Το νέο αυστηρότερο νομοθετικό πλαίσιο των αναβολών σπουδαστών δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης

Ο νέος νόμος 5265/2026 με τίτλο «Χάρτης Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή» που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, έρχεται να επιβάλει μια βασική φιλοσοφία ότι η αναβολή δεν είναι δικαίωμα εφ’ όρου ζωής, αλλά μια διευκόλυνση για σπουδές που πρέπει να τελειώνουν εγκαίρως.

Συγκεκριμένα, με βάση τις νέες διατάξεις, η αναβολή λόγω σπουδών θα χορηγείται:

• Έως το 25ο έτος για τις 4ετείς σχολές
• Έως το 26ο έτος για τις 5ετείς
• Έως το 27ο έτος για τις 6ετείς

Μέχρι σήμερα ίσχυε ενιαίο όριο έως το 28ο έτος.

 

Αναβολή κατάταξης σπουδαστών δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης

Αναβάλλεται η κατάταξη στις ΕΔ των στρατευσίμων οι οποίοι κατά την ημερομηνία που υποχρεούνται σε κατάταξη είναι:

α) Μαθητές Γενικών και Επαγγελματικών Λυκείων (Ημερησίων ή Εσπερινών), Επαγγελματικών Σχολών Μαθητείας της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης, Επαγγελματικών Σχολών Κατάρτισης, Σχολείων Δεύτερης Ευκαιρίας ή Γυμνασίων Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης, ή Γυμνασιακών Τάξεων Ενιαίων Ειδικών Επαγγελματικών Γυμνασίων - Λυκείων και ισότιμων σχολών του εσωτερικού ή του εξωτερικού.

β) Σπουδαστές Σχολών Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτισης ή «Μεταλυκειακού έτους - τάξης μαθητείας» των Επαγγελματικών Λυκείων ή Λυκείων Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης ή Λυκειακών Τάξεων Ενιαίων Ειδικών Επαγγελματικών Γυμνασίων - Λυκείων ή Σχολών Μαθητείας Υποψηφίων Κληρικών ή Ακαδημιών Επαγγελματικής Κατάρτισης και ισότιμων σχολών του εσωτερικού ή του εξωτερικού.

γ) Εγγεγραμμένοι για φοίτηση σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή σε προγράμματα σπουδών πρώτου ή δευτέρου κύκλου και σε Κέντρα Μεταλυκειακής Εκπαίδευσης (ΚΕΜΕ) που εδρεύουν στην Ελλάδα και συμπράττουν με αναγνωρισμένα ανώτερα ή ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα του εξωτερικού.

δ) Εγγεγραμμένοι για απόκτηση διδακτορικού διπλώματος.

Η αναβολή κατάταξης των στρατευσίμων διαρκεί μέχρι την 31η Δεκεμβρίου του έτους που συμπληρώνουν τα παρακάτω κατά περίπτωση όρια ηλικίας:

α) Το εικοστό πρώτο (21ο) για τους αναφερομένους στην περ. α).

β) Το εικοστό δεύτερο (22ο) για τους αναφερομένους στην περ. β).

γ) Για τους αναφερομένους στην περ. γ):

γα) Το εικοστό πέμπτο (25ο) για τους εγγεγραμμένους για φοίτηση σε πρόγραμμα σπουδών πρώτου κύκλου ελάχιστης διάρκειας τεσσάρων (4) ετών, σε Κέντρα Μεταλυκειακής Εκπαίδευσης ή σε πρόγραμμα σπουδών δευτέρου κύκλου, κατόπιν ολοκλήρωσης προγράμματος σπουδών πρώτου κύκλου τεσσάρων (4) ετών.

γβ) Το εικοστό έκτο (26ο) για τους εγγεγραμμένους για φοίτηση σε πρόγραμμα σπουδών πρώτου κύκλου ελάχιστης διάρκειας πέντε (5) ετών ή σε πρόγραμμα σπουδών δεύτερου κύκλου, κατόπιν ολοκλήρωσης προγράμματος σπουδών πρώτου κύκλου πέντε (5) ετών.

γγ) Το εικοστό έβδομο (27ο) για τους εγγεγραμμένους για φοίτηση σε πρόγραμμα σπουδών πρώτου κύκλου ελάχιστης διάρκειας έξι (6) ετών ή σε πρόγραμμα σπουδών δεύτερου κύκλου, κατόπιν ολοκλήρωσης προγράμματος σπουδών πρώτου κύκλου έξι (6) ετών.

δ) Το τριακοστό (30ο) για τους αναφερομένους στην περ. δ).

 

Αναβολή κατάταξης υποψηφίων σπουδαστών ανώτερης ή ανώτατης σχολής

1. Η κατάταξη στις ΕΔ αναβάλλεται για τους στρατευσίμους, οι οποίοι κατά την ημερομηνία που υποχρεούνται σε κατάταξη έχουν τις προϋποθέσεις και επιθυμούν να συμμετάσχουν σε οποιαδήποτε διαδικασία εγγραφής σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή του εσωτερικού ή του εξωτερικού.

2. Η αναβολή κατάταξης των υποψηφίων σπουδαστών ανώτερης ή ανώτατης σχολής διαρκεί μέχρι την 31η Δεκεμβρίου του έτους κατά το οποίο οι στρατεύσιμοι συμπληρώνουν το εικοστό πρώτο (21ο) έτος της ηλικίας τους και μπορεί να διακοπεί με αίτησή τους.

3. Για τη χορήγηση της αναβολής κατατίθενται στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία αίτηση των ενδιαφερομένων και αντίγραφα των τίτλων σπουδών ή πιστοποιήσεις των αρμοδίων ελληνικών ή αντιστοίχων αλλοδαπών αρχών, από τις οποίες προκύπτει το δικαίωμα συμμετοχής σε διαδικασία εισαγωγής σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή εσωτερικού ή εξωτερικού.

4. Όσοι έτυχαν αναβολής κατάταξης σύμφωνα με το παρόν, καταθέτουν στην αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία, μέχρι την ημερομηνία που υποχρεούνται σε κατάταξη στις ΕΔ, λόγω λήξης ή διακοπής της αναβολής αυτής, πιστοποιήσεις ή βεβαιώσεις από τις οποίες αποδεικνύεται η συμμετοχή τους σε εξετάσεις εισαγωγής ή σε διαδικασία εγγραφής όπου δεν απαιτούνται εξετάσεις, σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή εσωτερικού ή εξωτερικού, από την ημερομηνία χορήγησης της αναβολής, μέχρι τη λήξη ή τη διακοπή της.

5. Δεν απαιτείται υποβολή των πιστοποιήσεων ή βεβαιώσεων της παρ. 4, όταν η αναβολή διακόπτεται με αίτηση των ενδιαφερομένων και από την ημερομηνία διακοπής της και μέχρι τη λήξη της μεσολαβούν εξετάσεις ή διαδικασία εγγραφής σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή του εσωτερικού.

Δείτε αναλυτικά στα άρθρα 187 και 188 του Ν.5265/2026

 

Αναβολή κατάταξης για λόγους υγείας

1. Αναβάλλεται η εκπλήρωση της κύριας ή της εφεδρικής στρατιωτικής υποχρέωσης, όσων κρίνεται ότι αδυνατούν προσωρινά να υπηρετήσουν για λόγους υγείας. Η αρμοδιότητα για τη χορήγηση αναβολής κατάταξης για λόγους υγείας ανήκει στις υγειονομικές επιτροπές των ΕΔ και στα Ειδικά Στρατολογικά Συμβούλια.

2. Η αναβολή διαρκεί:

α) Έως δύο (2) έτη για μη ψυχικές παθήσεις, χορηγούμενη συνολικά ή τμηματικά, κατά έτη ή εξάμηνα.

β) Έως πέντε (5) έτη για ψυχικές παθήσεις, χορηγούμενη αποκλειστικά τμηματικά, κατά ένα (1) έτος ή εξάμηνο.

3. Η συνολική διάρκεια των αναβολών για λόγους υγείας δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να υπερβαίνει τα πέντε (5) έτη αθροιστικά.

4. Μετά τη λήξη της αναβολής, οι στρατεύσιμοι κατατάσσονται με την πρώτη υπόχρεη Εκπαιδευτική Σειρά Στρατευσίμων Οπλιτών (εφεξής: ΕΣΣΟ).

Δείτε αναλυτικά στο άρθρο 183 του Ν.5265/2026

 

Αναβολή κατάταξης μόνιμων κατοίκων εξωτερικού

1. Η κατάταξη στις ΕΔ αναβάλλεται για όσους απέκτησαν και διατηρούν την ιδιότητα του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού.

2. Ως μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού για την εφαρμογή του παρόντος θεωρούνται όσοι κατοικούν ήδη στο εξωτερικό από την 1η Ιανουαρίου του έτους που άρχισαν να διανύουν το δέκατο έκτο (16ο) έτος της ηλικίας τους, μέχρι την 31η Δεκεμβρίου του έτους που συμπληρώνουν το δέκατο όγδοο (18ο) έτος της ηλικίας τους.

3. Η ιδιότητα του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού δεν αποκτάται εάν κατά το χρονικό διάστημα της παρ. 2, ο ενδιαφερόμενος υπερβεί τους έξι (6) μήνες παραμονής στην Ελλάδα, κατά τη διάρκεια οποιουδήποτε ημερολογιακού έτους, ανεξάρτητα από την κατοικία των γονέων του.

4. Η ιδιότητα του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού δεν αποκτάται εάν, κατά το χρονικό διάστημα της παρ. 2, ο ενδιαφερόμενος, ή τουλάχιστον ένας εκ των γονέων του, o οποίος ασκεί τη γονική μέριμνα και συνοικεί με το τέκνο, αποκτήσει την ιδιότητα του λειτουργού ή έμμισθου υπαλλήλου πολιτικού ή στρατιωτικού ή απασχοληθεί ως μισθωτός στον δημόσιο τομέα, όπως αυτός ορίζεται στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α' 143), με οποιαδήποτε σχέση εργασίας για τουλάχιστον έξι (6) μήνες κατά τη διάρκεια οποιουδήποτε ημερολογιακού έτους.

5. Με την επιφύλαξη των παρ. 3 και 4, για την εφαρμογή της παρ. 2 η κατοικία εξετάζεται σύμφωνα με τον Αστικό Κώδικα (π.δ. 456/1984, Α' 164).

6. Απώλεια της ιδιότητας του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού επέρχεται στις παρακάτω περιπτώσεις:

α) Με την απέλαση στην Ελλάδα.

β) Με την υπέρβαση έξι (6) μηνών παραμονής στην Ελλάδα εντός του ιδίου ημερολογιακού έτους.

7. Η απόδειξη της συνδρομής των προϋποθέσεων της παρ. 2 και της διατήρησης ή της απώλειας της ιδιότητας του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού γίνεται με πιστοποιητικό που εκδίδεται από τις αρμόδιες ελληνικές προξενικές αρχές.

8. Η αίτηση για χορήγηση αναβολής υποβάλλεται στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία οποτεδήποτε μετά την 1η Ιανουαρίου του έτους που ο ενδιαφερόμενος διανύει το δέκατο ένατο (19ο) έτος της ηλικίας του, συνοδευόμενη από το πιστοποιητικό της παρ. 7.

9. Η αναβολή των μόνιμων κατοίκων εξωτερικού διακόπτεται με αίτησή τους ή με την απώλεια της ιδιότητας του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού ή αμέσως μετά την παρέλευση της προθεσμίας που προβλέπεται στην παρ. 11, εφόσον δεν κατατεθεί εμπρόθεσμα πιστοποιητικό μόνιμου κατοίκου εξωτερικού.

10. Ο χρόνος κατά τον οποίο οι μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού υπηρετούν στις ΕΔ για την εκπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων και ο χρόνος κατά τον οποίο τελούν σε αναβολή κατάταξης για λόγους υγείας, μετά την κατάταξή τους, θεωρείται χρόνος παραμονής στο εξωτερικό.

11. Όσοι υπάγονται στις διατάξεις του παρόντος άρθρου, καταθέτουν ανά τριετία, από το έτος που έλαβαν την αναβολή κατάταξης, μέχρι τη συμπλήρωση του τεσσαρακοστού πέμπτου (45ου) έτους της ηλικίας τους, και κατά το δίμηνο Σεπτεμβρίου - Οκτωβρίου, στην αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία, πιστοποιητικό μόνιμου κατοίκου εξωτερικού, από το οποίο να προκύπτει η διατήρηση της ιδιότητας του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού, ειδάλλως η αναβολή του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού διακόπτεται, σύμφωνα με την παρ. 9 και ο υπόχρεος προγραμματίζεται σε κατάταξη με την αμέσως επόμενη ΕΣΣΟ.

Δείτε αναλυτικά στο άρθρο 193 του Ν.5265/2026

 

Απαλλαγή από τη στράτευση

Απαλλάσσονται από την κύρια στρατιωτική τους υποχρέωση οι εξής κατηγορίες:

α) Όσοι κρίνονται από τις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές των ΕΔ ακατάλληλοι για στράτευση για λόγους υγείας.

β) Όσοι είναι άτομα με αναπηρία με ποσοστό αναπηρίας εφ' όρου ζωής τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) ή άτομα τα οποία έχουν διαγνωστεί με διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή (αυτισμός) με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%).

γ) Όσοι καταδικάζονται αμετάκλητα από οποιοδήποτε ποινικό δικαστήριο σε κάθειρξη και το έγκλημα για το οποίο καταδικάστηκαν δεν έχει αμνηστευθεί, ούτε έχει απονεμηθεί χάρη ή επέλθει παραγραφή της ποινής με άρση των συνεπειών της καταδίκης.

δ) Ο πατέρας τριών (3) ή περισσοτέρων ζώντων τέκνων, εφόσον το επιθυμεί.

ε) Ο μόνος ή ο μεγαλύτερος γιος γονέων που έχουν αποβιώσει, ο οποίος έχει έναν (1) τουλάχιστον άγαμο και ανήλικο ή άγαμο και με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ' όρου ζωής αδελφό ή αδελφή, εφόσον το επιθυμεί. Αν ο μεγαλύτερος γιος θανόντων γονέων είναι άγαμος και άτομο με αναπηρία με ποσοστό τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ' όρου ζωής, το δικαίωμα απαλλαγής μεταβιβάζεται στον αμέσως επόμενο ικανό για στράτευση αδελφό, εφόσον το επιθυμεί.

στ) Ο μόνος ή ο μεγαλύτερος γιος άγαμης μητέρας που απεβίωσε ή έχει ποσοστό αναπηρίας εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ' όρου ζωής, εφόσον έχει άγαμο και ανήλικο ή με εξήντα επτά τοις εκατό (67%) ποσοστό αναπηρίας αδελφό ή αδελφή και ο ίδιος δεν έχει αναγνωρισθεί ή υιοθετηθεί, εφόσον το επιθυμεί.

ζ) Ο χήρος πατέρας που ασκεί την αποκλειστική γονική μέριμνα ενός (1) τουλάχιστον ζώντος ανήλικου τέκνου ή ο πατέρας στον οποίο έχει ανατεθεί η αποκλειστική γονική μέριμνα ενός (1) τουλάχιστον ζώντος ανήλικου τέκνου, κατόπιν τελεσίδικης δικαστικής απόφασης ή ο πατέρας που ασκεί την αποκλειστική επιμέλεια κατόπιν τελεσίδικης δικαστικής απόφασης ή λόγω θανάτου της μητέρας, ενός (1) τουλάχιστον ζώντος ανήλικου τέκνου με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ' όρου ζωής ή με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον πενήντα τοις εκατό (50%) που πάσχει από σακχαρώδη διαβήτη ινσουλινοεξαρτώμενο, εφόσον το επιθυμεί.

η) Ο πατέρας που του έχει ανατεθεί εν όλω με τελεσίδικη δικαστική απόφαση η επιμέλεια ενός (1) τουλάχιστον ζώντος ενήλικου άγαμου τέκνου, με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ' όρου ζωής, εφόσον το επιθυμεί.

θ) Οι μοναχοί που μονάζουν σε Μονή του Αγίου Όρους ή στη Μονή του Πατριαρχείου των Ιεροσολύμων ή στη Μονή της Αγίας Αικατερίνης του Όρους Σινά, εφόσον το επιθυμούν.

ι) Όσοι απέκτησαν την ελληνική ιθαγένεια με τιμητική πολιτογράφηση, σύμφωνα με το άρθρο 13 του Κώδικα Ελληνικής Ιθαγένειας (ν. 3284/2004, Α' 217), περί τιμητικής πολιτογράφησης, εφόσον το επιθυμούν.

Δείτε αναλυτικά στο άρθρο 181 του Ν.5265/2026

 

Δικαιολογητικά απαλλαγής από την υποχρέωση στράτευσης

1. Για την υπαγωγή στις περ. δ) έως και ι) του άρθρου 181, οι ενδιαφερόμενοι υποβάλλουν στην αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία αίτηση και τα παρακάτω, κατά περίπτωση, δικαιολογητικά:

α) Για την υπαγωγή στις περ. δ) έως και στ) της παρ. 1 του άρθρου 181 πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης για στρατολογική χρήση.

β) Για την υπαγωγή στις περ. ζ) και η) του άρθρου 181, εκτός από το πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης για στρατολογική χρήση, επιπλέον:

βα) Αντίγραφο τελεσίδικης δικαστικής απόφασης ανάθεσης της αποκλειστικής γονικής μέριμνας ή επιμέλειας, καθώς και υπεύθυνη δήλωση του αιτούντος, στην οποία δηλώνει ότι η κατανομή της γονικής μέριμνας ή επιμέλειας, όπως αυτή προκύπτει από την κατατιθέμενη δικαστική απόφαση, δεν έχει μεταβληθεί και

ββ) σε περίπτωση θανάτου ή κήρυξης του άλλου γονέα σε αφάνεια, ληξιαρχική πράξη θανάτου ή αντίγραφο αμετάκλητης δικαστικής απόφασης, αντίστοιχα, καθώς και υπεύθυνη δήλωση του αιτούντος, στην οποία δηλώνει ότι δεν του έχει αφαιρεθεί με δικαστική απόφαση η άσκηση της γονικής μέριμνας ή της επιμέλειας.

γ) Για την υπαγωγή στην περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 181, βεβαίωση της οικείας Μονής, από την οποία προκύπτει η ιδιότητα του μοναχού. Οι βεβαιώσεις των Μονών του Αγίου Όρους γίνονται δεκτές, εφόσον είναι επικυρωμένες από την Ιερά Επιστασία.

δ) Για την υπαγωγή στην περ. ι) της παρ. 1 του άρθρου 181, το προεδρικό διάταγμα με το οποίο αποκτήθηκε η ελληνική ιθαγένεια.

2. Η υπαγωγή στην περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 181 γίνεται βάσει εν ισχύ γνωμάτευσης αναπηρίας που υποβάλλεται με μέριμνα των ενδιαφερομένων ή μπορεί να ζητηθεί αυτεπάγγελτα από την αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία.

3. Η συνδρομή των προϋποθέσεων υπαγωγής στην περ. γ) της παρ. 1 του άρθρου 181 αποδεικνύεται με αντίγραφο ποινικού μητρώου δικαστικής χρήσης ή με επίσημα έγγραφα ξένου κράτους, που υποβάλλονται με μέριμνα των ενδιαφερομένων ή μπορούν να ζητηθούν αυτεπάγγελτα από την αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία.

4. Για την εφαρμογή του παρόντος ισχύουν και τα καθοριζόμενα στο πρώτο εδάφιο της παρ. 5 του άρθρου 202.

Δείτε αναλυτικά στο άρθρο 182 του Ν.5265/2026

 

 

Διαβάστε επίσης

• Σε εφαρμογή από σήμερα το νέο μοντέλο στρατιωτικής θητείας
• Στρατιωτική Θητεία: Όλες οι αλλαγές για την κατάταξη - εκπαίδευση - τοποθετήσεις - μεταθέσεις
• Αυστηροποιούνται οι προϋποθέσεις για Εξαγορά θητείας με τον νόμο 5265/2026
• Εθελοντική στράτευση γυναικών : Τι προβλέπει ο νέος νόμος 5265/2026 για την στράτευση των γυναικών
• Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ ο νέος νόμος 5265/2026 για τις Ένοπλες Δυνάμεις
• Νόμος 5265/2026 - ΦΕΚ 3/Α/10-1-2026 (Κωδικοποιημένος)
• Κατατέθηκε στη Βουλή το ν/σ για τις Ένοπλες Δυνάμεις
• Σε δημόσια διαβούλευση το ν/σ για τον εκσυγχρονισμό των Ενόπλων Δυνάμεων