστη συσχέτιση συνάφειας και συμπληρωματικότητας.
4. Ο σχεδιασμός λαμβάνει επίσης υπόψη του, ενδεικτικά αλλά όχι περιοριστικά, τις αναπτυξιακές ανάγκες που σχετίζονται ιδίως με θέματα: α) προσβασιμότητας/ συνδεσιμότητας/υποδομών, β) νησιωτικότητας/γαλά- ζιας ανάπτυξης/καινοτομίας-κοινωνικής καινοτομίας/ επιχειρηματικότητας/τοπικού πολιτισμού και παράδοσης σχετιζόμενου με τη θάλασσα και τη νησιωτικότητα, γ) θαλάσσιας επιτήρησης και ασφάλειας, δ) θαλάσσιας και νησιωτικής πολύ-επίπεδης διακυβέρνησης, ε) διατήρησης, προστασίας και ανάδειξης του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος των νησιών (με έμφαση στο νησιωτικό πολιτισμό, στοιχεία της άυλης και υλικής κληρονομιάς των νησιών και με έμφαση στον ορισμό του «νησιωτικού τοπίου»), στ) ανάπτυξης/προσαρμογής ανθρώπινου δυναμικού ιδίως υπό το πρίσμα ανάπτυξης δεξιοτήτων που σχετίζονται με τα γαλάζια επαγγέλματα.
5. Οι δράσεις της Εθνικής Στρατηγικής μπορεί να είναι οριζόντιου χαρακτήρα ή τοπικής εμβέλειας (στην περίπτωση εμβληματικότητας του περιεχομένου τους ή με σκοπό την ανάδειξης τους ως καλών πρακτικών).
Άρθρο 4
Αρχιτεκτονική και Περιεχόμενο της Εθνικής Στρατηγικής
1. Η Εθνική Στρατηγική καταρτίζεται ως ενιαίο κείμενο πολιτικής με ειδικούς αναπτυξιακούς στόχους, όπως αυτοί αποτυπώνονται στο άρθρο 4 παρ. 1του ν. 4832/2021.
2. Το κείμενο της Εθνικής Στρατηγικής δομείται στη βάση και τη μεθοδολογία της Λογικής της Παρέμβασης και περιλαμβάνει ιεραρχικά:
- Στρατηγικούς Στόχους
- Άξονες Προτεραιότητες και Ειδικούς Στόχους που συνδέονται με αναπτυξιακές ανάγκες
- Κατηγορίες παρεμβάσεων
- Δράσεις
3. Οι κατηγορίες παρεμβάσεων και οι δράσεις εξειδικεύονται, στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής., από τομεακά σχέδια δράσης (ΤΣΔ) ανά τομέα πολιτικής, συμπεριλαμβανομένου ειδικού σχεδίου δράσης για την υλοποίηση πολιτικών και παρεμβάσεων για τα μικρά και τα απομακρυσμένα νησιά, στα οποία ενσωματώνονται κατ' ελάχιστον η περιβαλλοντική και οικοσυστημική προσέγγιση, η διάσταση της αναπηρίας και η άρση ανισοτήτων πάσης φύσεως.
4. Η Εθνική Στρατηγική της πρώτης περιόδου εφαρμογής, λαμβάνει υπόψη τις 14 κατευθύνσεις που περιλαμβάνονται στην ειδική έκθεση του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) και ειδικότερα στο «Σχέδιο Δράσης για την Ανάπτυξη των Νησιών», όπως υποβλήθηκε στο πλαίσιο του διακρατικού έργου της Γενικής Διεύθυνσης Μεταρρυθμίσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι κατευθύνσεις του ΟΟΣΑ έχουν συμβουλευτικό χαρακτήρα και σε κάθε περίπτωση συνιστούν πλαίσιο αναγνωρισμένων πεδίων για την αναβάθμιση της αποτελεσματικότητας της Εθνικής Στρατηγικής, με έμφαση στις θεματικές περιοχές που δύναται να συσχετισθούν με τους Στρατηγικούς Στόχους και Ειδικούς Στόχους της Εθνικής Στρατηγικής, όπως είναι: α) διακυβέρνηση και θεσμική ενδυνάμωση, β) οικονομικός και τομεακός/παραγωγικός μετασχηματισμός, γ) κοινωνικές υπηρεσίες και ανθρώπινο κεφάλαιο και δ) περιβάλλον, διαχείριση πόρων και πράσινη μετάβαση.
5. Σε περίπτωση ορισμού ειδικού ή ειδικών στόχων της Εθνικής Στρατηγικής που αφορούν τον πολιτισμό και την αρχιτεκτονική κληρονομιά, οι συναφείς κατευθύνσεις και παρεμβάσεις καταρτίζονται λαμβάνοντας υποχρεωτικά υπόψη: α) τη διατήρηση, ανάδειξη και ορθολογική διαχείριση του νησιωτικού τοπίου, ως αναπόσπαστου στοιχείου της φυσικής, αισθητικής και πολιτιστικής ταυτότητας των νησιών, β) την προστασία και προώθηση της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς των νησιωτικών κοινωνιών, περιλαμβανομένων των τοπικών παραδόσεων, πρακτικών, εκφράσεων, κοινωνικών θεσμών και τυχόν ειδικότερων πολιτισμικών στοιχείων ναυτικής παράδοσης, γ) τη διαφύλαξη και ενίσχυση του παραδοσιακού αρχιτεκτονικού αποθέματος, με έμφαση στη διατήρηση της αρχιτεκτονικής κλίμακας, των μορφολογικών χαρακτηριστικών και των ιδιαιτεροτήτων του δομημένου περιβάλλοντος κάθε νησιού. Τα παραπάνω στοιχεία αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της θεματικής εξειδίκευσης των ειδικών στόχων και ενσωματώνονται σε όλες τις φάσεις εκπόνησης, αξιολόγησης και εφαρμογής τους, στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής.
Άρθρο 5
Δράσεις της Εθνικής Στρατηγικής
1. Οι δράσεις της Εθνικής Στρατηγικής ευθυγραμμίζονται με τους ειδικούς στόχους στους οποίους εντάσσονται και υλοποιούνται στη βάση της κάλυψης των αναγκών που έχουν διαπιστωθεί ανά τομέα δημόσιας πολιτικής.
2. Στις δράσεις δύνανται να περιλαμβάνονται εμβληματικές αλλά και συστημικές δράσεις για την παρακολούθηση, διαχρονικά, του βαθμού κάλυψης των αναγκών της περιοχής παρέμβασης της Εθνικής Στρατηγικής.
3. Τα κριτήρια για την ένταξη δράσεων στην Εθνική Στρατηγική είναι:
1. η συνάφεια, η καταλληλότητα, η σκοπιμότητα, η βιωσιμότητα,
2. η συνοχή στο πλαίσιο του Ειδικού/ών Στόχου/ων στους οποίους προτείνονται προς ένταξη.
4. Οι δράσεις σχετίζονται με δείκτες εκροών και αποτελεσμάτων που μετρώνται συστηματικά για την παρακολούθηση και αξιολόγηση της υλοποίησής τους.
Άρθρο 6
Εκπόνηση, Συντονισμός και Παρακολούθηση της Εθνικής Στρατηγικής
1. Στο πλαίσιο της άσκησης της αρμοδιότητας για την εκπόνηση, τον συντονισμό και την παρακολούθηση της Εθνικής Στρατηγικής, η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής:
1. Καταρτίζει Σχέδιο Εθνικής Στρατηγικής για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο.
2. Εξειδικεύει τη στρατηγική αυτή με ειδικούς στόχους, κατηγορίες παρεμβάσεων και δράσεις ανά τομέα δημόσιας πολιτικής, νησιωτική περιοχή, μικρό και απομακρυσμένο νησί και εμπλεκόμενο φορέα.
3. Επικαιροποιεί την Εθνική Στρατηγική και τις εξειδικεύσεις της οποτεδήποτε παρίσταται ανάγκη.
4. Παρακολουθεί την εφαρμογή του Σχεδίου Στρατηγικής, ελέγχει την τήρησή του και επεμβαίνει στις περιπτώσεις που διαπιστώνονται αποκλίσεις.
5. Συντονίζει όλες τις υπηρεσίες και τους φορείς που εμπλέκονται στη διαμόρφωση και την εφαρμογή της Εθνικής Στρατηγικής, αναλαμβάνοντας τις αναγκαίες πρωτοβουλίες και ενέργειες προς το σκοπό αυτό για τη διασφάλιση της συνάφειας, της συνεκτικότητας, της αποτελεσματικότητας και της ολοκληρωμένης προσέγγισης της Εθνικής Στρατηγικής.
6. Αξιολογεί την εφαρμογή και την πρόοδο της Εθνικής Στρατηγικής και των αποτελεσμάτων της, ανεξάρτητα από την Ετήσια Έκθεση Αξιολόγησης την οποία συντάσσει και υποβάλλει το Συμβούλιο Νησιωτικής Πολιτικής, σύμφωνα με το άρθρο 5 του ν. 4832/2021.
2. Κατά τη διαδικασία εκπόνησης της Εθνικής Στρατηγικής, ειδική έμφαση δίνεται στον τρόπο ενεργοποίησης των τοπικών νησιωτικών κοινωνιών και φορέων, λαμβάνοντας ειδική μέριμνα για την αποτύπωση των κρίσιμων αναπτυξιακών ζητημάτων των μικρών νησιών και την αξιολόγηση και ιεράρχηση των τοπικών αναγκών. Η ενεργοποίηση των τοπικών κοινωνιών γίνεται, υιοθετώντας παράλληλα πρακτικές στη βάση της οικοσυστημικής προσέγγισης, ενδεικτικά αλλά όχι περιοριστικά, μέσω α) αξιοποίησης διαθέσιμων διαχρονικά στατιστικών στοιχείων, τοπικού χαρακτήρα, β) έρευνας στο πλαίσιο διαπίστωσης των τοπικών αναπτυξιακών αναγκών, γ) διαβούλευσης με τις τοπικές κοινωνίες μέσω «Περιφερειακών Διαλόγων», δ)διενέργειας «Τοπικών Διαλόγων» για τα νησιά, ε) διαβούλευσης με φορείς τομεακών πολιτικών που άπτονται συνιστωσών της Στρατηγικής μέσω Τομεακών Διαλόγων, στ) οργάνωσης Θεματικών Εργαστηρίων, ζ) σύναψης εταιρικών σχέσεων και συμφώνων συνεργασίας (υπό μορφή Πρωτοκόλλου Συνεργασίας) με εταίρους της στρατηγικής.
3. Η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για την άσκηση των ανωτέρω αρμοδιοτήτων και την εκπλήρωση της αποστολής της προβαίνει ιδίως στις ακόλουθες ενέργειες:
1. Συνεργάζεται με τους φορείς οι οποίοι αμέσως ή εμμέσως εμπλέκονται και ανταλλάσσει απόψεις σχετικά με τη διαμόρφωση ολοκληρωμένης θαλάσσιας πολιτικής στον νησιωτικό χώρο και την καλύτερη εφαρμογή του σχετικού σχεδίου καθώς και το συντονισμό των διαφόρων εμπλεκόμενων υπηρεσιών και φορέων. Στο πλαίσιο της συνεργασίας αυτής εισηγείται στα αρμόδια Υπουργεία νομοθετικές και κανονιστικές ρυθμίσεις.
2. Συνεργάζεται με τις υπηρεσίες και τους φορείς που εμπλέκονται στην θαλάσσια πολιτική και συντονίζει τη δράση τους σε σχετικά θέματα.
3. Ζητεί από τις αρμόδιες διοικητικές υπηρεσίες και φορείς στατιστικά στοιχεία καθώς και άλλες και πληροφορίες σχετικά με δραστηριότητες που άπτονται των πολιτικών θαλάσσιας οικονομίας.
4. Η υλοποίηση της Εθνικής Στρατηγικής πραγματοποιείται μέσω των Τομεακών Σχεδίων Δράσης (ΤΣΔ)και του Ειδικού Σχεδίου για τα Μικρά και Απομακρυσμένα Νησιά. Η παρακολούθηση της εφαρμογής των ΤΣΔ είναι αρμοδιότητα της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, καθώς και των συναρμόδιων Υπουργείων και φορέων.
5. Η Εθνική Στρατηγική συντάσσεται κάθε πέντε (5) έτη. Ειδικά για την πρώτη περίοδο της Στρατηγικής η διάρκεια προσδιορίζεται στην χρονική περίοδο 2026-2030 ώστε να ευθυγραμμιστεί, εφεξής με τον'κύκλο πολιτικής' του Τομεακού Προγράμματος Ανάπτυξης του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτική Πολιτικής και να ενσωματώσει τη μετάβαση του επταετούς κύκλου προγραμματισμού του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου της ΕΕ του 2021-2027 και 2028-2034. Κατά τα λοιπά ισχύουν οι προβλέψεις των άρθρων 4 και 13 του ν. 4832/2021.
6. Η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιώτικής Πολιτικής, κατά το πρώτο δίμηνο κάθε έτους παρέχει στο Συμβούλιο Νησιωτικής Πολιτικής έγγραφη εισήγηση στην οποία περιλαμβάνονται στοιχεία για την πορεία υλοποίησης της Εθνικής Στρατηγικής, προκειμένου το τελευταίο να προβεί στη σύνταξη της ετήσιας έκθεσης του άρθρου 5 του ν. 4832/2021. Μπορεί επίσης να ενημερώνει το Συμβούλιο Νησιωτικής Πολιτικής οποτεδήποτε, εκτάκτως, αν ανακύψουν δυσλειτουργίες εφαρμογής της Εθνικής Στρατηγικής ή συντονισμού, η αντιμετώπιση των οποίων δεν καθίσταται δυνατή στο πλαίσιο των κατά τα ανωτέρω συνεργασιών και διαβουλεύσεων.
Άρθρο 7
Συντονιστική Επιτροπή της Εθνικής Στρατηγικής
1. Η Συντονιστική Επιτροπή της Εθνικής Στρατηγικής συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και αποτελείται από:
1. τον Γενικό Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής,
ii. έναν εκπρόσωπο του Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής,
iii. έναν εκπρόσωπο του Υφυπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής,
iv. έναν εκπρόσωπο της Γενικής Γραμματείας Ναυτιλίας και Λιμένων,
v. έναν εκπρόσωπο του Αρχηγείου ΛΣ-ΕΛ.ΑΚΤ.,
vi. έναν εκπρόσωπο της Προεδρίας της Κυβέρνησης
vii. έναν (1) εκπρόσωπο από κάθε υπουργείο.
Της Συντονιστικής Επιτροπής προεδρεύει ο Γενικός Γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής.
2. Η συγκρότηση της Συντονιστικής Επιτροπής πραγματοποιείται κάθε πέντε (5) έτη, κατά την έναρξη εκάστου πενταετούς κύκλου σχεδιασμού και κατάρτισης της Εθνικής Στρατηγικής.
3. Στις συνεδριάσεις της Συντονιστικής Επιτροπής μπορεί να προσκαλούνται, κατά περίπτωση, εκπρόσωποι άλλων συναφών υπηρεσιών ή φορέων ή εμπειρογνώμονες, ή πρόσωπα εγνωσμένου κύρους με αποδεδειγμένη και συναφή με το αντικείμενο εμπειρία προκειμένου να
συμμετάσχουν στις συζητήσεις των θεμάτων και να διατυπώσουν τη γνώμη τους.
4. Η Συντονιστική Επιτροπή συνεδριάζει ύστερα από πρόσκληση του Προέδρου της σε τακτά χρονικά διαστήματα που ορίζονται από τον ίδιο. Έκτακτη συνεδρίαση δύναται να συγκαλείται όταν προκύπτουν επείγοντα ζητήματα που απαιτούν άμεση αντιμετώπιση.
5. Έργο της Συντονιστικής Επιτροπής είναι η υποστήριξη της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής στην εκτέλεση του έργου της αναφορικά με την Εθνική Στρατηγική. Ειδικότερα, η Επιτροπή συμβάλλει με συζητήσεις και προτάσεις στη διαμόρφωση και αποτελεσματική εφαρμογή της Εθνικής Στρατηγικής Ολοκληρωμένης Θαλάσσιας Πολιτικής στον Νησιωτικό Χώρο και στο συντονισμό των εμπλεκόμενων Υπηρεσιών και Φορέων.
6. Ο Γενικός Γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής μπορεί οποτεδήποτε να συγκαλέσει ad hoc συνεδρίαση της Επιτροπής με τη συμμετοχή ορισμένων μόνο μελών της για που εκπροσωπούν συγκεκριμένες Υπηρεσίες ή φορείς αρμόδιους για την αντιμετώπιση συγκεκριμένων θεμάτων εφαρμογής της Εθνικής Στρατηγικής.
7. Τα μέλη της Συντονιστικής Επιτροπής:
1. Παρέχουν στην Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες, στοιχεία και δεδομένα των Υπηρεσιών ή φορέων που εκπροσωπούν, που είναι αναγκαία για το σχεδιασμό, την εφαρμογή και την αξιολόγηση της εφαρμογής της Εθνικής Στρατηγικής.
2. Συμβάλλουν στο συντονισμό της δράσης και των ενεργειών των Υπηρεσιών ή των φορέων που εκπροσωπούν στα θέματα που τους ζητείται από την Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής ή που ανακύπτουν από τις συζητήσεις κατά τις συνεδριάσεις της Συντονιστικής Επιτροπής.
Άρθρο 8
Ομάδα Σχεδιασμού της Εθνικής Στρατηγικής
1. Για τον σχεδιασμό της Εθνικής Στρατηγικής αρμόδια είναι Ομάδα Σχεδιασμού της Εθνικής Στρατηγικής (ΟΣΕΣ).
2. Έργο της Ομάδας Σχεδιασμού είναι:
i. η εισήγηση πλάνου, χρονοδιαγράμματος διαβουλεύσεων, περιεχομένου και επιδιωκόμενων στόχων της Εθνικής Στρατηγικής
ii. η εισήγηση για διαμόρφωση της Λογικής της παρέμβασης (intervention logic),
iii. η διεξαγωγή περιφερειακών διαλόγων
iv. η τροφοδότηση του περιεχομένου της Εθνικής Στρατηγικής με βάση τις ανάγκες που έχουν διαπιστωθεί
v. η σύνταξη εγγράφων πολιτικής και η ποσοτικοποίηση στοιχείων των περιφερειακών διαλόγων
vi. τελικώς η κατάρτιση του κειμένου της Εθνικής Στρατηγικής έως την έγκρισή της..
3. Η Ομάδα Σχεδιασμού λειτουργεί υπό τον συντονισμό της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής
4. Η Ομάδα Σχεδιασμού συγκροτείται με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής κάθε πέντε (5) έτη, κατά την έναρξη εκάστου πενταετούς κύκλου σχεδιασμού και κατάρτισης της Εθνικής Στρατηγικής.
5. Μέλη της Ομάδας Σχεδιασμού είναι υπηρεσιακά στελέχη της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, εκπρόσωποι άλλων συναφών υπηρεσιών ή φορέων ή εμπειρογνώμονες, ή πρόσωπα εγνωσμένου κύρους με αποδεδειγμένη και συναφή με το αντικείμενο εμπειρία.
6. Εφόσον διαπιστωθεί ανάγκη, με έγκριση του Γενικού Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, η Ομάδα Σχεδιασμού δύναται να συνεπικουρείται από (υπο) Ομάδες σχεδιασμού (working groups):
α) Θεματικές (υπο) Ομάδες με αντικείμενα που να καλύπτουν τομείς όπως: Υποδομές, Προσπελασιμότητα- Προσβασιμότητα, Περιβάλλον-Φυσικοί Πόροι-Ενέργεια, Νησιωτική Επιχειρηματικότητα, ανταγωνιστικότητα, Θαλάσσια Οικονομία, Ψηφιακή Καινοτομία, Πολιτισμός, Αθλητισμός, Κοινωνική Συνοχή, Γαλάζια Επαγγέλματα και Δεξιότητες.
β) Ειδικές/Εκτακτες (υπο) ομάδες (special working groups) σε αντικείμενα οριζόντιου ή/και διατομεακού χαρακτήρα που κρίνονται ότι μπορούν να συμβάλουν στην εξειδίκευση της Εθνικής Στρατηγικής, έπειτα από αιτιολογημένη γνωμοδότηση του Προέδρου της Συντονιστικής Επιτροπής.
γ) Επικεφαλής των υπο-ομάδων σχεδιασμού, δύναται να ορίζονται πρόσωπα που ανήκουν/εκπροσωπούν Εταίρους της Εθνικής Στρατηγικής, είτε φυσικά πρόσωπα εγνωσμένου κύρους με εξέχουσα ακαδημαϊκή ή/και επαγγελματική ή/και διοικητική εμπειρία και συμβολής στον τομέα, ενώ οι υπο-ομάδες επικουρούνται γραμματειακά από στελέχη των υπηρεσιών της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής.
Άρθρο 9
Εταίροι της Εθνικής Στρατηγικής
1. Εταίροι της Στρατηγικής δύνανται να είναι:
1. Υπουργεία και εποπτευόμενοι φορείς αυτών που υλοποιούν δράσεις σχετιζόμενες με τη Θαλάσσια Οικονομία και τη Νησιωτική Ανάπτυξη, οι οποίες άπτονται των τομεακών πολιτικών του άρθρου 5 της παρούσας. Τα Υπουργεία μπορούν να συνεισφέρουν τόσο στο πλαίσιο υλοποίησης δράσεων εντός της δικής τους Τομεακής Στρατηγικής όσο και διαθέτοντας (κατά περίπτωση) πόρους από Τομεακά Επιχειρησιακά Προγράμματα της Περιόδου 2021-2027 και της υπό διαμόρφωση περιόδου 2028-2034. Στην τελευταία περίπτωση, οι Ειδικές Υπηρεσίες Διαχείρισης και οι Επιτελικές Δομές των Υπουργείων αποτελούν επίσης εταίρους της Στρατηγικής (στο πλαίσιο της εφαρμογής).
2. Η Ειδική Γραμματεία Μακροπρόθεσμου Σχεδιασμού, με την οποία η ΓΓΑΙΝΠ δύναται να συνεργαστεί στην εκπόνηση μελέτης προοπτικής διερεύνησης (foresight) για τη διατύπωση σεναρίων ώστε να παρουσιαστεί συνεκτικό πλαίσιο μελλοντοστραφούς στρατηγικής έως το 2040.
3. Φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης στις νησιωτικές περιφέρειες, ιδίως οι Περιφέρειες οι οποίες δύνανται να συνεισφέρουν με πόρους από τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα της περιόδου 2021-2027 και της υπό διαμόρφωση περιόδου 2028-2034, καθώς και Δήμοι οι οποίοι εντάσσουν δράσεις στα Πενταετή Επιχειρησιακά Προγράμματα που προβλέπονται από τον 'Καλλικράτη' και στα Τεχνικά τους Προγράμματα,
4. Επιμελητήρια, φορείς εκπροσώπησης επιχειρήσεων και κλαδικοί φορείς,
5. Ακαδημαϊκοί Φορείς, Ερευνητικά Ινστιτούτα και Κέντρα που δραστηριοποιούνται στις νησιωτικές Περιφέρειες ή εντάσσουν συγκεκριμένες θεματικές στα προγράμματα σπουδών τους (ενδεικτικά: ναυτιλιακές σπουδές) ή στα ερευνητικά τους έργα και συνεργασίες (π.χ. προστασία θαλάσσιου περιβάλλοντος, γαλάζια ενέργεια, τουρισμός, μεταφορές κ.λπ.),
6. Λοιποί Τοπικοί Φορείς που συμβάλλουν στην υλοποίηση αναπτυξιακών δράσεων στο νησιωτικό χώρο, π.χ. φορείς τοπικού πολιτισμού, φορείς που διαχειρίζονται υποδομές, κ.λπ.
7. Φορείς της Κοινωνίας των Πολιτών.
8. Φορείς που συνάπτουν Πρωτόκολλο Συνεργασίας με τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής και αναγνωρίζονται ως στρατηγικοί εταίροι, λόγω της ειδικής αποστολής, συναφών σκοπών και αιτιολογημένης εμπειρίας ή δράσης σε σχέση με τη νησιωτικότη- τα ή/και τους τομείς προτεραιότητας του άρθρου 4 του νόμου 4832/21.
2. Οι εταίροι της Εθνικής Στρατηγικής συνεισφέρουν στον σχεδιασμό, στη βάση των προβλέψεων του άρθρου 8 της παρούσης, καθώς και στην εφαρμογή, στην παρακολούθηση και στην αξιολόγηση της Στρατηγικής.
3. Για τη συμμετοχή τους στη 'συν-διαμόρφωση' της Στρατηγικής προηγείται χαρτογράφηση (stakeholders'mapping) και αναγνώριση του βαθμού επίδρασής τους, με την υποστήριξη και του Εθνικού Μητρώου Φορέων Θαλάσσιας Οικονομίας.
Άρθρο 10
Εργαλεία σχεδιασμού, εφαρμογής και παρακολούθησης της Εθνικής Στρατηγικής
1. Εργαλεία σχεδιασμού, εφαρμογής, παρακολούθησης της Εθνικής Στρατηγικής είναι:
1. στρατηγικές Συνεργασίες, Μνημόνια Συνεργασίας, Συμπράξεις και Συνέργειες της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής με φορείς στρατηγικής σημασίας σε κομβικά ζητήματα Θαλάσσιας Οικονομίας και Νησιωτικής Ανάπτυξης με στόχο την επίτευξη επιμέρους κομβικών στόχων της Στρατηγικής,
2. οι Περιφερειακοί και Τομεακοί Διάλογοι καθώς και τα Θεματικά Εργαστήρια,
3. η Πλατφόρμα Ενιαίας Παρακολούθησης και Τεκμηρίωσης στους τομείς της Εθνικής Στρατηγικής,
4. το Σύστημα Δεικτών της Στρατηγικής που θα αναπτυχθεί ειδικά για την παρακολούθησή της,
5. η Ετήσια 'Εκθεση Αξιολόγησης Πολιτικών στο Νησιωτικό Χώρο.
2. Η Εθνική Στρατηγική συνεπικουρείται από το Εθνικό Μητρώο Φορέων Θαλάσσιας Οικονομίας και το Ειδικό Πρόγραμμα Θεσμικής Ενδυνάμωσης Φορέων της Θαλάσσιας Οικονομίας.
Άρθρο 11
Περιφερειακοί και Τομεακοί Διάλογοι και Θεματικά Εργαστήρια
1. Οι Περιφερειακοί Διάλογοι αποτελούν εργαλείο που συμβάλλει στον σχεδιασμό της Εθνικής Στρατηγικής. Οι Περιφερειακοί Διάλογοι έχουν χωρικό χαρακτήρα και συνδέονται αριθμητικά με τον αριθμό των Νησιωτικών Περιφερειών της χώρας.Οι Περιφερειακοί Διάλογοι αποτελούν το πεδίο εντός του οποίου τίθενται οι βάσεις για:
1. καταγραφή αναγκών στο νησιωτικό χώρο,
2. τροφοδότηση περιφερειακών αναλύσεων Δυνατών- Αδύναμων Σημείων, Ευκαιριών και Απειλών (ανάλυση SWOT),
3. ανάπτυξη συνεργασιών και δικτύου ανταλλαγής απόψεων για επίλυση προβλημάτων που συνδέονται με τη νησιωτικότητα και απασχολούν τις τοπικές κοινωνίες,
4. κατάθεσης προτάσεων σχετικών με δράσεις και έργα,
προκειμένου να στοιχειοθετηθεί μια ολοκληρωμένη θαλάσσια πολιτική για το νησιωτικό χώρο.
Οι Περιφερειακοί Διάλογοι συγκαλούνται με πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής. Οι Περιφερειακοί Διάλογοι συγκαλούνται έως και δύο φορές, εντός της περιόδου σχεδιασμού της Εθνικής Στρατηγικής. Τα αποτελέσματα των Περιφερειακών Διαλόγων, αποτυπώνονται σε εισηγητικό κείμενο, το οποίο και υποβάλλεται στη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και στην Ομάδα Σχεδιασμού της Εθνικής Στρατηγικής.
2. Οι Τομεακοί Διάλογοι αποτελούν συμπληρωματικό εργαλείο που συμβάλλει στον σχεδιασμό της Εθνικής Στρατηγικής και το συντονισμό των δράσεων που περιλαμβάνονται σε αυτή. Οι Τομεακοί Διάλογοι έχουν θεματικό χαρακτήρα και άπτονται των τομέων δημόσιας πολιτικής του άρθρου 5 της παρούσης. Οι Τομεακοί Διάλογοι συγκαλούνται με πρωτοβουλία του Υφυπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
3. Τα Θεματικά Εργαστήρια δύνανται να οργανώνονται και να λειτουργούν με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής και συνεπικουρούν τις Θεματικές Ομάδες Σχεδιασμού.
4. Για τις ανάγκες του σχεδιασμού και της κατάρτισης της Εθνικής Στρατηγικής της περιόδου 2026-2030, λαμβάνονται υποχρεωτικά υπόψη τα πορίσματα και το περιεχόμενο της υπό διαμόρφωση Εθνικής Στρατηγικής για την Περιφερειακή και Τοπική Ανάπτυξη και των Τοπικών Σχεδίων Ανάπτυξης υπό την Προεδρία της Κυβέρνησης.
Άρθρο 12
Σύστημα Δεικτών της Εθνικής Στρατηγικής
1. Για την παρακολούθηση και αξιολόγηση της υλοποίησης της Εθνικής Στρατηγικής προτείνεται η ανάπτυξη και εφαρμογή ενός Συστήματος Δεικτών Παρακολούθησης και Αξιολόγησης. Το Σύστημα αυτό θα επιτρέπει την ενιαία και ομοιόμορφη αποτίμηση της προόδου των δράσεων της Εθνικής Στρατηγικής και θα περιλαμβάνει τις ακόλουθες κατηγορίες δεικτών:
1. Διαρθρωτικούς δείκτες: σχετίζονται με ενωσιακά και εθνικό νομικό πλαίσιο και τις σχετικές πολιτικές.
2. Δείκτες διεργασιών/προόδου: σχετίζονται με ειδικές
παρεμβάσεις και δράσεις (π.χ. προγράμματα, σχέδια, μέτρα) που υλοποιούνται για την επίτευξη των στόχων της εθνικής στρατηγικής με την εφαρμογή των ισχυόντων θεσμικών ρυθμίσεων.
3. Δείκτες εκροών: σχετίζονται με τη λογική της παρέμβασης, αποτυπώνουν τα παραγόμενα αποτελέσματα των δράσεων και μετρούν τον βαθμό υλοποίησης των προβλεπόμενων ενεργειών.
4. Δείκτες αποτελεσμάτων: σχετίζονται με την κατάσταση στο πεδίο εφαρμογής και τυχόν αλλαγές σε αυτήν.
2. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον καθορισμό δεικτών στους κρίσιμους τομείς πολιτικής (τομεακοί δείκτες) στα επιμέρους πεδία πολιτικής της Στρατηγικής.
Άρθρο 13
Χρηματοδότηση και συντονισμός της παρακολούθησης της χρηματοδότησης των Δράσεων της Εθνικής Στρατηγικής
1. Στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής, αποτυπώνονται κατά τρόπο ενιαίο, συνεκτικό και συνδυαστικό, υφιστάμενες χρηματοδοτήσεις που κατηγοριοποιούνται στους τομείς προτεραιότητας αυτής, με σκοπό την αποτίμηση, αξιολόγηση και διατύπωση του οικονομικού και λειτουργικού αντικτύπουστο νησιωτικό χώρο.Πηγές χρηματοδότησης της Εθνικής Στρατηγικής δύνανται να είναι:
1. Το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής
2. Το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ), το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ), το Ταμείο Συνοχής (ΤΑ), το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας (ΕΤΘΑ), καθώς και τα ευρωπαϊκά ταμεία με πόρους από τα δικαιώματα ρύπων (Ταμείο Εκσυγχρονισμού και Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα), καθώς και τα Ταμεία της προγραμματικής περιόδου 2028-2034 όπως διαμορφωθούν στο πλαίσιο της σχετικής διαπραγμάτευσης του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου 20282034 της ΕΕ.
3. Ίδιοι πόροι των φορέων που συμμετέχουν στην υλοποίηση των δράσεων.
4. Το Ταμείο Θαλάσσιας - Γαλάζιας Οικονομίας.
2. Χρηματοδοτικά Εργαλεία που υποστηρίζουν τη χρηματοδότηση δράσεων είναι:
1. Το Πρόγραμμα ΝΕΑΡΧΟΣ.
2. Το Ειδικό Πρόγραμμα Θεσμικής Ενδυνάμωσης.
3. Τα Τομεακά και Περιφερειακά Προγράμματα της περιόδου 2021-2027 και τα σχεδιαζόμενα της περιόδου 2028-2034.
4. Το Πρόγραμμα Χρηματοδότησης Νησιωτικής Επιχειρηματικότητας.
3. Η Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ του ΥΠΝΝΠ ως αρμόδια για τον συντονισμό των χρηματοδοτήσεων για συγχρηματοδοτούμενα έργα του Υπουργείου και της Γενικής Γραμματείας συνεπικουρεί τη Γενική Γραμματεία στην αναγνώριση κατάλληλων συγχρηματοδοτούμενων χρηματοδοτικών εργαλείων και ταυτόχρονα επικουρεί στη διαβούλευση με τις Ειδικές Υπηρεσίες Διαχείρισης των Τομεακών και Περιφερειακών Προγραμμάτων του ΕΣΠΑ για τη χρηματοδότηση των δράσεων μέσω των ευρωπαϊκών/ενωσιακών πόρων, καθώς και με τις Επιτελικές Δομές συναφών Υπουργείων.
Άρθρο 14
Δημοσίευση - Έναρξη ισχύος
Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Μυτιλήνη, 9 Δεκεμβρίου 2025
Υπουργική Απόφαση ΓΓΑΙΝΠ/ΔΝΠ/3669/2025 - ΦΕΚ 7408/Β/31-12-2025
Θέσπιση αρχών, κατευθύνσεων και μεθοδολογίας κατάρτισης της Εθνικής Στρατηγικής για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο.
